İlk Derece Mahkemesi 2026/144 E. 2026/490 K.

T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/144 Esas - 2026/490 TÜRK MİLLETİ ADINA Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2026/144 Esas KARAR NO : 2026/490

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/02/2026 KARAR TARİHİ : 18/06/2026 YAZIM TARİHİ : 17/07/2026 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin alacağına karşılık keşidecisi ... ve San. Ltd. Şti. olan ... A.Ş ... Şubesi’nin ... nolu hesabına ait; 08.10.2025 tarih ve ... seri nolu 118.800,00 TL, 29.10.2025 tarih ve ... seri nolu 200.000,00 TL, 12.11.2025 tarih ve ... seri nolu 200.000,00 TL tutarındaki çeklerin şirket adına keşide edilerek kargo yolu ile kendilerine gönderildiğini, ancak müvekkiline teslim edilen kargo evrakında bu çeklerin çıkmadığını, sevk sırasında kargo zarfının açılarak içinden alınmış ihtimali olabileceği için taraflarından 07.08.2025 tarihinde ... Mahkemesi’ne müracaat edilerek asılsız olarak çek iptali davası açıldığını, ayrıca TTK Md. 757 kapsamında ödeme yasağı kararı alındığını, bu dava devam ederken çalınan çeklerin davalılardan ... A.Ş tarafından tahsil için takas odasına ibraz edildiğinin öğrenildiğini, keşideci ... Ltd. Şti. tarafından alacaklı ... Mad. San. ve Tic. A.Ş adına düzenlenen bu çeklerin arkasına müvekkilinin hiç kullanmadığı sahte bir kaşe basıldığı, kaşenin üzerine şirket yetkililerine ait olmayan sahte imza atıldığının görüldüğünü, imza sirkülerinde şirketi temsil ve imza yetkilisi olduğu görülen ... isimli yönetim kurulu üyelerinin imza örneklerinin sunulduğunu, gerek kullandıkları kaşe ve gerekse imza sirkülerinde görülen yetkili imzaların çek arkasındaki kaşe ve imza ile hiçbir ilgisi bulunmadığını, bu sahte cirodan sonra sırasıyla ... Mad. Tic. San. Ltd. Şti. ile ... İnş. Tic. Ltd. Şti. firmalarının kaşelerinin basıldığını ve üzerine imza atılarak davalı ... A.Ş'ye devredildiğini, ibraz işleminin ise ... A.Ş adına vekaleten ...A.Ş tarafından yapıldığını, müvekkili şirketin çek arkasında ciranta olarak görülen ... Mad. Tic. San. Ltd. Şti. firmasına hiçbir borcu olmadığını, aralarında ticari ilişki bulunmadığı gibi bu firmayı ve firma sahiplerini tanımadığını, davalı ... A.Ş firmasının çeklerin çalıntı olduğunu bilmesine rağmen sahtecilik yapan firmalarla birlikte hem keşideci ve hem de müvekkili şirket aleyhine ... esas sayılı dosyasında takip yaptığını, bu takibe karşı hem müvekkili ve hem de keşideci tarafından ... Mahkemesi’ne dava açıldığını, ... esas sayılı dosyada yapılan icra takibinin her iki şirket yönünden ihtiyati tedbir yoluyla durdurulduğunu, daha sonra ise yapılan yargılama neticesinde 11.02.2026 tarihinde ... yetkili olmadığına, talep halinde icra dosyasının ... gönderilmesine karar verildiğini, çeklerin bankaya ibrazından sonra arka yüzündeki ciroların öğrenilmesine müteakip taraflarından ...’na suç duyurusunda bulunulduğunu, bu başvuru üzerine ... soruşturma sayılı dosyasında açılan soruşturmanın halen devam etmekte olduğunu, bu nedenlerle icra takibinin yapıldığı ... esas sayılı dosyasına yazı yazılarak bu çeklerden kaynaklanan takip alacağının tamamen ödenerek çeklerin ödeme yapana iadesi aşamasına gelindiğinde çek asıllarının münhasıran davacı müvekkili şirkete iade edilmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, işin mahiyeti ve delil durumu ile ödeme yasağı kararı veren mahkemeye yatırmış oldukları %15 oranındaki tazminatın mevcudiyeti nazara alınarak takdiren teminat alınmamasını, karardan bir örneğin icra dosyasına gönderilmesini, yapılacak yargılama sırasında tüm delillerin toplanarak incelenmesini ve keşidecisi ... . İml. Tic. ve San. Ltd. Şti. olan ... Şubesi’ne ait 3 adet toplam 518.800 TL tutarındaki çeklerden ve ... esas sayılı dosyasından dolayı müvekkili şirketin davalılara borçlu olmadığının ve bu çeklerin bedelinin keşideciden talep hakkının sadece müvekkili şirkete ait olduğunun tespitine, ayrıca davalıların yasal ve yetkili hamil olmaması nedeniyle bu çeklerin davalılardan geri alınarak müvekkiline verilmesine, son hamilin çeki kendisine ciro eden davalılardan alacağını talep ve tahsil etmesi için alacak tahsil edilmeden çeklerin asıllarının taraflarına verilmesi mümkün görülmez ise dava konusu çeklerin bedelinin diğer davalılardan tahsil edilerek ödeme yapan davalıya iade edilmesi aşamasına gelindiğinde çek asıllarının takibe konulduğu icra dairesi tarafından sadece müvekkiline teslim edilmesine karar verilmesini, tüm yargılama giderlerinin ve ayrıca dava değeri üzerinden %20 oranında tazminatın davalılardan alınmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; menfi tespit davalarında yetkili mahkeme icra takibinin yapıldığı yerin Asliye Ticaret Mahkemeleri veya alacaklının yerleşim yeri Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davalı alacaklı müvekkilinin yerleşim yerinin ... adresi olduğunu, aynı zamanda davaya konu çeklere ilişkin başlatılan icra takiplerinin de ... E. Sayılı dosyası olduğunu, dolayısı ile huzurdaki davada ...Mahkemelerinin görevli ve yetkili olduğunu, dava dışı keşideci ... Ltd. Şti. tarafından keşide edildikten sonra ... Şirketi'ne verildiğini, ... Şirketi tarafından ... Şirketine cirolandığını, ... Şirketinin ise ... Şirketi ile arasındaki ticari ilişkide ... numaralı 07/08/2025 tarihli e-faturaya konu malların satın alınması sonucu bahsi geçen çek ... Şirketi'ne, ... Şirketi tarafından müvekkili şirkete mezkur çeklerin ciro ve teslim edildiğini, ciro zincirinden de tespit olunacağı üzere, müvekkili şirketin mezkur çekin yetkili hamili konumunda olduğunu, davaya konu çeklerin bankaya ibraz edildiğini ancak işlem yapılamadığını, bu sebeple ... E. sayılı dosyası kapsamında borçlulara yönelik takip başlatıldığını, davacının ciranta olarak çeke konu miktardannu, müvekkilinin de yetkili hamil bulunduğunun açıkça tespit edilebilir durumda olduğunu, davacı tarafın lehtar cirosunun sahte olmasının ciro silsilesini doğrudan koparacağını ve müvekkilinin yetkili hamil olamayacağını iddia ettiğini, oysa TTK m. 790 uyarınca hamilin hak sahipliği için ciroların "maddi olarak geçerli olması" değil, "birbiri ile bağlantılı ve kesintisiz görünmesinin" yeterli olduğunu, müvekkili şirketin çeki teslim alırken ciro silsilesini kontrol ettiğini, lehtar ...'den başlayarak ...'a kadar uzanan zincirde hiçbir kopukluk (imza eksikliği, ciro dışı devir vb.) tespit etmediğini, bir tacirin ciro silsilsindeki imzaların gerçek olup olmadığını araştırma yükümlülüğü ve imkanı bulunmadığını, davacının nisbi def'ilerinin iyiniyetli müvekkiline ileri sürülmesinin söz konusu olmadığını, davacı tarafından davaya konu çek ile ilgili kayıp, çalıntı olmasına ilişkin herhangi bir tedbir, iptal kararı alınmadığını, kaldı ki böyle bir durum olsa dahi, yetkili ve iyiniyetli hamil müvekkilinin durumunu hiçbirinin değiştirmeyeceğini, çek zayiinde taraflarına ihbar olunmuş yahut taraf olarak gösterildikleri herhangi bir davanın mevcut olmadığını, zira müşteri ... ile sözleşme tarihine bakıldığında 08/08/2025 tarihinde, müvekkilinin çeki iktisap tarihi ise yine 08/08/2025 olup ne bu tarihte herhangi bir çek iptal kararı, ödeme yasağı bulunmadığını, müvekkilinin müşterisi ile sözleşmeyi akdederken yahut çeki iktisap ederken ve sonrasında herhangi bir iptal ilanının olmadığını ve müvekkilinin iyiniyetli olarak çeki iktisap ettiğinin açık olduğunu, davacının tacir olmanın gereklerini yerine getirmediğini, çeklerin dava dışı keşideci tarafından davacıya gönderilirken kaybedilmesi düşünüldüğünde öncelikle keşideci ve davacının basiretli bir tacir olmadıklarının görüleceğini, davacının uhdesinde olması gereken çekin kaybolmasının müvekkilinin değil, davacının basiretli bir tacir gibi davranmadığını gösterdiğini, mahkeme aksi kanaatte ise müvekkili şirketin iyiniyetli ve yetkili hamil bulunduğunun tespiti ile davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: -Çek suretleri, ... Sözleşmesi, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL: Dava, 3 adet çek sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti talebine ilişkindir. Dava dilekçesi kendilerine tebliğ edilen davalı ... şirketi vekili süresi içerisinde verdiği cevap dilekçesi ile yetki itirazında bulunmuştur. Mahkememizin yetkili olmadığı ileri sürüldüğü için öncelikle bu sorunun çözümlenmesi gerekmektedir. Mahkemelerin yetkileri ile ilgili ana düzenlemeler HMK da yer almaktadır. 6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesinin 1. fıkrasına göre ; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi," hüküm yer almaktadır. Somut olayda menfi tespit talepli davada yetkili mahkeme genel yetkili mahkeme olup, genel yetkili mahkemede açılmamış olan iş bu davada davalı vekilinin yetki itirazı kapsamına göre yetkili mahkemenin davalı ... şirketinin merkezi olan ... Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davalı yanın süresinde yapmış olduğu yetki itirazının kabulü ile HMK 116/1-a ve 138 maddesi uyarınca mahkememizin yetkisizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE, ...Mahkemelerinin yetkili olduklarının kabulüne, Karar kesinleştiğinde ve süresinde başvuru olduğunda dava dosyasının yetkili ... Mahkemelerine gönderilmesine, Süresi içerisinde yetkili mahkemeye dava dosyasının gönderilmesi için başvuru yapılmaz ise dosyanın re'sen ele alınıp Mahkememiz tarafından açılmamış sayılması kararı verilmesine, Yetkili mahkemeye dava dosyası gönderilir ise yargılama giderlerinin yetkili mahkeme tarafından değerlendirilmesine, Dair, Davacı Vekili Av. ..., Davalı Vekili AV. ...'ın yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/06/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır.

Hakim ... ¸e-imzalıdır.