İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/332 E. 2026/401 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/332
Karar No
2026/401
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/332 Esas - 2026/401 T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/332 Esas KARAR NO : 2026/401 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 13/05/2024 KARAR TARİHİ : 29/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 18/05/2026 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin ...'deki CNG dolum istasyonunda bulunan araç yıkama makinesine, 24/12/2023 tarihinde davalı ...'ün sevk ve idaresindeki, davalı ...'un maliki olduğu ... plakalı aracın kontrolsüz bir şekilde çıkarak çarpması sonucu ağır hasar verdiğini, davalı sürücünün tam ve asli kusurlu olduğunu, Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve 88. maddeleri gereğince araç işleteni, sürücüsü ve aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı (...) olan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin meydana gelen zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, hasar gören makinenin onarımı için yetkili servisten 10.800,00 USD tutarında fiyat teklifi alındığını, kazaya karışan aracın ... poliçesini düzenleyen davalı ... Sigorta A.Ş.'ye 15/02/2024 tarihinde yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını, kaza tarihi itibarıyla ... poliçe limitinin 240.000,00 TL olduğunu ve hasar bedelinin bu limiti aşması sebebiyle, aracın genişletilmiş kasko poliçesini düzenleyen ve İhtiyari Mali Mesuliyet (İMMS) teminatı sunan davalı ...Sigorta A.Ş.'nin de ... limitini aşan kısımdan sorumlu olduğunu, bu nedenle ...Sigorta A.Ş.'ye de 15/02/2024 tarihinde başvuru yapıldığını ancak bir sonuç alınamadığını, kazanın meydana geldiği akaryakıt istasyonunun KTK'nın 2. maddesi uyarınca karayolu sayılan yerlerden olduğunu ve zararın poliçe teminatları kapsamında kaldığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00 TL'nin davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile müştereken ve müteselsilen, davalı ...Sigorta A.Ş.'den ise ... poliçe limitini aşan kısımdan sorumlu olmak üzere kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile tahsilini talep etmiş, 20/07/2024 tarihli açıklama dilekçesiyle davalı ...Sigorta A.Ş. yönünden talebini belirsiz alacak olarak şimdilik 1.000,00 TL şeklinde açıklamış, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporları doğrultusunda 24/12/2025 tarihli ıslah dilekçesiyle davalılar ... Sigorta A.Ş., ... ve ... yönünden 50.000,00 TL olan talebini 119.750,00 TL artırarak toplam 169.750,00 TL'ye yükseltmiştir. CEVAP : Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, usule ilişkin olarak zararın belirlenebilir olması nedeniyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, KTK'nın 97. maddesi uyarınca müvekkil şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığını ve hasarlı makinenin müvekkil şirketin eksperine gösterilmediğini, bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddi gerektiğini; esasa ilişkin olarak ise, kazaya karışan ... plakalı aracın 1064150968 numaralı poliçe ile sigortalı olduğunu ve sorumluluklarının sigortalının kusuru oranında ve araç başına 120.000,00 TL maddi teminat limiti ile sınırlı olduğunu, talebin araç yıkama makinesi hasarına ilişkin olup ... Genel Şartları uyarınca teminat dışında kaldığını, zira makinenin motorlu araç olmadığını, olayın trafik kazası niteliği taşımadığını, aracın yıkama makinesi içindeyken "işletilme halinde" sayılmayacağını ve olayın karayolunda meydana gelmediğini, bu nedenlerle talebin teminat dışı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte sigortalı sürücüye atfedilmiş bir kusur bulunmadığını ve kusur durumunun Adli Tıp Kurumu tarafından tespit edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir. Davalı ...Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, zararın belirlenebilir olması nedeniyle davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, müvekkil şirketin İMMS sigortacısı olarak sorumluluğunun, ... poliçe limitinin tüketilmesi halinde başlayacağını, davacının ... sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan bir ödeme ile limitin tüketildiğini ispat etmesi gerektiğini, öncelikli sorumluluğun ... sigortacısına ait olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu ve faizin kaza tarihinden değil, usulüne uygun müracaattan 8 iş günü sonrasından itibaren talep edilebileceğini savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, araç sürücüsünün kazada kusurunun bulunmadığını, meydana gelen zararın ... ve İMMS poliçelerinin teminat limitleri dahilinde kalacağını, sigortacıların sorumluluğunun sıralı olduğunu, bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davanın kabulü halinde dahi sigorta şirketlerine rücu haklarını saklı tuttuklarını belirterek davanın reddini savunmuştur. Davalı ... cevap dilekçesinde, kazanın meydana geldiği yerin ... olması nedeniyle davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirterek yetki itirazında bulunduğunu, esasa ilişkin olarak ise meydana gelen zararın sigorta şirketlerinin sorumluluğunda olduğunu, olayda kastının ve kusurunun bulunmadığını, davacı firmanın yıkama makinesinde aracın giriş-çıkışını yönlendirecek park çizgileri gibi gerekli tedbirleri almadığını, bu nedenle kendisinin kusurlu olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, kaza anına ilişkin kamera kayıtları, 24/12/2023 tarihli tutanaklar, tarafların sigorta poliçeleri, 14/11/2024 tarihli bilirkişi kurulu raporu, ... .... .... .... .... .... .... Mahkemesi talimatıyla alınan 22/10/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporu, mahkememizce hükme esas alınan 12/03/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporu ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazası sonucu araç yıkama makinesinde meydana gelen maddi hasarın tazmini istemine ilişkindir. 24/12/2023 tarihinde davalı ...'ün kullandığı, davalı ...'a ait ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçesi ile sigortalı olan ... plakalı aracın, davacıya ait akaryakıt istasyonundaki araç yıkama makinesine hasar verdiği, davacı vekilinin davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu, bu nedenle oluşan makine hasarından davalı sürücü, işleten ve ... sigortacısının müştereken ve müteselsilen, hasarın ... limitini aşması halinde ise aşan kısımdan İMMS sigortacısı olan davalı ...Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğunu ileri sürerek maddi tazminat talebiyle bu davayı açtığı, davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin olayın ... teminatı kapsamında olmadığını, davalı ...Sigorta A.Ş. vekilinin ... limiti dolmadan sorumluluklarının doğmayacağını, davalı sürücü ve işletenin ise kazada kusurlarının bulunmadığını savunarak davanın reddini talep ettikleri görülmüştür. 6098 sayılı TBK'nın 49/1. maddesine göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde işleten, araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişi olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun'un 85. maddesi hükmüne göre bir motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan o aracın işleteni sorumlu olur. Bu maddede düzenlenen sorumluluk hali tehlike sorumluluğudur. İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi, aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır. 2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ... kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve sigorta limiti ile sorumludur. Dava konusu kazanın meydana geldiği yerin ... teminatı kapsamında olup olmadığı hususunda, 2918 sayılı KTK'nın 2. maddesinde bu kanunun karayolunda uygulanacağı belirtildikten sonra, karayolu dışındaki alanlardan kamuya açık olanlar ile park, bahçe, park yeri, garaj, yolcu ve eşya terminali, servis ve akaryakıt istasyonlarında karayolu taşıt trafiği için faydalanılan yerlerde de uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Bu düzenleme karşısında, kazanın meydana geldiği akaryakıt istasyonunun KTK kapsamında karayolu sayılan yerlerden olduğu ve ... teminatının bu gibi yerlerde meydana gelen kazaları da kapsadığı sonucuna varılmıştır. Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur. Bu sorumluluk, sıralı bir sorumluluk olup, İMMS sigortacısının sorumluluğunun doğabilmesi için öncelikle ... sigortacısının limitinin dolması gerekmektedir. 14/11/2024 tarihli bilirkişi kurulu raporunda, kazanın oluşumunda araç yıkama makinesi işleteni olan davacı şirketin %75, ... plakalı otobüs sürücüsü davalı ...'ün ise %25 oranında kusurlu olduğu, ancak dosyadaki mevcut belgelerle araç yıkama makinesindeki hasar giderim bedelinin denetime elverişli şekilde belirlenmesinin mümkün olmadığı belirtilmiştir. ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi talimatıyla alınan 04/03/2025 tarihli Makine Mühendisi bilirkişi Orhan Akşit tarafından düzenlenen raporda, yapılan keşif ve inceleme sonucunda, davaya konu makinenin tamir masraflarının ikinci el piyasa değerinin %50'sini aşması nedeniyle pert kabul edilmesi gerektiği, bu durumda davacının davalılardan talep edebileceği zarar miktarının 339.500,00 TL olduğu, kazanın meydana gelmesinde ise uyarı levhalarını dikkate almayan sürücü ... ile olaya müdahale edecek bir görevli bulundurmayan işveren davacı şirketin %50'şer oranında kusurlu oldukları bildirilmiştir. İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi talimatıyla Prof. Dr. Ali G. Göktan, Dr. Sezgin Saraçoğlu ve Prof. Dr. M. Turgut Öztaş'tan oluşan bilirkişi kurulunca düzenlenen 22/10/2025 tarihli raporda, dosyadaki raporlar arasındaki kusur çelişkisinin giderilmesi amacıyla yapılan incelemede, davalı sürücü ...'ün aracı makineye hatalı konumlandırması ve sıkışma sonrası hatalı kurtarma manevrası yapması nedeniyle, davacı işletenin ise zeminde kılavuz çizgileri bulundurmaması ve bir sorun çıktığında müdahale edecek bir eleman bulundurmaması nedenleriyle kazanın oluşumunda %50'şer oranında kusurlu oldukları görüş ve kanaatine varılmıştır. Mahkememizce aldırılan 12/03/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda, hükme esas alınan %50 kusur oranı ve 339.500,00 TL hasar tutarı dikkate alınarak davacının talep edebileceği hasar miktarının 169.750,00 TL olduğu, bu miktarın kaza tarihi itibarıyla 240.000,00 TL olan ... poliçe teminat limitini aşmadığı, bu nedenle davalı ...Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun bulunmadığı, davalılar ... Sigorta A.Ş., ... ve ...'un ise kusur oranına isabet eden 169.750,00 TL'den sorumlu oldukları hesaplanmıştır. Davacı vekili 04/11/2025 tarihli dilekçesinde, 22/10/2025 tarihli bilirkişi raporuna itiraz ederek, müvekkil firmaya %50 kusur atfedilmesinin haksız olduğunu, emsal nitelikteki...3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/343 Esas sayılı dosyasında sürücünün tam kusurlu bulunduğunu, kaza anında işyerinde müdahale edecek personelin bulunduğunu ve kamera kayıtlarında da bunun görüldüğünü belirterek ek rapor alınmasını talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili muhtelif tarihli dilekçelerinde, bilirkişi raporlarındaki kusur ve hasar tespitlerini kabul etmediklerini, sigortalı sürücünün kusursuz olduğunu, olayın ... teminatı kapsamında olmadığını, kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu'na gönderilmesi gerektiğini, hasar hesabının Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini beyan ederek raporlara itiraz etmiştir. Davalı ... vekili dilekçelerinde, araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, asıl kusurun gerekli önlemleri almayan davacı şirkette olduğunu belirterek bilirkişi raporlarına itiraz etmiştir.

Davalı ... dilekçelerinde, bilirkişi raporlarında kendisine %50 oranında kusur verilmesini kabul etmediğini, davacı işletmenin gerekli önlemleri almadığını, bu nedenle asıl kusurun davacıda olduğunu belirterek raporlara itiraz etmiştir. Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, kaza anına ilişkin kamera kayıtları, 24/12/2023 tarihli tutanaklar, tarafların sigorta poliçeleri, 14/11/2024 tarihli bilirkişi kurulu raporu, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi talimatıyla alınan 04/03/2025 tarihli bilirkişi raporu, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi talimatıyla alınan 22/10/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporu, mahkememizce dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli görülerek hükme esas alınan 12/03/2026 tarihli bilirkişi kurulu ek raporu ve tüm dosya kapsamına göre; 24/12/2023 tarihinde davalı ...'ün kullandığı, davalı ...'a ait ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın, davacıya ait akaryakıt istasyonundaki araç yıkama makinesine hasar verdiği, davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin olayın akaryakıt istasyonunda meydana gelmesi ve aracın yıkama makinesi içinde olması nedeniyle ... teminatı kapsamında olmadığı yönündeki savunmasının, 2918 sayılı KTK'nın 2. maddesinde akaryakıt istasyonlarının da karayolu trafiği için faydalanılan yerlerden sayılması ve aracın kendi motor gücüyle hareket ederek makineye girip çıkması nedeniyle "işletilme halinde" olduğunun kabulü gerektiğinden yerinde görülmediği, kazanın meydana gelmesinde, aracı makineye hatalı konumlandıran ve sıkışma sonrası hatalı manevra yapan davalı sürücü ... ile zeminde kılavuz çizgileri bulundurmayan ve bir sorun anında müdahale edecek görevli bulundurmayan davacı işletenin %50'şer oranında kusurlu oldukları, davacının araç yıkama makinesindeki toplam zararının 339.500,00 TL olduğu, davalıların %50 kusur oranına isabet eden 169.750,00 TL'den sorumlu oldukları, bu miktarın kaza tarihi itibarıyla geçerli olan 240.000,00 TL'lik ... poliçe limiti dahilinde kaldığı, bu nedenle İMMS sigortacısı olan davalı ...Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun doğmadığı, davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'nin ise 169.750,00 TL'den müteselsilen sorumlu oldukları, davacının ıslahla artırdığı alacak miktarı yönünden davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin zamanaşımı def'inin, ıslahın iki yıllık sürenin son günü yapılması nedeniyle yerinde olmadığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. yönünden kabulü ile toplam 169.750,00 TL tazminatın; A) 50.000,00 TL sinin, davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 24/12/2023 tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 28/02/2024 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, B) 119.750,00 TL'sinin, ıslah tarihi olan 24/12/2025 tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun'un 2/2. maddesinde belirtilen şekilde değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, 2-Davalı ...Sigorta A.Ş. yönünden 1.000,00 TL tazminat talebi ile açılan davanın reddine, 3-Kabul edilen 169.750,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 11.595,62 TL karar ve ilam harcından 853,88 TL peşin harç, 2.046,00 TL ıslah harcı, 274,00 TL tamamlama harcı toplamı olan 3.173,88 TL harcın düşümü ile eksik kalan 8.421,74 TL harcın, HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 853,88 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı, 2.046,00 TL ıslah harcı, 274,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 3.662,28 TL harcın, HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacının karşıladığı 2.810,00 TL tebligat gideri, 32.000,00 TL bilirkişi ücreti, 4.361,50 TL keşif harcı, 750,00 TL ATGV gideri olmak üzere toplam 39.921,50 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 39.687,70 TL'sinin, davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 233,80 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 22,25 TL'sinin davacıdan, 3.777,75 TL'sinin davalılar ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 169.750,00 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ...,... .... .... Sigorta A.Ş.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8-Davalı ...Sigorta A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 1.000,00 TL üzerinden takdir edilen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, 9-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, kısa kararda sehven dava değeri itibarı ile kesin olarak karar verildiği belirtilmişse de, davacı vekili ile davalı ... vekilinin yüzüne karşı, davalı Sigorta Şirketleri vekilleri ile davalı ...'ün yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Mahkemesine dilekçe verilmesi sureti ile...Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/04/2026

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/332, K. 2026/401, T. 29.04.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-332-e-2026-401-k-535fae657d56