İlk Derece Mahkemesi 2025/271 E. 2026/908 K.

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/271 Esas - 2026/908 T.C. KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/271 Esas KARAR NO : 2026/908

HAKİM : KATİP :

DAVACILAR : 1- 2- VEKİLLERİ : Av. Av. DAVALI : VEKİLİ : Av. DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 26/01/2024 KARAR TARİHİ : 07/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 07/10/2026 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalı şirket tarafından davalılar aleyhine Kayseri Genel İcra Dairesi 2024/3935 E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak takip dayanağı senet konusu borcun tamamımın ödenmesine karşın haksız şekilde takip yapılmış olup, söz konusu senede ilişkin ödenen tutarların yeniden davacıya yüklenmesi sonucu işbu dava ile davacının yapmış olduğu ödemelerin ve takibe konu borcu olmadığının tespiti gerekmekte olduğunu, davacı ile davalı şirket arasında ticari ilişki mevcut olup, taraflar arasında cari hesap sözleşmesi kurulmuş olduğunu, Davalı şirketin söz konusu ticari ilişkiden kaynaklı olarak 200.000,00 TL bedelli senedi davacıya verdiğini, Takip dayanağı senet bedelinin tamamı davacı tarafından alacaklıya ödenmiş olduğunu, 13.02.2023 tarihinde 50.000,00 TL, 50.000,00 TL, 50.000,00 TL, 50.000,00 TL ve 50.000,00 TL alacaklıya ödeme yapılmış olup, dekontlar ekte sunulduğunu, ayrıca sunulmuş olan muavin defterinden de anlaşılacağı üzere davacının takip konusu senedi ilişkin hiçbir borcu olmadığı gibi 6.653.140,62 TL alacağı bulunmakta olduğunu, Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 2015/1733 E. 2015/13470 K. Sayılı ilamının bu kapsamda dikkate alınması gerektiğini, tarafların ticari defter ve kayıtlarının kontrol edilmesi durumunda takibe konu senet bedelinin ödendiği gibi davalı tarafın davacıya borçlu olduğu ve davalı tarafından hukuka aykırı ve mesnetsiz bir şekilde takibe geçilmiş olduğu görülecek olduğunu, davacı tarafından senet bedelinin tamamını ödemesine rağmen davalı tarafça başlatılan icra takibi ile mükerrer tahsilat yapılmaya çalışılmakta olduğunu, davacıların davalıya maddi anlamda herhangi bir borcu kalmamakla birlikte takibin dayanağının da ifa edilmiş olduğunu, ayrıca davalının kötü niyetli olarak bu takibi yapmasından ötürü İİK. md.170 gereğince; aleyhine, alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata karar verilmesini talep ettiklerini, arabuluculuğa başvurulmasına rağmen anlaşma sağlanamadığını, açıklandığı üzere borcun tamamını kapatmış bulunması haklı gerekçeleri olması ve somut durumdan da anlaşılacağı üzere borcun olmadığını gösteren açık deliller ve hukuki sebeplerin yanında; senet bedelinin tamamının ödenmiş olması dolayısıyla; davacıların daha fazla mağdur olmaması ve ileride telafisi mümkün olmayacak zararların meydana gelmemesi için öncelikle ve evrak üzerinde yapılacak inceleme ile teminatsız olarak takibin durdurulması yönünde tedbir kararı verilmesini mahkeme aksi kanaatte ise gösterilecek teminat mukabilinde takibin dava sonuna kadar durdurulmasına, devamında ise haklı davamızın kabulünü talep ettiklerini belirterek, hukuka ve kanuna aykırı, kötü niyetli olarak yapılan icra takip dosyasındaki alacağa ilişkin olarak öncelikle ve ivedilikle dosya üzerinden teminatsız olarak durdurulmasına, mahkeme aksi kanaatte ise gösterilecek teminat mukabilinde takibin dava sonuna kadar durdurulmasına, sonrasında yapılacak yargılama neticesinde menfi tespit davasının kabulü ile takibin iptaline, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;: Dava dilekçesinde belirtilen hususların somut gerçeklikten uzak ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde takibe konu senede ilişkin ödemenin yapılmadığı izahtan vareste olduğunu, nitekim davacı tarafın sunmuş olduğu dekontlar "cari hesap ödemesi" açıklamasıyla ödenmiş olup aksi kabulle takip konusu senede ilişkin ödeme olduğunun kabulü mümkün olmadığını, somut olayda davacı tarafça "açıkça senede atıf yapılmayan", "cari hesap ödemesi" açıklamasını havi ve muavin defterde de senetlere ilişkin yapıldığına dair tek bir ibare içermeyen belgelerle borçlu olunmadığının tespiti talep edilmekte olduğunu ancak yerleşik Yargıtay içtihatları gereğince de takibe konu senede atıf yapmayan ödemelerin senet borcundan mahsup edilmesi açıkça kıymetli evrak niteliğindeki senetlerde soyutluk ilkesini ihlal edeceği sabit olduğunu, bu nedenle davacı tarafın iddialarının kabulü de mümkün olmadığını, “Borçlu tarafından alacaklının hesabına yatırılan paranın açıkça takip konusu senet için olduğuna dair bir açıklama -dekonta bu senede yapılmış bir atıfbulunmaması halinde, yaıtırlan paranın senet bedelinden mahsup edilemeyeceğini”(12. HD. 7.6.1995 T. 8415/8437) denildiğini, davacı taraf borcun ifa edildiğini öne sürmekteyse de ifa, bir alacağın ödeme yoluyla sona ermesi hali olduğunu ancak davacı tarafın sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde açıkça senede atıf yapılmadığı ve takip konusu senede ilişkin ödemeye dair "yazılı delil" ibraz edilmediği sabit olduğunu, HMK ilgili hükmü gereğince "senede karşı senetle ispat" külfeti altında bulunan davacının cari hesap ilişkisine ilişkin yapmış olduğu ödemelerin senet borcuna istinaden olduğu iddiası hukukilikten uzak olduğunu, özellikle Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16/04/2019 tarihli ve 2017/12-338 E., 2019/465 K. Sayılı ilamı ile 22/06/2021 tarihli ve 2017/12-357 E., 2021/824 K. Sayılı ilamlarında benimsendiği üzere ödeme belgesinde açıkça senedin vade, tanzim tarihi ve miktarına açık bir şekilde atıf yapılması gerekmekte olduğunu, yine davacı tarafın davalı firma ile olan borç ilişkisini inkar etmediğini, senetteki imzaya da herhangi bir itirazı bulunmamakta olduğunu, bu bağlamda senede ilişkin borç ilişkisini ikrar ettiği anlaşılan davacı borçlunun yerleşik Yargıtay içtihatları gereğince imzayı kabul eden davacı borçlunun ödeme yaptığını yazılı delille ispatlaması gerekmekte olduğunu, takibe konu bono, lehtara kayıtsız şartsız belirli bir bedeli ödemek vaadini içermekte olduğunu ancak davacı tarafın borcu itfa ettiğine dair somut herhangi bir delil ibraz etmemiş olduğunu, bu haliyle borçlu, borcun varlığını kabul etmekle birlikte borcun itfa edildiğini ileri sürüyorsa bu iddiasını ispat etmesi gerektiğini, davacı taraf senet bedelinin vadesinden önce banka aracılığıyla yapılan ödemeler gereğince ödendiğini iddia etmekteyse de ödeme belgesi açıklamaları dikkate alındığında yapılan ödemeler açıkça cari hesap ilişkisine atıf içermekte olduğunu, davacı tarafın iddiasının aksine TBK 102. Maddesi gereği ödeme belgesinde kanunen geçerli açıklama yapılmamış olması veya makbuzda bir açıklık bulunmaması halinde ödeme, muaccel borç için yapılmış sayılabilecek olduğunu, bu durumun aksine "cari hesap ödemesi" olduğuna dair açıklama içeren ödeme dekontlarının takip konusu borçtan mahsubu mümkün olmadığını, davacı taraf ise senede ilişkin ödeme yaptığını ispatlayamadığını, davacı taraf mezkur ödemeleri cari hesap ilişkisinden kaynaklı ve davalı firmaya olan faturadan kaynaklı borçlarına ilişkin ödemiş olduğunu, keza bu hususun ödeme belgelerinde de açıkça belirtilmiş olduğunu, tek taraflı tutulan muavin defter ve ticari defterlerin delil olarak nitelendirilmesi mümkün olmadığını, nitekim ticari defterlerin tek taraflı beyanlarla tutulması da dikkate alındığında salt davacı tarafın tutmuş olduğu defterlerdeki kayıtların sübuta yeterli olmayacağı sabit olduğunu, yine davalı firma tarafından ödeme belgelerinde belirtilen tarihlerden evvel tanzim edilmiş ve davacı tarafça itiraz edilmemiş faturalardan kaynaklı alacaklar bulunmakta olduğunu, özellikle dekont açıklamalarında da cari hesap ödemesi ibaresinin yer aldığı da dikkate alındığında ödemelerin takibe konu senetlere istinaden yapılmadığı sabit olduğunu, Kambiyo senedi vasfını haiz ve soyutluk ilkesinin kabul gördüğü somut olayda davacı taraf açıkça sebepten mücerret nitelikteki senetlere ilişkin açıkça atıf içermeyen ödeme belgelerinin dikkate alınmaması gerekmekte olduğunu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E. 2017/19-821 K. 2019/58 ilamının dikkate alınması gerektiğini, yine davacı tarafça davalı firma ve davalı firmanın yetkilisi ve diğer firmalara yönelik borçları bulunmakta olduğunu, özellikle davalı firma yetkilisi Fatih KARAGÜLLE'nin uhdesinde bulunan Türkiye Vakıflar İzmir Şubesi'ne ait, İzbeton İ.B.B Bet.Ve Asf. Ene. Üret. Ve Dağıtım Tas. Su. Kan. Tic. Ltd. Şti. olan, 0075225 seri nolu, 05/01/2024 keşide tarihli, 3.000.000,00-TL bedelli Çeke ilişkin ödemeden men yasağı almak suretiyle haksız ve kötüniyetli olarak müvekkilin alacağına kavuşmasını engellemeye yönelik girişimlerde bulunulmuş olduğunu, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1097 Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan yargılama neticesinde davacı borçlu tarafça çekin istirdatına ilişkin dava da açılmamış salt davalının alacağını almasını geciktirmek maksadıyla kötüniyetli girişimlerde bulunulmuş olduğunu, bu bağlamda davacı taraf temel hukuk ilkelerinden dürüstlük ve basiretli tacir gibi davranma yükümlülüklerine aykırı hareket etmekte olduğunu, Hukuk düzeni tarafından kötüniyetli girişimlerin de korunmayacağı sabit olup davacı taraf haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davalarla davalı firma ve diğer davalıları zarara uğratmak kastıyla hareket etmekte olduğunu, Türk Medeni Kanunu 2. Ve 3. Maddesinin dikkate alınması gerektiğini, yine davacı tarafın keşidecisi olduğu birden çok bono davalı tarafından bankaya takas işlemi için ibraz edilmiş, takibe konu olmayan bonolar ödemeler sebebiyle bankadan teslim alınmış ve tahsili gerçekleşen bonolara ilişkin herhangi bir işlem yapılmamış olduğunu, Takibe konu bononun borcu ise ödenmediğini, hal böyleyken davacı tarafın ödemelerin gerçekleştiği iddiasıyla borçlu bulunmadığının tespitini talep etmesi haksız ve hukukilikten uzak olduğunu belirterek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddiyle davacı tarafın alacak miktarının %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla %100'ü oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. YARGILAMA VE GEREKÇE Dava, Davacıların Kayseri Genel İcra Dairesi 2024/3935 Esas sayılı dosyası nedeni ile davalıya borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı hususlarına ilişkindir. Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2024/3935 sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklının Kanun İnşaat Petrol Otomotiv Maden Tekstil Gıda Mühendislik San. Tic. Ltd. Şti. olduğu, borçlunun Mehmet İloğlu ile İloğlu İnşaat Enerji A.Ş olduğu, takibin toplam 242.931,51 TL alacak nedeniyle ilamsız takip başlatıldığı anlaşılmıştır. Halkbankası A.Ş'ye yazılan müzekkereye cevap verildiği ilgili evrakın dosya arasına alınmış olduğu görülmüştür. Bilirkişiden alınan 17/09/2024 havale tarihli raporda özetle; "Davacının 13.02.2023 tarihinde davalıya her biri 50.000 TL olmak üzere toplam 200.000 TL tutarında ödeme yaptığı dosyadaki banka dekontlarından anlaşılmaktadır. Bahse konu banka dekontlarında cari hesap ödemesi olduğu yazılıdır. Davacı tarafça yapılan ödemelerin bonoya sayılıp sayılmayacağı mahkemece değerlendirileceği" sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu anlaşılmıştır. Mahkememiz 20/11/2024 Tarihli 2024/71 Esas 2024/1023 Karar sayılı ilamı ile karar verildiği, davacılar vekili tarafından kararın istinaf edildiği, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesinin 19/02/2025 Tarih 2025/285 Esas 2025/384 Karar sayılı ilamı ile "Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile; HMK'nın 353/1-a.6 md. gereğince, KAYSERİ 2.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN istinafa konu edilen 20/11/2024 tarih ve 2024/71E - 2024/1023K sayılı kararının KALDIRILMASINA," karar verildiği, bozulan dosyamızın iş bu esasa kaydının yapıldığı görülmüştür. Mahkememizce davalının 2022-2024 yıllarına ait defterlerinin incelenmesine karar verildiği, bilirkişi incelemesi için masrafın yatırılmaması nedeniyle defterlerin incelenemediği, 10/012/2025 Tarihli celsenin 1 nolu ara kararı gereğince davacıya süre verildiği, defterlerin incelenmesi için dosyanın bilirkişiye tevdii edildiği, bilirkişi raporunun 29/04/2026 tarihinde dosyamıza sunulduğu, incelenmesinde özetle; "Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerle davalı vekilinin sunduğu müvekkili ile davacı arasındaki ticari ilişkileri gösteren muavin defter kaydında davacıdan 1.706.217,38TL alacaklı iken 800.000TL tutarlı senet alındığı, 1.450.000TL banka hesabı ile tahsilat yapıldığı, cari hesap yönündeki bakıye 256.217,38TL alacağı gözüktüğü; alınan senetlerin tamamı tahsil edildiğine ilişkin kayıt tespit edilmektedir. Takdiri mahkemeye ait olmak üzere arz ederim." şeklinde rapor tanzim edildiği görülmüştür. Davacı vekilinin 18/11/2024 tarihli dilekçesi ile davanın ödemeler sonucu istirdat davasına dönüştüğüne ilişkin beyanda bulunmuş olduğu görülmüştür. Kayseri Bölge Adliye Mahkemesinin 6. Hukuk Dairesinin 19/02/2025 Tarih, 2025/285 Esas 2025/384 Karar sayılı kaldırma kararı üzerine yeniden inceleme yapılmış, davalının defterlerinin incelenmesi ile rapor alınmasına yönelik karar verilmiş ve alınan 29/04/2026 tarihli ek raporda, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerle davalı vekilinin sunduğu, davalı ile davacı arasındaki ticari ilişkileri gösteren muavin defter kaydında davacıdan 1.706.217,38TL alacaklı iken 800.000TL tutarlı senet alındığı, 1.450.000TL banka hesabı ile tahsilat yapıldığı, cari hesap yönündeki bakiye 256.217,38TL alacağı gözüktüğü; alınan senetlerin tamamının tahsil edildiğine ilişkin kayıt tespit edildiğinin belirtildiği görülmekle, davalının defter kayıtlarına göre alınan tüm senetlerin tahsilatlarının dava konusu 2024 yılına ait takip tarihinden önce 2023 yılında yapılmış olması sonucu kendi aleyhine delil olan defter kaydı ile davalının takip konusu senetlerden kaynaklı da bu hali ile davacılardan alacaklı olmadığı halde davacıların takip dosyasına ödeme yaptıkları ve yapılan bu ödemelerin mükerrer ödeme olması ile davalının söz konusu ödeme bedellerini davacılara iade etmesi gerektiği değerlendirilmiş, icra dosyasına yapılan ödemelere ilişkin makbuz kayıtları itibari ile her bir ödemenin, ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacılara iadesi gerekmiş ve böylece, Davanın KABULÜ ile, 205.832,10-TL'nin 24/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 80.987,25-TL'nin 29/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 26.527,14-TL'nin 21/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile; 1-Davanın KABULÜ ile, 205.832,10-TL'nin 24/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 80.987,25-TL'nin 29/01/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, 26.527,14-TL'nin 21/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 16.594,65-TL karar ve ilam harcından davacılar tarafça peşin yatırılan 4.148,67-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 12.445,98-TL harcın harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, 4-Davacılar tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı, 4.148,67-TL peşin harç olmak üzere toplam 4.576,27-TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat, kep reddiyat gideri, tedbir harcı ve istinaf kanun yoluna başvurma harcı olmak üzere toplam 11.019,60-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 6-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri olmadığından bu konu hakkında ayrıca karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacılar kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, 8-Kararın mahiyeti gereği davalı taraf lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 9-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine, Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 07/10/2026

Katip e- imzalıdır

Hakim e- imzalıdır