İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/386 E. 2026/254 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/386
Karar No
2026/254
Karar Tarihi

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/386 Esas KARAR NO : 2026/254

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/11/2017 KARAR TARİHİ : 30/03/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 27/04/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Yozgat ve çevre illlerde faaliyet alanı doğrultusunda ihaleli işleri olan yüklenici bir firma olduğunu bu doğrultuda, Yozgat Valiliği Yozgat Hizmet Birliği bünyesinde Yozgat Merkez Osmanpaşa Köyü İçmesuyu Şebekesi Yenilenmesi Yapım işinin müvekkilinin uhdesinde kaldığını, müvekkil şirkete ihale sonucunda yer teslimi ekte sunulan tutanak ile sabit olduğunu ve 28/04/2017 tarihinde gerçekleştiğini, müvekkilinin uhdesinde kalan süreli-taahhütlü işi gereği de Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 16. Maddesi gereği de müvekkil şirket yüklenici sıfatı ile kullanacağı her türlü malzemeyi teknik şartnameye uygun olarak yapılmasının kararlaştırıldığını, müvekkil şirketin yüklenmiş olduğu yapım işi sonrasın da davalı şirkete teklif/sözleşme formu düzenlemek suretiyle TSE standartlarına uygun mal alım-satım sözleşmesi yapıldığını, bu anlaşma doğrultusunda 11/04/2017 tarihli sözleşme formunda yer alan ürünlerin 20/05/2017 tarih ve 0024561 sıra no'lu sevk irsaliyesi, 18/05/2017 kanip ve 0024554 sıra no'lu sevk irsaliyesi, 26/05/2017 tarih ve 0024567 sıra no'Lu sevk irsaliyesi ve 23/05/2017 tarih-0024554 sıra no'lu sevk irsaliyesi ile müvekkil şirkete teslim edildiğini, ürünlerin TSE standartlarına uygun olup olmadığı hususunda test için gönderildiğini, laboratuvar sonuçları çıkana kadar da alınan malzemelerin yapım işinde kullanıldığını, ekte sunulan ............ Boru Test Laboratuvarının 30/05/2017 tarihli deney raporu ile TS EN ISO 1452-2 Standardı kriterine uymadığının belirli hale geldiğini, rapor sonucu kullanılan Q63PN10 PVC borunun testten geçememesi nedeniyle teknik şartnameye uygun olmadığından bahisle sökülmesi ve sahadan uzaklaştırılması gerektiğinden müvekkil şirketin uyarıldığını, uyarı sonucu müvekkil şirketin yetkililerinin zaruri olarak davalı şirketten satın alınan ürünlerin tamamını sahadan sökmek ve uzaklaştırmak zorunda kaldıklarını, müvekkilinin mağduriyetinin söz konusu olduğunu, davalı şirkete 81.000,00-TL ödeme yapıldığını, davalının kusurlu mal teslimine ilişkin ürünlerin hatalı çıkması sonucu sahadan çekme söküm taşıma ve yapım aşamasına çeşitli giderleri olduğunu, malzemeleri başka firmadan satın alması nedeniyle de 6.240,00-TL fiyat farkı nedeniyle zarar gördüğünü, yine başka firmalardan alınan nakliye bedeli olarakta 3.000,00-TL ödeme içerisine girilmesi nedeniyle zarar gördüğünü beyanla, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin davalıdan almış olduğu malzemelerin sözleşme standartlarına uygun olmaması nedeniyle oluşan alacak ve zararlarına karşılık 102.000,00-TL alacağın sözleşme tarihinden itibaren hesaplanacak ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yaklaşık 20 yıldır alt yapı sektörünün ihtiyacı doğrultusunda PVC Basınçlı Temiz Su Boru ve Ekleme Parçaları ve polietilen Basınçlı Temiz Su boruları üretimi yapmakta olduğunu ve ürettiği malzemelerin satışını yürütmekte olduğunu, davacının borulardan Q65/75 mmQ80/90 mm Q100/110 mm, Q110/125 mm, Q125/140 mm, Q50/63 mm PVC Boru satın almak için müvekkilinden fiyat istediğini, davacının bu talebi üzerine müvekkil şirket tarafından 11/04/2017 tarihinde 81.000-TL fiyat teklifi verildiğini ve teklifin geçerlilik süresinin 2 gün olduğu ödeme şeklinin de siparişle birlikte peşin olarak kararlaştırıldığını, ancak davacının bu teklif üzerine hiçbir bir ödeme yapmadığından teklifin geçerlilik kazanmadığını, müvekkili tarafından da fatura kesilmediğini, aradan bir ay kadar zaman geçtikten sonra davacının önceki taleplerinden farklı olarak, Q100/110 mm, Q110/125 mm, Q125/140 mm, Q50/63 mm PVC Boru satın almak için yeniden müvekkil şirketten fiyat istediğini ve müvekkilinin tarafından 15/05/2017 tarihinde 40.000-TL fiyat teklifi verildiğini, bunun için 20/08/2017 tarihli çek ile ödeme yapılması kararlaştırıldığını, bunun üzerine dilekçe ekinde bulunan sevk irsaliyeleri ile boruların davacıya teslim edildiğini, teslim edilen mallara karşılık 24/05/2017 tarihli 40.000,00-TL bedelli fatura ve 29/05/2017 tarihli 4.600,00-TL bedelli fatura düzenlendiğini akabinde davacı şirket yetkilisiinn, davalı şirketen (80/90 MM VE (250/63 mm PVC boru satın almak için yine fiyat istediğini, bu borular için davalı şirketçe 25/05/2017 tarihinde 14.382,3 Tl teklifi verildiğini, bunun 4.600,00-TL si nakit, kalan 9.782,31-TL 'sinin senet ile ödenmesi kararlaştırıldığını, bu sipariş konusu malzemelerin tamanını, 26/05/2017 tarihlisi sayılı irsaliyesi ile davacıya teslim edildiğini ve bu satışa ilişkin 2017 tarihli 14.382,00-TL bedelli fatura düzenlendiğini, davalı şirketin, satıcı olarak üzerine düşen yükümlülükleri zamanında yerine getirmiş olmasına rağmen davacı şirketin yalnızca 24/05/2017 tarihli faturaya istinaden Nevşehir Ürgüp şubesi 20/08/2017 tarihli çek ile 40.000,00-TL ödeme yapıldığını, davacının dava konusu yaptığı 11/04/2017 tarihli geçerli bir sözleşme bulunmadığını ve 81.000,00-TL ödemesinin de bulunmadığını, 11/04/2017 tarihli geerli bir sözleşme olmadığını, davacının bu tarihte ödemeyi peşin gerçekleştirmediğinden sözleşmenin geçerlilik kazanmadığını, nitekim davacının sunduğu 18-19-20-23-26/05/2017 tarihli sevk irsaliyeleri de bu sözleşmeye değil 15/05/2017 ve 25/05/2017 tarihli sözleşmelere dayanmakta olduğunu, 15/05/2017 tarihli sözleşmeye göre 18-19-20.05/2017 tarihli sevk irsaliyelerine istinaden 24/05/2017 tarihli 40.000,00-TL bedelli, 23/05/2017 tarihli sevk irsaliyesine istinaden 29/05/2017 tarihli 4.600,00-TL bedelli; 25/05/2017 sözleşmeye göre 26/05/2017 tarihli sevk irsaliyesine ilşikin ise 30/05/2017 tarihli 14.382,00-TL bedelli fatura ile satış yapıldığını, bu satış sözlemelerine göre ise, davacının davalıya ödemesi gereken tutarın, toplam da 58.932,00-TL olduğunu ve borcunun yalnız 40.000,00-TL'sini ödediğini, davacının satın aldığı malzemelerin ayıplı olduğunu 30/05/2017 tarihinde öğrenmiş olmasına rağmen davalı şirkete hiçbir ayıp ihbarı yapmadığını, ayıplı olduğu iddia edilen Q63 PN10 Atü Borunun 7800 m. Değil 2500 m. Olduğunu, bu boruların davacının uhdesinde olduğunu, davalı şirkete iade edilmediğinden davacının sözleşmeden dönme hakkının bulunmadığını, belirterek haksız yere açılan davanın reddine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini beyan etmiştir.

GEREKÇE : Dava, Ticari Satımdan Kaynaklanan, Alacak Davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilafın; 18/05/2017, 20/05/2017, 23/05/2017 tarihli faturaların 15/05/2017 tarihli fiyat teklif formuna göre mi, yoksa 11/04/2017 tarihli fiyat teklif formuna göre mi verildiği, 26/05/2017 tarihli faturanın 25/05/2017 tarihli fiyat teklif formuna göre mi yoksa 11/04/2017 tarihli fiyat teklif formuna göre mi verildiği, teslime istinaden davacının 81.000,00 TL ödeme yapıp yapmadığı, teslim edilen malın ayıplı olup olmadığı, ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı, davacının sözleşmeden dönmekte haklı olup olmadığı, haklı ise talep edebileceği alacak ve zarar miktarı noktasında toplandığı belirlendi. Mahkememizce davaya konu, ihale dosyası ve belgeler ile ödemeye ilişkin banka kayıtları ve çek bilgileri, ilgili yerlerden getirtilerek dosyaya kazandırılmıştır. Somut olayda; davacının üstlenmiş olduğu Yozgat Merkez Osmanpaşa Köyü İçme suyu şebekesi yenilemesi yapım işi nedeniyle, davalı şirketten teklif/sözleşme formu düzenlenmek suretiyle söz konusu işte kullanılmak üzere, çeşitli miktar ve ebatlarda PVC boru satın alındığı ve işte kullanıldığı, bu boruların bir kısmının TSE standartlarına uygun olamadığının tespit neticesinde sökülmesi nedeniyle uğranılan zararın boruları temin eden davalıdan istemine ilişkin iş bu davanın açıldığı analaşılmıştır. Davacının yerleşim yeri olan Sorgun Asliye Hukuk Mahkemesine (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) talimat yazılmasına karar verilmiş, uyuşmazlık dönemi olan 2017-2018 yıllarına ilişkin tüm ticari defter, kayıt ve belgelerin incelenmesi için resen seçilecek bilirkişi marifetiyle rapor hazırlanılması istenilmiş, 07/12/2018 tarihli raporda, Davacı ... Nakliyat Tem. İnş. Tar.. ... Ltd. Şti'nin 2017-2018 yıllarına ait resmi defter ve belgelerinin incelenmesi neticesinde, davacının defterlerinin ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, defterlerin sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğu, ilgili fatura bilgilerinin detaylı olarak tespit edildiği, ödememinn müşteri çeki ile gerçekleşmesine rağmen ilgili ödeme belgelerinin muhasebeye intikal ettirilmediğinden dolayı muhasebe ve defterlere kaydının gerçekleşmediği rapor edilmiştir.

Davalının yerleşim yeri olan Yozgat/Yerköy Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiş, ihtilaf konusu hususların ticari defter ve kayıtların da incelenmesi ve yerinde inceleme yetkisi verilerek resen seçilecek 1 adet Nitelikli Hesap Uzmanı ve 1 adet Mali müşavir ve 1 adet Makine Yüksek Mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti marifetiyle rapor aldırılması istenilmiş, sunulan 10/06/2020 tarihli raporda; taraflar arasında 11/04/2017 tarihli 81.000,00-TL bedelli 15/05/2017 tarihli, 40.000,00-TL bedelli, 25/05/2017 tarihli 14.382,31-TL bedelli, teknik/sözleşme düzenlendiği, davalı firma tarafından 18-19-20-23-26-/05/2017 sevk irsaliyeleri ile 24/05/2017 tarihli, 40.000-TL tutarlı fatura, 29/05/2017 tarihli, 4.600,00-TL bedelli fatura, 30/05/2017 tarihli 14.287,00-TL 'lik fatura düzenlendiği, davacıya ......... Malzemeleri ... Ltd. Şti. Tarafından 01/04/2017 tarihinde 24.600,64-TL fatura düzenlendiği, davaya konu Q63 PN10 PVC boruların TSE standartlarına uygun olup olmadığına ilişkin, ............ boru test laboratuvarı tarafından düzenlenmiş 24/05/2017 ve 30/05/2017 tarihli söz konusu boruların TSE standartlarına uymadığına ilişkin raporda bulunduğu, bu laboratuvar firması tarafından 09/05/2017 tarihli 1014,87-TL 13/05/2017 tarihli 1014,87-TL , 30/05/2017 tarihli 283,20-TL 17/07/2017 tarihli 1359,40-TL bedelli deney ücret faturalarının dosya içerisinde yer aldığı, Yozgat valiliğinin 08/06/2017 tarihli yazısında 30/05/2017 tarihli laboratuvar sonucunda Q63 PN10 PVC boruların testten geçememesi nedeniyle, döşemesi yapılan 4086 metre borunun sökülmesi ve şantiyede bulunan boruların sahadan uzaklaştırılması gerektiğinin tespit edildiği, tarafların ticari defter ve kayıtları incelendiğinde, defter kayıtların usulüne uygun tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, defterlerin sahibi lehine geçerli ve delil olma özelliği taşıdığı ve davalı tarafından davacıya toplam 58.982,00-TL'lik fatura kesildiği ve bunun tamamının tahsil edildiği, davalının herhangi bir alacağının kalmadığı, Dava dosyasında bulunan sevk irsaliyeleri ve faturaların incelenmesi neticesinde davacı şirketin davalı şirketten, dava konusu Q 50/63 mm 10 Atü PVC borudan toplamda 4.500 metre satın aldığı, 4086 metresinin döşendiği, faturaları ve sevk irsaliyeleri ve teklif/sözleşme tarihleri ve birim fiyatlar dikkate alındığında Q 50/63 mm 10 Atü PVC boruların satış işleminin 15/05/2017 tarihli ve 25/05/2017 teklif/sözleşmelere istinaden yapıldığı, 11/04/2017 tarihli teklif/sözleşme ile alım satım işlerinin yapılmadığı, ......... Malzemeleri... Ltd. Şti'nden alınan boru faturası tarihinin 01/04/2017 ............. Boru test laboratuvarı deney rapor tarihinin 30/05/2017 tarihi dikkate alındığında rapordan yaklaşık iki ay önce boru alımı yapıldığından, ......... Malzemeleri... Ltd. Şti'nden alınan borunun standartlara uymayan boru yerine alınmadığı, Yozgat Valiliğinin 08/06/2017 tarihli yazısı 20/06/2017 tarihli geçici kabul tutanağı dikkate alındığında sadece 30/05/2017 tarihli deney test ücretinin davaya konu boruyla ilişkili olduğu, Standartlara uymayan Q 50/63 mm 10 Atü PVC borunun geçici kabul tarihi olan 20/06/2017 tarihi itibariyle, döşenen 4086 metre borunun döşenen birim fiyatının 5,37 olduğu dikkate alınarak yeni boru döşenmesi maliyetinin 21.924,17-TL kalan kullanılmayan 414 metre borunun en son alım yapılan 30/05/2017 tarihli fatura birim fiyatı olan 3,90-TL dikkate alındığında KDV dahil 1.905,228-TL, boruların sökülmesi için gerekli olan toprak kazma maliyetinin ihale dosyası hak edişlerine göre birim kazı fiyatı olan 2,37-TL'den, 9066,04-TL nakliye giderinin yapılan iş mahalli dikkate alındığında 500-TL deney ücret bedelinin 30/05/2017 tarihli rapor esas alınarak 283,20-TL olduğu buna göre, davacının uğramış olduğu toplam zararının yeni boru döşenmesi maliyeti (21.924,17-TL) + kullanılmayan boru maliyeti ( 1.905,28-TL) + toprak kazma maliyeti ( 9.666,04-TL)+ nakliye gideri (500-TL) + deney ücret bedeli (283,20-TL ) olmak üzere toplam davacının talep edebileceği zarar miktarının 34.278,64-TL olduğu rapor edilmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; Davacı tarafça ihale sonucu uhdesinde kalan Yozgat Merkez Osmanpaşa Köyü İçmesuyu Şebekesi Yenilenmesi Yapım işinde kullanılmak üzere her türlü malzemeyi teknik şartnameye uygun olması kaydıyla sözleşme formu düzenlenerek davalı taraf ile mal-alım sözleşmesi yapıldığını, ancak malzemelerin ayıplı çıkması neticesinde zarara uğradığındna bahisle davalı şirkete yapılan 81.000,00-TL ödeme ile davalının kusurlu mal teslimine ilişkin ürünlerin hatalı çıkması sonucu sahadan çekme söküm taşıma ve yapım aşamasına ilişkin zarar ile malzemeleri başka firmadan satın alması nedeniyle de 6.240,00-TL fiyat farkı ve başka firmalardan alınan nakliye bedeli olarakta 3.000,00-TL 'lik zararı olduğunu beyanla, malzemeler için ödenen miktar ile zararının karşılanmasına yönelik davalıdan alacağı olduğuna ilişkin iş bu davanın açılmış olduğu,

Davaya konu ihale dosyası ile her türlü bilgi, belge ve kayıtları dosya arasına alınmış, davacı defter kayıtları ile davalı ticari defter kayıtları, ihale dosyası üzerinde ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacıyla, 07/12/2018 ve 10/06/2020 tarihli alınan ve mahkememizce hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında davacının üstlenmiş olduğu Yozgat Merkez Osmanpaşa Köyü İçmesuyu Şebekesi yapım işinde kullanılmak üzere çeşitli miktar ve ebatlarda boru alımına ilişkin, 11/04/2017 tarihli 81.000,00-TL bedelli 15/05/2017 tarihli, 40.000,00-TL bedelli, 25/05/2017 tarihli 14.382,31-TL bedelli, teknik/sözleşme düzenlendiği, teklif/sözleşmelerde söz konusu boruların TSE standartlarına uygun olmasının gerektiğinin belirtildiği, tarafların ticari defter kayıtlarının incelenmesi neticesinde; defter kayıtların usulüne uygun tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, defterlerin sahibi lehine geçerli ve delil olma özelliği taşıdığı ve davalı tarafından davacıya toplam 58.982,00-TL'lik fatura kesildiği ve bunun tamamının tahsil edildiği, davalının herhangi bir alacağının kalmadığı, davacı tarafından davalıdan temin ettiği, ............ Boru test laboratuvar firmasından faturalarda bulunan davaya konu Q 50/63 mm 10 Atü PVC borunun TSE standartlarına uygun olmadığına ilişkin 30/05/2017 tarihli rapor alındığı, söz konusu rapor esas alınarak Yozgat Valiliğinin 08/06/2017 tarihli yazısı ile söz konusu laboratuvar testinden geçmeyen ve döşemesi yapılan 4086 metre borunun sökülmesi ve şantiyede bulunan aynı mahiyetteki boruların sahadan uzaklaştırılması gerektiğinin tespit edildiği, bu durumda davacının davalıdan temin etmiş olduğu boruların aralarındaki sözleşmeye uygun olmadığı ve davacının sözleşmeden dönme ve uğranılan zararı isteme hakkının bulunduğu ve davacının sökülen boruları başka firmadan temin ettiği iddiasına ilişkin olarak, ......... Malzemeleri... Ltd. Şti'nden alınan boru faturası tarihinin 01/04/2017 ............. Boru test laboratuvarı deney rapor tarihinin 30/05/2017 tarihi dikkate alındığında rapordan yaklaşık iki ay önce boru alımı yapıldığından, ......... Malzemeleri... Ltd. Şti'nden alınan borunun standartlara uymayan boru yerine alınmadığı, davacının deney ücret bedellerinin tamamının istemine ilişkin olarak, Yozgat Valiliğinin 08/06/2017 tarihli yazısı 20/06/2017 tarihli geçici kabul tutanağı dikkate alındığında sadece 30/05/2017 tarihli deney test ücretinin davaya konu boruyla ilişkili olduğu kabulü ile; davacı tarafından Q 50/63 mm 10 Atü PVC borudan toplam 4500 metre satın alındığı, bunun 4086 metresinin kullanıldığı, yeni boru döşenmesi maliyetinin 21.924,17-TL, kalan kullanılmayan 414 metre borunun maliyetinin KDV dahil 1.905,228-TL, boruların sökülmesi için gerekli olan toprak kazma maliyetinin 9.066,04-TL nakliye giderinin yapılan iş mahalli dikkate alındığında 500-TL, deney ücret bedelinin 30/05/2017 tarihli rapor esas alınarak 283,20-TL olduğu, buna göre; davacının uğramış olduğu ve talep edebileceği, toplam zararının yeni boru döşenmesi maliyeti (21.924,17-TL) + kullanılmayan boru maliyeti ( 1.905,28-TL) + toprak kazma maliyeti ( 9.666,04-TL)+ nakliye gideri (500-TL) + deney ücret bedeli (283,20-TL ) olmak üzere toplam 34.278,64-TL olduğu kanaatine varılmış davacının davasının kısmen kabulü ile geçici kabul tutanağında yer alan tarih olan 20/06/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, Mahkememizin, 2017/795 Esas 2020/339 Karar, 06/07/2020 tarihli kararı............ Bölge Adliye Mahkemesi 22 Hukuk Dairesi 2020/1414 Esas, 2023/478 Karar, 31/03/2023 tarihli kararı ile kaldırılmakla, yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi 2020/1414 Esas, 2023/478 Karar, 31/03/2023 tarihli kararı ile, " ... Somut olayda davacının kendisine teslim edilen malların ayıplı olduğuna dair davacıya bildirimde bulunduğu tespit edilmemiştir. Bu durumda, ayıp ihbarının yapıldığına dair ispat yükü davacı taraftadır. Davacı davalıya anılan sürelerde ihbarda bulunduğunu usulüne uygun bir delille ispatı gerekmekte ise de dosyaya herhangi bir delil sunulmamıştır. T. B.K.nun 231/2. maddesine göre, satıcının alıcıyı iğfal edip etmediği hususu da ispat edilmiş de değildir. Satın alınan malların değişik tarihlerde parti parti 18/05/2017 tarihinden 23/05/2017 tarih aralığında teslim edildiği, teslime konu malın incelemesinin ise 14/06/2017 ve 15/06/2017 tarihinde yapıldığı, raporun davalıya tebliğ edildiğine dair de dosya arasında bir belge bulunmadığı gibi dava da 14/11/2017 tarihinde açılmıştır. Açıklanan nedenlerle TTK'nin 23.maddesine göre alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek veya incelettirmek ile ve bu inceleme sonucu malın ayıplı çıkması halinde durumu satıcıya bildirmekle yükümlü olduğu, 8 günlük muayene ve ihbar yükümlülüğüne uymayan alıcının malı o hali ile kabul etmiş sayılacağı, ayıplar için kanunun kendisine tanıdığı hakları kaybedeceği, süresinde ayıp ihbarında bulunmayan davacının TBK'nun 227/1 maddesinden de yararlanamayacağı, yargılama sırasında alınan bilirkişi heyetinde sektör bilirkişisininde yer almadığı raporda ayıbın açık ya da gizli olup olmadığı tespit edilmediği gibi ayıba dair yapılan açıklamalardan da basit bir muayene ile ayıbın tespit edip edilebileceği, kaldı ki gizli ayıp bulunduğu varsayılsa bile ayıbın sonradan ortaya çıktığı tarihte derhal bildirimde bulunma yükümlülüğünün de bulunduğu yükümlülüğe de uyulup uyulmadığı, davalının sözleşmeye aykırı davrandığının usulüne uygun delillerle kanıtlanması gerekmektedir. Davalı tarafından ayıp ihbarı yapıldığının ispatı için yazılı delil sunulmayan davada "yemin" deliline de dayanılmış olduğundan mahkemece, ayıp ihbarı yapıldığının kanıtlanması amacıyla davacıya yemin önerme hakkının bulunduğu davalıya hatırlatılarak sonucuna göre karar verilmesi gereklidir. Açıklanan bu nedenlerle mahkemece eksik araştırma ve incelemeyle yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu durumda, davacının davasını ispat noktasında yukarıda belirtilen yasa maddeleri kapsamında bir değerlendirme yapılarak gerektiğinde yeni bir bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davalı yanın istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, davacının istinaf isteminin ise bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. ...." ilamı ile kaldırılmasına karar verilmekle işbu esasa kayıt olmuştur. Bam kaldırma ilamından sonra aldırılan 02/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin Yozgat Valiliği Yozgat Hizmet Birliği bünyesinde Yozgat Merkez Osmanpaşa Köyü İçme Suyu Şebekesi Yenilenmesi Yapım İşi'ni üstlenen yüklenici şirket olduğu, davacı şirketin üstlenmiş olduğu yapım işinde kullanmak üzere davalı şirketten satım sözleşmesi ile üstlenilen işte kullanmak üzere faturalara konu olan “boruları” temin ettiği, davacı şirkete davalı şirket tarafından düzenlenen faturalar toplamının 58.982,00-TL olduğu, davacı şirketin fatura tutarlarını davalı şirkete ödediği, satıma konu olan ürünlerin sevk irsaliyelerine göre teslim edildiği tarihlerin 18.05.2017, 19.05.2017, 20.05.2017 ve 26.05.2017 tarihi olduğu, 30.05.2017 tarihli laboratuvar sonucunda taraflar arasındaki faturaya konu olan ürünlerden Q63 PN10 PVC borunun testi geçemediği, ürünlerde kırılma olduğu, ürünlerin bu nedenle iş bu test sonucuna göre ayıplı olduğu, ürünlerdeki ayıpların ilk bakışta basit bir inceleme ile anlaşılabilecek nitelikte olmaması nedeniyle “gizli ayıplı” olduğu, yüklenilen iş için gerekli nitelikte bulunmadığı, ihale makamı Yozgat Valiliği Yozgat Hizmet Birliği tarafından 08.06.2017 tarihinde gönderilen yazı ile “... yüklenici tarafından döşenen testten geçemeyen 4086 mt. Q63 PN10 PVC borunun döşenen kısımlarının sökülmesi ve şantiyede bulunan Q63 PN10 PVC boruların sahadan uzaklaştırılarak standartlarına uygun borularla yapım işinin gerçekleştirilmesi..” hususunun istediği, davacı şirket tarafından davalı şirkete gönderilen “ayıp ihbarına” ilişkin bir belgenin dava dosyasında görülemediği, dava dışında davacının sözleşmeden dönme ya da sözleşmenin feshi iradesine ilişkin bir bildirimine de rastlanmadığı, ayıplı ürünlerin iadesine ilişkin bir belgenin de görülemediği, davacı şirketin ayıplı ürünlerle ilgili seçimlik hakkını kullanma konusundaki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, belirtilen ürünün ayıplı çıkması nedeniyle davacının uğramış olduğu toplam maddi zarar tutarının ise 34.314,06-TL olduğu rapor edilmiştir. Bam kaldırma ilamından sonra aldırılan 23/07/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; kök rapordaki görüşlerinde bir değişiklik olmadığı rapor edilmiştir. Davacı tanığı ...'nun dinlenilmesi için Sorgun 4. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, tanık 28/05/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "Ben Yeşiloğlu nakliyatta operotör olarak çalışmaktayım, şirket benim abimindir, biz Yozgat Valiliğinden şebeke yenileme çalışması için ihale aldık, Yeşiloğlu plastik şirketinden ihale için borular aldık, aramızdaki anlaşmayı yaptıktan sonra borular testlerden geçemedi, biz bunu Yeşiloğlu plastiğe söyledik, bize zararımızı karşılayacağını söyledi biz işi ihaleyle aldığımız için işi tamamlamak zorundaydık aksi halde ihale yasağı alma ihtimalimiz vardı bu sebeple işi tamamladık ancak malzemeleri farklı bir firmadan temin ettik, davalı taraf bizim zararımızı gidermedi. Biz ilk aldığımız boruları döşedik işi bitirdik öncesinde davalı şirket bize boruların testten geçeceğini söyledi, geçmemesi halinde zararımızı gidereceğini söyledi biz ona güvenerek boruları döşedik, bizim önce boruları teste göndermemiz gerekiyordu biz test sonuçları gelmeden boruları döşemeye başladık, test sonuçları gelince taktığımız boruları söküp yeni aldığımız boruları tekrar kazarak takmak zorunda kaldık. Kısım kısım karşı tarafa ödemeler yapıldı miktarı tam olarak hatırlamamakla birlikte 80.000,00 TL gibi bir rakam aklımda kalmıştır. Ben 2012 yılında 1 yıl şirkete ortak oldum ancak sonrasında hisselerimi devredip orada çalışan olarak kaldım. Ben şirketin zararını gidereceğini bizzat abimle giderek Eftal beyden duydum. Beni diyeceklerim bu kadar." beyanında bulunmuştur. Davacı tanığı ...'nun dinlenilmesi için Sorgun 4. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, tanık 28/05/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "Ben davacı ... Nakliyat şirketinde boruları açıyorum su açıyorum işçiyim, biz Yeşiloglu plastikten boru almıştık, bunu içme suyu projesinde kullanacaktık, aldığımız boruları idare TSE standartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle kabul etmedi. Davalı firma bize yeni boru göndereceğini söyledi ancak bize boru göndermediler, biz mecburen başka bir firmadan boru alarak projeyi yerine getirdik, biz Yeşiloğlundan aldığımız boruları kullandık, borular geldiği gün biz teste gönderdik, test sonuçları gelmeden boruları taktık, biz işlemleri tamamlayıp suyu köye basmıştık. Daha sonra borular patlak verince sıkıntı oldu test sonuçları da boruların uygun olmadığı yönünde geldi. Nizam Yeşiloğlu benim abim olur, ... da kardeşim olur, biz birlikte davalı şirketle görüşmeye gittik, ben aşağıda bekledim onların ne konuştuğunu bilmiyorum, dışarıya çıkınca sordum, kabul etmiyorlar dedi, bizim ödediğimiz borunun 3/1 teklif etmişler masraflara katlanmak istememişler, o görüşmeden anlaşmadan ayrıldık. 2017 yıllarında ben davacı ... nakliyat şirketin ortağıydım, sonra ben hisselerimi hatırladığım kadarıyla babama devrettim o da abime devretti. Şirket ortaklığımı ne zaman devrettiğimi şu an hatırlamıyorum. Ben bu olaylar sırasında şirket ortaklığımı devretmiştim, şirket ortağı değildim. Şu an şirkette ortaklığım bulunmamaktadır. Biz ilk anda boruları taktık onun parası köylüden alınmıştır, daha sonra sökülmek zorunda kaldığı için masrafı Yeşiloğlu Nakliyat şirketi ödemek zorunda kalmıştır. " beyanında bulunmuştur.

Davacı tanığı ...'ın dinlenilmesi için Yozgat 1. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, tanık 27/05/2025 tarihli duruşmadaki beyanında; "Ben Yozgat köylere hizmet götürme birliğinde müdür olarak çalışmaktaydım. Osmanpaşa köyüne su şebeke hattı döşenmesine ilişkin ihale yapıldı. Bundan yaklaşık 10-12 sene önce bu ihale yapılmıştır. İhaleyi de Yeşiloğlu Nakten firması kazındı. Davalı ... Plastik şirketi de fabrika şirketidir. Bizim ihale kabul işlemlerinden sonra şebekeye döşenecek boruların testten geçirilmesinden sonra döşeme işlemi yapılır. Davacı ... Nekten şebeke döşenmesi işlemine başlamak istedi. Normalde usul şebeke borularının testten geçtikten sonra döşenmesi yönündedir. Davacı şirkete bu yönde boruların testten geçeceği söylendi. Davacı şirkette borularına güvendiğini beyan ederek döşeme işlemine başladı. Bu arada şebeke boruları testte gönderildiğinde bu testten geçemedi, bu nedenle tekrar sökülerek iade edilmesi gerekti. Şebeke borularının iadesinin hangi firmaya yapıldığı hususunda bilgim yoktur. Zira köylere hizmet götürme birliği mevzuatı gereğince bizim muhatabımız ihaleyi alan davacı firmadır. Biz kendilerine döşeme işlemine başlamadan evvel borularınızın testten geçeceğine güveniyorsanız döşeme işlemine başlayın, yoksa bütün borular sökülmek zorunda kalır ve yönetmeliğe uygun boruların takılması için işlem yapılacağına dair ihtarda bulunulmuştu. O dönemde yazılı bir ihtar yoktu. Boru testten geçeceği zaman usulüne uygun olarak döşenmesi sağlanırdı. Zaten bizim mühendis personelimiz eşliğinde bu döşeme işlemi yapıldığı için bu yönde herhangi bir sıkıntı veya ihtilaf oluşmamaktadır. Buradaki ihtilafın tamamı boruların mevzuata uygun olmadığı için tekrar yerinden sökülmesidir. Davacı firmaya iş yeri teslimi yapılmıştı, yapacağı iş ve proje kendisine bildirildikten sonra döşeme işlemi yapılır. Bunun için ayrıca olur almasına gerek yoktur. İş yeri tesliminden sonra ayrıca olur verilmez. Test işlemi dışında gözle görülür vaziyette boruların denetimini yapmak mümkün değildir. Bu ancak laboratuvar ortamında gerçekleştirilir. Uygulamada test sonuçları olumlu gelmeden döşeme işlemine başlanılmaz, ancak yüklenici firma tekrar boruların testten geçmediği takdirde tüm boruların söküleceğine ilişkin yükü üzerine aldığını beyan etti. Bu nedenle döşeme işlemi gerçekleştirildi zaten daha sonra da kendisi sökmek suretiyle de edinimin yerine getirdi. Kaldı ki geçici kabul ve kesin kabullerimize göre ödeme yapılacağından dolayı işi tam ve eksiksiz bitirmeden kendisine ödeme de yapılmadı. İşi bitirip boruları söküp yeniden döşeme işlemi yapıldıktan sonra geçici ve kesin kabul işlemleri yapılıp kendisine ödemesi de yapılmıştır. Bu borular............'da Borlap firmasına gitmişti. Bize ayrıca test sonuçları geldiği için biz bu durumdan haberdar oluruz. Yüklenicinin boruyu nereden aldığı ve ayıplı mala ilişkin işlemelere dair bizim herhangi bir taraf sıfatımız yoktur. Sadece yüklenicinin işini ve boruların yasal mevzuata uygun olup olmadığına bakarız, tanıklık ücreti talebim yoktur." beyanında bulunmuştur. Bam kaldırma ilamından sonra dinlenen tanık beyanları ve alınan bilirkişi raporları birlikte muhakeme edildiğinde davalı tarafından satılan boruların istenilen standartlarda olmadığı anlaşılmış ise de davacı tarafın muayene külfetini yerine getirmeyerek açık ayıp niteliğindeki ayıplı ürünleri herhangi bir teste tabi tutmaksızın kullandığı bu durumda davalının ağır kusurundan bahsedilemeyeceği , bu hali ile sonradan idare tarafından yapılan test ile ayıplı oldukları anlaşılmış ise de;TTK'nin 23.maddesine göre alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek veya incelettirmek ile ve bu inceleme sonucu malın ayıplı çıkması halinde durumu satıcıya bildirmekle yükümlü olmasına rağmen davacının üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmeyerek ürünü ayıplı hali ile kabul etmiş sayılacağı anlaşıldığından davanın reddi gerekmekle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Açılan davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 732,00-TL olduğundan, peşin alınan 1.741,91-TL'nin mahsubu ile bakiye 1.009,91-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine, 3-Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde............ Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/03/2026

Katip ... Hakim ... ✍e-imzalıdır

✍e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2023/386, K. 2026/254, T. 30.03.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-386-e-2026-254-k-31d8044935a1