İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/175 E. 2026/836 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/175
- Karar No
- 2026/836
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/175 Esas KARAR NO : 2026/836
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04/09/2025 KARAR TARİHİ : 23/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Ltd. Şti. 'ye ait ... plakalı araç ile ... Pazarlama'nın maliki olduğu ve ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç arasında 15/08/2024 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın 15/8/2024 günü saat 03:40 sıralarında ...'ın idaresindeki ... plakalı aracın tali yoldan ana yola kontrolsüz çıkması neticesinde gerçekleştiğini, kaza tespit tutanağında sürücü ...'ın asli kusurlu olduğunu ve müvekkiline atfı kabil bir kusur bulunmadığının sabit olduğunu, müvekkili aracının kaza sebebiyle değer kaybına uğradığını, değer kaybı bedeli için karşı tarafın ZMMS sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş. 'ye 05/12/2024 tarihinde kep yoluyla başvurulmasına rağmen ödeme alınamadığını, Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde 2025.E... sayılı dosya ile yapılan inceleme neticesinde 27/05/2025 tarihinde K-2025/... sayılı kararın verildiğini, müvekkiline ait 2019 model ... marka aracın kaza sebebiyle parça değişimi ve onarım gördüğünü, bu durumun tramer kayıtlarına işlenmesiyle aracın ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi düşüş yaşandığını, 14.07.2025 tarihinde ticari dava şartı olan arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu ve görüşmelerin anlaşamama ile sonuçlandığını, kasko poliçesini düzenleyen ... Sigorta A.Ş. 'nin zarardan sorumlu olduğunu, HMK 107. madde gereği belirsiz alacak davası olarak 100,00-TL üzerinden açılan davada bilirkişi incelemesiyle belirlenecek 100,00-TL değer kaybı bedelinin 15/08/2024 haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde tanzim edilen .../0 sayılı ve 23.11.2023-23.11.2024 vadeli ... Genişletilmiş Kasko Sigortası poliçesi kapsamında sigortalı bulunan ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın 15.08.2024 tarihinde karıştığı kaza sonucunda davacı tarafından değer kaybı talep edildiğini, zarar gören tarafın İMSS kapsamında talepte bulunabilmesi için zararın öncelikle ZMMS kapsamında giderilmesi gerektiğini, bu nedenle mahkemece davacı yanın ZMMS kapsamında ödeme alıp almadığının ve ZMMS teminatının tükenip tükenmediğinin tespiti için ... Sigorta A.Ş. 'ye müzekkere yazılması gerektiğini, trafik sigortacısı tarafından değer kaybına ilişkin bir ödeme yapıldıysa bu tutarın mahkemece hesaplanacak değer kaybı tutarından düşülmesi gerektiğini, öncelikle trafik sigortacılarının sorumluluğunun belirlenmesi gerektiğini, davaya konu aracın ekonomik ömrünü tamamladığını ve kullanılmışlık düzeyi had safhada bir araç olması sebebiyle değer kaybı meydana gelmesinin mümkün olmadığını, davacının değer kaybına ilişkin iddia ve taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın olay tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, usulüne uygun bir başvuru yapılmadan ve yasal süre dolmadan müvekkili şirket yönünden alacağın muacceliyetinden söz edilemeyeceğini, müvekkili şirketin davanın açılmasına sebebiyet vermediğini ve temerrüde düşmediğini, usulüne uygun başvuru yoksa temerrüdün dava tarihi olması gerektiğini, davacı ile müvekkili şirket arasındaki ilişkinin ticari nitelikte olmayıp haksız fiilden kaynaklandığını, bu nedenle ancak yasal faize hükmedilebileceğini, davacının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi talebinin reddi gerektiğini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER Mahkemece taraf teşkili sağlanmış, bildirilen deliller toplanmış, Arabuluculuk anlaşamama tutanağı, İhtarname, Eksper raporu ve ücret faturası, Kaza tespit tutanağı ve kazaya ilişkin faturalar, tramer kayıtları ve Hasar dosyası dosya arasına alınmış ve hasar ile kusur yönünden bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi ...'nın 28.12.2025 tarihli raporun da özetinde ; ... plakalı araç sürücüsü ...'ın yüzde yüz oranında kusurlu olduğunun, ... plakalı araç sürücüsü ...'un kusurunun bulunmadığının, ... plakalı 2019 model ... marka aracın kazada hasarlandığının, kaza tarihi itibarıyla değer kaybının 50.000,00-TL olarak belirlendiğinin görüş ve kanaatine varıldığı tespit edilmiştir. Bilirkişi ...'nın 18/05/2026 tarihli ek raporun da özetle ; Kök raporda ... plakalı araca ait geçmiş kaza kayıtlarının incelenmesinin sehven atlandığının anlaşıldığını, aracın geçmiş kaza kayıtlarının detaylıca incelendiğini, sağ ön çamurluk, motor kaputu, sağ-sol far ve ön tamponun 29.04.2024 tarihli kazada zaten hasarlandığının tespit edildiğini, bu parçaların geçmişte değiştirilerek veya onarılarak fabrikasyon orijinalliğinin bozulduğunu, aracın yaşı, markası, modeli, kilometresi ve teknik özelliklerinin dikkate alındığını, piyasa araştırmasının yapıldığını, geçmişte hasarlandığını ve onarım gördüğünü, parçaların dava konusu kazada tekrar hasarlanması sebebiyle araçta herhangi bir değer kaybı oluşmayacağının belirlendiğini, bu doğrultuda değer kaybı bulunmadığı kanaatine varıldığı tespit edilmiştir. Bilirkişi Hasan Karadağ'nın 04/07/2026 tarihli 2. Ek raporun da özetle ; Kök raporda aracın geçmiş kaza kayıtları incelenmeden yapılan hesaplarda değer kaybının 50.000,00-TL olacağının tespit edildiğini, ek-1 raporda geçmiş 29.04.2024 tarihli kaza ile dava konusu kaza örtüştüğü için değer kaybının olmayacağı tespiti yapıldığını, ek-2 raporda aracın şase ve travers hasarının dikkate alınarak hesaplama yapılması talep edildiğini, şasenin hangi bölgesinden ve ne derece işlem gördüğünün değer kaybı yüzdesini doğrudan belirlediğini, hafif işlemlerin %5 ile %10 etki sağladığını, orta ve ağır işlemlerin %10 ile % 15 etki yarattığını, kritik yapısal hasarların ise %15 ile % 25 artı etki oluşturduğunu, aracın onarım fotoğraflarında şasenin kesme işlemine gerek kalmadan çektirme şeklinde düzeltildiğinin görüldüğünü, hasar ekspertiz raporunda da şase ile ilgili çektirme ve düzeltme tespiti yapıldığını, aracın dava konusu kazadan önceki geçmiş kazası incelendiğinde dava konusu kaza ile örtüşen ön kısımdan alınmış darbe sonucu olan hasar ile ilgili ekspertiz raporu ve onarım faturalarında şase ve motor travers hasarının ikinci kazada bulunmadığının görüldüğünü, travers hasarı ve şase çektirme ile düzeltme işleminden dolayı araçta değer kaybı olacağını, dava konusu şase hasarının çektirme ve düzeltme hasar olmasından dolayı aracın değerine etki oranının %5 ile %10 arasında olacağını, araçta geçmiş kaza ile örtüşmeyen travers hasarının da bulunmasından dolayı şase ve travers hasarının değer kaybına etki oranının üst sınır olan aracın rayiç değerinin %10 kadar olacağının değerlendirildiğini, kök raporda kaza tarihinde tespit edilen 400.000,00-TL rayiç değer üzerinden şase ve travers hasarının değer kaybına etki oranının %10 üzerinden belirlendiğini, şase ve travers hasarından dolayı araçta kaza tarihi itibarıyla 40.000,00-TL değer kaybı olacağının belirtildiğini, hukuki durumun değerlendirilmesi ve delillerin takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere şase ve travers hasarından dolayı araçta olan değer kaybının kaza tarihi itibarıyla 40.000,00-TL olacağı görüş ve kanaatine varıldığı tespit edilmiştir.
Davacı vekili 20/07/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi ile dava değerini; değer kaybını 40.000,00 TL'ye arttırdığı, tamamlama harcını yatırdığı anlaşılmıştır.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇE Dava, davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalanan dava dışı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen değer kaybı bedeli talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Mahkememiz dava konusu sebebi ( sigortaya ilişkin hükümler TTK da düzenlendiğinden) ile görevli ve yetkilidir. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 15.08.2024 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracına çarptığını, maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, davalı araç sürücüsünün kaza nedeniyle %100 kusurlu olduğunu belirterek değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ödenmesini talep etmiştir. Türk Borçlar Kanunun 49. maddesinde: Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Şeklinde yasal düzenleme bulunmaktadır. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir. Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir. Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının ve güvence hesabının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir. Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Sigorta Teminatının Kapsamı" başlıklı 1 maddesinde "Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder" düzenlemesine yer verilmiştir. Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 15.08.2024 tarihinde davacı tarafa ait ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından İhtiyari Mali Mesuliyet sigortalı bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde İhtiyari Mali Mesuliyet sigortasının bulunduğu, alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere, dava dışı araç sürücüsü ...'ın aracı ile seyir halindeyken yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, mahal şartlarını ve mevcut yol-zemin durumunu dikkate alarak seyrini temkinli ve tedbir alabilecek vaziyette sürdürmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, aracı ile kazanın meydana geldiği tali yoldan ana yola katılım yapmak için geldiğinde, ilk geçiş hakkını yolda seyir halinde bulunan araçlara vermesi, yolun boş veya emniyetli olduğundan emin olduktan sonra yola katılmak için manevra yapması, dikkat ve özen yükümlülüğüne uygun olarak hareket etmesi, aracının hızını, cinsine, teknik özelliğine, hava ve yol durumuna uygun, görüş alanı içerisindeki bir tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye göre ayarlaması, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek şekilde seyretmemesi, yolun icap ve şartlarına uygun seyretmesi, kazayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken bu kurallara riayet etmeyerek trafik güvenliğini tehlikeye düşürerek maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğu olayda %100 kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün alabileceği bir önlem bulunmadığından kusursuz olduğu, kusur oranlarının kaza tespit tutanağına ve kazanın oluş şekline uygun olduğu ve hükme, denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmış, aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, hasarın kaza ile illiyet bağının olduğu, kaza tarihi itibariyle dava konusu ... plakalı aracın dava konusu kazada hasarlanan parçaları dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre, aracın onarımı için zorunlu olarak değiştirilmesi gereken yedek parçaların bedeli ve işçilik bedelleri olmak üzere toplam hasar miktarının KDV dahil 166.342,10-TL olduğu, aracın geçmiş kaza kaydının bulunduğu ve aynı bölgeden daha önce hasarlandığı tespit edilmiş ise de Mahkememiz yapılan detaylı incelemede davaya konu kaza sebebiyle aracın şase ve traverste işlem yapıldığı görülmekle bu durumun aracın değer kaybına etkisi olacağından ek rapor alınmış olup alınan raporda şasede kesme işlemi yapılmaması, sadece çektirme ve düzeltme işlemi yapılması sebebi ile rayiç değerinin %10 oranında değer kaybı (40.000,00TL) olacağı tespit edilmiş ve davalının sigortalısının %100 oranında kazaya etkisinden dolayı, zararın tamamından kaza tarihi itibarıyla sorumlu olduğu, TTK'nun 1427. maddesinde ise sigorta bedelinin rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her halde 1446. maddeye göre yapılacak ihbardan 45 gün sonra muaccel olacağı belirtilmiş, aynı maddenin 4. bendinde borç muaccel olunca sigortacının ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşeceği belirtilmiş olup 14.07.2025 tarihinde arabulucuya başvurulduğu ve ihbar yapıldığı, 29.08.2025 tarihinde davalı sigortanın temerrüde düştüğü, kazaya karışan araçların ticari araç olması nedeniyle avans faize hükmedilerek talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile; 40.000,00TL değer kaybının 29.08.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 2.732,40TL nispi karar harcından peşin ve tamamlama harcının mahsubu ile bakiye kalan 1.435,00-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.700,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, 4-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 40.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan toplam 9.247,80-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair, miktar yönünden kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 23/10/2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır