Danıştay 2024/1246 E. 2025/368 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/1246 Karar No : 2025/368

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Bölge Müdürlüğü ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... İl Müdürlüğü

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onuncu Dairesinin 13/12/2023 tarih ve E:2023/6306, K:2023/8188 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğünce, mazbut vakıflara ait taşınmazlarla ilgili tapu işlemlerinin döner sermaye işlem bedeline tâbi olduğu yolunda tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işlem ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İstanbul İl Müdürlüğünce, davacı tarafından ihtirazi kayıtla ödenen döner sermaye işlem bedelinin iadesi isteminin reddi yolunda tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işlemin ve bu işlemlerin dayanağı olduğundan bahisle Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 2008/9 sayılı Genelgesi'nin (D) maddesinin 1. fıkrasının iptaline, ihtirazi kayıtla ödenen 3.294,00-TL döner sermaye işlem bedelinin iadesine karar verilmesi istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 13/12/2023 tarih ve E:2023/6306, K:2023/8188 sayılı kararıyla; Hazine ve Maliye Bakanlığına ait bir taşınmazın, davacı idare tarafından yönetilen bir mazbut vakıf adına 329.400,00-TL bedelle satın alındığı, satış bedelinin 14/10/2021 tarihinde ödendiği, Avrupa Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısıyla, bu satışa ilişkin döner sermaye işlem bedelinin ödenmesi gerektiğinin davacıya bildirilmesine rağmen davacının 14/10/2021 tarih ve 130920 sayılı yazısıyla, mazbut vakıflara ait taşınmazlara ilişkin tapu işlemlerinin her türlü harç ve katılım payından muaf olduğu belirtilerek ödenmediği, bunun üzerine Avrupa Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısıyla, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı yazısına atıfta bulunularak taşınmazın satışına ilişkin döner sermaye işlem bedelinin ödenmesi gerektiğinin davacıya tekrar bildirildiği, bu yazı üzerine davacı tarafından ... tarih ve ... sayılı yazıyla davalı idareye başvurularak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 04/04/2016 tarihli olurla değişik 2008/9 sayılı Genelgesi uyarınca vakıflara ait taşınmazların tapuya tescilinde döner sermaye işlem bedeli aranmayacağından tapuya tescil talimatı yazısının yazılmasının istenildiği, bu başvuru üzerine davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı yazısıyla Bakanlığa görüş sorulduğu, anılan yazıya cevaben Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen dava konusu ... tarih ve ... sayılı yazıda, taşınmazın bedelinin %1'i oranında talep edilen döner sermaye işlem bedelinin muhtevası itibariyle vergi, resim, harç ve katılım payı olmadığından davacı tarafından da ödenmesi gerektiğinin bildirildiğinin görüldüğü, Davacı tarafından ...tarih ve ... sayılı yazıyla Avrupa Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığına tekrar başvuruda bulunularak döner sermaye işlem bedeli tahsil edilmeksizin tapuya tescil talimatı yazısının yazılmasının istenildiği, bu başvurunun Avrupa Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığının...tarih ve ... sayılı yazısıyla uygun görülmemesi üzerine davacı tarafından ... tarih ve ... sayılı yazıyla Avrupa Yakası Milli Emlak Dairesi Başkanlığından, döner sermaye işlem bedelinin ihtirazi kayıtla ödeneceği belirtilerek bedelin yatırılacağı banka hesabının İBAN numarasının istenildiği, İBAN numarasının bildirilmesi üzerine 28/02/2023 tarihinde 3.294,00-TL döner sermaye işlem bedelinin davacı tarafından ilgili hesaba yatırıldığının anlaşıldığı, Dosya içeriğinde yer almamakla birlikte; dava dilekçesinde belirtildiğine göre ihtirazi kayıtla ödenen döner sermaye işlem bedelinin iadesi istemiyle 08/08/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulduğu, bu başvurunun davalı idarece...tarih ve ... sayılı işlemle reddi üzerine 30/11/2023 tarihinde bakılan davanın açıldığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğünün... tarih ... sayılı işlemi yönünden; Dava konusu edilen söz konusu işlemin davacıya tebliğ edildiğine ilişkin dosyada herhangi bir bilgi veya belge olmamakla birlikte, davacının Avrupa Yakası Milli Emlak Daire Başkanlığına yaptığı 17/02/2023 tarihli başvurusunda, dava konusu işlemin tarafına bildirilmesine ilişkin 15/02/2023 tarihli işlemi ilgi kurarak döner sermaye işlem bedelinin ihtirazi kayıtla ödeneceğini bildirdiği anlaşıldığından, davacının dava konusu ettiği bu işlemi en geç 17/02/2023 tarihinde öğrendiğinin kabulü gerektiği, Bu kapsamda yapılan değerlendirmede, dava konusu edilen işleme karşı 17/02/2023 tarihinden itibaren 60 günlük yasal dava açma süresi içerisinde en geç 18/04/2023 tarihinde dava açılması gerekirken, 30/11/2023 tarihinde mahkeme kayıtlarına giren dilekçe ile açılan işbu davanın süresinde olmadığı sonuca varıldığı, Kaldı ki, dava konusu işlemin icrası niteliğinde bulunan davacının döner sermaye işlem bedelini ödediği 28/02/2023 tarihinin esas alınması halinde dahi davanın süresinde olmadığının anlaşıldığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İstanbul İl Müdürlüğünün ... tarih ... sayılı işlemi yönünden; Davacının döner sermaye işlem bedelini 28/02/2023 tarihinde davalı idarenin banka hesabına yatırdığı, söz konusu döner sermaye işlem bedelinin iadesi için 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesi kapsamında 08/08/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunduğunun anlaşıldığı, 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca, döner sermaye işlem bedelinin ödendiği 28/02/2023 tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ve en son 29/04/2023 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunulması gerekirken, bu tarihten çok sonra 08/08/2023 tarihinde başvurulduğu anlaşıldığından, süresinde yapılmayan başvuruya dayanılarak davalı idare tarafından tesis edildiği belirtilen 06/10/2023 tarihli işleme karşı açılan davanın da süresinde olmadığı, Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünün 2008/9 sayılı Genelgesi'nin (D) maddesi, 1. fıkrası yönünden; 2577 Kanun'un 7. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, düzenleyici işlemin uygulanması üzerine uygulama işlemiyle birlikte düzenleyici işlemin de iptalinin istenilmesi durumunda, uygulama işleminin süresinde dava konusu edilip edilmediği gözetilerek, uygulama işleme karşı açılan davanın süresinde olması halinde dayanağını oluşturan düzenleyici işleme karşı açılan davanın da süresinde kabul edileceği, ancak uygulama işleminin süresi içinde dava konusu edilmemesi halinde, bu işlemin dayanağını oluşturan düzenleyici işleme karşı açılan davanın da süresinde olmayacağı, Bu haliyle dava konusu edilen bireysel işlemlere karşı yasal dava açma süresi içerisinde dava açılmadığı anlaşıldığından, düzenleyici işleme karşı açılan davanın da süresinde olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, açılan davanın, paranın ödenme tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde açılabilecek bir tam yargı davası olduğu; öte yandan, İstanbul Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne yapılan 08/08/2023 tarihli döner sermaye işlem bedelinin iade edilmesi talebinin 06/10/2023 tarihli işlem ile reddedildiği gözetildiğinde, idarenin yeni bir işlem tesis etmesi için yapılan başvurunun reddine ilişkin işleme karşı 60 günlük süre içerisinde açılan davanın esasının incelenmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin reddine, 2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Danıştay Onuncu Dairesinin temyize konu 13/12/2023 tarih ve E:2023/6306, K:2023/8188 sayılı kararının ONANMASINA, 3.Kesin olarak, 19/02/2025 tarihinde, oybirliği ile karar verildi.