İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2026/300 E. 2026/506 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2026/300
Karar No
2026/506
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/300 Esas - 2026/506 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/300 Esas KARAR NO : 2026/506

.... DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/04/2026 KARAR TARİHİ : 22/06/2026 KARAR Y.TARİHİ : 30/06/2026 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılanması sonucunda aşağıdaki hüküm kurulmuştur. I-İDDİALAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilimiz şirket ile davalı tarafa it ... plaka sayılı sigortalı ticara araca ... Poliçesi ile sigortalı olduğunu, 13/07/2023 günü saat 02:00 sıralarında davalı sürücü .... plakalı kamyon ile olay yeri .... cadde karşı yönün duvar ile kapalı olduğu yola girmek istediği esnada aracının ön kısımları ile duvara çarpmış, kendisi ve araçta bulunan 3 yolcunun yaralanması sonucu maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davalının kusurlu olduğunu, davaya konu kaza sonucu oluşan hasar nedeniyle müvekkili şirket tarafından kazada yaralanan mağdur yolculara toplam 2.471.737,00-TL tazminat ödeme yaptığını, meydana gelen kaza sonucu sigortalı araç sürücüsünün sürücü belgesine sahip olmaması nedeniyle rücu şartlarının oluştuğunu, yapılan ödeme nedeniyle müvekkili şirketin zarara uğradığını, yapılan ödeme sonrasında halefiyet ilkesi gereğince, müvekkili şirketin sigortalının yerine geçerek rücu hakkına haiz hale geldiğini, zararın karşılanması için davalı şirket aleyhine .... sayılı takip dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın haklı nedenlere dayanmadığını belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu aracın müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığını, üçüncü kişilerce gasp edildiğini, sonrasında ise farklı plaka takılarak kullanıldığını, davacının müvekkilin kusuruna, gözetim ihlaline ve araç üzerindeki hakimiyetini muhafaza ettiğine dayanarak rücu alacağı ileri sürmesinin hukuken temelsiz olduğunu, davacının yanın ehliyetsiz sürücü nedeniyle rücu hakkı doğduğunu ileri sürdüğünü, aracın müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığını, olay üzerinden sorumluluk yüklenmesinin hukuken mümkün olmadığını, kolluk tutanakları aracın müvekkilin rızası dışında elinden çıktığını ve sonradan farklı plaka ile kullanıldığını açıkça ortaya koyduğunu, müvekkilinin kusuru olmadığını, bu nedenle işletenden kaynaklanan bir sorumluluk kurulabilmesi için gereken temel unsurların bulunmadığını, davacının müvekkilin sorumluğunu varsayımla değil delillerle kanıtlamak zorunda olduğunu, müvekkilinin kusurunun varlığının ispat edilmesi gerektiğini savunmuş davanın reddine, icra inkar tazminatı talebinin reddine, ceza soruşturma sonucunun bekletici mesele yapılmasını istemiştir. III-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 1.Tarafların arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığına dair arabuluculuk son tutanağı. 2.... sayılı sayılı dosyasının uyap evrakları. 3.Hasar dosyası. 4.Sigorta Tahkim Komisyonu müzekkere cevabı. 5.Ödeme makbuzları. IV- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi uyarınca sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen tazminatın, zarardan sorumlu oldukları iddiası ile davalıdan rücuen tahsili istemi ile açılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Rücu ve halefiyet, ....sayılı kararında "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır. 6102 sayılı TTK'nun "Halefiyet" başlığını taşıyan 1472. maddesinde ise; "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder." hükmüne yer verilmiştir. Buna göre; davacı sigorta şirketinin sigortalısı hangi görevli ve yetkili mahkemede dava açabilecek ise, sigorta şirketinin de halefiyet gereğince, aynen sigortalı gibi o mahkemede dava açabileceğine işaret edilmiştir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'da yapılan düzenlemelere göre, Tüketici; ticari ve mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek ve tüzel kişiyi ifade eder. Tüketici işlemi; mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari ve mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan taşıma, eser, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık, vb. sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder (TKHK.m.3/k,l). 6502 sayılı TKHK.m.2 hükmünde yapılan düzenleme uyarınca, bu kanun her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar. Tüketici işlemlerinde taraflardan birisi daima tüketici, sözleşmenin karşı tarafı ise gelir elde etme amacıyla bu işi yapan satıcı, sağlayıcı, imalatçı, ithalatçı hizmet veren, banka, yüklenici, taşıyıcı, sigortacı veya bunlar gibi gelir elde etme amacıyla bu işleri yapan gerçek veya tüzel kişilerdir. Tüketici işleminin karşı tarafı olan müteşebbisin (girişimcinin) gerçek kişi tacir, esnaf veya TTK anlamında ticaret şirketi olmasının herhangi bir önemi yoktur. Burada önemli olan gelir elde etme amacıyla bu işi yapan bir kişinin bulunmasıdır. Sözleşmenin yapıldığı veya olayın gerçekleştiği tarihin mülga 4077 sayılı TKHK döneminde gerçekleşmesinin de herhangi bir önemi yoktur. Mülga 4077 sayılı TKHK 'nın yürürlükte olduğu dönemde, yüksek yargıtay tüketici işlemi ile ilgili olmak üzere bazı sözleşmelerin tüketici işlemi sayılamayacağını kabul etmiştir. Ancak 6502 sayılı TKHK 3/l, 83 madde hükmünde yapılan açık düzenleme ile bu sınırlamaların tamamı ortadan kaldırılmıştır. Tüketici işleminden kaynaklanan uyuşmazlığın veya sözleşmenin TTK 4, 5. madde hükümleri kapsamında kalan kanunda özel olarak düzenlenen ve ticari dava sayılan bir sözleşmeden kaynaklanmasının herhangi bir önemi yoktur. Tüketici işleminden kaynaklanan uyuşmazlığın mutlak ticari dava olması veya sözleşmenin TTK'da ya da başka kanunlarda düzenlenmesinin herhangi bir önemi yoktur (6502 sayılı TKHK m.83). Bu nedenle örneğin, taraflardan biri tüketici, karşı tarafı müteşebbis olan uyuşmazlık konusunun kambiyo senedi, sigorta sözleşmesi, taşıma sözleşmesi, eser sözleşmesi ya da başka bir sözleşmeden kaynaklanmasının herhangi bir önemi yoktur. Mahkemelerin görevi, ancak kanunla belirlenir (HMK m.1). Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Bu nedenle yargılamanın her aşamasında mahkeme tarafından re’sen nazara alınması gerekir (HMK 20,114,115). Görev konusunda taraflar için kazanılmış hak doğmaz ve yeni bir kanunla kabul edilen görev kuralları kanunda aksine düzenleme yapılmadığı sürece geçmişe de etkili olur (.... sayılı kararı). Somut olayda; davacı sigorta şirketi tarafından, .... plakalı aracın 17.03.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası meydana geldiği, sigortalı araç için davacı sigorta şirketi meydana gelen hasar nedeniyle 2.471.737,00-TL ödeme yaptığı eldeki dava ile de; trafik kazası sonucu sigorta kapsamında sigortalısına ödenen hasar bedelinin rücuen davalıdan tahsiline yönelik başlatılan icra takibine davalı yanın itirazının iptaline, inkar tazminata hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir. Davacı şirket tarafından, dava dışı üçüncü kişilere, aralarındaki sigorta poliçesi kapsamında yapılan ödemenin halefiyet hakkına dayalı olarak rücuen tahsili istendiğine göre, görevli mahkemenin, davacı şirketinin halefi olduğu sigortalısı arasındaki hukuki ilişkinin niteliğine göre belirlenmelidir. Taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasının TTK'da düzenlenmiş olmasına rağmen, davalının tacir olmadığı, buna ilişkin dosyada delilin bulunmadığı ve sigortaya konu aracın kullanım amacının hususi olduğu, bu nedenle taraflar arasındaki sözleşmenin Tüketici Kanununda tarifi yapılan sigorta sözleşmesi kapsamında kaldığı anlaşılmakla, taraflar arasındaki uyuşmazlığında çözümünde Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu anlaşıldığından HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

V-HÜKÜM 1-Davanın, Mahkememizin görevli olmaması nedeni ile HMK m. 114/1-c ve 115/1 hükmü uyarınca USULDEN REDDİNE, 2-Görevli Mahkemenin, ...olduğunun TESPİTİNE, 3-HMK m. 20/1 hükmü uyarınca Mahkememiz kararı "kesin nitelikte" ise tebliğ tarihinden, "süresi içinde kanun yoluna başvurulmaması" nedeniyle kararın kesinleşmesi halinde, kararın kesinleştiği tarihten; "süresi içinde kanun yoluna başvurulmakla birlikte, kanun yoluna başvurunun reddi kararı verilmesi" halinde, işbu kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) hafta içerisinde "Dava Dosyasının Görevli Mahkemeye Gönderilmesi" talebinde bulunulması halinde dosyanın görevli olan .... 4-İşbu hükmün (3) no'lu bendi kapsamında belirtilen süreler içinde "Dosyanın Görevli Mahkemeye Gönderilmesi" talebinde bulunulmaması halinde; Mahkememizce re'sen "davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği" hususunun, taraflara (Mahkememizce verilen gerekçeli kararın tebliği suretiyle) İHTARINA, Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/06/2026 ....

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2026/300, K. 2026/506, T. 22.06.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2026-300-e-2026-506-k-e91fadaf6688