İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2023/270 E. 2026/345 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2023/270
- Karar No
- 2026/345
- Karar Tarihi
T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/270 Esas - 2026/345 T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/270 KARAR NO : 2026/345
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 14/04/2023 KARAR TARİHİ : 27/04/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/05/2026 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalı kurum arasında 2019/433202 ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşme gereği edimlerin eksiksiz yerine getirildiğini, ancak davalı kurumun işçilerine ödenmesi gereken toplu iş sözleşmesi farklarının ödenmemesi nedeniyle müvekkil aleyhine 151 adet dava açıldığını, bu davaların işçiler lehine sonuçlanması üzerine müvekkil tarafından toplam 393.784,80 TL tutarında ödeme yapıldığını, ayrıca 101.320, 00 TL karar ve ilam harcı ödendiğini, arabuluculuk süreçleri neticesinde işçilere 65.500, 00 TL ve arabuluculuk ücreti olarak 142.183, 05 TL ödendiğini, toplamda 65.500 TL tutarındaki ödemelerin davalı kurumun sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle gerçekleştiğini, Yüksek Hakem Kurulu kararları ve ilgili yönetmelik hükümleri gereği fiyat farkı ödenmesi gerekirken davalı tarafından ödeme yapılmadığını, müvekkilin bu sebeple zarara uğradığını, davalıya yapılan ihtar ve başvurulardan sonuç alınamadığını, arabuluculuk görüşmelerinin de olumsuz neticelendiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 20.000 TL tutarındaki alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiş, yargılamanın devamı sırasında davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu 04.03.2026 havale tarihli dilekçesi ile 20.000 TL olarak ikame ettikleri dava bedelini bilirkişi raporu doğrultusunda 597.725,95 TL artırarak 617.725,95 TL'ye yükselttiklerini, toplam 617.725,95 TL alacaklarının ödeme tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, rücuen tazminat davalarında Asliye Hukuk Mahkemesi kurumunun görevli olduğunu, davanın yüklenici davacının asıl işveren davalı işçilerine ödemek zorunda kaldığı miktarın rücuen tahsili istemine dayandığını, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesi gereğince asıl ve alt işverenler arasında müteselsil sorumluluk bulunsa da taraflar arasındaki iç ilişkide Borçlar Kanunu ve sözleşme hukukunun uygulanması gerektiğini, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 167. maddesi uyarınca tarafların iç ilişkideki sorumluluklarını sözleşme ile belirleyebileceklerini, davacı tarafından açılan davanın belirsiz alacak davası olarak görülmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle davanın usulden reddinin gerektiğini, taraflar arasında imzalanan Deniz Vasıtalarının Gemi Adamı ile Donatılması, Palamar Hizmetleri ve Yardımcı Hizmetlere İlişkin İşçilik Hizmeti Alımına İlişkin Sözleşme'nin 14.2 maddesinde fiyat farkı hesaplanacağına dair hüküm bulunsa da bunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na göre ihale edilen hizmet alımlarında uygulanacak esasların 6. maddesine göre yapılacağına dair bir düzenlemenin sözleşmede yer almadığını, ayrıca 4734 sayılı kanunun ilgili esaslarının 6.2. maddesinde öngörülen brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi şartının ihale dokümanında bulunmadığını, hizmet alım sözleşmesi ve ekleri incelendiğinde dava dışı işçilerin işçilik alacaklarından davacı yüklenici şirketin sorumlu olduğunun açıkça anlaşıldığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: -23/01/2023 tarihli Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Sonu tutanağı, -Taraflar arasında imzalanan Sözleşme ve Eki (Teknik ve İdari Şartname-) -SGK kayıtları, Ödeme evrakları, İş Mahkemesi kararları, İhtiyari Arabuluculuk tutanakları, -Toplu İş Sözleşmesine ilişkin Yüksek Hakem Kurulu kararları, -Bankalara yazılan müzekkere cevapları, -10/01/2025 tarihli kök, 07/02/2026 tarihli ek bilirkişi raporu, MAHKEMENİN GEREKÇESİ: Dava, davacı alt işveren tarafından dava dışı işçilere ödenen toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacakların taraflar arasındaki sözleşme hükümleri gereğince davalı üst işverenden rücuen tahsili istemine ilişkindir. Uyuşmazlık, toplu iş sözleşmesinden kaynaklı işçilik alacaklarını dava dışı işçilere ödeyen davalı üst işverenin bu tutarlardan münhasıran sorumlu olup olmadığı ve üst işverene rücu edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır. Uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümleri dikkate alınarak bir sonuca gidilmelidir Aypark İşletme Yönetim San. Tic. Ltd. Şti. İle davalı kurum arasında akdedilen 10.01.2020 tarih ve 2019/433202 İhale Kayıt Numaralı "Deniz Vasıtalarının Gemiadamı İle Donatılması, Palamar Hizmetleri Ve Yardımcı Hizmetlere İlişkin İşçilik Hizmeti Alımına Dair Sözleşme" ile eki idari ve teknik şartnamenin sunulduğu, incelenmesinden; Sözleşme konusu işin, Petrol İşleri Genel Müdürlüğünde 187 gemi adamı, LNG İşletme Müdürlüğünde 124 gemi adamı olmak üzere toplam 311 gemi adamı ile terminallere ve liman yetki sahasında bulunan iskele ve şamandra sistemlerine gelen gemilere,idarenin donatanı olduğu deniz vasıtalarıyla yapılan yanaştırma, kaldırma, cer, refkat hizmetleri ile kurtarma, çevre kirliliği ile mücadele hizmetleri, palamar hizmetleri, diğer liman hizmetleri ve yardımcı hizmetlere ilişkin hizmet alımı olduğu, İşin süresinin 01.02.2020-31.12.2020 arası olduğu, İşin yapılacağı yerin; Petrol İşletmeleri Bölge Müdürlüğü Ceyhan/ADANA LNG İşletme Müdürlüğü Marmara Ereğlisi/TEKİRDAĞ olduğu, Sözleşmenin Fiyat Farkı Ödenmesi ve Hesaplanması Şartları başlıklı 14. Maddesinin 14.2. alt bendinde; "Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanacaktır. 31.08.2013 Tarih Ve 28751 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 2013/5215 sayılı Bakanlık Kurulu Kararı eki olan "4734 sayılı Kamu ihale kanununa göre ihale edilen hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkına ilişkin esaslar"ın 6.ncı maddesine göre fiyat farkı verilecektir." İdari Şartnamenin "Fiyat farkı" başlıklı 46. maddesinde;"46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.46.1.1. 31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren2013/5215 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki olan "4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar"ın 6. ncı maddesine göre fiyat farkı verilecektir. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar'ın "İşçilik maliyetlerindeki değişiklik" başlıklı 6. ncı maddesinde; "(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir. (2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır. (3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır." Yüklenicinin Sorumluluğu ile İlgili Hususlar Başlıklı 36.1. Maddesinin 36.1.1. Alt bendinde;"Yüklenici firma tarafından çalıştırılacak işçilerin; ücret ve her türlü işçilik ödemeleri, SGK primleri, sosyal güvenlik destek primleri ve işsizlik sigortası primi kesintisi gibi tüm ödemeler ile İş Kanunu ve diğer yasalardan doğan tüm sorumluluklar ve ayrıca iş kazası ve meslek hastalığı gibi hususlardan doğan sorumluluklar da yüklenici firmaya aittir." hükümleri yer almakta olup 35.1. maddesinde, sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde ilgisine göre 4734 ve 4735 sayılı Kanun hükümlerine, bu Kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise genel hükümlere göre hareket edileceği hüküm altına alınmıştır. Teknik Şartnamenin 9. Maddesinde çalıştırılacak personelin görev unvanı ve sayısı ile ücretinin ekli liste şeklinde belirtildiğinin hüküm altına alındığı, "Çalışma Süreleri" başlıklı 10. Maddesinde; "İş bu teknik şartnameye konu iş günde 24 saat haftada 7 gün esası üzerinden yürütülecek ve personeller İdare tarafından kendilerine tahsis edilen yerlerde göreve hazır halde bulunacaklardır" "Günlük ve Haftalık Çalışma Süreleri" başlıklı 10.1. maddesinde;"Yüklenici personelinin haftalık çalışma saatleri yürürlükteki meri mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Bu süre haftanın iş günlerine eşit olarak bölünmek suretiyle uygulanabileceği gibi denkleştirmede uygulanabilir. İdare ihtiyaçları doğrultusunda çalışma saatlerini her zaman değiştirebilir. ...... İdarenin gerekli gördüğü hallerde ve arıza durumlarına göre görevde olmayan personel günün herhangi bir saatinde (mesai saati dışı, haftalık tatil günü ve resmi bayram tatili gözetmeksizin) çağrılması halinde derhal işe gelecektir." Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde Çalışılacak Günler ve Fazla Çalışma" başlıklı 10.2. maddesinde;"İdare tarafından normal çalışma süresi dışında sözleşme süresince Ek-2'de tablo halinde ayrıntılı bir şekilde tarif edildiği üzere UBGT çalışma ve fazla çalışma yaptırılabilecektir. İdare onayı haricinde yüklenici personeline fazla çalışma yaptırmayacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, Teknik Şartnamenin eki 2. Sıra numaralı tabloda, fazla çalışma süreleri aşağıdaki şekilde belirlenmiştir; İdari Şartnamenin "Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri İle Fazla Çalışma Sürelerine İlişkin Bilgiler " başlıklı 25.3.1.2. Maddesinde yukarıda yer verilen tabloda belirtilen çalışma süreleri sıralandıktan sonra; "Gemiadamları, Deniz İş Kanununa göre çalışacakları için Fazla Çalışma Ücreti hesaplanmasında KİK işçilik hesaplama modülü kullanılmamış olup, fazla çalışma ücreti maliyeti [(aylık brüt ücret/30/8)*1,25] formülü ile hesaplanacaktır. " düzenlemesine yer verilmiştir. İdari Şartnamenin "Personel Sayıları ve İşçilik Ücretleri" başlıklı 25.3.1.1. Maddesinde aşağıda yer verilen tabloda belirtilen ücretler sıralandıktan sonra; "Türk Uluslararası Gemiz Siciline (TUGS) kayıtlı deniz vasıtalarında çalışacak olan gemiadamlarının işçilik ücreti hesaplanmasında, KİK işçilik hesaplama modülü kullanılmıştır. Bahse konu gemiadamlarının brüt ücreti, SGK primi (İşveren ve işçi payı), İşsizlik Sigortası (İşveren ve işçi payı) ve damga vergisinden (%0,759) oluşmaktadır, ayrıca gelir vergisinden (gelir vergisi tutarı işçiye ödenecektir) muaftır. Dolayısıyla asgari geçim indirimi uygulanmaz." düzenlemesine yer verilmiştir. Sözleşme ve ihale dokümanlarının incelenmesinden işçilere ödenecek en az ücret ile çalışma süresinin ve fazla çalışma sürelerinin davalı Kurum tarafından belirlendiği, bu hususta kontrolün tamamen davalı Kurumda olduğu anlaşılmaktadır. Liman İş Sendikası ve Türk Ağır Sanayii Ve Hizmet Sektörü Kamu İşverenleri Sendikası (TÜHİS) arasında akdedilen Toplu İş Sözleşmesine ilişkin Yüksek Hakem Kurulu’nun 24.09.2020 tarih ve E.2020/180, K. 2020/250 sayılı kararının 17. Maddesinde; "Saat 20:00-06:00 arasında yapılan çalışmalar gece çalışmalarıdır. Bu saatlerde çalıştırılan işçiye ücretleri %10 zamlı ödenir." Yüksek Hakem Kurulu’nun 12/11/2020 tarih ve 2020/180 E. 2020/250-A sayılı ek kararının 18/B. maddesinde;"854 sayılı Deniz İş Kanununa tabi çalışanlar bu kanunun ilgili hükümleri uygulanır. Haftalık çalışma süresinin günlere dağılımı ve günlük çalışma başlangıç ve bitiş saatleri işverence tespit edilir." Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Toplu İş Sözleşmesinden Kaynaklanan Fiyat Farkının Ödenmesine Dair Yönetmelik'in "Toplu iş sözleşmesinin kapsamı ve yürütülmesi" başlıklı 4. Maddesinde; "4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca ihale edilen işlerde, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 2 nci maddesinde tanımlanan asıl işveren-alt işveren ilişkisi çerçevesinde alt işveren tarafından münhasıran 4734 sayılı Kanun kapsamına giren kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde çalıştırılan işçileri kapsayacak olan toplu iş sözleşmeleri; alt işverenin yetkilendirmesi kaydıyla merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin üyesi bulunduğu kamu işveren sendikalarından birisi tarafından 6356 sayılı Kanun hükümlerine göre yürütülür ve sonuçlandırılır. Kamu işveren sendikalarınca yürütülen toplu iş sözleşmeleri için bir uyuşmazlık söz konusu olduğunda bu uyuşmazlığın 6356 sayılı Kanun hükümlerine göre sonuçlandırılması halinde de fiyat farkı ödenir" "Fiyat farkının hesabı ve ödenmesi" başlıklı 5. maddesinde;"(1) Alt işveren işçilerinin ücret ve sosyal haklarında, toplu iş sözleşmesine bağlı olarak meydana gelecek artış sebebiyle her bir işçiye alt işveren tarafından yapılacak ilave ödeme neticesinde işçiliğe bağlı giderlerde oluşacak artışlar, kamu kurum ve kuruluşlarınca fiyat farkı olarak alt işverene ödenir. (2) Toplu iş sözleşmesinde fiyat farkı olarak ödeme yapılmasını gerektiren ayni nitelikteki sosyal hakların bulunması halinde bu hakların bedellerinin tespitinde 4/3/2009 tarihli ve 27159 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri dikkate alınır. (3) Bu Yönetmelik hükümleri çerçevesinde fiyat farkının ödenmesi ile ilgili ödeme evrakına bağlanacak belgeler, kamu kurum ve kuruluşlarının tabi olduğu mevzuata göre belirlenir. (4) Fiyat farkı ile ilgili ödemeler, ilgili kamu kurum ve kuruluşunun bütçesinden yapılır. (5) Bu Yönetmelik hükümleri kapsamında fiyat farkı ödenmesi, 27/6/2013 tarihli ve 2013/5215 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar kapsamında fiyat farkı ödenmesine engel teşkil etmez." Düzenlemeleri yer almaktadır. Öte yandan 4857 Sayılı İş Kanunu 2/6 maddesinde asıl işverenin toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacaklardan alt işverenle birlikte sorumlu olduğu hükme bağlanmış olup buradaki sorumluluk işçiye karşı olan sorumluluğu ifade etmektedir. Asıl işveren ile alt işverenin kendi aralarında yapacakları bir sözleşme ile bu sorumluluğun aralarında nasıl paylaştırılacağını kararlaştırabilecekleridir. Dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmış, hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 10/01/2025 tarihli kök, 07/02/2026 tarihli ek bilirkişi raporlarında özetle; "..... Ceyhan İş Mahkemesinde görülen davaların davalı Kuruma ihbar edildiği, arabuluculuk sürecinde davalı Kurumun arabuluculuk sürecine dahil edildiği ilamlar ile arabuluculuk son tutanaklarından anlaşılmaktadır. Bu çerçevede ödeme tarihlerinden itibaren faiz hesaplanması kanaatine varılması hali de gözönüne alınmak suretiyle, davacı Şirketin dava dışı işçiler için yapmış olduğu ödemelerden;
I. Ceyhan İş Mahkemesi ilamından kaynaklanan ödemelerden; Asıl alacak ve ilam faiz ve ferilerinden 308.785,88 TL (Ödeme tarihi 13.06.2022) İlamda hükmedilen arabuluculuk ücretinden 101.320,00 TL (Ödeme tarihi 14.09.2022) Olmak üzere toplam 410.105,88 TL olarak hesaplanmıştır. II. Arabuluculuk sürecinde yapılan ödemelerden: İşçilere yapılan ödemelerden 65.750,00 TL (Dava dilekçesinde 65.500 TL olarak beyan edilmiştir.) (49.000,00 TL ödeme tarihi 18.10.2022 4.250,00 TL ödeme tarihi 31.10.2022 8.000,00 TL ödeme tarihi 08.11.2022 1.000,00 TL ödeme tarihi 10.11.2022 500,00 TL ödeme tarihi 14.11.2022 2.500,00 TL ödeme tarihi 23.11.2022 500,00 TL ödeme tarihi 01.12.2022) Arabulucuya yapılan ödemelerden 142.183,05 TL (134.210,17 TL ödeme tarihi 08.11.2022 7.972,88 TL ödeme tarihi 22.11.2022) Olmak üzere toplam 207.933,05 TL olarak hesaplanmıştır.
Tüm yapılan ödemelerden talep edilebilecek miktarın toplamı: 410.105,88TL + 207.933,05 TL= 618.038,93 TL olarak hesaplanmıştır. Davacı Şirket tarafından arabuluculuk sürecinde 1. Sınıf işçilere 1000 TL 2. Ve 3. Sınıf işçilere ise 500 TL fark fazla mesai ücreti ödendiği görülmekte olup işçiler tarafından açılacak olası alacak davaları sonrasında ödenecek faiz, ilam ve icra yargılama giderleri ile vekalet ücretleri de nazara alındığında yapılan ödemelerin makul seviyelerde kaldığı ve Arabuluculuğun temel ilkelerine uygun olduğu değerlendirilmekle birlikte, takdiri ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye aittir. Mahkemece Davacı Şirket tarafından arabuluculuk sürecinde 1. Sınıf işçilere ödenen 1000 TL ile 2. ve 3. Sınıf işçilere ödenen 500 TL fark fazla mesai ücreti yönünden hesaplama yapılması görevi tevdi edilmesi halinde; Adana Ceyhan çalışanı işçilerin, SGK hizmet dökümü ile 5.02.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki aylık ücretlerine ilişkin ücret bordrolarının, Tekirdağ Marmara Ereğlisi çalışanı işçiler için SGK hizmet dökümü ile 5.02.2020-31.12.2020 tarihleri arasındaki aylık ücretlerine ilişkin ücret bordrolarının, puantajların ya da çalışma şekillerine ilişkin tanık beyanlarının, varsa burada çalışan diğer işçiler tarafından açılmış dava kayıtlarının, temini halinde hesaplamalar yapılabilecektir. Hesaplamalarda kullanılan En Yüksek Banka Mevduat Faizlerine ilişkin olarak dosya kapsamına yeni veri kazandırılmasına ilişkin takdir sayın mahkemeye ait olup, bu hususta taraflarca bildirilecek bankalardan 12.07.2021 tarihinde ve 26.04.2022 tarihinde 1 yıllık TL cinsi mevduata fiilen uygulanan en yüksek mevduat faizi oranının temini halinde ayrıca hesaplamalar yapılabileceği...." Bildirilmiş, bilirkişi kök raporunda belirlenen eksiklikler tamamlandıktan sonra aynı bilirkişiden 07/02/2026 tarihli ek bilirkişi raporu alınmış, 07/02/2026 tarihli ek raporda özetle; "... I. Ceyhan İş Mahkemesi ilamından kaynaklanan ödemelerden; Asıl alacak ve ilam faiz ve ferilerinden 308.472,90 TL (Ödeme tarihi 13.06.2022) İlamda hükmedilen arabuluculuk ücretinden 101.320,00 TL (Ödeme tarihi 14.09.2022) Olmak üzere toplam 409.792,90 TL olarak hesaplanmıştır. II. Arabuluculuk sürecinde yapılan ödemelerden: İşçilere yapılan ödemelerden 65.750,00 TL (Dava dilekçesinde 65.500 TL olarak beyan edilmiştir.) (49.000,00 TL ödeme tarihi 18.10.2022 4.250,00 TL ödeme tarihi 31.10.2022 8.000,00 TL ödeme tarihi 08.11.2022 1.000,00 TL ödeme tarihi 10.11.2022 500,00 TL ödeme tarihi 14.11.2022 2.500,00 TL ödeme tarihi 23.11.2022 500,00 TL ödeme tarihi 01.12.2022) Arabulucuya yapılan ödemelerden 142.183,05 TL (134.210,17 TL ödeme tarihi 08.11.2022 7.972,88 TL ödeme tarihi 22.11.2022) Olmak üzere toplam 207.933,05 TL olarak hesaplanmıştır. III. Tüm yapılan ödemelerden talep edilebilecek miktarın toplamı: 409.792,90 TL + 207.933,05 TL=617.725,95 TL olarak hesaplandığı ..." bildirilmiştir. Mahkememizce alınan bilirkişi raporları usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, yeterli, gerekçeli olduğu görülmüştür. Her ne kadar somut uyuşmazlıkta taraflar arasında akdedilen sözleşmede davacı yüklenici/alt işverenin çalıştırdığı işçilerin, işçilik alacak ve tazminatlarından davacı alt işverenin sorumlu olduğu belirlenmiş ise de emsal .... .... .... sayılı kararında, davacı yüklenici ile davalı kurum arasında yapılan hizmet sözleşmesi ile davacı yüklenicinin bir işi kendi işçileri ile yapmayı üstlendiği, çalışan işçilerin davacı yüklenicinin işçileri olduğu, davalı işveren kurum ile bir ilişkisi bulunmadığından sözleşmede aksine bir hüküm bulunmaması halinde davacı yüklenicinin işçinin tüm sosyal ve maddi haklarından sorumlu olduğu, bununla beraber toplu iş sözleşmelerinin kamu düzenine ilişkin olmasının bir sonucu olarak sözleşmede aksine hüküm olsa dahi toplu iş sözleşmesinin işvereni de bağlayacağı, sözleşmede aksine hüküm bulunsa dahi işverenin kanundan kaynaklanan (asgari ücret artışı, toplu iş sözleşmeleri gibi) ücret artışlarını işçilere yansıtmak zorunda olduğundan bu ödeme sorumluluğunu sözleşme hükmünü gerekçe göstererek yükleniciye yükleyemeyeceğine hükmedilmiştir. Aynı şekilde emsal .... ..... .... sayılı kararında; Anayasal bir hak olan toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme yapma hakkının, hukuki kaynağını Anayasadan alan ve sosyal taraflara yasa gücünde düzenleme yapma yetkisini veren sosyal bir hak olduğu, toplu iş sözleşmesinde aksi belirtilmedikçe iş sözleşmelerinin toplu iş sözleşmesine aykırı olamayacağı, iş sözleşmelerinin toplu iş sözleşmesine aykırı hükümlerinin yerini toplu iş sözleşmesindeki hükümlerin alacağı, toplu iş sözleşmesinde iş sözleşmelerine aykırı hükümlerin bulunması hâlinde ise iş sözleşmesinin işçi yararına olan hükümlerinin geçerli olacağı, ( 6356 Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 36/1 m. ) 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun “Fiyat farkı verilebilmesi” başlıklı 8. maddesinin 3. fıkrasında; “ ( Ek fıkra: 10/9/2014-6552/13 md. ) 4/1/2002 tarihli ve 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 62. maddesinin birinci fıkrasının ( e ) bendi uyarınca ihale edilen işlerde, 22/5/2003 tarihli ve 4857 Sayılı İş Kanununun 2. maddesinde tanımlanan asıl işveren-alt işveren ilişkisi çerçevesinde alt işveren tarafından münhasıran bu kanun kapsamına giren kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde çalıştırılan işçileri kapsayacak olan toplu iş sözleşmeleri; alt işverenin yetkilendirmesi kaydıyla merkezi yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin üyesi bulunduğu kamu işveren sendikalarından birisi tarafından 18/10/2012 tarihli ve 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu hükümlerine göre yürütülür ve sonuçlandırılır. Toplu iş sözleşmesinin kamu işveren sendikası tarafından bu fıkraya göre sonuçlandırılması hâlinde, belirlenen ücret ve sosyal haklardan kaynaklanan bedel artışı kadar idarece fiyat farkı ödenir. ” düzenlemesi getirildiği, taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde aksine hüküm bulunsa dahi işverenin kanundan kaynaklanan ( asgari ücret artışı, toplu iş sözleşmeleri gibi ) ücret artışlarını işçilere yansıtmak zorunda olduğu, bu ödeme sorumluluğunu sözleşme hükmünü gerekçe göstererek yükleniciye yükleyemeyeceği, 4735 Sayılı Kanun'un 8. maddesinin 3. fıkrasında yazılı usulle toplu iş sözleşmesi yapılması halinde bu toplu iş sözleşmesi uyarınca işçiye ödenen ücretten asıl işverenin sorumlu olacağına hükmedilmiştir. Alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi olduğu, davacı şirket bünyesinde çalıştırılan dava dışı işçilerin alacaklarının TİS’den kaynaklandığı, davacı alt işverenin sözleşmeden kaynaklı edimlerini yerine getirdiği ve işçilere haklarını ödediği, Sözleşme ve ihale dokümanlarının incelenmesinden işçilere ödenecek en az ücret ile çalışma süresinin ve fazla çalışma sürelerinin davalı kurum tarafından belirlendiği, bu hususta kontrolün tamamen davalı kurumda olduğu Yargıtayın anılan emsal kararları kapsamında davacı şirketin dava dışı işçilere TİS'den kaynaklanan ücretleri için yapmış olduğu ödemelerden davalı Kurumun sorumlu olduğu, ceyhan iş mahkemelerinde (151 işçi için) ve ihtiyari arabuluculuk görüşmeleri sonucunda (108 işçi için ) (yargılama giderleri dahil) davacının toplamada ( 409.792,90 TL + 207.933,05 TL=) 617.725,95 TL ödeme yaptığı, nihai olarak davacının davalıdan bu tutarda alacaklı olduğunun tespit edildiği, söz konusu raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, yapılan hesap ve tespitlerin mahkememizce benimsendiği, anlaşılmakla davanın kabulü ile aşağıda açıkladığı üzere hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle, 1-Davanın kabulü ile, 617.725,95-TL'sının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, alacağın, 308.472,90-TL' sına ödeme tarihi olan 13.06.2022 tarihinden, 101.320,00-TL' sına ödeme tarihi olan 14.09.2022 tarihinden, 49.000,00-TL' sına ödeme tarihi olan 18.10.2022 tarihinden, 4.250,00-TL' sına ödeme tarihi olan 31.10.2022 tarihinden, 8.000,00-TL' sına ödeme tarihi olan 08.11.2022 tarihinden, 1.000,00-TL ' sına ödeme tarihi olan 10.11.2022 tarihinden, 500,00-TL' sına ödeme tarihi olan14.11.2022 tarihinden, 2.500,00-TL' sına ödeme tarihi olan 23.11.2022 tarihinden, 500,00-TL' sına ödeme tarihi olan 01.12.2022 tarihinden, 134.210,17-TL' sına ödeme tarihi olan 08.11.2022 tarihinden, 7.972,88-TL'sına ödeme tarihi olan 22.11.2022 tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, 2-Harçlar Kanununa göre alınması gereken 42.196,85 TL harçtan peşin alınan 341,55 TL harç ve tamamlanan 10.208,00 TL harçların mahsubu ile eksik 31.647,30 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından peşin yatırılan harçlar dahil ayrıntısı UYAP sistemi üzerinde gösterilen ve aşağıda dökümü yapılan 61.170,05 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı taraf vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 98.658,89 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-14. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-HMK 333. Maddesi uyarınca Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; Taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27.04.2026
¸[e-imzalıdır] ¸[e-imzalıdır]
DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ Vekalet Harcı 25,60 TL Başvurma Harcı 179,90 TL Peşin Harç 341,55 TL Tamamlama Harcı 10.208,00 TL Tebligat ve müzekkere 415,00 TL Bilirkişi Ücreti 50.000,00 TL TOPLAM 61.170,05 TL