İlk Derece Mahkemesi 2024/103 E. 2024/452 K.

T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/103 Esas - 2024/452 TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/103 Esas KARAR NO : 2024/452

DAVA : Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının Kısmen İptali - Markanın Kısmen Hükümsüzlüğü) DAVA TARİHİ : 04/03/2024 KARAR TARİHİ : 22/11/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/11/2024 Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının Kısmen İptali - Markanın Kısmen Hükümsüzlüğü) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili 04/03/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin “...” ve “...” ibareli markalarını 1972 yılından beri süre gelen etkin ve yaygın kullanım ve yatırımlarıyla ayırt ediciliği yüksek hale getirdiğini, müvekkilinin oluşturduğu yüksek ekonomik değeri korumak için ..... numaralı “...” esaslı unsurunu ihtiva eden 29, 30, 32, 35, 43. sınıflardaki seri marka tescillerini yaptığını, davalının da müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösterdiğini, seçebileceği onca ibare varken 30, 35. sınıfta ... numaralı "..." ibareli marka tescil müracaatında bulunduğunu, itiraz süreçlerinin sonunda ... sayılı karar ile bazı mallar bakımından itirazlarının reddedildiğini, davalının ... numaralı "..." ibareli markasının esaslı unsurunun "..." olduğunu, esaslı ortak unsuru "..." olan markaların görsel, fonetik ve anlamsal benzerliğinin yanı, davalının müvekkilinin markalarının tescilli olduğu sınıfta tescil talebinde bulunması sebebiyle iltibasın kaçınılmaz olduğunu, davalının kötü niyetli olduğunu, bunun ispatlanamadığına ilişkin ... kararının hatalı olduğunu, TTK gereği tacirlerin basiretli davranma ve kontrol mükellefiyeti olduğunu, davalının bir tacir olarak markasını ve ticaret unvanını seçerken, başka tacirler ile iltibasa sebebiyet vermemekle yükümlü olduğunu, müvekkilinin tanınmış “...” markası bulunmakta iken davalı şahsın “...” ibareli marka tescili yapmasının meşru bir amaca hizmet etmediğini beyan ederek; ... sayılı ... kararının 30 (Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.) ve 35 (Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) sınıflardaki mal ve hizmetler yönünden kısmen iptaline ve kısmen tüm sonuçları ile ortadan kaldırılmasına, dava konusu ... numaralı "..." ibareli markanın tescili halinde 30 (Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.) ve 35 (Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) sınıflardaki mal ve hizmetler yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili 08/03/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu başvuru markası ile davacının itiraz markalarının genel görünümleri ve bir bütün olarak bakıldığında bıraktıkları intibaın karıştırılacak şekilde benzer olmadığını, dava konusu markanın içerdiği farklı kelime, ... ve yazım stili bakımından davacının itiraz markalarından ayrılan bileşke marka türünde bir marka örneği olduğunu, “...” ibaresinin farklı unsurlarla desteklenerek farklı ibareler oluşturmaya müsait, ayırt ediciliği düşük bir ibare olduğunu ve davacının tekelinde olmadığını, söz konusu markaların birbirlerinden farklı olduklarını ve iltibas yaratacak şekilde benzemediklerini, söz konusu iki marka örneğinin aynı firmanın markası gibi algılanabilecek nitelikte olmadığı gibi iki markanın karıştırılma ihtimallerinin hiçbir şekilde olmadığını, somut olay açısından markalar benzer olmamakla birlikte dava konusu başvurunun tescilinin 6769 sayılı SMK'nın 6/5 maddesi hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açacağı yönünde de bir kanaat oluşmadığını, SMK m. 6/6 hükmü kapsamındaki hak sahipliği yönünde itiraz aşamasında yeterli kanaate ulaşılamadığından bu yöndeki iddiaya iş bu davada itibar edilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın kötü niyet iddiasını itiraz aşamasında belgelendirmediğinden bu husustaki iddiaya itibar edilmediğini savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili 27/03/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davayı görmeye ..... Mahkemeleri'nin yetkili olmadığını, müvekkilinin yerleşim yerinin ... ili ... ilçesi olduğunu, davayı görmeye ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi Sıfatıyla) yetkili olduğunu, müvekkilinin 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 7/5'inci maddesi anlamında "dürüstçe ve ticari hayatın olağan akışı içinde" küçük harflerle "..." markasının tescilini talep ettiğini, "..." kelimesinin .....'nde .....'dan Türkçeleşmiş "ilkbahar" (mevsiminin adı) olarak açıklandığını, baharat isminin de yiyecek ve içeceklere hoş koku ve tat veren tarçın, karabiber gibi maddeler olarak açıklandığını, "..." ile "..." markalarının karıştırılmasının muhtemel olmadığını, kelimenin bir anlamda gök, kış ve benzeri gibi tabiata ait bir isim olup özel bir isim olmadığını, diğer taraftan "..." ve "..." kelimelerinden birleşik bir kelime elde edildiğini ve ... ve esas bakımından ortalama bir tüketicinin ayırt edebileceği açıklıkta "..." markasının "..." kelime ve markası ile "..." kadar net bir farkı olduğunu, müvekkilinin makarna üretmediğini, parfümeri, kozmetik, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler ve kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler, yiyecekler için lezzet vericiler vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar, alanında başvuru yaptığını ve davacı markası ila aynı mamul olmadığını, müvekkilinin sadece tescil talebinde bulunduğunu, henüz markayı kullanmadığını, davanın "kurum kararının iptali" ile sonuçlanması durumunda da kullanmayacağını, bu nedenle müvekkili davalının haksız rekabet, tecavüz ve diğer bir hukuka aykırı davranışı olmadığını, bu nedenle iş bu davanın hukuksal ve fiili nedenlere dayanmadığını, davacı taraf bakımından tecavüz tehlikesi dahi olmadığından iş bu davanın müvekkili davalı yönünden esastan reddine karar verilmesi gerektiğini, baharın herkesin mevsimi olduğunu, davacıya ait olmadığını savunarak; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. UYUŞMAZLIK: Dava, 5000 sayılı ..... Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan ... Kararının Kısmen İptali ve 6769 sayılı SMK m.25 hükmüne göre açılan Markanın Kısmen Hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davayı görmeye mahkememizin yetkili olup olmadığı, davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı ... kararının "30.SINIF: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. 35.SINIF: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetleri bakımından hukuka uygun olup olmadığı, davalı şahsa ait ... sayılı "...+..." ibareli marka başvurusu ile davacıya ait itiraza/hükümsüzlüğe mesnet markalar arasında yukarıda belirtilen mal ve hizmetler bakımından ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı, davacı markalarının tanınmış olup olmadığı, davalı şahsın kötü niyetli olup olmadığı, tescili halinde dava konusu markanın yukarıda belirtilen mal ve hizmetler bakımından hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyası ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, özel veya teknik hususlara ilişkin bilirkişi raporu aldırılmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: İşlem dosyasının tetkikinde; davalı şahsın 07.10.2022 tarihinde "...+..." ibareli ... sayılı marka tescil başvurusunda bulunduğu, marka başvurusunun yapılan ilk incelemeler sonrasında 27.10.2022 tarih ve 407 sayılı Bülten’de ilan edildiği, söz konusu ilana karşı davacı yanın ..... sayılı markaları mesnet göstererek 6769 sayılı SMK’nın m.6/1, m.6/5, m.6/6 ve m.6/9 hükümleri kapsamında itirazda bulunduğu, ...'nca söz konusu itirazın reddine karar verildiği, bu karara karşı davacı tarafından yeniden itirazda bulunulduğu, yeniden yapılan itirazı değerlendiren ..... sayılı ... kararı ile itirazın reddine karar verdiği, bu kararın davacı marka vekiline 10.01.2024 tarihinde tebliğ edildiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Dava konusu marka başvurusu yargılama safahati içerisinde tescil edilmemiştir. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir. Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür. Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır. Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, itiraza mesnet markalar, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda tablolaştırıldığı üzere; Dava konusu marka başvurusunda yer alan ve iş bu davaya konu olan “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.” emtiaları, davacı markalarının bir kısmında aynen yer almaktadır. Dava konusu marka başvurusunda yer alan ve iş bu davaya konu olan “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.” emtiaları ile davacı markaları kapsamında yer alan "Yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" birbiriyle ilişkili ve aynı zamanda hedef kitlesi aynı olan mal ve hizmetlerdir. Kahve satan marka aynı mekanda kahve servisi de yapabilir. Örneğin Starbucks markası hem marketlerde/perakendecilerde kahvelerinin satışını sağlarken, hem de kendi kafelerinde kahvelerinin servisini yapmaktadır. Kahvelerinin yanında verdikleri şekerler de kendi markaları altındadır. Bu nedenle şeker ürünleriyle de benzerlik söz konusudur. Dava konusu marka başvurusunda yer alan ve iş bu davaya konu olan “Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.” emtiaları, davacı markalarının bir kısmında aynen yer almaktadır. Dava konusu marka başvurusunda yer alan ve iş bu davaya konu olan “Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.” emtiaları ile davacı markaları kapsamında yer alan “makarna” ürünleri benzerdir. Şöyle ki; makarnalar genellikle soslarla yenildiği için hedef kitleleri aynı olup yan yana reyonlarda yer almaktadırlar. Aynı zamanda tamamlayıcı ürün özellikleri bulunmaktadır. Dava konusu marka başvurusunda yer alan ve iş bu davaya konu olan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" ile davacı markaları kapsamında yer alan “Makarnalar, mantılar, erişteler … Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar” emtiaları karşılaştırıldığında; biri malın üretimini yaparken diğeri satışını yapmaktadır. Dolayısı ile benzer alıcı çevresine hitap etmekte, benzer ihtiyaçları karşılamakta, dağıtım kanalları aynı olmakta ve marketlerde aynı reyonlarda satılmaktadırlar. Örnek vermek gerekirse; Migros kendi markasını taşıyan makarnayı satarken aynı zamanda yanındaki reyonda kendi markası ile sosları da satışa sunabilmektedir. Stratejik pazarlama yönetiminde sıklıkla kullanılan bu stratejiye “dağıtım kanalında geriye doğru dikey bütünleşme denilmektedir” (perakendecinin kendi markası ile bir ürünü başka bir üreticiye ürettirmesidir). Sonuç olarak, dava konusu marka başvurusu kapsamında bulunup iş bu davaya konu edilen mal ve hizmetler ile davacıya ait itiraza mesnet markalar arasında "emtia ayniyeti veya benzerliği" koşulunun sağlandığı tespit edilmiştir. Dava konusu marka başvurusu; bir bütün olarak “...” ibaresi ile karınca şeklinden oluşmaktadır. Gerek marka işlem dosyasındaki itirazlara ilişkin açıklamalarda gerekse dava dosyasındaki iddialarda başvuru markasındaki sözcük unsuru “...” ve “...” olarak ayrılmak suretiyle beyanlarda bulunulmuştur. Ancak, başvuru markasının oluşturulmasında hedef kitle nezdinde böyle bir ayrıştırma yapılmasına neden olacak herhangi (ayrı yazı karakteri, büyük-küçük harf, gölgeleme vb.) husus bulunmamaktadır. Hedef kitle başvurudaki sözcük unsurunu ayrıştıracak herhangi bir algıya ulaşmayacaktır. Çünkü hedef kitle markayı bir bütün olarak algılayacak ve değerlendirecektir. Muteriz davacının dayanak yaptığı markalarında ise “...” sözcüğü, dayanak markalardaki asli unsuru oluşturmaktadır. Hedef kitle nezdinde salt bazı harflerin karşılaştırma konusu işaretlerde ortak olarak yer almasından hareketle markalar arasında görsel, işitsel, anlamsal ve bütünsel açıdan herhangi bir ilişki kurulmasının söz konusu olmayacağı kanaatine ulaşılmıştır. Somut olayda, dava konusu marka başvurusu ile davacı muterizin işlem dosyasında ve dava dosyasında dayanak yaptığı markaları arasında kapsamlarındaki mallardan bir kısmı bakımından aynılık/benzerlik ilişkisi bulunmakla birlikte işaretlerin ilişkilendirilmesi sonucunu doğuracak bir benzerlikten söz edilemeyeceğinden, taraf markaları arasında markaların ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesinin bulunmadığı kanaatine varılmıştır. SMK m.6/5 hükmüne göre; Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. SMK m.6/5 hükmü uyarınca; önceki tarihli tescil edilmiş veya tescil başvurusu yapılmış olan bir marka, Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi sebebiyle, aynı veya benzeri sonraki tarihli marka başvurusunun, aynı veya farklı nitelikteki mal ya da hizmetlere ilişkin tescil talebinin reddini talep edebilir. Bir markanın sadece tanınmış marka niteliğini haiz olması, otomatik olarak o markanın farklı türdeki mal veya hizmetlere ilişkin olarak sonraki tarihli marka başvurusunu engelleme hakkı bahşetmez. Tanınmış marka hakkı sahibinin genişletilmiş korumadan yararlanabilmesi için; A) Tanınmış markanın itibarından haksız yarar elde edilmesi, B) Tanınmış markanın itibarına zarar verilmesi, C) Tanınmış markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi, olasılıklarından en az birinin gerçekleşmesi veya gerçekleşme ihtimalinin bulunması gereklidir. Ayrıca, sonraki tarihli marka başvuru sahibinin, marka başvurusunda haklı bir nedeninin de bulunmaması gerekir. Tanınmışlık, statik ve dogmatik bir durum değildir. Aksine; sürekli güncellenen, dalgalanabilen, bir çok değişkene bağlı dinamik bir süreci içinde barındırır. Bir markanın tanınmış marka niteliğinde olup olmadığı; a)Toplumun ilgili kesimince markanın tanınma düzeyi, b) Markanın kullanıldığı coğrafi alan, kullanım süresi ve yoğunluğu, c)Marka promosyonlarının ve reklamlarının süresi, yoğunluğu, hedef aldığı alan, d)Markanın tesciller veya tescil başvuruları ile korunduğu coğrafi alanın büyüklüğü, e) Markanın resmi mercilerce tanınmışlığına delalet eden karar ve uygulamaları, f) Markanın ekonomik değeri, g) Markanın hitap ettiği mal veya hizmetlerin pazar payı, gibi tahdidi olmayan kriterler dikkate alınmak suretiyle, yapılacak global bir değerlendirme neticesinde her somut olayda ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Hemen belirtilmelidir ki; bir markanın tanınmış marka niteliğini haiz olmasının; yukarıda yer verilen tüm kıstasların sağlanması gerektiğini şart koşmadığı gibi, yukarıda yer verilen kıstaslardan yalnızca birinin gerçekleşmesinin mutlak anlamda ilgili markayı tanınmışlık seviyesine çıkaracağını da göstermez. Burada önemli olan husus; her somut olayda, yukarıda yer verilen kıstaslardan da yararlanarak, global bir değerlendirme yapılması, bunun sonucunda tanınmışlık vasfı ve varsa bu tanınmışlığın etki alanının belirlenmesidir. Tanınmış markanın itibarından haksız yararlanılmasından söz edilebilmesi için; tanınmış markanın iyi şöhret ve itibar sahibi olması, ilgili tüketici kesimi nezdinde markanın olumlu bir imajının olması gerekir. Bu nedenle imaj transferine konu olabilecek sonraki tarihli marka başvurusunun, tanınmış markanın itibarından haksız yararlanma tehlikesi doğurabileceği söylenebilir. Burada önemli olan, sonraki tarihli markayı gören tüketicinin, önceki tarihli tanınmış markanın kendi zihninde oluşturduğu olumlu imaj ile sonraki tarihli marka arasında bir bağlantı (link) kurması, imaj transferi ihtimalinin bulunması, böylece tanınmış markanın olumlu imajının sağladığı kolaylıktan yararlanarak sonraki tarihli marka başvuru sahibinin ticari avantaj sağlama ihtimalinin bulunmasıdır. Böylece, sonraki tarihli marka başvuru sahibi, tanınmış marka sahibinin uzun uğraşlar sonucu oluşturduğu kalite ve güven birikiminden parazitvari yararlanarak, kendi lehine haksız bir avantaj sağlayacaktır. Tanınmış markanın itibarına zarar verilebilmesi için; Tanınmış markanın, arzu edilmeyen olumsuz imaj tehlikesine maruz kalacağı bir hal olasılığı içerisinde bulunması gerekmektedir. Tanınmış markanın itibarının zarar görme tehlikesi altında bulunup bulunmadığı incelenirken, tescile konu mal ve hizmetlerin kapsamı dikkate alınmalıdır. Örneğin; tanınmış bir içecek markasının, aynı veya benzerinin tuvalet temizliği emtialarında marka olarak kullanılması halinde, böyle bir olumsuz imaj tehlikesi söz konusu olabilir. Tanınmış markanın ayırt etme gücünün zedelenmesi için; Sonraki tarihli marka başvurusu nedeniyle, tanınmış markanın ayırt etme gücünün zayıflaması ve bu suretle markanın reklam değerinin düşme ihtimali bulunmalıdır. Tanınmışlık derecesi ve karşılaştırılan markaların hitap ettiği mal veya hizmetlerin birbirleri ile yakınlığı arttıkça, markanın ayırt ediciliğinin zedelenmesi ihtimali de artmaktadır. Bu durumda, markanın muhatap çevresi, sonraki tarihli marka nedeniyle, önceki markanın artık sadece tanınmış marka sahibine ve onun ürünlerine ait olmadığı kanısına varmaktadır. Somut olayda yapılan değerlendirmede; tanınmışlık düzeyinden kaynaklı olarak bir tescil engeli bulunmadığı, dava konusu marka başvurusu ile davacının dayanak markaları arasında işaret benzerliğinin bulunmadığı ve davalı şahsın marka başvurusunun davacının tescilli markalarından haksız yararlanması, davacı markalarının itibarına zarar vermesi, ayırt ediciliğini zedelemesi hallerinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır. SMK m.6/9 hükmüne göre; Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir. Kötü niyetli marka başvurusu; Kişiyi, hukuk düzeninin tescil ile elde edilecek hakları kullanması amacı taşımaksızın, hukuka ve ahlaka aykırı olarak, bu hakların hukuk düzenince tasvip edilemeyecek şekilde başka amaçlarla kullanılması olarak tanımlanabilir. Hangi hallerde kötü niyetli olarak marka başvurusunda bulunulmuş sayılacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamakla birlikte, genel olarak markayı kullanmaktan ziyade şantaj veya başkasından haksız para elde etmek veya başkalarının ticaretine engel olmak gibi amaçlarla yapılan marka başvuruları kötü niyetle yapılmış başvuru olarak kabul edilmektedir. Kanunun ayrıca müeyyideye bağladığı hususlar tek başına kötü niyet emaresi olarak kabul edilmez. Zira Kanun tarafından zaten müeyyidesi gösterilmiş marka başvuruları için ayrıca kötü niyeti de sebep göstermek doğru görülmemektedir. (.....) Somut olayda; davaya konu marka ile itiraza mesnet markaların iltibas tehlikesi oluşturacak derecede benzer olmadıkları, bunun haricinde davalı şahsın kötü niyetle hareket ettiğini gösterir somut olgu da ileri sürülmediğinden kötü niyet iddiasına dayalı istemler yerinde bulunmamıştır. Yukarıda izah edilen gerekçelerle; davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcı peşin alındığından ayrıca harç ikmaline yer olmadığına, 3-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı, 121,60 TL vekalet harcı, 7.500,00 TL bilirkişi ücreti, 435,00 TL posta-tebligat masrafı olmak üzere toplam 8.911,80 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı ... tarafından yapılan 60,80 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine, 6-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair, davacı vekilinin, davalı kurum vekilinin ve davalı şahıs vekilinin yüzüne karşı, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/11/2024

Katip ..... E imzalıdır

Hakim ..... E imzalıdır