İlk Derece Mahkemesi 2024/344 E. 2026/165 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/344 Esas - 2026/165 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/344 Esas KARAR NO : 2026/165

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/05/2024 KARAR TARİHİ : 25/03/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01.04.2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.08.2023 tarihinde ... plakalı ve ... hat numaralı ... sürücü ... sevk ve idaresindeyken otobüsün ön giriş kapısının yolculuk boyunca açık halde seyretmesi sebebiyle yolcu olarak bulunan ve ön koltukta oturan davacının otobüsün açık kapısından anayola düşerek sürüklenmesine ve ağır bir şekilde yaralanmasına sebep olduğunu, müvekkilinde kalıcı olma ihtimali çok yüksek bir çok hasar meydana geldiğini, 12.02.2024 tarihinde davalı şirkete başvurulduğu halde davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, kazaya sebebiyet veren otobüs şöförünün söz konusu olayda %100 asli kusurlu olduğunu, halen ... Esas sayılı dosyası ile ceza yargılamasının devam ettiğini ileri sürüp şimdilik 90.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili dava değerini kuruşlandırmış, 86.000,00-TL kalıcı iş göremezlik tazminatı, 4.000,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00-TL bakıcı gideri, 100,00-TL tedavi gideri ve 100,00-TL ulaşım gideri talep ettiğini bildirmiştir. Davacı vekili 21.01.2026 tarihli harçlandırılmış dilekçesiyle; 1.176.836,37-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 88.937,18-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 20.121,75-TL geçici bakıcı gideri, 1.120,00-TL tedavi gideri, 789,75-TL ulaşım gideri olarak dava değerini arttırmıştır. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazı bulunduğunu, yetkili mahkemelerin ... Mahkemeleri olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe limitleri ve sigortalı araca atfedilecek kusur ile sınırlı olduğunu, ceza soruşturmasında uzlaşma bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, davacının müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davacının yaralanmasının kaza ile illiyet bağının tespiti gerektiğini bildirip davanın reddini savunmuştur. HUKUKİ DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının trafik kazası nedeniyle oluşan maluliyetinden kaynaklı maddi zararının ... poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tazmini isteğine ilişkindir. Taraflarca dayanılan delillerin toplanmıştır: Kaza tespit tutanağı, poliçe ve hasar dosyasının geldiği görüldü, ... Soruşturma dosyasının UYAP sistemi üzerinden geldiği, ...Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden geldiği, davacının ...'ndeki tedavi evraklarının geldiği, davacı vekilinin dosyaya bir adet Flash Bellek sunduğu, içinde olay yeri görüntüsünün olduğu, mahkememizce maluliyet raporu ve kusur ve aktüer bilirkişi raporu aldırılarak dosya içerisine kazandırıldığı görülmüştür. ... poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı ticari otobüs ... adına kayıtlı iken 13.06.2023/13.06.2024 tarihleri arasında davalı ... Sigorta'da ... poliçesi ile teminat altında olduğu, poliçe limitinin 1.200.000,00 TL olduğu görülmüştür. 2918 sayılı KTK'da ... (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları ... bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).

Mahkememizce Görevlendirilen Trafik Bilirkişisi ...'den Aldırılan 27.09.2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "Davalı ... Sigorta tarafından ...(Trafik) Sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plaka sayılı araç sürücüsü ... meydana gelen kazada 2918 sayılı KTK. Yön. 110. md kurallarını ihlalen %80 ASLİ KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır. Davacı yolcu ... meydana gelen kazada 2918 sayılı KTY nın Kod2 md kuralını ihlalen %20 TALİ KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır. Davacı yolcu ...” nin binmiş olduğu özel halk otobüsünde emniyet kemeri kullanımı olmadığı ve bu araçlarda emniyet kemeri kullanımı zorunluluğu olmadığından MÜTERAFİK KUSURU olmadığı kanaatine varılmıştır. 4-Kazaya etken başkaca unsur olmadığı kanaatine varıldığı," bildirilmiştir. Mahkememizce ... Aldırılan 24/06/2025 Tarihli Bilirkişi Raporundan Özetle; "Sürücü ...’nın % 50 (yüzde elli) oranında kusurlu, Davacı yolcu ...’nin % 50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu kanaatini bildirir müşterek raporunu."bildirmişlerdir. ... Aldırılan 01.08.2025 Tarihli Maluliyet Raporunda Özetle; "1- 20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik" ve ekindeki cetveller esas alınmak kaydıyla bedensel engel oranı hesaplandığında; A) Hastada saptanan bilişsel kognitif bulgular, ... (normalin hafif altında), frontal lob fonksiyonları, bellek, dikkat ve organizasyon becerilerinde zayıflama, görüntüler tetkikinde saptanan gliotik değişikler dikkate alındığında; İ) Zihinsel ruhsal, davranışsal bozukluklar; İi) Beyin hasarı, beyin işlev bozukluğuna bağlı davranış bozukları (organik kişilik bozukluğu, frontal lob sendromu, postkontüzyon sendrom) tedavi ile işlevselliği kısmen düzelen maddesi uyarınca %25 olduğu, B) 11.08.2023 tarihli trafik kazasına bağlı kişinin toplam vücut engel oranının %25 (yüzme yirmi beş) olduğu, sekel halini aldığı ve sürekli olduğu, 2- Kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 (üç) ay olduğu, 3-Tıbbi iyileşme süresinin 12 (on iki) aya kadar uzayabileceği kanaatinde olduğumuzu bildirir adli tıp kurulu raporudur." bildirmişlerdir. Mahkememizce Görevlendirilen Aktüer Bilirkişisi ...'ten Aldırılan 31.10.2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "...'in 11.08.2023 tarihinde yaralanmasıyla sonuçlanan trafik kazası nedeniyle, taraflar arasında görülmekte olan maddi tazminat davasının yargılaması aşamasında, Sayın Mahkemece re'sen bilirkişi olarak seçilmemiz üzerine, dosya ve ekleri incelenerek, talep konusu maddi tazminat miktarına ilişkin olarak işbu rapor düzenlenmiş, nihai takdir Sayın Mahkemenize ait olmak üzere aşağıdaki sonuç ve kanaatlere ulaşılmıştır. 1. Davacı vekilinin 07.10.2024 tarihli dilekçesinde, toplam 90.000,00 TL olan maddi tazminat taleplerinin, 86.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 4.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL karşılanmayan ulaşım gideri zararı, 100,00 TL ... tarafından karşılanmayan tedavi gideri zararı ve 100,00 TL bakıcı gideri tazminatına ilişkin olduğunun açıklandığı, 2. Davalı ... sigorta şirketine sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'nın %50 oranında kusurlu olduğu, davacı ...'ın % 50 kusurlu olduğu tespit edilmiş olup, zarardan % 50 kusur indirimi yapıldığı, 3. Davacı ...'ın 11.08.2023 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle, vücut engel oranının %25 olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 12 aya kadar uzayabileceği, ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğunun tespit edildiği, 4. Davacı lehine 88.937,18 TL geçici iş göremezlik tazminatı hesaplandığı, 5. Davacı lehine 20.121,75 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı, 6. 2022 yılından itibaren pasif dönem tazminat hesabında esas alınacak net asgari ücretin tespitinde oluşan farklılık nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden alternatifli hesaplama yapıldığı, 7. Tarafımızca yapılan teknik inceleme sonucunda, ...'nin kaldırılmasıyla birlikte 01.01.2022 tarihinden itibaren getirilen yeni uygulamayla getirilen vergi istisnasından “sadece çalışanların” yararlanabileceği tespit edilmiş olup, bu doğrultuda Sayın Mahkemece pasif dönem hesabının 18.591,02 TL net asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğinin kabulü halinde, davacı lehine 1.176.836,37 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığı, 8. ... kararı doğrultusunda pasif dönem tazminat hesabının 22.104,00 TL vergi iadesi dahil net asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğinin kabulü halinde, davacı lehine 1.278.141,98 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığı, 9. 11.08.2023 kaza tarihi itibariyle ... poliçesi teminat limitinin, sakatlık teminatı ve tedavi gideri teminatları için ayrı ayrı 1.200.000,00 TL olduğu, 10. Davacı tarafça davalı sigorta şirketine yapılan başvuru evraklarının davalıya tebliğ edildiği tarihi gösterir bilgi bulunmadığından temerrüd tarihinin hesaplanamadığı, 11. Dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın kullanım amacının otobüs olduğunun ... poliçesinden tespit edildiği, kanaatinde olduğunu." bildirmiştir. Mahkememizce Görevlendirilen Doktor Bilirkişisi ...'dan Aldırılan 23.12.2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "...'nin, dosya kapsamına göre tedavi giderleri (hastanın tedavisi sırasında temel ihtiyaçları, ortez giderleri, ilaç fark bedelleri, hasta katılım payları, pansuman, enjeksiyon, sütur (dikiş) alınma ücretleri esas alınarak) olarak 2.240,00 TL, ulaşım gideri 1.579,50 TL. ... tarafından düzenlenen 24.06.2025 tarihli raporda, ...’ın % 50 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Buna göre kusur oranı düşüldükten sonra tedavi gideri 1.120,00 TL, ulaşım gideri 789,75 TL ...’nin sorumlu olduğu sağlık hizmet bedelleri dışında kalan kaçınılmaz ve belgeye bağlanamayan sağlık giderleri olarak hesaplama yapıldığı," bildirilmiştir. Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu trafik sigortası yapılan ... plaka sayılı otobüsün ön giriş kapısının yolculuk boyunca açık olmasından dolayı davacının anayola düşerek sürüklenmesiyle meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacının maluliyeti oluştuğundan bahisle eldeki tazminat davasının açıldığı, kolluk tarafından düzenlenen trafik kazası tespit tutanağına benzer şekilde yargısal denetime elverişli ve somut hadisenin gelişimine uygun tespitlere yer verilen mevcut ...'nın kusur raporuna göre davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün KTK.Yön 110.md kurallarını aykırı davranıp kural ihlali yaparak kazaya %50 kusuruyla sebebiyet verdiği, davacının ise kazadaki kusurunun %50 olduğu, davacı aleyhine tespit edilecek maddi tazminattan indirim yapılmasının gerektirir bir husus bulunmadığı, otobüste yolcu konumunda bulunan davacı için hatır taşıması indirimi yapılamayacağı, müterafik kusur indirimi yapılmasına yer olmadığı, davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; davalı sigorta şirketine ... sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu mahkememizce itibar olunan kaza tarihi itibarıyla geçerli yönetmelik hükümlerine uygun olarak alınan dosyada mevcut adli tıp raporuna göre davacının vücut engel oranının %25 (yüzme yirmi beş) olduğu, sekel halini aldığı ve sürekli olduğu, bakıcı ihtiyaç süresinin 3 (üç) ay olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 12 (on iki) aya kadar uzayabileceğinin tespit edildiği, davacının asgari ücret düzeyinde olduğu kabul edilen geliri, ... yazı cevabı, kaza tarihi itibarıyla geçerli maluliyete esas yönetmelik hükümlerine uygun alınan maluliyet raporu, Yargıtay içtihatları, TRH-2010 yaşam tablosu nazara alınarak düzenlenen aktüer/hesap bilirkişi raporuna göre davacının davalıdan 1.176.836,37 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 88.937,18 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 20.121,75 TL bakıcı gideri, 1.120,00-TL tedavi gideri ve 789,75-TL tedavi gideri olmak üzere toplam 1.287.805,05 TL maddi tazminat talep edebileceğinin belirtildiği, davacı vekilinin belirtilen bu tutarlar üzerinden talep arttırım dilekçesini sunduğu, dava öncesi davalıya yapılan başvuru sebebiyle davalının 27.02.2024 tarihinde temerrüde düşmüş sayılacağı, kabul olunan bu tutara sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsi dikkate alınarak temerrüt tarihinden itibaren talep gibi avans faizi işletileceği anlaşılmakla dava ve talep arttırım dilekçesi dikkate alınarak açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-DAVANIN KABULÜNE, 1.176.836,37 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı, 88.937,18 TL bakiye geçici iş göremezlik tazminatı, 20.121,75 TL bakiye geçici bakıcı gideri, 1.120,00 TL tedavi gideri ve 789,75 TL ulaşım giderinin 27.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 87.969,96-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 21.991,98-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 65.977,98-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 198.293,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 1.536,98-TL Peşin/nisbi Harcı, 20.455,00-TL Islah Harcı, 15.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 789,50-TL Tebligat, 3.750,00 TL Adli Tıp Raporu ücreti, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 42.459,08 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.600,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 25/03/2026

Katip ... e-imzalı

Hakim ... e-imzalı