İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/2029 E. 2026/881 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/2029
- Karar No
- 2026/881
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2026/2029 Esas KARAR NO : 2026/881
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/11/2026 KARAR TARİHİ : 12/11/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin maliki olduğu ... plakalı aracın 27.03.2025 - 01.04.2025 tarihleri arasını kapsayan ... numaralı Araç Kiralama Sözleşmesi ile davalıya sağlam ve çalışır vaziyette teslim edildiğini, aracın 31.03.2025 tarihinde tek taraflı trafik kazasına karışarak ağır hasar aldığını, davalının kaza sonrası sunduğu yazılı beyanda aracı sözleşmeye aykırı olarak üçüncü kişi konumundaki oğluna kullandırdığını ve tutanağı kendi adına düzenlettiğini açıkça ikrar ettiğini, sözleşmenin 2. maddesi uyarınca aracı sözleşmede ismi yazılı olmayan üçüncü kişilere kullandıran ve kullanım hatası sonucu zarara sebebiyet veren kiracının hasar güvencelerinden yararlanamayacağını ve oluşan tüm zararları tazminle yükümlü olduğunu, kazaya ilişkin 08.05.2025 tarihli ekspertiz raporu doğrultusunda onarımı ekonomik bulunmayarak pert/total işlemine tabi tutulan aracın 1.500.000,00 TL olan rayiç bedelinden 962.000,00 TL sovtaj bedelinin mahsubu ile 538.000,00 TL net hasar bedeli belirlendiğini, bu tutara 4.934,08 TL HGS geçiş ücretinin eklenmesi ve 15.000,00 TL muafiyet ile 3.000,00 TL depozito bedelinin düşülmesi neticesinde ortaya çıkan 524.934,08 TL asıl alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine .... İcra Dairesinin 2025/... E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu ve zorunlu arabuluculuk sürecinin anlaşmazlıkla sonuçlandığını beyanla; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalının itirazının iptali ile takibin 647.937,64 TL üzerinden avans faiziyle birlikte devamına, likit olan alacak üzerinden %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, taraflar arasında akdedilen araç kiralama sözleşmesine aykırılık nedeniyle kiralanan araçta meydana gelen hasar bedeli ve HGS geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır. Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir: "MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır. MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." 6100 Sayılı HMK'nın 4. maddesinde ise Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde; "Sulh Hukuk Mahkemeleri, dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları görürler" şeklinde düzenleme getirilmiştir. Somut olayda; taraflar arasında akdedilen 27.03.2025 tarihli Araç Kiralama Sözleşmesi kapsamında davalıya kiralanan ... plakalı aracın sözleşmeye aykırı olarak üçüncü kişiye kullandırıldığı sırada kaza yapması neticesinde araçta meydana gelen pert/hasar bedeli ve HGS geçiş ücretinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla .... İcra Dairesinin 2025/... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali talep edilmiştir. Bu durumda; uyuşmazlığın taraflar arasında yapılan araç kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı ihtilafsız olup uyuşmazlığın çözümünde araç kira sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağı anlaşıldığından, HMK 4. madde gereğince kira ilişkisinden kaynaklanan her türlü uyuşmazlığa bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne ait olup, bu özel düzenleme gereği davaya bakmaya Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesinin 2018/1563 E. 2018/1984 K. sayılı ilamı). Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 4. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Anadolu Sulh Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davanın 6100 Sayılı H.M.K'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİ ile MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİNE, 2- Görevli Mahkemenin İstanbul Anadolu Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi olduğuna, 3- 6100 sayılı HMK'nın 20. maddesi gereğince taraflardan birinin, bu karar süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren Mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli Mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın İstanbul Anadolu Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, 4- Bu süre içerisinde başvuru yapılmadığı takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine, 5- HMK'nın 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinin yetkili ve görevli Mahkemece hüküm altına alınmasına, açılmamış sayılmasına karar verildiği takdirde bu kararda değerlendirilmesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/11/2026
Katip ... e-imzalı*
Hakim ... e-imzalı*