İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/492 E. 2025/640 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/492
- Karar No
- 2025/640
- Karar Tarihi
T.C. ............. 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/492 Esas - 2025/640 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ............. 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/492 Esas KARAR NO : 2025/640
...............x..........x........... x.....x.........x............x ............x..............x........... .x...............x..................x
DAVA : Ticari Şirket (Olağanüstü Genel Kurul İstemli) DAVA TARİHİ : 09/07/2025 KARAR TARİHİ : 06/11/2025 KARAR Y. TARİHİ : 08/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Olağanüstü Genel Kurul İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...........'ın davalı şirkette %50 oranında pay sahibi kurucu ortak olduğunu, müvekkiline, şirkete ortak olduğu 08.03.2019 tarihinden itibaren yeterli bilgi ve belge verilmediğini, genel kurul toplantı çağrısı yapılmadığını, şirketin kuruluş tarihi olan 08/03/2019 tarihinden bu yana, hiçbir genel kurul toplantısı düzenlenmediğini, bu durumun açıkça hem Türk Ticaret Kanunu’nun emredici hükümlerine hem de ortaklık haklarının özüne aykırı olduğunu, Türk Ticaret Kanunu (TTK) madde 617/1 uyarınca, "Genel kurul müdürler tarafından toplantıya çağrılır. Olağan genel kurul toplantısı, her yıl hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapılır. Şirket sözleşmesi uyarınca ve gerektikçe genel kurul olağanüstü toplantıya çağrılır" hükmü bulunduğunu, ancak, 08.03.2019 tarihinden itibaren genel kurul toplantı daveti yapılmadığını, toplantı gerçekleştirilmediğini ve ivedi kararlar alınamadığını, taraflarınca daha önce, 01/07/2024 tarihinde TTK m. 614 uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılabilmesi amacıyla ............. 4. Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde dava açıldığını, ancak söz konusu davada, bilgi alma hakkının kullanılması için öncelikle şirket genel kuruluna başvuru zorunluluğu bulunduğu gerekçesiyle davanın reddedildiğini, anılan karar doğrultusunda, Şirketin zarara uğradığı yönündeki beyanlar ve müvekkiline kâr dağıtımı yapılmaması sebebiyle bu defa müvekkili tarafından TTK m. 617/2 uyarınca olağanüstü genel kurul toplantısının yapılması için şirket müdürü ..............’a 28.10.2024 tarihli noter ihtarnamesi keşide edildiğini, ancak, gönderilen ihtarnamelere rağmen, davalı şirket müdürü tarafından olağanüstü genel kurul toplantısı çağrısı yapılmadığını ve toplantı gerçekleştirilmediğini, bu durumun, müvekkilinin şirket ortağı olarak sahip olduğu hakları ihlal ettiğini ve şirketin sağlıklı işleyişini engellediğini, daha önceki bilgi alma ve inceleme hakkı davasının, genel kurula başvuru prosedürünün tüketilmediği gerekçesiyle reddedildiğini, ancak bu kez, genel kurulun kendisinin toplanmaması sorunu söz konusu olduğunu, Türk Ticaret Kanunu'nun 617. maddesi, şirket müdürlerine genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi verdiğini, ancak müdürlerin bu görevi yerine getirmemesi durumunda, kanunun ilgili diğer maddeleri ve genel hükümler çerçevesinde ortakların mahkemeden genel kurulun toplantıya çağrılması veya bu konuda yetkilendirilme talebinde bulunma haklarının mevcut olduğunu, şirketin mevcut durumu, alınması gereken ivedi kararlar ve müvekkilinin haklarının korunması açısından olağanüstü genel kurulun bir an önce toplanmasının zaruri olduğunu, ihtarnamede toplantı gündeminin açıkça belirlendiğini, şirketin işleyişi ve ortaklık haklarının sağlıklı biçimde devam edebilmesi için ivedilikle olağanüstü genel kurul toplantısının yapılması istendiğini, ancak bu ihtarnameye rağmen şirket müdürü tarafından genel kurula ilişkin hiçbir çağrı yapılmadığını, toplantı gerçekleştirilmediğini, bu durumun hem müvekkilinin ortaklık hakkının özünü ihlal ettiğini, hem de şirketin kurumsal işleyişini fiilen kilitlediğini, beyan ederek davanın kabulü ile davalı............. Restoran Gıda Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nin müdürlerinin Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca olağanüstü genel kurul toplantısını toplama görevlerini yerine getirmedikleri sabit görüldüğünden, olağanüstü genel kurul toplantısı çağrısının yapılması ve toplantının gerçekleştirilmesi için gerekli yetkinin, müvekkili ...........'a tevdi edilmesine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı ............. Restoran Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kuruluşundan bu yana küçük ölçekli ve sınırlı ortak yapısına sahip olduğunu, ortaklar arasında mutabakata dayalı karar alma ve yürütme düzeni kurulduğunu, Ticaret hayatının gerektirdiği esneklik çerçevesinde, tarafların muvafakati ile yazılı olmayan ancak fiilen uygulanan kararlar alındığını ve şirket faaliyetinin bu şekilde sürdürüldüğünü, davacı tarafın da bu sürecin uzun bir dönem fiilen parçası olduğunu, hiçbir dönemde herhangi bir itiraz ileri sürmediğini, davacının, 2024 yılında ............. 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açtığı bilgi alma ve inceleme davasının reddedilmesi üzerine, bu kez aynı olgusal zemine dayanarak genel kurul çağrısı yapılması için dava açtığını, bu durumun, açıkça kötü niyetli ve amacından sapan bir yargı süreci işletildiğini gösterdiğini, ayrıca, davacı tarafından gönderilen 28/10/2024 tarihli ihtarname içeriğinde yer verilen gündem maddelerinin, yalnızca genel kurulun denetim fonksiyonunu değil; aynı zamanda şirket müdürüne güveni ortadan kaldıracak ve şirketin yönetim iradesini devre dışı bırakacak şekilde kurgulandığını, bu durumun, ortaklar arasındaki güven ilişkisini yıkıcı nitelikte olduğunu, şirketin ticari istikrarını da riske attığını, davacı tarafça gönderilen ihtarname üzerine, şirket müdürü .............. ile davacı ...........’ın temsilcilerinin bizzat görüşme gerçekleştirdiğini, bu görüşmede, tarafların, şirketin mevcut durumu, muhasebe ve idari süreci ile ilgili hususları karşılıklı olarak değerlendirdiğini, olağanüstü genel kurul dahil olmak üzere gerekli işlemlerin ortak mutabakatla gerçekleştirilmesi yönünde irade beyan edildiğini, bu mutabakat sonrasında somut bir ihtilafın kalmadığını, şirket içi işleyişin karşılıklı anlayışla sürdürüldüğünün açık olduğunu, buna rağmen, mahkeme marifetiyle genel kurul çağrısı yapılması talebinin, ihtarnamenin amacıyla da bağdaşmayacak şekilde hukuki sonuç doğurmaya yönelik olduğunu, yargı yoluyla genel kurul çağrısı talebinin koşulları oluşmadığını, şirketin yönetim iradesi içinde tarafların müzakere süreci başladığını ve karşılıklı mutabakat sağlandığını, bu nedenle mahkemece müdahaleye gerek bulunmadığını, dava açılmasının temel amacı olan genel kurul çağrısı ve görüşme sürecinin, zaten ihtarname sonrasında tarafların iyi niyetli iradesiyle sağlandığını, dava açılmasıyla amaçlanan fiili sonucun gerçekleştiğini, bu aşamadan sonra mahkemeden talepte bulunulmasına gerek kalmadığını, şirketin faaliyet alanının, restoran işletmeciliği olduğunu, ticari faaliyetin sürdürülebilirliğinin doğrudan istikrarlı yönetime bağlı olduğunu, bu yönetime mahkeme eliyle müdahale edilmesinin, şirketin üçüncü kişiler nezdindeki güvenini ve ticari ilişkilerini sarsacağını, müvekkili şirketin bu aşamada genel kurul toplanmasına acil bir ihtiyacı bulunmadığını, şirketin zarara uğramadığını ve davacının haklarını ihlal eden bir durum oluşmadığını beyan ederek davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER: ............. Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 17/07/2025 tarihli cevabi yazısında; davalı............. Restoran Gıda Sanayi Tic. Ltd. Şti'nin 08/03/2019 tarihinde kurulduğu ve ............. Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 431318 sicil numarasında kayıtlı olduğu, şirket ortaklarının ........... ve .............. olduğu, şirketin kurulduğu tarihten bu yana genel kurulun toplanmadığı, şirket ana sözleşmesinde olağan genel kurulun her yıl hesap döneminin sona ermesinden itibaren 3 ay içinde, olağanüstü genel kurulların ise şirket işlerinin gerektirdiği hallerde ve zamanlarda toplanacağının düzenlendiği anlaşılmıştır. ............. 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/07/2024 tarih, 2024/443 Esas 2024/495 Karar sayılı kararının incelenmesinde, davacı ........... tarafından davalı............. Restoran Gıda Sanayi Tic. Ltd. Şti. Ve şirketin Bilkent Şubesi aleyhine limited şirket ortağının bilgi alma ve inceleme hakkının tanınması talepli dava ikame edildiği, TTK'nın 614. maddesi gereğince müdürün şirket işleri ve hesapları hakkında bilgi vermemesi halinde talepte bulunan ortağın öncelikle şirket genel kuruluna başvurması zorunludur. Usulüne uygun şekilde yapılan Şirket genel kurul toplantısında ortağın talebine rağmen bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılmasına karar verilmemesi halinde ise; ortağın Mahkemeye başvurarak bu konuda karar verilmesini talep etmesi gerektiği gerekçesi ile davanın reddine kesin olarak karar verildiği görülmüştür. ............. 28. Noterliği'nin 25/10/2024 tarih, 07439 yevmiye numaralı ihtarnamesinin incelenmesinde; davacı tarafından davalı şirketler ve diğer şirket ortağı ..............'a ihtarname keşide edildiği, ihtarname konusunun "Limited Şirket Müdürüne Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı Yapılması isteminden ibarettir." olduğu ve ihtarnamedeki gündem maddelerinin; "1. Açılış 2. 2019/2020/2021/2022/2023/2024 yılı yönetim kurulu faaliyet raporu ile bilanço gelir gider tablosu hesaplarının ve denetçi raporunun okunması 3. Genel Kurulda okunan 2019/2020/2021/2022/2023/2024 yılı yönetim kurulu faaliyet raporu ile denetçi raporunun müzakeresi kabulü ya da reddi hakkında karar alınması 4. Müdürler Kurulu/Yönetim Kurulunun ibrası 5. Denetçinin ibrası 6. Müdürler Kurulu/Yönetim kurulu seçimi ve görev süresinin tespiti 7. Müdürler Kurulu/Yönetim kuruluna ücret ödenip ödenmemesi hususunun görüşülmesi ve ödenecek ücretin tespiti 8. Müdürler Kurulu/Yönetim kurulu üyelerine TTK 395 ve 396. Maddelerinde sayılı hususlarda gerekli yetki ve izinlerin verilmesi hakkında karar alınması 9. 2019/2020/2021/2022/2023/2024 faaliyet dönemi karının dağıtılıp dağıtılmaması hakkında karar alınması 10. Dilekler ve kapanış." olduğu ve ihtarnamede finansal tablolar, yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve kâr dağıtım önerisi genel kurul toplantısından en az onbeş gün önce şirket merkezinde ve şubelerinde pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulmasının, pay sahiplerine olağanüstü genel kurul toplantısı çağrısının 7 iş günü içinde yapılmasının talep edildiği, aksi takdirde hukuki ve cezai sürecin başlatılacağının ihtar edildiği görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Davanın tarafları arasındaki uyuşmazlık hukuki niteliği itibari ile; davalı şirketin genel kurulu toplantıya çağırmaya izin verilmesini talebinden ibarettir. Dava, limited şirket genel kurulunu toplantıya çağırmasına izin verilmesi istemine ilişkin olup, talebin yasal dayanağı dava dilekçesine göre TTK. 617/3 delaletiyle TTK. 410/2, 411 ve 412. maddeleridir. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 13/03/2018 tarihli sayısında yayımlanan şirket ana sözleşmesinde olağan genel kurula ilişkin bir şirket işlerinin gerektirdiği hallerde ve zamanlarda toplanacağının düzenlendiği ve ana sözleşmenin 6. maddesinde 1000e ayrılan şirket payının 500'ünün .........., 500'ünün .............. tarafından nakdi olarak taahhüt edildiği, şirket müdürünün ise .............. olduğu görülmüştür. TTK'nun 617. maddesinde; "(1) Genel kurul müdürler tarafından toplantıya çağrılır. Olağan genel kurul toplantısı, her yıl hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapılır. Şirket sözleşmesi uyarınca ve gerektikçe genel kurul olağanüstü toplantıya çağrılır. (2) Genel kurul, toplantı gününden en az onbeş gün önce toplantıya çağrılır. Şirket sözleşmesi bu süreyi uzatabilir veya on güne kadar kısaltabilir. (3) Toplantıya çağrı, azlığın çağrı ve öneri hakkı, gündem, öneriler, çağrısız genel kurul, hazırlık önlemleri, tutanak, yetkisiz katılma konularında anonim şirketlere ilişkin hükümler, Bakanlık temsilcisine ilişkin olanlar hariç, kıyas yoluyla uygulanır. Her ortak kendisini genel kurulda ortak olan veya olmayan bir kişi aracılığıyla temsil ettirebilir. (4) Herhangi bir ortak sözlü görüşme isteminde bulunmadıkça, genel kurul kararları, ortaklardan birinin gündem maddesi ile ilgili önerisine diğer ortakların yazılı onayları alınmak suretiyle de verilebilir. Aynı önerinin tüm ortakların onayına sunulması kararın geçerliliği için şarttır." TTK'nun 410/2 maddesinde; "Yönetim kurulunun, devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkân bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında, mahkemenin izniyle, tek bir pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilir. Mahkemenin kararı kesindir." düzenlemesi mevcuttur. TTK'nun 412. maddesinde ise, "(1) Pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemleri yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde, aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi karar verebilir. Mahkeme toplantıya gerek görürse, gündemi düzenlemek ve Kanun hükümleri uyarınca çağrıyı yapmak üzere bir kayyım atar. Kararında, kayyımın, görevlerini ve toplantı için gerekli belgeleri hazırlamaya ilişkin yetkilerini gösterir. Zorunluluk olmadıkça mahkeme dosya üzerinde inceleme yaparak karar verir. Karar kesindir." düzenlemeleri mevcuttur. Davalının limited şirketi olması nedeniyle TTK'nın 617/3 maddesinin göndermesi ile aynı Kanun'un 410/2. maddesine göre yönetim kurulunun devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunamaması veya mevcut olmaması durumlarında mahkemenin izni ile tek bir pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilirken, 412. maddesinde azlığın genel kurulu toplantıya çağrısına ilişkin istemin reddedilmesi veya isteme cevap verilmemesi sonucu mahkeme tarafından çağrı yapılmasına karar verilmektedir. TTK m. 412 hükmünün uygulamasında Mahkemenin işin esasına girme zorunluluğu olmadığından genel kurulun toplantıya çağrı sebeplerinin gerektirici nitelikte olup olmadığını araştırma ve değerlendirme yapma yetkisi de bulunmamaktadır. Bu nedenle mahkeme azlığın genel kurulun toplantıya çağrılmasına ilişkin istemini TTK m. 411 hükmü uyarınca ve yönetim kuruluna noter vasıtasıyla yapmış ve reddedilmiş veya yanıt verilmemiş olduğunu tespit ettikten sonra, azlık tarafından ileri sürülen sebepleri dikkate alarak bunların genel kurul toplantısı için gerektirici olup olmadığı hususunda bir ineceleme yaparak karar verebilir. (Prof. Dr. Hasan Pulaşlı, Şirketler Hukuku Şerhi, Cilt I, 3. Baskı, ............. 2018, sayfa 883). TTK m. 412 hükmünü tasarıda yer alan ilk halinde mahkemenin çağrı işlemini, icra müdürlüğü aracılığı ile gerçekleştireceği belirtilmişti. Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulan Tasarıda m. 412'de değişiklik yapılmıştır. Yapılan değişiklik ile Kanunda mahkemece toplantıya çağrı kararı verilmesi aynen bırakılarak davet için kayyım atanması esası kabul edilmiştir. Kanun gerekçesinde kayyum atanmasının uygulamada karşılaşılan birçok sorunu ortadan kaldıracağı ifade edilmiştir. (Dr. Neval Okan, m. 412, Türk Ticaret Kanunu Şerhi, Cilt 2, -Editör: Prof. Dr. Kemal Şenocak-............. 2023, sayfa 2258). Bu nedenle çağrının yapılabilmesi bakımından mahkememizce kayyım ataması da gerekmiştir. Mahkememizin 16/10/2025 tarihli celsesinde kayyım atanma ihtimaline binaen kayyım olabilecek mali müşavir ................., hukukçu.............'ndan birinin seçilme ihtimaline nazaran taraf vekillerine sorulmuş, davacı vekili 30/10/2025 tarihli dilekçesi ile ................. veya ..............’ndan herhangi birinin kayyım olarak atanmasına muvafakatlerinin bulunduğunu, davalı vekili 30/10/2025 tarihli dilekçesi ile kayyım atanması koşullarının oluşmadığını mahkeme aksi kanaatte ise hukukçu olan Sayın ........'nun kayyım olarak atanmasının, ihtilafın çözümü açısından daha isabetli olacağını beyan etmiştir. Toplanan deliller, dosyada mevcut evraklar ve taraf beyanları birlikte değerlendirildiğinde; davacının limited şirkette payının yüzden ondan fazla olduğu ve dava dilekçesinde gündemin belirtilmediği gibi noter ihtarnamesi ile çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemlerinin yönetim tarafından olumlu cevap verilmediğinin belirtildiği bu durumda davacının genel kurulu toplantıya çağırması için bu davayı açmakta hukuki menfaatinin bulunduğu; TTK'nun 617/3. maddesinin göndermesi ile TTK m. 412. maddesinin uygulanması gerektiği, şirket müdürü ..............’a 24/10/2024 tarihli, ............. 28. Noterliği aracılığı ile ihtarname keşide edildiği, ancak, 28/10/2024 tarihinde tebliğ edilen ihtarnameye rağmen, davalı şirket müdürü tarafından olağanüstü genel kurul toplantısı çağrısı yapılmadığı ve 7 iş günü içerisinde toplantıya çağrılmadığı anlaşılmakla, mahkememizce genel kurulun toplantıya çağrılmasına karar vermek bu bağlamda ortaklar kurulunun toplantıya çağrılması, gündemin belirlenmesi ve gerekli hazırların yapılması bakımından mahkememizce bir kayyum atanması gerektiği sonucuna varılmakla davanın kabulüne, taraf beyanları ve Mahkememiz kanaati doğrultusunda TTK m. 412 gereğince, kesin olarak, şirket merkezinde ortaklar kurulunu toplantıya çağırmak ve toplantı hazırlıklarını yapmak ve gündemi belirlemek üzere ............. Barosu Avukatlarından.............’nun (T.C:.............) kayyum olarak atanmasına kayyumun emek ve mesaisi nazara alınarak ücret tespitine ilişkin aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Ayrıntılı gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜNE, 2-............. Ticaret Sicil Müdürlüğünün 431318 numarasında kayıtlı............. Restoran Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin şirket merkezinde ortaklar kurulunu toplantıya çağırmak ve toplantı hazırlıklarını yapmak ve gündemi belirlemek üzere ............. Barosu Avukatlarından.............’nun kayyum olarak atanmasına, 3-Kayyuma defaeten 30.000,00.-TL ücret takdirine, ücretin davalı şirketçe karşılanmasına, 4-Kayyuma genel kurulu toplantıya çağırma amacı ile davalı şirket merkezinde ve tüm kamu kuruluşlarında çalışma, belgelerden örnek alma yetkisi verilmesine, genel kurulu toplantıya çağırmak için yapılması gereken masrafların davalı şirket tarafından karşılanmasına, 5-Alınması gereken 615,40-TL maktu harç, peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı şirketten tahsili ile davacıya verilmesine, 7-Davacılar tarafından yapılan 615,40-TL başvurma harcı, 615,40-TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı ,92,50-TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.410,80.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısımın HMK'nun 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde, yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 06/11/2025