İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2025/813 E. 2026/964 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2025/813
Karar No
2026/964
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/813 Esas KARAR NO : 2026/964

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 05/11/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin sigortalısı davalı ... adına kayıtlı ... Plaka sayılı aracını 04.11.2024 tarihinde ... poliçe numarası ile sigortalandığını, müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan aracın 25.11.2024 tarihinde seyir halindeyken, ... halinde bulunan ... plakalı araca çarparak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini ve olay yerinden ayrıldığını, daha sonrası mağdur araç sahibinin kamera kayıtlarını incele sonucu davalıya ulaşarak anlaşmalı kaza tespit tutanağı düzenlediğini, kaza sonrası fotoğraflardan da anlaşılacağı üzere kazaya sebebiyet veren sigortalı davalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğunu, gerçekleşen kaza sonrası zarar gören ... Plakalı araç için 18.309,00 TL TL hasar tazminatı ödemesi gerçekleştirdiğini, Karayolları Trafik Kanunu 81 Madde uyarınca, sürücüler sorumluluğun saptanmasında yararlı olacak kanıt ve izler dahil, kaza yerindeki durumu değiştirmemek yükümlüğü altında olup,aksi halde aynı kanunun 95. maddesi ve trafik sigorta poliçesinin genel şartlarının B.4/f maddesi gereğince, sürücünün olay yeri terk etmesi ağır kusuru nedeni ile sigorta şirketinin ödemek zorunda kaldığı tazminatı rücuen tazmin etmek zorunda olduğunu, müvekkili şirketin, gerçekleşen kaza sonrası toplamda 18.309,00 TL bakiye hasar kaybı tazminat ödemesi gerçekleştirdiğini, ödenen bu miktarın tamamından davalıların asli kusurlu olması sebebiyle 18.12.2025 ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek olan yasal faiziyle birlikte sorumlu olduğunu, sigortalıya, ödenen miktarın rücuen tahsili amacıyla ... İcra Dairesi ... E sayılı takip dosyası ile borçlu/davalılara ödeme emri gönderildiğini ancak davalı borca itiraz ederek takibin durmasına sebep olduğunu, ancak davalıların borca itirazı hukuka aykırı olduğunu, davalı şirketin, müvekkilinin ödemiş olduğu sigorta tazminatından ödeme tarihi itibariyle işleyecek faiziyle birlikte sorumlu olduğunu, bu itibarla, davalının takibi giren miktar olan 18.309,00 TL(+1.083,49 TL takip öncesi işlemiş faiz) yönünden haksız itirazlarının iptaline karar verilmesini, arz edilen nedenlerle, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla; davalının haksız itirazlarının iptaline, bu miktarın % 20’sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına mahkumiyetine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; İcra Müdürlüğü'nün yetkisine itiraz edildiğini ve davacının yetkili İcra Müdürlüğü'nde icra takibi başlatmadan işbu davayı açtığından ötürü geçerli bir itirazın iptali davası olmadığını, başlatılan icra dosyası ve takip talebine bakıldığı zaman dayanak hiçbir belge sunulmadığı gibi borçluya da tebliğ edilen dayanağın hiçbir delil olmadığını, itirazın iptali davasının, ilamsız icra takibine vaki itirazın iptaline münhasır olarak açılabilen ve takiple sıkı sıkıya bağlı olan bir dava türü olduğunu, takip talebine dayanak alacak sebebinden farklı bir nedenle itirazın iptali isteneyeceğini, davanın hak düşürücü süreden ve zamanaşımından ötürü reddini talep ettiklerini, davacının beyanının aksine olay yerini terk gibi bir durumun söz konusu olmadığı gibi rücu şartı olmadığını, kasta dayanmayan tam kusuru sebebiyle verilen zarardan dolayı rücu hakkı olmadığını, dava dilekçesi ve dosyaya sunulan belgeler, resimler ve kaza tespit tutanağına bakıldığı zaman davacı tarafın, davalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğini somut bir delille ispat etmediğini, davayı kabul etmemekle beraber davacının zarar görene ödediği tazminatı değil, ödenmesi gerekli gerçek zarar miktarını isteyebileceğini, davalı tarafın temerrüte düşülmediği için takipten işlemiş faiz istenemeyeceğini, alacağın yargılamaya gerektireceğinden ve alacak likit olmadığından ötürü icar inkar tazminatı istenemeyeceği gibi arabuluculuk tutanağından icra inkar tazminatını da talep edilmediğini, davacının kötü niyetli olmasından ötürü lehlerine tazminata hükmedilmesi gerektiğini, davacının talep ettiği faizin başlangıç tarihi ve türü yerinde olmadığını, açıklanan nedenlerden ötürü; rücu şartı olmadığı gibi davacı davasını somut delillerle kanıtlayamadığından davasının reddini, davacının kötü niyetli olması nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere tazminatın, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıdan alınmasını talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE Davacının davası, itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle 3. Kişiye ödemek zorunda kaldığı maddi tazminatın davalılardan rücuen tazmin için ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasında başlatmış olduğu icra takibinin davalının yapmış olduğu itirazın haklı olup olmadığı, dava ve takibe dayanak trafik kazasında rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, davacının rücuen talep edebileceği tazminat miktarının ne kadar olduğu hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır. 01.06.2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine ilişkin olarak meydana gelen trafik kazalarında o dönem yürürlükte bulunan ...Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesinde sigortacının işletene rücu nedenleri arasında sigortalı aracın sürücüsünün kaza sonrası olay yerinden ayrılması sayılmamıştır. Dolayısıyla 01.06.2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine dayalı olarak zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan sigorta şirketi salt olay yerini terk nedenine dayalı olarak kendi akidine rücu edemeyecektir. Ancak 01.06.2015 tarihinden sonra düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçeleri nedeniyle bedensel hasarlı trafik kazası sonucu zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan zorunlu trafik sigortacısı, kendi akidi olan sigortalısına karşı ... Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesine göre olay yerini terk nedeniyle rücu davası açabilecektir. Zira bedensel hasarlı trafik kazalarında 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların B.4 maddesinde ifade edilen haller ile benzer zorunlu haller dışında olay yerini terkin, içe rücu sebebi olduğu kabul edilmiştir. Olay yerini terk ile içe rücu sebebi gerçekleşmiş olup olay yerini Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan haller ile benzer zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini, dolayısıyla rücu sebebinin oluşmadığını ispat yükü ise sigortalıdadır. Sigortalı kaza yerini ancak Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini ispatlar ise rücu durumundan kurtulacaktır.( Yargıtay 4. Hukuk Dairesi ... Esas ... Karar) İspat, bir olayın veya hukuksal durumun varlığı veya yokluğu hakkında hâkimde kanaat uyandırmak için girişilen, ispat yükü üzerinde olan tarafın deliller vasıtasıyla yürüttüğü inandırma faaliyetidir. İddia ve savunmaya dayanak gösterilen ve mahkemenin karar vermesinde etkili olacak olgulardan hangisinin kim tarafından ispat edileceği hususu ispat yükü kavramıyla ilgilidir. İspat yükünün ne şekilde dağılacağına ilişkin genel kural 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 6. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre: “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguları ispatla yükümlüdür.” Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “İspat yükü” başlığını taşıyan 190. maddesinin 1. fıkrasında, ispat yükünün belirlenmesine ilişkin temel kural vurgulanmış; 2. fıkrada ise, karinelerin varlığı hâlinde ispat yükünün nasıl belirleneceği düzenlenmiştir. Buna göre “(1)İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” İspat yükü üzerine düşen taraf ancak ispata “elverişli” deliller ile iddiasının haklılığını kanıtlayabilir. Kanun koyucu HMK’nın 200. maddesinde belli miktarın üzerindeki uyuşmazlıklar yönünden bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukukî işlemlerin senetle ispatını zorunlu kılmış ve bu miktar dâhilinde kalan bir alacağın takdiri delillerle ispatına imkân vermemiştir. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve ... E.,...K. sayılı kararında da değinilmiştir. İspat yükü ilk önce kural olarak davacıya düşer; yani davacı davasını dayandırdığı olguları ispat etmelidir. Hâkimin kendisine ispat yükü düştüğünü bildirdiği taraf, uyuşmazlık konusu olguyu ispat edemezse davayı kaybeder. O taraf davacı ise davası reddedilir, davalı ise mahkûm edilir. Kendisine ispat yükü düşmeyen taraf, karşı (kendisine ispat yükü düşen) tarafın iddiasını (olguyu) ispat etmesini bekleyebilir. Kendisine ispat yükü düşen taraf iddiasını ispat edemezse, diğer (kendisine ispat yükü düşmeyen) tarafın onun iddiasının aksini (hilafını) ispat etmesine gerek yoktur; o olgu ispat edilmemiş (yani dava bakımından yok) sayılır. ( ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi ...Esas...Karar) Yapılan yargılama, toplanan deliller, hasar dosyası ve davacı vekili tarafından dosyaya sunulan kaza anını gösterir video kaydı ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından davalıya ait ... plaka numaralı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında 04.11.2024 ve 04.11.2025 tarihleri arasında sigortalandığı, davalıya ait aracın 25.11.2024 tarihine karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası sonucu hasarlanan dava dışı 3. Kişilere avacı tarafından ödeme yapıldığı, dava konusu takibe ve işbu davaya dayanak olduğu ileri sürülen olay yerini terk eyleminin gerçekleştiğine dair dosyaya bir delil sunulmadığı, incelenen video kaydında dahi davalı sigortalıya ait araç sürücüsünün kaza yerini terk ettiğine dair bir görüntü bulunmadığı, kazadan sonra tanzim edilen trafik kazası tespit tutanağında davalıya ait araç sürücüsünün de imzalı beyanının bulunduğu, davacı tarafından yapılan ödemenin sigortalısı olan davalıdan rücu şartlarının oluşmadığı anlaşılmakla davacının sübut bulmayan davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; Davacının davasının reddine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00-TL maktu karar harcının peşin yatırılan 615,40-TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 116,60-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 18.309,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı MİKTAR İTİBARİ İLE KESİN OLMAK ÜZERE verilen karar açıkça okunup anlatıldı.16/10/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2025/813, K. 2026/964, T. 16.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2025-813-e-2026-964-k-89b5e8582540