İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/544 E. 2026/408 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/544
- Karar No
- 2026/408
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/544 Esas - 2026/408
T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/544 Esas KARAR NO : 2026/408
........................... ............................... ..................................... .......................................... .............................................. .................................................... ....................................................... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 30/07/2025 KARAR TARİHİ : 14/05/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 12/06/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; alt işverenlerden hizmet alındığını, dava dışı işçiler ........................ ve ..............., yüklenici vasfını haiz davalılar nezdinde taşeron işçi olarak çalıştıklarını, dava dışı işçilerden ...............ün iş akdi, 02.12.2024 tarihinde emeklilik sebebiyle 20.01.2025 tarihinde 382.336,65 TL kıdem tazminatı, dava dışı işçilerden .................'ın iş akdi 20.12.2024 tarihinde emeklilik sebebiyle 20.01.2025 tarihinde 378.649,95 TL kıdem tazminatı, dava dışı işçilerden .............'in iş akdi 16.12.2024 tarihinde emeklilik sebebiyle 20.01.2025 tarihinde 371.958,90 TL kıdem tazminatı dava dışı işçilerden ...............'ın iş akdi 16.12.2024 tarihinde emeklilik sebebiyle 20.01.2025 tarihinde 279.241,67 TL kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, yapılan sözleşmeler gereğince davalı alt işverenlerin sorumlu olduğunu, bu ödemelerden toplam 426.812,28 TL; işçilerin ............... Koruma ve Eğitim Hizmetleri A.Ş.'de çalıştığı döneme; 278.856,08 TL ise ............. Güvenlik ve Koruma Hizmetleri San. Ve Tic. A.Ş.'de çalıştıkları döneme ait olduğunu, ............... firmasıyla imzalanan sözleşmelerin eki niteliğindeki teknik şartnamelerinin 6. Bölümünde, (m.6.28) "Yüklenici, çalıştırdığı elemanların her türlü özlük ve sosyal haklarını ilgili mevzuata göre karşılamak ve ödemek zorundadır." hükmü yer aldığını, .............. güvenlik firmasıyla imzalanan sözleşmelerin eki niteliğindeki teknik şartnamenin 6.2.9. Maddesinde ise; "Hangi nedenle olursa olsun gerek işçi ücretleri (ücret, fazla mesai,ihbar , her türlü tazminat, işçilik alacakları, vergi, fon gibi konularda ) ve keza iş kazası ve meslek hastalıkları gibi nedenlerle İdare, Yüklenici işçilerine ve üçüncü kişilere herhangi bir ödeme yapmak durumunda kalırsa, Yüklenici firma bu ödemeleri rücuen İdareye derhal ödemekle mükelleftir. Aksi halde Yüklenicinin önce hak edişinden yetmediğinde teminatından defaten tahsil edilecektir." hükmü yer aldığını, belirtilerek ............... Koruma ve Eğitim Hizmetleri A.Ş.'den 426.812,28 TL, ............. Güvenlik ve Koruma Hizmetleri San. Ve Tic. A.Ş.'den 278.856,08 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı ............... vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı definde bulunduğu, işyeri devri nedeniyle sorumluluklarının 2 yıl ile sınırlı olduğunu, asıl alt işveren ilişkisinin muvazaalı olduğunu, 4857 sayılı yasanın 112'inci maddesi gereği müvekkilin kıdem tazminatından sorumluluğu bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte yarı oranında sorumlu olunması gerektiğini, ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilemeyeceğini, davacının yaptığı ödemelerin bilirkişi marifetiyle kıdem tazminatı esaslarına riayet edilerek hesaplamasının yapılması gerektiğini, avans faiz talep edilemeyeceğini, ödemelerin hukuken yapılması gereken bir ödeme olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ............. Güvenlik vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı definde bulunduğu, husumet itirazında bulunduğu, sözleşmelerde işçilik alacaklarında sorumlulukların düzenlenmediğini, sözleşmelerde açıkça hüküm bulunmadığını, faiz başlangıç ve türüne itiraz ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE : Dava, Tazminat (Rücuen Tazminat) davasıdır. Dava, dava dışı işçiler ............................'a yönelik hizmet alım sözleşmeleri kapsamında davacı tarafça yapılan ödemelerin rücu isteminin yerinde olup olmadığı, zamanaşımı itirazının yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır. Mahkememizce Tekirdağ Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nden dava dışı işçilerin hizmet dökümleri getirtilerek dosya kapsamına alınmıştır. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanununa göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. Yapılan açıklamalar doğrultusunda;
HMK 266.maddesi uyarınca Çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlar olan alacak hesabı konusunda rapor alınmıştır. 27/03/2026 tarihli bilirkişi raporunda; ............. Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nden 202.888,69-TL'yi 20.01.2025 ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile rücuen tahsilini talep edebileceği; 76.942,00 TL'lik kısmının 4857 sayılı Kanunun Geçici 12. Maddesine göre rücuen talep edilemeyeceği, ............... Koruma ve Eğitim Hizmetleri Ticaret Anonim Şirketi'nden 427.092,52 TL'lik kısmının 4857 sayılı Kanunun Geçici 12. Maddesine göre rücuen talep edilemeyeceği rapor edilmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; dava dışı işçilerin getirtilen hizmet sözleşmeleri SGK hizmet dökümleri uyarınca davalılar nezdinde çalıştıkları süre hesaplanmış 4857 sayılı Kanunun Geçici 12. Maddesi nazara alınmakla bilirkişi raporu doğrultusunda, Davalı ............... Koruma ve Eğitim Hizmetleri Ticaret Anonim Şirketi 'ne karşı açılan davanın 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12. Maddesi uyarınca KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-Davalı ............. Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'ne karşı açılan davanın KISMEN KABUL- KISMEN REDDİ İle; 202.888,69-TL'nin 20/01/2025 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye 76.942,00-TL yönünden 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12. Maddesi uyarınca KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Davalı ............... Koruma ve Eğitim Hizmetleri Ticaret Anonim Şirketi 'ne karşı açılan davanın 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12. Maddesi uyarınca KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-Davalı ............. Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'ne karşı açılan davanın KISMEN KABUL- KISMEN REDDİ İle; 202.888,69-TL'nin 20/01/2025 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye 76.942,00-TL yönünden 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12. Maddesi uyarınca KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 13.859,33-TL olduğundan, peşin alınan 12.051,06-TL'nin mahsubu ile bakiye 1.808,27-TL'nin davalı ............. Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile Hazine'ye irat kaydına, 4-Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ............. Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile davacıya ödenmesine, 5-7573 sayılı kanun ile düzenlenen 4857 sayılı iş kanununun geçici 12. Maddesi gereğince konusuz kalan kısım yönünden taraflar lehine vekalet ücreti ve yargılama gideri takdirine yer olmadığına, 6-Davacı tarafından yatırılan 12.666,46-TL harç toplamı ve 8.355,00-TL posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 21.021,46-TL yargılama giderinin 15.240,55-TL'sinin davalı ............. Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nden tahsili ile davacıya ödenmesine, geri kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısım var ise karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıld. 14/05/2026