İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/145 E. 2026/730 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/145
- Karar No
- 2026/730
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/145 Esas KARAR NO : 2026/730
DAVA : Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) DAVA TARİHİ : 12/02/2026 KARAR TARİHİ : 30/09/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın ... ... Şubesi nezdinde, ... ... Şirketi lehine ... ... ve ... ...'in müteselsil kefaletleriyle Genel Kredi Ve Teminat Sözleşmesi gereğince krediler açıldığını ve kullandırıldığını; ancak kredilerin normal seyrini kaybetmesi üzerine kredi hesabının kapatılarak muhataplara Beyoğlu ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile hesabın kat edildiğinin, kredi hesaplarından dolayı ... tarihi itibariyle toplam ... TL nakit borcun 24 saat içinde faiz, fon, gider vergileriyle birlikte ödenmesi ve 6 adet çek garanti bedeli toplamı ... TL gayrinakit alacağın depo edilmesinin ihtar edildiğini, ihtara rağmen ödeme yapılmaması üzerine, borçlular aleyhine Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe başlandığını, davalıların takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, davalıların icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır. Davacı bankaya yazılan müzekkerelere cevap verilmiştir. Mahkememizce konusunda uzman bilirkişilerden rapor aldırılmış ve raporlar mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, genel kredi sözleşmesine istinaden ödenmeyen kredi borcunun tahsili istemiyle asıl borçlu davalı ve müşterek borçlu müteselsil kefil davalı aleyhine yapılan takipte itiraz üzerine takibin durmasından sonra açılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Açılan dava süresindedir. Eldeki dava yönünden Mahkememizin görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır. İİK. 67/1. Maddesinde: "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." düzenlemesi mevcuttur. Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyası Uyap üzerinden dosyamız arasına alınmış, banka kayıtları celbedilmiştir. Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının davacı banka, borçluların ise davalı asıl borçlu şirket ve davalı kefil ve dava dışı kefil olduğu, asıl alacak, işlemiş faizi, gider vergisi, ihtarname masrafı, masraf olmak üzere toplam ... TL üzerinden alacağın tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, takipte ödeme emri ile ... TL çek garanti bedeli tutarının nakdi teminat olarak depo edilmesi talebinde bulunulduğu, ödeme emrinin borçlulara tebliğ edilip, davalı borçlu kefil ve şirket yetkilisinin takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği, İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır. Davacı banka ... Şubesi ile davalı kredi lehtarı ... ... Şirketi arasında ... tarih ... TL. limitli çerçeve niteliğinde genel kredi sözleşmeleri bağıtlandığı, sözleşmenin devamı ve bağlı kefalet sözleşmesinde davalı ... ...’un sözleşme tarihi ve limiti üzerinden, müteselsil kefil olduğu, dosyada mevcut sözleşme örneklerinden anlaşılmaktadır. Genel Kredi Sözleşmesine bağlı kefalet sözleşmesinin 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 582 ve 583. maddelerine uygun olarak düzenlendiği, görülmüştür. Mahkememiz dosyası bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi raporunda sonuç olarak; "...Hesaplamalar, özet ve varılan sonuç: 1- Davalı şirket yönüyle hesaplama: 1.1- ... (kmh) kredisi: Talep sınırları dikkate alındığında banka alacağı: ... Asıl alacak ... İşleyen akdi ve temerrüt faizi ... Gider vergisi olmak üzere toplam ... TL. olmaktadır. Asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren %57,6 temerrüt faizine ve faiz üzerinden %5 gider vergisine tabi bulunmaktadır. 1.2- Ticari kredi kartı kredisi: Talep sınırları dikkate alındığında banka alacağı: ... Asıl alacak ... İşleyen faizi ... Gider vergisi ... Masraf tutarı olmak üzere toplam ... TL. olmaktadır. Asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren %54 temerrüt faizine ve faiz üzerinden %5 gider vergisine tabi bulunmaktadır. 1.3- “Diğer alacak” adı altında yapılan asıl alacak talebi: ... (Kredili Mevduat hesabı) davalı şirketin banka nezdindeki ... numaralı vadesiz ticari mevduat hesabı üzerinden işletilmekte olup, hesap özetinde bankacılık işlemleri komisyonu yanı sıra, ... ... kredi kullandırım ücreti olmak üzere iki ayrı anlamda çelişkili açıklama yazılıdır. Bankacılık işlemleri komisyonu bankacılık hizmeti işlemlerinden, kredi kullandırım ücreti ise kredi işlemlerinden maktu ve/veya nispi tarife ve sözleşmeye göre tahsil edilebilmekte olup, talebin dayandığı sözleşme, tarife ve tahakkuk işlemi ibraz edilmemiş ve herhangi bir açıklama yapılmaması nedeniyle söz konusu talebin değerlendirilmesi mümkün bulunmama olup, haklı bir talep olması halinde dahi, davacı bankanın akdi ilişki içerisinde üzerinden kredi kullandırdığı ve kredi limiti yeterli olan davalının cari hesabından tahsil etmesi mümkün iken kredili mevduat hesabı/... faizinin de üzerinde ve tevsik edilemeyen %140,5 oranında faiz işletilerek ... TL gibi cüzi tutarın talep konusu yapılması yerinde olmayıp, açıklanan nedenlerle davacı bankanın ... olan asıl alacak tutarı hesaplamamıza dâhil edilmemiştir. 1.4- Gayri nakdi çek kredisinden depo talebi: Davalı şirkete bankanın ... .../... şubesi nezdindeki ... numaralı vadesiz ticari mevduat hesabı üzerine keşide edilmek üzere teslim edilen çek yapraklarından bankanın yasal olarak ödemek zorunda bulunduğu tutardan kaynaklı risk karşılığında ... kat tarihi itibariyle kat ihtarnamesinde 6 adet çek yaprağı karşılığında ... TL’nin banka kaynağından ödenmesi muhtemel tutar olarak depo edilmesi talebinde bulunulmuştur. Dava dilekçesi ekinde ibraz edilen Çek yaprakları listeleme raporunun incelenmesinde: ..., ..., ..., ..., ... ve ... numaraları havi altı adedinin davalı şirketi yedinde bulunmakla, davacı bankanın olası riskini teşkil ettiği, 6 adet çek yaprağı için takip tarihi itibariyle taleple bağlı olarak ... yılı yasal sorumluluk tutarı ... TL’den toplam ... TL’nin depo edilmesinden davalı şirketin sözleşmenin 9.21.f maddesi uyarınca sorumluluğu bulunmaktadır. Ayrıca depo edilen çek yapraklarından takip tarihini takiben garanti tutarının ödenmesi halinde mevduat hesabı üzerine keşideli olması nedeniyle kredili mevduat hesabı niteliği gösterdiği dikkate alınarak TC Merkez Bankasınca ilan edilen kredili mevduat hesapları için dönemine uyan gecikme faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisine tabi tutulması gerekmektedir. Ancak, sözleşmenin müteselsil kefillerin sorumluluğu başlıklı 10.13 maddesinde davalı kefil ... ...’un Gayri nakdi çek kredisi kapsamında depo talebinden sorumlu tutulabileceğine dair açık hüküm bulunmaması nedeniyle davalı ... ...’un dava ve icra takibine konu depo talebinden sorumluluğu bulunmamaktadır. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 06.11.2018 tarih 2018/19-689 esas 2018/1624 numaralı emsal karar) Diğer taraftan 5941 sayılı Çek yasasının 3/9 maddesine çekin üzerinde yazılı baskı tarihinden itibaren beş yıl içinde ibraz edilmemesi halinde, muhatap bankanın yasal garanti bedeli ödeme yükümlülüğünün sona ereceği ve davalı şirkete teslim edilen altı adet çek yaprağının ... stok tarihi taşıdığı dikkate alınarak depo talebinin ... tarihine kadar süreli olması kaydı şartıyla yapılması gerekmektedir. 2- Davalı kefil ... ...’un nakdi kredilerden doğan kefalet sorumluluğu: Davacı banka alacağının davalı kefil ... ...’un kefalet limiti dahilinde bulunması nedeniyle davalı kefil banka alacağının tamamından ve kendi temerrüdünden sorumlu bulunmaktadır. Davalı kefilin ... tarihi itibariyle temerrüt halinde bulunduğu dikkate alındığında tahsilde tekerrüre yer vermemek kaydıyla kefalet sorumluluğu yukarıda davalı şirket için 1.1 ve 1.2 maddelerinde kredili mevduat hesabı ve ticari kredi kartından doğan banka alacağı için yapılan hesaplama ile aynı bulunmaktadır..." şeklinde belirtilmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunun, hükme ve denetime elverişli, dosya kapsamına uygun olduğu kanaatine varılmış ve hükme esas alınmıştır. Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu doğrultusunda, hesaplanan tutarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne, fazlaya dair kısmın reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın talep ettiği icra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede: Yargıtay 19. H.D.nin 27/02/2013 gün ve 2013/10 E. 2013/1630 K. sayılı emsal içtihatında ''...alacağın, banka kredi sözleşmesinden kaynaklanmakta olduğu gözetildiğinde, sözleşme hükümlerine göre her aşamada hesap edilebilir, likit bir alacak olarak kabulünün gerekçesine ve borçlunun itirazında haksız bulunmasına göre, 2004 sayılı kanunun ilgili maddesi doğrultusunda itirazın iptaline karar verilen, harcı yatırılarak dava konusu edilen bölüm üzerinden alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmetmek gerekir...'' şeklinde belirtildiği üzere, hükmolunan alacağın %20'si oranında davacının inkar tazminatı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. Davacı tarafça gayrinakdi alacak olarak çek depo talebinde bulunulmuş olup yapılan değerlendirmede; Davacı bankanın depo talebi yönünden, ..., ..., ..., ..., ..., ... numaralı şirketin yedinde bulunan çek yapraklarının olası risk teşkil ettiği, takip talebinde ... TL depo talebinde bulunulduğu, bu itibarla ... yılı yasal sorumluluk tutarı ... TL olsa da taleple bağlı kalınarak 6 adet çek yaprağı karşılığında 6 x ... TL= ... TL’nin depo edilmesinden davalı asıl borçlu şirketin sorumluluğu bulunduğu bilirkişi tarafından tespit edilmiş olup mahkememizce sorumluluğunun kabulü gerekmiştir. Davalı kefilin sorumluluğu bulunup bulunmadığı yönünde yapılan değerlendirmede; İstanbul BAM 43. Hukuk Dairesinin 14/09/2023 tarih, 2020/1474 Esas, 2023/816 Karar sayılı emsal kararında da belirtildiği üzere; "İcra takibine ve davaya konu genel kredi sözleşmesinin 10.9.maddesinde "... mevzuattan kaynaklanan çek garanti tutarlarından (Çek Kanunu uyarınca Banka'nın ödemekle yükümlü olduğu yasal ödeme tutarlarından) gerek yalnız olarak, gerekse diğer kişilerle birlikte asaleten veya müteselsil kefil sıfatıyla..." şeklinde düzenlenmiştir. Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında imzalanan icra takibine ve davaya konu genel kredi sözleşmesinin 10.9.maddesindeki düzenlemeden gayri nakdi alacağın depo talebinden müteselsil kefillerinde sorumlu olacağı sonucu çıkarılamaz . Genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefillerin çek yaprağı sorumluluk bedeli deposundan sorumlu tutulacağına dair açık bir düzenleme bulunmadığından depo talebinden kefilin sorumlu olmadığının kabulü gerekmiştir. Bu nedenle çek yaprağı sorumluluk bedelinin depo edilmesine ilişkin gayrinakdi alacağın davalı kefillerden talep edilmesi mümkün değildir. Mahkemece, gayri nakdi alacak yönünden verilen kararda bir isabetsizlik bulunmamaktadır. " şeklinde karar verilmiştir. Eldeki davada da, sözleşmenin müteselsil kefillerin sorumluluğu başlıklı 10.13 maddesinde davalı kefil ... ...’un Gayri nakdi çek kredisi kapsamında depo talebinden sorumlu tutulabileceğine dair açık hüküm bulunmaması nedeniyle davalı ... ...'un dava ve icra takibine konu depo talebinden sorumluluğu bulunmamaktadır. Ankara BAM 21. Hukuk Dairesinin 04/07/2022 tarih, 2022/1048 Esas, 2022/970 Karar sayılı emsal kararında; "...Bilindiği üzere 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 3. maddesinin 9. fıkrasında; "Çekin, üzerinde yazılı baskı tarihinden itibaren beş yıl içinde ibraz edilmemesi hâlinde, muhatap bankanın üçüncü fıkraya göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu sona erer." hükmüne yer verilmiştir. İlk derece mahkemesince alınan ... tarihli bilirkişi ek raporunda asıl ve birleşen davanın davalısı olan şirketlerin oluşturduğu asıl borçlu iş ortaklığına verilen çeklerin ... ve ... yıllarında basıldığı tespit edilmiş olduğuna göre yukarıda yer verilen Çek Kanunu'nun 3. maddesi gereği davacı bankanın çek garanti bedelini ödeme yükümlülüğü karar tarihi itibarıyla artık ortadan kalkmıştır. Şu halde bilirkişi raporuyla belirlenen ve hükme esas alınan 5 adet çek yönünden dava konusuz kalmıştır. Birleşen davada davalı vekilinin istinafının kabulü ile bu çekler yönünden konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiştir. Dava konusu takip dosyasında takip tarihi ... tarihi ve dava tarihi itibarıyla anılan maddede belirtilen 5 yıllık ibraz süresinin dolmadığı, dolayısıyla bankanın söz konusu çek yaprakları sebebiyle sorumluluğunun devam ettiği, depo talebinde haklı olduğu anlaşılmakla davacı banka lehine yargılama giderlerine hükmetmek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir. Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 04/04/2018 gün, 2017/4575 Esas, 2018/1823 Karar sayılı emsal içtihadında; "...gayrinakdi kredinin deposu yönünden maktu harç ve maktu vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiği halde nakdi alacakla birlikte nispi harç ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir..." şeklinde belirtilmiş olmakla gayri nakdi çek depo bedeli yönünden maktu harç ve vekalet ücretine hükmetmek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi gerekçeli kararda açıklanacağı üzere; DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; 1-Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi'nin .../... sayılı dosyasıyla başlatılan takibe yapılan itirazın; -... kredisi yönünden, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş akdi ve temerrüt faizi, ... TL gider vergisi üzerinden, -Ticari kredi kartı kredisi yönünden, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faizi, ... TL gider vergisi ve ... TL ihtar masrafı olmak üzere, toplam ... TL üzerinden İPTALİ ile, takibin bu miktarlar üzerinden KALDIĞI YERDEN DEVAMINA, fazlaya dair talebin reddine, 2-... TL asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren %57,60 oranında temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisi, ... TL asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren %54 oranında temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisi UYGULANMASINA, 3-Alacak likit kabul edildiğinden kabul edilen kısım üzerinden %20 oranında hesap edilen ... TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davalı ... Şti. yönünden 6 adet çek karşılığı ... TL'lik çek depo bedelinin KABULÜNE, fazlaya dair talebin reddine, davalı ... ... yönünden çek depo bedeli talebinin reddine, 5-Nakdi alacak yönünden; alınması gerekli ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ... TL harcın mahsubu ile eksik kalan ... TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 6-Davacı tarafça, dava açılışta peşin olarak yatırılan ... TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 7-Gayrinakdi alacak yönünden; alınması gerekli maktu ... TL harcın davalı ... Şti.'den alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 8-Davacı tarafça yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi ücreti gideri vb. yargılama gideri toplamı ... TL'nin; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan ... TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Nakdi alacak yönünden; davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 10-Gayrinakdi alacak yönünden; davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre maktu ... TL vekalet ücretinin davalı ... ... Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, 11-Arabuluculuk faaliyeti nedeniyle sarf edilen ... TL'nin; davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan ... TL'sinin davalılardan müteselsilen; ... TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 12-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2026
Katip ... e-imza
Hakim ... e-imza