İlk Derece Mahkemesi 2024/76 E. 2024/450 K.

T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/76 Esas - 2024/450 TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ANKARA 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/76 Esas KARAR NO : 2024/450

DAVA : Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali - Markanın Hükümsüzlüğü) DAVA TARİHİ : 19/02/2024 KARAR TARİHİ : 22/11/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/11/2024 Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali - Markanın Hükümsüzlüğü) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili 19/02/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 2000 yılında faaliyete başladığını, liman, geri dönüşüm, inşaat vinçleri ve elleçleme makineleri, ataçmanlar üreten, alanında lider olan firmalarla çalıştığını, müvekkili şirketin “...” ibaresini gerek ticaret unvanında, gerekse marka olarak aktif biçimde kullandığını, müvekkili şirkete ait .....adresinde ve ..... linklerinde yer alan sosyal medya platformlarında müvekkili şirket markasının aktif bir şekilde yer aldığını, dava konusu “... ...” ibareli markada esas unsurun “...” ibaresi olduğunu, dava konusu markanın müvekkiline ait seri markalar ve ticaret unvanı ile karıştırılacağını, müvekkili şirketin “...” ibaresini 2001 yılından beri tescilli olarak kullandığını, markaya ayırt edici nitelik kazandırdığını, müvekkilinin marka üzerinde gerçek hak sahibi olduğunu, markaların hitap ettiği tüketici kesiminin aynı olduğunu, dava konusu marka başvurusunun kötü niyetli olduğunu beyanla; ... ...’nın ... sayılı kararının iptaline, ...sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili 26/02/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; İtiraz aşamasında davacı şirket tarafından kullanım ispatına yönelik sunulan delillerin markaları 7. sınıf mallar üzerinde kullanımı kanıtlama bakımından yeterli bulunmadığını, ... aşamasında ... kararındaki kullanım ispatı değerlendirmesine ilişkin bir beyan ve itiraz sunulmadığını, davacının eskiye dayalı kullanım iddiası bakımından kanuni kriterlerin varlığı hususunda somut delil sunmadığını, davacı markasının tanınmışlığının ispatlanamadığını, SMK 6/6. maddesinde sayılan hakların ihlal edildiği yönünde bir bilgi ve belge sunulamadığını, davacının kötü niyet iddiasının somut delil ile ispatlanamadığını, müvekkili kurum tarafından yapılan iş ve işlemlerin hukuka uygun olduğunu beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili 28/03/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin marka başvurusunda kötü niyetli olmadığını, kendi markasını oluştururken müvekkilinin davacı markasından haberdar olmadığını, davacının markasının “...” ibaresini içerdiğini, logosunda gri ve sarı tonlarının kullanıldığını, kelimenin tamamının vurgulandığını, müvekkili markasında ise “... ...” ibaresinin yer aldığını, logosunda kırmızı ve siyah tonlarının kullanıldığını, F ve S harflerini büyük harf ile tasarlayarak “.....” ve “.....” kelimelerinin birleşimi olan sanayi için ... anlamını vurgulamak istendiğini, “...” ibaresi eklenerek bu hususun belirtildiğini, markaların iltibas tehlikesi oluşturmadığını, hitap edilen tüketici kitlesinin bilinçli olduğunu, tarafların faaliyet alanlarının farklılık gösterdiğini beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. UYUŞMAZLIK: Dava, 5000 sayılı ..... Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan ... kararının iptali ve 6769 sayılı SMK m.25 hükmüne göre açılan Markanın Hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı ... kararının hukuka uygun olup olmadığı, davalı şahsa ait ...sayılı "... ..." ibareli marka başvurusu ile davacıya ait itiraza/hükümsüzlüğe mesnet marka arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı, marka işlem dosyasında ileri sürülen kullanmama def'inin yerinde olup olmadığı, davacının gerçek hak sahipliğinin bulunup bulunmadığı, davacı markalarının tanınmış olup olmadığı, davacıya ait ticaret ünvanı ile dava konusu marka arasında iltibas tehlikesi bulunup bulunmadığı, davalı şahsın kötü niyetli olup olmadığı, tescili halinde dava konusu markanın hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir. Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyası ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip, özel veya teknik hususlara ilişkin bilirkişi raporu aldırılmış, 06/08/2015 tarih 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: İşlem dosyasının tetkikinde; davalı şahsın 18.04.2022 tarihinde "... ..." ibareli ...sayılı marka tescil başvurusunda bulunduğu, marka başvurusunun yapılan ilk incelemeler sonrasında 27.06.2022 tarih ve 399 sayılı Bülten’de ilan edildiği, söz konusu ilana karşı davacı yanın 29.08.2022 tarihinde ..., ..., ... sayılı markaları mesnet göstererek 6769 sayılı SMK’nın m.6/1, m.6/3, m.6/4, m.6/5, m.6/6 ve m.6/9 hükümleri kapsamında itirazda bulunduğu, davalı şahsın 24.10.2022 tarihli itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, dilekçesinde ..., ..., ... sayılı markalara ilişkin olarak kullanmama def'i ileri sürdüğü, davacı yanın 13.03.2023 tarihinde marka kullanım ispat formu ibraz ettiği, ...'nca yayına yapılan itirazın reddine karar verildiği, bu karara karşı davacı tarafından 07.07.2023 tarihinde yeniden itirazda bulunulduğu, davalı şahsın 14.08.2023 tarihinde itiraza karşı görüş dilekçesi sunduğu, yeniden yapılan itirazı değerlendiren ... sayılı ... kararı ile itirazın reddine karar verdiği, bu kararın davacı marka vekiline 02.01.2024 tarihinde tebliğ edildiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Dava konusu marka başvurusu 14.02.2024 tarihinde tescil edilmiştir. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 6.maddesinin 1.fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır. Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur. Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir. Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir. Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır. Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür. Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır. Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır. Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır. Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır. Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, itiraza/hükümsüzlüğe mesnet markalar, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; Davalı şahsın ...nezdinde yapılan işlemler sırasında sunduğu karşı görüş dilekçesinde ..., ..., ... sayılı markalar yönünden, markalar kapsamında yer alan tüm emtialar bakımından “kullanmama def’i”nde bulunduğu tespit edilmiştir. Somut olayda davalıya ait dava konusu ...sayılı markanın başvuru tarihi 18.04.2022’dir. Kullanım ispatı talep edilen markaların tescil tarihi üzerinden 5 yıl geçmiş olduğundan, bu gerekçe ile davalı şahsın ilgili markalar yönünden “kullanmama def’i” ileri sürebileceği tespit edilmiştir. Davacı taraf 18.04.2017-18.04.2022 tarih aralığında, markalarını ciddi surette kullandığını ispatlamalıdır. Davacı taraf, itiraz aşamasında aşağıdaki belgeleri dosyaya sunmuştur: • ..... adresinden alınan internet sitesi görüntüleri (3 sayfa) • ..... sitesinden alınan video görselleri (Tarih bulunmamakla birlikte “4 yıl önce”, “5 yıl önce” açıklamaları yer almaktadır.) • Instagram adresinden görüntüler • 15-17 Şubat 2018 tarihli .....’na katılıma ilişkin sözleşme • ..... Stand Alanı Kira Sözleşmesi • ..... Katılım Sözleşmesi Sunulan belgeler incelendiğinde, davacı şirketin, “...” markalarını ciddi surette kullandığını gösterir yeterli belgenin dosya kapsamında bulunmadığı, sunulan belgelerin bir kısmının güncel belgeler olup, 18.04.2017-18.04.2022 tarih aralığına ilişkin olmadığı, davacının faaliyet konusunun sunulan belgelerden tespit edilemediği, markanın hangi ürün ya da hizmet için kullanıldığının tespitinin yapılamadığı, markayı taşıyan ürünlerin satışının ya da hizmet sunumunun, tüketiciye ulaştığına dair ticari bir belgenin dosya kapsamında bulunmadığı, sosyal medya hesapları ve/veya internet sitelerinin tek taraflı olarak hazırlanabilir belgeler olduğu, fuar katılımlarının hangi markayı taşıyan ürünlere ilişkin olduğunun anlaşılamadığı, sunulan belgeler ile ciddi kullanımın ispatlanamadığı değerlendirilmiştir. Davacıya ait ..., ..., ... sayılı markalar, ... kararının iptali davası bakımından, benzerlik incelemesinde dikkate alınmayacaktır. Bununla birlikte, hükümsüzlük davası bakımından, dava aşamasında kullanmama def'i ileri sürülmediğinden, bu markalar benzerlik incelemesinde dikkate alınacaklardır. ... kararının iptali istemi bakımından itiraza mesnet markalar SMK m.19/2 hükmü uyarınca SMK m.6/1 hükmü değerlendirmesine dahil edilemeyeceğinden, SMK m.6/1 hükmü koşulunun somut olayda gerçekleşmediği kanaatine varılmıştır. Markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından ise aşağıdaki şekilde değerlendirme yapılmıştır: Dava konusu marka, 07. sınıfta yer alan emtialar bakımından tescil edilmiştir. Davacıya ait ... sayılı marka 07. sınıfta, ... sayılı marka 35. sınıfta, ... sayılı marka ise 07 ve 35. sınıfta tescillidir. Ayniyet taşıyan mallar, bilirkişi raporunda yer verilen tabloda kırmızı renk ile, benzerlik taşıyan mal ve hizmetler ise altı çizili şekilde gösterilmiştir. Dava konusu marka kapsamında yer alan 07. sınıf emtialar, davacıya ait ... ve ... sayılı markalar kapsamında hali hazırda aynen yer almaktadır. Bununla birlikte, dava konusu emtialar ile davacıya ait ... ve ... sayılı markalar kapsamında yer alan 35. sınıf hizmetler benzerdir. Zira bir malın üretilmesinin doğal sonucu, o malın pazarlanmasıdır. Dolayısıyla bahsi geçen emtialar ile bunların perakendeciliği hizmetleri arasında tamamlayıcılık ilişkisi söz konusu olup, bu mal ve hizmetler tüketici nezdinde benzerdir. Sonuç olarak, dava konusu marka kapsamında yer alan tüm mallar bakımından, taraf markaları arasında “emtiaların aynı ve/veya benzer olması” şartının sağlandığı kanaatine varılmıştır. Dava konusu marka, “... ” ibaresi ile bu ibarenin çevresinde yer alan süsleme olarak değerlendirilebilecek çizimlerden oluşmaktadır. “...” ibaresinin herhangi bir anlamı bulunmamaktadır. “...” ibaresi ise, “Herhangi bir enerji türünü başka bir enerjiye dönüştürmek, belli bir güçten yararlanarak bir işi yapmak veya etki oluşturmak için çarklar, dişliler ve çeşitli parçalardan oluşan düzenekler bütünü”dür. “...” ibaresi, davanın konusunu oluşturan, 7. sınıf emtialar bakımından tanımlayıcı olup, dava konusu markanın esas unsuru “...” ibaresidir. “...” ibaresi yazıldığı gibi okunmaktadır. Davacıya ait markalar ise “...” ibaresinden oluşmaktadır. Markaların her biri farklı renk ve kompozisyona sahip ise de, davacı markalarının esas unsuru “...” ibaresidir. “...” ibaresi yazıldığı gibi okunmakta olup, herhangi bir anlamı bulunmamaktadır. Dolayısıyla, ayırt edici niteliği de yüksektir. Taraf markaları global olarak karşılaştırıldığında; taraf markaları arasında görsel ve işitsel benzerlik olduğu, dava konusu markada esas ve tüketici algısında markasal nitelik gösterir mahiyetteki esas unsurun “...” ibaresi olduğu, davacıya ait markalarda ise esas unsurun “...” ibaresi olduğu, gerek davacı markalarında gerekse dava konusu markada baskın bir şekil unsurunun bulunmadığı, taraf markaları tanımlanırken veya telaffuz edilirken “...” ve “...” ibarelerinin ön planda olacağı, iş bu kelimeler arasında toplamda 5 harf benzerliği bulunduğu, taraf markalarının uzun kelime markaları bulunduğu gözetildiğinde 1 harften ibaret farkın taraf markalarının tüketici nezdinde karıştırılmasının önüne geçemeyeceği, taraf markalarının aynı heceler ile başladığı, bir diğer ifade ile markaların ilk 4 harfinin benzer olduğu, tüketicilerin dikkatinin markanın başına yoğunlaşması nedeniyle kelimenin başında oluşturulan benzerliğin tüketiciler nezdinde iltibasa yol açma ihtimalinin yüksek olması, kelimenin ve hatta hecenin ortasında yaratılan harf farklılığının, taraf markalarını birbirinden uzaklaştırmaya yetmediği, markanın ortasındaki farklılığın, markanın başında ve sonunda yaratılan farklılığa göre daha az dikkat çekici olduğu, tüketicinin taraf markalarını aynı/aynı tür mal ve hizmetler üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde, önceden bildiği ve tanıdığı davacıya ait marka ile dava konusu markanın birbiri ile ilişkilendirme ihtimalinin bulunması, ortalama tüketicilerin davacı markasından edindiği izlenimi dava konusu markaya aktarabilecek olması, tüketicinin iki ayrı marka ile karşı karşıya kaldığını fark etse dahi her iki markanın da aynı iktisadî veya idarî kaynağa ait olduğu yanılgısına düşebilecek olması karşısında, markaların birbiri ile karıştırılma tehlikesi bulunması nedeniyle, somut olay bakımından markaların ilişkilendirilmesi ihtimaline dayalı nispi tescil engeline ilişkin şartların oluştuğu kanaatine varılmıştır. SMK m.6/3 hükmüne göre; Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. Marka başvurusunun bu sebeple reddi için marka başvurusundan önce ve markaya konu işaretin aynısı veya benzerinin yoğun ve sıkı kullanımı sonucu işarete belirli bir düzeyde ayırt edicilik kazandırılması gerekir. (.....) Somut olayda yapılan değerlendirmede; davacı tarafın, marka işlem dosyasına sunduğu belgeler, kullanım ispatı incelemesinde değerlendirilmiş olup, sunulan belgeler, markaların kullanımını gösterir belgeler olmadığı gibi, gerçek hak sahipliği iddiasını da ispatlamaya elverişli değillerdir. Markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından dava aşamasında sunulan belgeler incelendiğinde ise, davacının “...” markasını “çeşitli makinaların tamiri, bakımı, yedek parça hizmetleri” bakımından kullandığı tespit edilmiştir. Davacı tarafın, markayı kullandığı hizmet “37. Sınıf: Kara araçları servis istasyonu hizmetleri (bakım, tamir ve akaryakıt dolumu).” alt sınıfı kapsamında yer almaktadır. Dava konusu marka kapsamında yer alan “İş makineleri: dozerler, kepçeler, ekskavatörler, yol yapım ve kaplama makinaları, sondaj makinaları, kaya delme makinaları, süpürme makinaları ve aynı işleve sahip robotik mekanizmalar. Kaldırma, taşıma ve iletme makineleri: asansörler, yürüyen merdivenler, vinçler, aynı işleve sahip robotik mekanizmalar.” emtiası ile davacının markayı kullandığı hizmet, birbirini tamamlayan mal ve hizmetlerdir. Dolayısıyla, davacının gerçek hak sahipliğine konu hizmet ile benzerlik taşıyan “İş makineleri: dozerler, kepçeler, ekskavatörler, yol yapım ve kaplama makinaları, sondaj makinaları, kaya delme makinaları, süpürme makinaları ve aynı işleve sahip robotik mekanizmalar. Kaldırma, taşıma ve iletme makineleri: asansörler, yürüyen merdivenler, vinçler, aynı işleve sahip robotik mekanizmalar.” emtiası bakımından, davacının gerçek hak sahipliği nedeniyle, hükümsüzlük talep edebileceği değerlendirilmiştir. SMK m.6/4 hükmüne göre; ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir. SMK m.6/4 hükmü bağlamında tanınmış marka koruması için; toplumun her kesimince bilinme gerekli olmayıp, toplumun ilgili kesimindeki bilinilirlik düzeyi dikkate alınacaktır. Toplumun ilgili kesimi; markanın tanındığı iddia edilen ve kaynak ülkede markanın tescilli olduğu ve kullanıldığı sektörü ifade eder. (.....) Bir markanın ... Sözleşmesi anlamında tanınmış marka olarak kabul edilebilmesi için, bu markanın Türkiye'de tanınmış olmasının ya da kullanılmasının gerekip gerekmediği hususu bakımından; ....Hukuk Dairesi'nin 13.02.2019 tarih ..... sayılı kararında belirtildiği üzere, Türkiye’de tescilli olmayan markalara tanınmış marka koruması sağlanabilmesi için, söz konusu markanın, itiraza konu marka başvuru tarihinden önce Türkiye’de ilgili sektörde tanınmış marka olduğunun dosyaya sunulan objektif delillerle ispat edilmesi gerekir. (.....) SMK m.6/5 hükmüne göre; Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. SMK m.6/5 hükmü uyarınca; önceki tarihli tescil edilmiş veya tescil başvurusu yapılmış olan bir marka, Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi sebebiyle, aynı veya benzeri sonraki tarihli marka başvurusunun, aynı veya farklı nitelikteki mal ya da hizmetlere ilişkin tescil talebinin reddini talep edebilir. Bir markanın sadece tanınmış marka niteliğini haiz olması, otomatik olarak o markanın farklı türdeki mal veya hizmetlere ilişkin olarak sonraki tarihli marka başvurusunu engelleme hakkı bahşetmez. Tanınmış marka hakkı sahibinin genişletilmiş korumadan yararlanabilmesi için; A) Tanınmış markanın itibarından haksız yarar elde edilmesi, B) Tanınmış markanın itibarına zarar verilmesi, C) Tanınmış markanın ayırt edici karakterinin zedelenmesi, olasılıklarından en az birinin gerçekleşmesi veya gerçekleşme ihtimalinin bulunması gereklidir. Ayrıca, sonraki tarihli marka başvuru sahibinin, marka başvurusunda haklı bir nedeninin de bulunmaması gerekir. Tanınmışlık, statik ve dogmatik bir durum değildir. Aksine; sürekli güncellenen, dalgalanabilen, bir çok değişkene bağlı dinamik bir süreci içinde barındırır. Bir markanın tanınmış marka niteliğinde olup olmadığı; a)Toplumun ilgili kesimince markanın tanınma düzeyi, b) Markanın kullanıldığı coğrafi alan, kullanım süresi ve yoğunluğu, c)Marka promosyonlarının ve reklamlarının süresi, yoğunluğu, hedef aldığı alan, d)Markanın tesciller veya tescil başvuruları ile korunduğu coğrafi alanın büyüklüğü, e) Markanın resmi mercilerce tanınmışlığına delalet eden karar ve uygulamaları, f) Markanın ekonomik değeri, g) Markanın hitap ettiği mal veya hizmetlerin pazar payı, gibi tahdidi olmayan kriterler dikkate alınmak suretiyle, yapılacak global bir değerlendirme neticesinde her somut olayda ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Hemen belirtilmelidir ki; bir markanın tanınmış marka niteliğini haiz olmasının; yukarıda yer verilen tüm kıstasların sağlanması gerektiğini şart koşmadığı gibi, yukarıda yer verilen kıstaslardan yalnızca birinin gerçekleşmesinin mutlak anlamda ilgili markayı tanınmışlık seviyesine çıkaracağını da göstermez. Burada önemli olan husus; her somut olayda, yukarıda yer verilen kıstaslardan da yararlanarak, global bir değerlendirme yapılması, bunun sonucunda tanınmışlık vasfı ve varsa bu tanınmışlığın etki alanının belirlenmesidir. Tanınmış markanın itibarından haksız yararlanılmasından söz edilebilmesi için; tanınmış markanın iyi şöhret ve itibar sahibi olması, ilgili tüketici kesimi nezdinde markanın olumlu bir imajının olması gerekir. Bu nedenle imaj transferine konu olabilecek sonraki tarihli marka başvurusunun, tanınmış markanın itibarından haksız yararlanma tehlikesi doğurabileceği söylenebilir. Burada önemli olan, sonraki tarihli markayı gören tüketicinin, önceki tarihli tanınmış markanın kendi zihninde oluşturduğu olumlu imaj ile sonraki tarihli marka arasında bir bağlantı (link) kurması, imaj transferi ihtimalinin bulunması, böylece tanınmış markanın olumlu imajının sağladığı kolaylıktan yararlanarak sonraki tarihli marka başvuru sahibinin ticari avantaj sağlama ihtimalinin bulunmasıdır. Böylece, sonraki tarihli marka başvuru sahibi, tanınmış marka sahibinin uzun uğraşlar sonucu oluşturduğu kalite ve güven birikiminden parazitvari yararlanarak, kendi lehine haksız bir avantaj sağlayacaktır. Tanınmış markanın itibarına zarar verilebilmesi için; Tanınmış markanın, arzu edilmeyen olumsuz imaj tehlikesine maruz kalacağı bir hal olasılığı içerisinde bulunması gerekmektedir. Tanınmış markanın itibarının zarar görme tehlikesi altında bulunup bulunmadığı incelenirken, tescile konu mal ve hizmetlerin kapsamı dikkate alınmalıdır. Örneğin; tanınmış bir içecek markasının, aynı veya benzerinin tuvalet temizliği emtialarında marka olarak kullanılması halinde, böyle bir olumsuz imaj tehlikesi söz konusu olabilir. Tanınmış markanın ayırt etme gücünün zedelenmesi için; Sonraki tarihli marka başvurusu nedeniyle, tanınmış markanın ayırt etme gücünün zayıflaması ve bu suretle markanın reklam değerinin düşme ihtimali bulunmalıdır. Tanınmışlık derecesi ve karşılaştırılan markaların hitap ettiği mal veya hizmetlerin birbirleri ile yakınlığı arttıkça, markanın ayırt ediciliğinin zedelenmesi ihtimali de artmaktadır. Bu durumda, markanın muhatap çevresi, sonraki tarihli marka nedeniyle, önceki markanın artık sadece tanınmış marka sahibine ve onun ürünlerine ait olmadığı kanısına varmaktadır. Somut olayda yapılan değerlendirmede; davacı tarafın, marka işlem dosyasına sunduğu belgeler, kullanım ispatı incelemesinde değerlendirilmiş olup, sunulan belgeler, markaların kullanımını gösterir belgeler olmadığı gibi, tanınmışlığını ispatlar belgeler de değildir. Davacı taraf, dava aşamasında, dava dilekçesi ve delil dilekçesi ekinde aşağıda sayılan belgeleri dosyaya sunmuştur: • Araç ruhsatları • 2019 tarihli İşyeri açma ve çalışma ruhsatı (Faaliyet konusu: Vinç ve benzeri yük taşıma, kaldırma, elleçleme makinalarının tamiri, bakımı, satışı, reklam ve pazarlama, yedek parça hizmetleri) • Bakım, onarim ve servis hizmet ücret çizelgesi • Davacı şirket tarafından 3. şahıslar adına düzenlenen 2018-2022 tarih aralığına ilişkin faturalar • Davacı şirkete düzenlenen 2015 tarihli 2 adet fatura • Davacı şirkete düzenlenen 2023 tarihli 2 adet fatura • 2013 tarihli oda sicil kayıt sureti • 2022 tarihli kapasite raporu • Satın alma sipariş formları • Fiyat teklif yazıları • 2018 ve 2019 tarihli fuar katılım formları • Hizmet yeterlilik belgeleri • Servis formları • Fuardan görseller • Afiş • İşyeri görselleri Sunulan belgeler, “...” markasının “çeşitli makinaların tamiri, bakımı, yedek parça hizmetleri” bakımından kullanıldığını göstermekle birlikte, sunulan belgelerin markaların olağan kullanımını gösteren belgeler olduğu, tanınmışlığın değerlendirilebileceği yeterli nitelik ve nicelikte belgenin dosya kapsamında bulunmadığı, iddia edilen tanınmışlığın ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır. SMK’nın 6/6 maddesine göre; “tescil için başvurusu yapılmış markanın, başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi halinde, hak sahibinin itirazı üzerine tescil başvurusu reddedilir.” Bu hüküm kapsamına, kişilik haklarından isim hakkı ile fotoğraf üzerindeki hak, FSEK kapsamında telif hakları ve sınaî haklar olan marka, tasarım, patent, faydalı model, coğrafi işaret, ticaret unvanı, işletme adı ve alan adı girer. Bir alan adının SMK m. 6/6 hükmü uyarınca korunmasının istenebilmesi için, o alan adının fiilen kullanıldığı faaliyet konuları kapsamı ile aynı/benzer konularda bir marka kullanımının söz konusu olması gerekir. Ticaret unvanı, bir tacirin ticari işletmesine ilişkin işlemlerinde kullandığı addır. Markalar, eşya ile işletme arasındaki ilişkiyi kurar ve farklı işletmelerin ürettiği benzer emtiayı birbirinden ayırt etmeye yarar. Buna karşılık, ticaret unvanları ise işletmenin kendisini tanımlar. Şirketlerin ticaret unvanları tescil edilirken, faaliyet alanına her türlü mal ve hizmetin yazılması mümkün olduğundan ve ticaret unvanının bu alanların hepsinde kullanma gibi bir yükümlülük bulunmadığından, ticaret unvanının fiilen kullanıldığı mal ve hizmetler bakımından, 6769 sayılı SMK'nin 6/6 maddesi anlamında sahibine öncelik hakkı sağladığının kabulü gerekmektedir. ....Hukuk Dairesi'nin 13.03.2019 tarih ..... sayılı kararında da, önceki tarihli ticaret unvanı nedeniyle sonraki tarihli aynı/benzer markanın başvurusunun engellenebilmesi için, salt ticaret unvanına ilişkin ticari sicil kayıtlarında yer alan iştigal alanlarına bakılmaması gerektiği, ticaret unvanının fiili olarak kullanıldığı mal ve hizmetler dikkate alınmak suretiyle iltibas değerlendirmesi yapılması gerektiği kabul edilmiştir. Somut olayda yapılan değerlendirmede; davacı tarafın, marka işlem dosyasına sunduğu belgeler, kullanım ispatı incelemesinde değerlendirilmiş olup, sunulan belgeler, markaların kullanımını gösterir belgeler olmadığı gibi, ticaret ünvanından kaynaklı öncelik iddiasını da ispatlamaya elverişli değillerdir. Markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından dava aşamasında sunulan belgeler incelendiğinde ise, davacı taraf, “...” markasını ve “...” ibaresini içeren ticaret ünvanını, “çeşitli makinaların tamiri, bakımı, yedek parça hizmetleri” bakımından kullanmakta olup, bu hizmet, davacının ticaret sicil gazetesinde faaliyet konusu olarak tescil edilmiştir. Yukarıda da ifade edildiği üzere, davacının gerek markasını gerekse ticaret ünvanını kullandığı hizmet, dava konusu marka kapsamında yer alan “İş makineleri: dozerler, kepçeler, ekskavatörler, yol yapım ve kaplama makinaları, sondaj makinaları, kaya delme makinaları, süpürme makinaları ve aynı işleve sahip robotik mekanizmalar. Kaldırma, taşıma ve iletme makineleri: asansörler, yürüyen merdivenler, vinçler, aynı işleve sahip robotik mekanizmalar.” emtiaları ile birbirini tamamlayan mal ve hizmetlerdir. Dolayısıyla, davacının ticaret ünvanından doğan hakları sebebiyle, dava konusu marka kapsamında yer alan “İş makineleri: dozerler, kepçeler, ekskavatörler, yol yapım ve kaplama makinaları, sondaj makinaları, kaya delme makinaları, süpürme makinaları ve aynı işleve sahip robotik mekanizmalar. Kaldırma, taşıma ve iletme makineleri: asansörler, yürüyen merdivenler, vinçler, aynı işleve sahip robotik mekanizmalar.” emtiaları bakımından hükümsüzlüğü koşullarının oluştuğu değerlendirilmiştir. SMK m.6/9 hükmüne göre; Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir. Kötü niyetli marka başvurusu; Kişiyi, hukuk düzeninin tescil ile elde edilecek hakları kullanması amacı taşımaksızın, hukuka ve ahlaka aykırı olarak, bu hakların hukuk düzenince tasvip edilemeyecek şekilde başka amaçlarla kullanılması olarak tanımlanabilir. Hangi hallerde kötü niyetli olarak marka başvurusunda bulunulmuş sayılacağına ilişkin bir düzenleme bulunmamakla birlikte, genel olarak markayı kullanmaktan ziyade şantaj veya başkasından haksız para elde etmek veya başkalarının ticaretine engel olmak gibi amaçlarla yapılan marka başvuruları kötü niyetle yapılmış başvuru olarak kabul edilmektedir. Kanunun ayrıca müeyyideye bağladığı hususlar tek başına kötü niyet emaresi olarak kabul edilmez. Zira Kanun tarafından zaten müeyyidesi gösterilmiş marka başvuruları için ayrıca kötü niyeti de sebep göstermek doğru görülmemektedir. (....Hukuk Dairesi, 12.06.2019, .....) Somut olayda; davaya konu marka ile hükümsüzlüğe mesnet markaların iltibas tehlikesi oluşturacak derecede benzer olmalarının haricinde davalı şahsın kötü niyetle hareket ettiğini gösterir somut olgu ileri sürülmediğinden kötü niyet iddiasına dayalı istemler yerinde bulunmamıştır. Yukarıda izah edilen gerekçelerle, davanın kısmen kabulü ile; ... kararının iptali isteminin reddine, dava konusu ...sayılı markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, 6769 sayılı SMK m.27/6 hükmü uyarınca hükümsüzlük kararı kesinleştiğinde bir örneğinin re'sen ...'e gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; A) ... kararının iptali isteminin REDDİNE, B) Dava konusu ...sayılı markanın HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE ve SİCİLDEN TERKİNİNE, 6769 sayılı SMK m.27/6 hükmü uyarınca hükümsüzlük kararı kesinleştiğinde bir örneğinin re'sen ...'e gönderilmesine, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcı peşin alındığından ayrıca harç ikmaline yer olmadığına, 3-Markanın hükümsüzlüğü istemi bakımından; davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar verildiği tarihte yürürlükte bulunan AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine, 4-... kararının iptali istemi bakımından; davalıların kendilerini vekil ile temsil ettirmeleri sebebiyle AAÜT m.3 hükmü gereği hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 5-Davanın kabul ret oranının takdiren 1/2 olarak kabulüne, 6-Karar ve ilam harcının davanın yalnızca kabul edilen kesimi üzerinden alınması sebebi ile davacının peşin yatırdığı 427,60 TL peşin karar ve ilam harcının davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı, 60,80 TL vekalet harcı, 7.500,00 TL bilirkişi ücreti, 447,00 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 8.435,40 TL yargılama giderinin 1/2'si olan 4.217,70 TL'nin davalı ...'ndan alınarak davacıya verilmesine, kalan 4.217,70 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 8-Davalı ... tarafından yapılan 121,60 TL vekalet harç sarfiyatına ilişkin yargılama giderinin 1/2'si olan 60,80 TL'nin davacıdan alınarak davalı ...'na verilmesine, bakiye 60,80 TL yargılama giderinin davalı ... üzerinde bırakılmasına, 9-HMK m.333 hükmü gereği karar kesinleştiğinde artan avansın yatıran tarafa re'sen iade edilmesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı Kurum vekilinin yüzüne karşı, davalı şahıs vekilinin yokluğunda, HMK m.341 ve m.345 hükümleri gereği kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi nezdinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/11/2024

Katip ..... E imzalıdır

Hakim ..... E imzalıdır