İlk Derece Mahkemesi 2025/74 E. 2026/87 K.

T.C. ..... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/74 Esas - 2026/87

T.C. ..... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/74 Esas KARAR NO : 2026/87

..........x .............x ..............x ..................x

DAVA : Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 12/10/2021 KARAR TARİHİ : 09/02/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 04/03/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin, 30.06.2020 tarihli fatura ile 2020 imal, ..... ........, L Vizyon tip, Dizel motorlu, Siyah renk, 250 kw gücünde, 6 silindirli, 4 kapılı, 2015 kg ağırlığında ... marka hususi otomobili, davalıdan toplam 2.218.873,69-TL karşılığında, sıfır (yeni) olarak satın aldığını ve aracın trafiğe 01.07.2020 tarihinde çıktığını, araç 9.709 kilometrede iken ve trafiğe çıkalı 8,5 ay olmuşken aracın motorundan yoğun bir uğultu sesi gelmesinin fark edilmesi ve klimasının ve buzdolabının soğutmamasının anlaşılması üzerine 15.03.2021 tarihinde satıcı şirkete ait yetkili servise davacı şirket tarafından, ekte sunulan davalıya ait iş emri açılış belgesi karşılığında bırakıldığı, aracın motorunda üretim hatası olduğu ve aracın motorunun yenisi ile değiştirilmesi gerektiğinin servis tarafından tespit edildiği bildirimi ile aracın ayıplı olarak üretildiğini davalı şirketin kabul ettiğini, 25.03.2021 tarihinde davacı şirkete ait mail adresinden davalı şirkete ait mail adresine hitaben yazılan bildirim ile davacı, seçimlik hakkını aracın misli ile değiştirilmesi yönünde kullanıldığının iletildiğini, davalı şirketin, yine mail yolu ile 05.04.2021 tarihinde aracın motorunun değiştirilmesi gerektiğini yineleyerek, araçtaki üretim hatasını ve gizli ayıbı yazılı olarak da kabul ettiğini ve 'Yapılan kontrollerde komple motorun değişmesi gerektiği tespit edilmiştir.' denildiğini, aynı mailde davalı, aracın misli ile değiştirilmesi talebimize istinaden takas yolu ile değişimi kabul edeceğini ve üzerine 1.535.000,00-TL bedel farkı talep edeceğini bildirdiğini, ..... 16.Noterliğinin 08.04.2021 tarihinde 6217 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile misli ile değişim talebini yinelediklerini davalı tarafından ayıplı bir araç için misli ile değişim durumunda bedel istenilemeyeceğini, yasal süresi içinde misli ile değişimin gerçekleştirilmesini talep ettiklerini bildirdiklerini, aracın motorunun ve klima sisteminin değişme işlemi yapılarak, motor numarası aracın ruhsatının da değiştirildiğini, bu işlemlerden sonra davalı şirket tarafından aracın 24.05.2021 tarihinde motoru yenisi ile değişerek ve klima motoru yenisi ile değişerek ve ruhsatı da değiştirilerek yeni ruhsatı ile birlikte davacıya teslim edildiğini, dava konusu aracın, ...... sınıfında olan bir araç olmasından ötürü değeri yüksek bir araç olduğunu, aracın motoru gibi en önemli parçasında üretim hatası (gizli ayıp) olması ve araç henüz 8 aylıkken motorunun değiştirilmesi ve klima motorunun da değiştirilmesi sonucunda ve ruhsatı değişmiş bir aracın 3. şahıslara satmak istediğinde aracın yukarıda anlatılan geçmişi, 3. şahıslar üzerinde güvensizlik ve şüphe yaratacağını belirterek araçta meydana gelen değer kaybının, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000,00TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın üretici-ithalatçı şirket olan ...-....... Otomotiv Ticaret ve Hizmetler A.Ş..' ye ihbar edilmesi gerektiğini, davacının tacir olduğunu, iddia edilen ayıbı yasal ihbar süresi içinde müvekkili şirkete bildirilmediğini, davacının seçimlik hakkını kullandığını, aracın onarılması sürecinde davacıya ikame araç tahsis edildiğini, davacının ortaya çıkan herhangi bir zararnın söz konusu olmadığını, davacının onarım için onay verdiğini, davalı şirket tarafından dava konusu aracın motorunun tamamı garanti kapsamında ve üretici şirket bilgisi dahilinde ücretsiz değiştirildiğini, aracın motor şase numarasının değişmesiyle haliyle araç ruhsatı da değiştirilerek davacıya teslim edildiğini, onarım sonrası üreticinin ...-.......'in açıkça belirttiği üzere aracın motorunun tamamen değişmesi araçta herhangi bir değer kaybına neden olmadığını, Uluslararası ...-....... kalite standartları gereği sıfır ve orijinal parça değişikliğinin ...-....... garantisi altında olduğunu, değer kaybına sebebiyet vermediğini aracın motorunun sıfır ve tamamen orijinal yeni motorla değiştirildiğini, garanti süresinin sıfırdan başladığını, yeni motor değişikliği sayesinde aracın değer kaybetmediğini, aksine değer kazandığını, motor değişikliği nedeni ile değer kaybı talep edilmesi halinde davacının sebepsiz zenginleşmesinin gerçekleşeceğini, ayıp üretim hatası olduğu müvekkil gerekli tüm onarımı ücretsiz yapıldığını onarım sürecinden sonra araçta yeni bir sorun yaşandığına ilişkin beyanın bulunmadığını, müvekkilin herhangi bir kusuru da söz konusu olmadığını, dava konusu araçta meydana gelen sorununaracın üretim hatasından kaynaklandığında bir ihtilaf bulunmadığını, TBK 227. Maddesinde sayılan seçimlik hakların yenilik doğuran ve kullandıkça tükenen kullanılmaları ile yeni bir hukuki kıran, var olan hukuki durumu ortadan kaldıran veya değiştiren, hak sahibine tek taraflı irade beyanı ile yeni bir hukuki durumu doğurma imkanı veren haklardan olduğunu, davacının ücretsiz onarım hakkını kullandığını, aracın motorunun ve ruhsatının da bu kapsamda değiştiğini, aracın servise bırakılmasından itibaren 1 ay süre ile onay verilmeksizin aracın serviste bırakılması sırasında davacıya ikame araç verildiğini, bu nedenle doğan zararlarına karşı dava hakkını saklı tuttuklarını, davanın ihbarını talep ettikleri ... ....... Otomotiv Ticaret Hizmetleri A.Ş.'nin savunmaları alınmadan karar verilmesinin yerinde olmayacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir. GEREKÇE : Dava, Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilafın; Dava konusu aracın motorunda üretim hatası olduğu yönünde ihtilaf olmayıp, ihtilafın; Davalı firmadan ...... plakalı ... marka hususi otomobil satın alan davacı firmanın aldığı otomobilin üretim hatası nedeniyle motoru ve klima motorunun davalı firma tarafından değiştirilmesi neticesinde ruhsatının değişmesinden kaynaklı davacının talep edebileceği değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise davacının talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır. Mahkememizden verilen 12/09/2022 tarih ve 2021/624 Esas, 2022/538 sayılı kararı ..... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi 2022/1847 Esas, 2024/1755 Karar sayılı ve 23/12/2024 tarihli ilamı ile kaldırılmakla, yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı. Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; 12/09/2022 tarih ve 2021/624 Esas, 2022/538 sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiş, verilen kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine ..... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi 2022/1847 Esas, 2024/1755 Karar sayılı ve 23/12/2024 tarihli kararı ile, "... Davacı tarafından dava konusu aracın davalı şirketten 2.218.873,69 TL karşılığında 30/06/2020 tarihinde satın alındığı anlaşılmış olup, mahkemece satın alma tarihi itibariyle araçtaki değer kaybı miktarı tespit edilerek satış bedelinden tenkis edilmesi gereken bir başka ifade ile davacı tarafından satış tarihi itibariyle fazla ödenen bedelin denetime elverişli bir şekilde tespiti yapılması gerekirken, bu yönde itirazlar doğrultusunda ek rapor alınmaksızın eksik inceleme ile hüküm tesis edilmesi doğru değildir. Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davalı ve fer’i müdahil vekillerinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir..." ilamı ile kaldırılmasına karar verilmekle işbu esasa kayıt olmuştur. Bam kaldırma ilamından önce; Noterlik evrakları, tramer kaydı ile trafik tescil kayıtları ilgili yerlerden getirtilerek dosya arasına alınmış, davalı işyerinde (servis) yerinde inceleme yapmak sureti ile ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacı ile Makine Mühendisi ve Nitelikli Hesap Uzmanından oluşacak heyet marifeti ile rapor düzenlenilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 05/03/2022 tarihli raporda, Davacının dava konusu aracı 30-06-2020 tarihinde 2.218.873,69-TL bedel karşılığında satın aldığı, davalı firmaya 15/03/2021 tarihinde araçtaki ses şikayetleri ve yağ filtresindeki olmaması gereken metal talaşı görülmesi üzerine motor değişimi için işlemler başlatıldığı, aracın 15/03/2021 tarihinde servise bırakıldığı, 24.05.2021 tarihinde ruhsat işlemlerinin sona ererek aracın davacı tarafça teslim alındığı ve araçta üretim hatası bulunduğu tespit edildiği, TBK. Madde 227. satılan malın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik haklarını düzenlendiğini, yapılan incelemede davacının öncelikle araçtaki ayıpların bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere onarılmasını talep ettiği, bu maksatla aracın motorunun yenilendiğini ruhsatının değiştirildiği, aracın onarım bedelinin de satıcı firma üzerinde kaldığı tespit edildiğini, dava konusu talep araçta meydana gelen değer kaybının, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000,00TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesi olduğu, TBK madde 227/2. maddesi gereği alıcının genel hükümler kapsamında tazminat talep hakkının bulunduğu, Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 16.09.2019 tarih ve 2016/2165 E ve 2019/8292 K. sayılı ilamı ile Yargıtay 3. Hukuk Dairesi20.09.2020 tarihli 2020/4254 Esas ve 2020/4590 Karar sayılı ilamlarında da bu hususa dikkat çekildiği, bu halde araçta meydana gelen değer kaybınında bu kapsamda tazminin talep edilebileceği tespit edildiğini, teknik tespitler doğrultusunda araçta meydana gelen değer kaybının oransal olarak yaklaşık olarak % 10-12 seviyelerinde olduğu, buna göre, dava tarihi itibarı ile kusursuz aynı kilometre ve özellikte araç ile motorunun değiştiği, araç arasında araştırma ve hesaplamaya göre 420.000,00TL değer kaybı oluştuğu tespit edildiğini, dava konusu aracın Marka model ve kilometresi dikkate alındığında; dava tarihi 12/10/2021 esas alınarak bu tarihteki değeri 3.500.000,00 TL olduğu, Araçtaki tüm motor aksamının değişmesinden dolayı değer kaybettiği ve bu değerin de 420.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir. Mahkememizce usul ve yasaya uygun olarak hazırlanan bilirkişi raporu hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilmekle; davacı vekilince mahkememize sunulan 17/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 20.000,00-TL'den 400.000,00-TL artırılarak, 420.000,00-TL'ye yükseltilmesini talep etmiş, ıslah harcının yatırıldığı görülmüştür. Bam kaldırma ilamından sonra; 24/09/2025 tarihinde aldırılan bilirkişi raporunda; Motoru ve Klima Motoru değiştirilmiş olan davacıya ait ....... tipi, 2020 model araçta aracın satın alma tarihi olan 30.06.2020 tarihi itibarı ile meydana gelen değer kaybının 218.873,69 TL olacağı rapor edilmekle satın alma tarihindeki veriler üzerinden yapılan denetim sonucu alınan rapor hüküm kurmaya elverişli olup , Açılan davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE,218.873,69-TL değer kaybı tazminatı isteminin 12/10/2021 dava tarihi itibari ile işletilecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Açılan davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE, 218.873,69-TL değer kaybı tazminatı isteminin 12/10/2021 dava tarihi itibari ile işletilecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 14.951,26-TL olduğundan peşin alınan 7.172,55-TL'nin (peşin harç + ıslah harcı) mahsubu ile bakiye 7.778,71-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına, 3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına, 4-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 7.231,85-TL harç toplamı ve 5.138,52-TL posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplamı 12.370,37-TL yargılama giderinin red kabul oranına göre hesaplanan 6.446,19-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, geri kalan 5.924,18‬-TL 'nin davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ..... Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/02/2026