Danıştay 13. Daire 2025/1669 E. 2025/4251 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2025/1669 Karar No:2025/4251

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİLLER (DAVALI YANINDA) : 1. ... Taahhüt A.Ş., 2. ... A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Karayolları 5. Bölge Müdürlüğünce ... tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "(Nurdağı- Musabeyli) Ayr - Gaziantep Devlet Yolu Km: 0+000 - 53+645 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Üstyapı İkmal İnşaatı İşi" ihalesine ilişkin olarak davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin 25/12/2024 tarih ve 2024/UY.II-1764 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 1. ve 2. iddiaları yönünden yapılan incelemede; İhale üzerinde bırakılan tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubu ve eki teklif cetveli incelendiğinde, pilot ortak ... A.Ş. (...) adına H.D. tarafından imzalandığı, anılan kişiye ilişkin Ankara 79. Noterliği tarafından düzenlenen imza beyannamesinin aslına uygunluğu Ankara 57. Noterliği'nce onaylanmış örneğinin sunulduğu, özel ortak ... A.Ş. (...) adına Z.D. tarafından imzalandığı, anılan kişiye ilişkin Ankara 57. Noterliği tarafından düzenlenen imza beyannamesinin aslına uygunluğu aynı noterlikçe onaylanmış örneğinin sunulduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli ...-... iş ortaklığına ilişkin olarak EKAP üzerindeki ticaret sicili bilgileri sorgulama modülünden yapılan sorgulamada, pilot ortak ... şirketi tarafından pay defteri ve yönetim kurulu kararı defterinin EKAP'a yüklendiği, 22/12/2023 tarihli toplantıya ilişkin düzenlenen ... tarihli, ... sayılı ve “Şirketin Son Ortaklık Yapısı Hk.” konulu yönetim kurulu kararı içeriğinde şirketin iki ortağının bulunduğu, H.B.U.'nun 17.580, H.D.'nin 17.150 pay hisseye sahip olduğu, anılan kararda yer alan ortaklık oranları ile pay defterlerinde yer alan oranların uyumlu olduğu ve EKAP üzerinden yapılan sorgulama sonucunda, teklif mektubunu imzalayan H.D.'nin tüzel kişiliği 30/01/2026 tarihine kadar münferiden temsile yetkili olduğu, özel ortak ... şirketi tarafından pay defteri ve yönetim kurulu kararı defterinin EKAP'a yüklendiği, ... tarihli, ... sayılı ve “Şirketin Son Ortaklık Yapısı Hk.” konulu yönetim kurulu kararı içeriğinde şirketin iki ortağının bulunduğu, ortaklardan İ.A.'nın 16.500, Z.D.'nin 13.500 pay hisseye sahip olduğu, anılan kararda yer alan ortaklık oranları ile pay defterlerinde yer alan oranların uyumlu olduğu ve EKAP üzerinde yapılan sorgulama sonucunda, teklif mektubunu imzalayan Z.D.'nin tüzel kişiliği 14/06/2026 tarihine kadar münferiden temsile yetkili olduğunun görüldüğü, mevzuat hükümlerine göre, ihalelere katılan tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık /üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP'tan alınacağı, isteklilerin birden fazla pay sahibi bulunan anonim şirket statüsünde olmaları durumunda da ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, ortaklara ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının taranarak EKAP'a kayıt edilmesi gerektiği, tek ortaklı anonim şirketlerin ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının kayıt edilmesinin zorunlu olmadığı, EKAP'a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerektiği, EKAP'a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, söz konusu maddede belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 gün içerisinde EKAP'a kaydedilmesinin zorunlu olduğu; Bu durumda, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının her iki ortağının da birden fazla pay sahipli anonim şirket oldukları, pilot ortak ... şirketi ve özel ortak ... şirketi tarafından tüzel kişiliğin pay defteri ve dayanağı karar defterinin ilgili kısımlarının EKAP'a yüklendiği, anılan belgelerde yer alan bilgilerin uyumlu olduğu, ayrıca istekliler adına teklifi imzalayan kişilerin yetki sahibi olduğu ve vekaleten ihaleye katılımın bulunmadığı anlaşıldığından davacının birinci ve ikinci iddialarının reddine ilişkin dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 3. iddiası yönünden yapılan incelemede; İhale üzerinde bırakılan ...-... iş ortaklığı tarafından sunulan teklif zarfı kapsamında, birim fiyat teklif mektubu, birim fiyat teklif cetveli, geçici teminat mektubu, banka teyit yazısı, imza beyannameleri ve iş ortaklığı beyannamesinin sunulduğu, pilot ortak ... şirketi tarafından sunulan imza beyannamesinin, aslına uygunluğu Ankara 57. Noterliği tarafından onaylanmış örneğinin sunulduğu, özel ortak ... şirketi tarafından sunulan imza beyannamesinin, aslına uygunluğu aynı noterlikçe onaylanmış örneğinin sunulduğu, anılan belgelerin soğuk mühürlü ve ıslak imzalı olduğu, iş ortaklığı beyannamesi, geçici teminat mektubu ve geçici teminat mektubuna ilişkin banka teyit yazısının aslının sunulduğu, anılan iş ortaklığının ortakları tarafından teklif dosyası kapsamında Sunulmayacak Belgeler Tablosu ve yabancı dilde düzenlenmiş herhangi bir belgenin sunulmadığının tespit edildiği, mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isteyecekleri, adaylar veya istekliler tarafından idarece istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunulabileceği, noter onaylı belgelerin ise aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyan belgelerin geçerli kabul edilmeyeceği, ihaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden ya da kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmayacağı; Bu durumda, ihale üzerinde bırakılan ...-... iş ortaklığı tarafından sunulan teklif kapsamındaki belgelerin İdari Şartname'nin 7.4. maddesinde düzenlenen sunuluş şekline uygun olduğu, öte yandan anılan iş ortaklığının ortakları tarafından teklif dosyası içerisinde Sunulmayacak Belgeler Tablosu ve yabancı dilde düzenlenmiş herhangi bir belgenin sunulmadığı görüldüğünden davacının söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varıldığından davacının üçüncü iddiasının reddine ilişkin dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 4. iddiası yönünden yapılan incelemede; İhale dokümanı düzenlemelerinden, istekliler tarafından teklif edilen bedelin %3'ünden az olmamak üzere geçici teminat sunulacağı ve teminat mektuplarındaki geçerlilik tarihinin, teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere isteklilerce belirleneceğinin anlaşıldığı; Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, ihale üzerinde bırakılan ... iş ortaklığının pilot ortağı ... şirketi tarafından ... Bankası ... Şubesi tarafından düzenlendiği anlaşılan 75.000.000,00-TL tutarlı ve 15/09/2025 tarihine kadar geçerli geçici teminat mektubu ve eki banka teyit yazısının sunulduğu, belge tutarının anılan iş ortaklığının teklif bedelinin %3'ünü (2.237.196.633,00 x 0,03 = 67.115.899,00-TL) karşıladığı, ayrıca iş ortaklığının geçici teminata ilişkin kriteri karşılamak için kefalet senedi veya ayırt edici numara kullanmadığı anlaşıldığından, davacının dördüncü iddiasının reddine ilişkin dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 5., 6. ve 9. iddiaları yönünden yapılan incelemede; İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, anılan kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulumabilecekleri, şikayet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21. maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılacağı, ilanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresinin ilk ilan tarihinden, ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresinin ise dokümanın edinildiği tarihte başlayacağı; Uyuşmazlıkta; davacının 5 ve 6. iddialarına yönelik olarak, davacı da dahil olmak üzere 39 aday tarafından 08/08/2024 tarihinde ön yeterlik başvurusunda bulunulduğu, ihale komisyonunca yapılan değerlendirmeler sonucunda 31 adayın yeterli bulunarak kısa listeye alındığı ve 29/08/2024 tarihinde “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nın ön yeterlik başvurusunda bulunan tüm adaylara EKAP üzerinden tebliğ edildiği, 29/08/2024 tarihinde adaylara tebliğ edilen söz konusu tutanaktan hangi adayların başvurusunun hangi gerekçelerle uygun bulunmadığı ve hangi adayların başvurusunun uygun görüldüğü, diğer bir ifade ile sunmuş olduğu belgelerin eksiksiz ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun bulunduğu hususlarının öğrenilebildiği; Davacının 5. ve 6. iddialarında, ihale üzerinde bırakılan ... iş ortaklığını oluşturan pilot ve özel ortağın yalnızca ön yeterlik başvurusunda istenilen ve ihale aşamasında teklif ile birlikte sunulması talep edilmeyen bilanço, iş hacmi ve iş deneyimine ilişkin belgelerin uygun olmadığının ifade edildiği, Kanun'un 55. maddesine göre idarenin hukuka aykırı işleminin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihten itibaren en geç 10 gün içerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği, anılan iş ortaklığının bilanço, iş hacmi ve iş deneyimine yönelik sunduğu belgelerin idarece uygun bulunduğuna ilişkin “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nın başvuru sahibine 29/08/2024 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edildiği, bu doğrultuda Kanun'un 55. maddesinde belirtilmiş olan farkına varılmış olması gereken tarihin de 29/08/2024 tarihi olması gerektiği ve 10 gün içerisinde bu hususla ilgili olarak idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği, ancak davacı tarafından Kanun'un anılan maddesinde belirtilen 10 günlük süre geçtikten sonra 28/10/2024 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu görüldüğünden anılan iddiaya ilişkin şikayet başvurusunun mevzuatta belirtilen sürelere uygun olarak yapılmadığından söz konusu iddiaların süre yönünden reddedilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının 9. iddiası yönünden ise, İdari Şartname'nin 35.1.1. maddesinde teklif fiyatı puanlamasının en düşük fiyat yerine sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif fiyatı esas alınarak yapılacağının düzenlendiği, söz konusu düzenlemenin 4734 sayılı Kanun'un 40. maddesinin ikinci fıkrasına, temel ilkeleri düzenleyen 5. maddesine ve kamu yararına aykırı olduğu, kendilerine ait fiyat dışı unsur puanının, sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif sahibi ile aynı olduğu halde ihalenin kendi üzerlerinde bırakılmamasının da bu hukuka aykırılığın bir sonucu olduğu ifade edilmişse de; davacının iddia ettiği hususun temelinde, mevzuata aykırı olduğu düşünülen bir doküman düzenlemesi doğrultusunda gerçekleştirilen puanlama hesaplamasının bulunduğu, bu itibarla, fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin düzenlemenin İdari Şartname'de yer aldığı, dolayısıyla bahse konu iddianın farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihin davacı tarafından ihale dokümanının indirildiği 31/07/2024 tarihi olduğu, davacı tarafından bu tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 28/10/2024 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, davacının 5., 6. ve 9. iddialarının süre yönünden reddine ilişkin dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 7. iddiası yönünden yapılan incelemede; Dava dosyasındaki bilgi ve belgeler incelendiğinde, ihale üzerinde bırakılan ... iş ortaklığı tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan miktarlar ile teklif edilen birim fiyatların çarpımında ve toplamlarında aritmetik hata olmadığı, birim fiyat teklif mektubunda rakam ve yazı ile yazılan tutarların birbiri ile uyumlu olduğu, birim fiyat teklif mektubunun ihale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif mektubu standart formuna uygun olduğu, ayrıca söz konusu teklif cetvelinde yer alan miktarların birim fiyat teklif cetveli standart formunda yer alan miktarlar ile aynı olduğu ve aynı formda belirtilen iş kalemlerinin tamamına söz konusu cetvelde yer verildiği görüldüğünden, davacının yedinci iddiasının reddine ilişkin dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı; Davacının itirazen şikayet başvurusunda yer alan 8. iddiası yönünden yapılan incelemede; İdarece tekliflerin değerlendirilmesinin kanun, yönetmelik, tip şartname esasları çerçevesinde standart formlar kullanılarak yapılacağı, bunun yanında ihale komisyonu kararı başlıklı standart formda ihale komisyonunun çalışmasının başından itibaren yapılan işlemler ile kararın gerekçesinin ayrıntılı bir şekilde açıklanacağı, teklifi değerlendirme dışı bırakılan isteklinin bulunması durumunda ise değerlendirme dışı bırakılma gerekçelerinin de belirtileceği; Davacının iddiasının “İhale komisyonu kararında fiyat ve fiyat dışı unsur puanlarına yer verilmediği, bu durumun saydamlık, güvenirlik ve kamuoyu denetimi ilkelerine aykırılık teşkil ettiği” yönünde olduğu; 16/10/2024 onay tarihli ihale komisyonu kararı incelendiğinde; İdari Şartname'nin 35.1. maddesi gereğince fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlendiğinin ifade edildiği, isteklilerin teklif ettiği bedel ve fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedellerinin ayrı sütunlarda gösterildiği, öte yandan teklif fiyatı puanı ve fiyat dışı unsur puanına ilişkin bilgiye yer verilmediğinin görüldüğü, idare tarafından davacıya gönderilen şikayete cevap yazısında ise “İhaleye katılan isteklilere verilen fiyat ve fiyat dışı unsur puanları aşağıdaki tabloda gösterilmiş olup, İhale Komisyonu Kararında isteklilerin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedelleri ile aynı olduğu görülecektir...” ifadelerine yer verilerek ihaleye teklif veren isteklilere ait teklif fiyatı puanı ve fiyat dışı unsur puanlarının ayrı ayrı gösterildiği tabloya yer verildiği; Uyuşmazlıkta, ihale komisyonu kararında fiyat dışı unsur puanlamasına dahil edilen geçerli teklif sahiplerinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedellerinin belirtildiği ve şikayete cevap yazısında teklif fiyatı puanı ile fiyat dışı unsur puanlarını gösteren tabloya yer verilerek başvuru sahibi isteklinin bilgilendirildiği, söz konusu tablonun da ihale işlem dosyasında tutanağa bağlanan fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin tablo ile uyumlu olduğu, bu çerçevede davacının iddia ettiği durumun bir hak kaybına neden olmadığı veya davacının iddiasının değerlendirmesinde esasa etkili olmadığı anlaşıldığından davacının sekizinci iddiasının reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihale üzerinde bırakılan ... A.Ş.–... A.Ş. İş Ortaklığının ön yeterlik ve teklif aşamalarında sunduğu bilanço, iş hacmi ve iş deneyimi belgelerinin yeterlik kriterlerini karşılamadığı, teklif mektupları ile birim fiyat teklif cetvellerinin standart formlara aykırı olduğu ve aritmetik hata içerdiği, belgelerin usulüne uygun şekilde sunulmadığı, imza ve temsil yetkilerinin geçersiz olduğu, EKAP’a yüklenen pay defteri ve yönetim kurulu karar defteri bilgilerinin eksik, güncel ve doğru olmadığı, geçici teminatın mevzuata aykırı ve yetersiz olduğu, ayrıca ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesinde uygulanan fiyat ve fiyat dışı unsur puanlamasının 4734 sayılı Kanun’un 5 ve 40. maddelerine aykırı biçimde yapıldığı halde bu aykırılıkların giderilmesi gerekirken Kurul tarafından esastan ve özellikle 5., 6. ve 9. iddialar yönünden hukuka aykırı şekilde süre aşımı gerekçesiyle reddine karar verildiğini, belli istekliler arasında ihale usulünde başvuru süresinin kesinleşen ihale kararının tebliğiyle başlaması gerektiği göz ardı edilerek İdare Mahkemesince de bu hatalı yaklaşımın benimsenmesi suretiyle davanın reddedildiği, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Davalı idare yanında müdahiller tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyize konu İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozularak iptal edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : ESAS YÖNÜNDEN: MADDİ OLAY: 1- Karayolları 5. Bölge Müdürlüğünce ... tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "(Nurdağı- Musabeyli) Ayr - Gaziantep Devlet Yolu Km: 0+000 - 53+645 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Üstyapı İkmal İnşaatı İşi" ihalesine ilişkin ön yeterlik değerlendirmesi 08/08/2024 tarihinde başlamış, 29/08/2024 tarihili komisyon kararıyla ön yeterlik değerlendirmesi tamamlanarak 31 adayın yeterli olduğu tespit edilmiş ve bu durum 29/08/2024 tarihinde adaylara bildirilerek tekliflerin ihale tarihi olan 04/10/2024 tarihine kadar sunulması istenilmiştir. 2- Mali tekliflerin sunulması sonrasında yapılan teknik ve mali inceleme ve puanlamalar neticesinde 16/10/2024 tarihli komisyon kararı ile müdahil şirketlerin oluşturduğu iş ortaklığı ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, davacı şirketin ortağı olduğu iş ortaklığı ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmiştir. 3- Aktarılan süreç sonrasında davacı tarafından ihaleyi gerçekleştiren idareye 28/10/2024 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulmuş, başvurunun 05/11/2024 tarihli işlem ile reddedilmesi üzerine 14/11/2024 tarihinde davalı idareye itirazen şikayet başvurusunda bulnulmuştur. 4- Davalı idare tarafından davacının başvurusu dokuz başlık altında incelenmiş, davacının birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci, sekizinci iddialarına ilişkin kısmı yönünden iddiaları yerinde bulunmayarak başvurusunun reddine karar verilmiş, beşinci, altıncı ve dokuzuncu iddiası yönünden ise başvurunun süre yönünden reddine karar verilmiş, bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun "İhalelere yönelik başvurular" başlıklı 54. maddesinde, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. (...)"; "İdareye şikayet başvurusu" başlıklı 55. maddesinde, "Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.(...) İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. (...) Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir."; "Kuruma itirazen şikayet başvurusu" başlıklı 56. maddesinde " İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. (...)" kuralları yer almıştır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin "Başvuru süreleri" başlıklı 6. maddesinde "İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür karar verileceği kurala bağlanmıştır."; "Sürelerle ilgili genel esaslar" başlıklı 7. maddesinde, "Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi, ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini, (...) izleyen günden itibaren başlar." kurallarına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 1. Temyize konu Mahkeme kararının, dava konusu Kurul kararının 1, 2, 3, 4, 7, 8 ve 9. iddialarına ilişkin kısmı bakımından itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesine yönelik Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin kısmı incelendiğinde; İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın bu kısımları usul ve hukuka uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. 2. Temyize konu Mahkeme kararının, dava konusu Kurul kararının 5. ve 6. iddialarının ön yeterlik değerlendirmesi kapsamında sunulan belgelere ilişkin kısmı yönünden itirazen şikayet başvurusunun süre yönünden reddine dair kısmı yönünden Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine ilişkin kısmı incelendiğinde: Aktarılan kurallardan, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla yapılacak şikayet başvurusunun, bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden; dava konusu ihalenin belli istekliler arasında ihale usulüyle, iki aşamalı olarak gerçekleştirildiği, bu kapsamda öncelikle ön yeterlik değerlendirmesinin yapıldığı, yeterli bulunan adayların ihaleye davet edildiği, akabinde tekliflerin alınarak değerlendirilmesi sonucunda ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmaktadır. Belli istekliler arasında ihale usulünde, ön yeterlik aşamasında yeterli bulunan adayların ihaleye teklif verip vermeyecekleri ve teklif verilmesi halinde ihalenin hangi istekli üzerinde bırakılacağı hususları önceden kesin olarak bilinememektedir. Bu nedenle, ön yeterlik değerlendirmesine ilişkin işlemlerin, ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarını doğuran kesin işlemler olarak kabul edilmesine hukuken olanak bulunmamaktadır. Belli istekliler arasında ihale usulünde, ihale sürecine ilişkin hukuka aykırılık iddiaları bakımından başvuru süresinin başlangıcı, ihale sürecinin bütün hüküm ve sonuçlarını içeren kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olarak kabul edilmelidir. Aksi yöndeki bir yorumun, ilgililerin hak arama özgürlüğünü kısıtlayıcı nitelik taşıyacağı açıktır. Uyuşmazlıkta; davacının 5. ve 6. iddialarının, ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının ön yeterlik aşamasında sunduğu bilanço, iş hacmi ve iş deneyimine ilişkin belgelerin yeterlik kriterlerini karşılamadığına yönelik olduğu, bu iddiaların ihale sonucuna doğrudan etki edebilecek nitelikte bulunduğu, davacının bu hususlardan kaynaklanan hak kaybına uğrayıp uğramadığının ise ancak kesinleşen ihale kararının tebliğiyle belirlenebileceği anlaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden, yapılan incelemede iki aşamalı olarak gerçekleştirilen ihalede, öncelikle 08/08/2024 tarihinde ön yeterlik değerlendirmesine katılan adayların Ön Yeterlik Şartnamesinde belirtilen şartları sağlayıp sağlamadıkları tespitinin yapılarak, yeterli bulunan adaylara ihaleye teklif verebileceklerine ilişkin 29/08/2024 tarihli davet yazısının gönderildiği ve bahse konu yazı ekinde yer alan “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nda, ön yeterlik değerlendirmesi neticesinde yeterli bulunan adayların listesine yer verildiği, bu kapsamda başvuru sahibi tarafından iddia edilen hususların farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihin, ihaleye davet yazısının tebliğ tarihi olan 29/08/2024 tarihi olduğu, dolayısıyla anılan hususlara ilişkin şikayet başvurusunun idareye 29/08/2024 tarihini izleyen 10 gün içinde, en geç 08/09/2024 günü mesai bitimine kadar yapılmasının zorunlu olduğu, Kanun’un 55. maddesine göre idarenin hukuka aykırı işleminin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihten itibaren en geç 10 gün içerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği, anılan iş ortaklığının bilanço, iş hacmi ve iş deneyimine yönelik sunduğu belgelerin idarece uygun bulunduğuna ilişkin “Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı”nın başvuru sahibine 29/08/2024 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edildiği, bu doğrultuda Kanun’un 55. maddesinde belirtilmiş olan farkına varılmış olması gereken tarihin de 29/08/2024 tarihi olması gerektiği ve 10 gün içerisinde bu hususla ilgili olarak idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiği, ancak başvuru sahibi tarafından Kanun’un anılan maddesinde belirtilen 10 günlük süre geçtikten sonra 28/10/2024 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu tespit edildiğinden, anılan iddialara ilişkin şikayet başvurusunun mevzuatta belirtilen sürelere uygun olarak yapılmadığından söz konusu iddiaların süre yönünden reddine karar verilmiştir. Bu durumda, her ne kadar davalı idarece ön yeterlik aşamasına ilişkin iddialara yönelik şikayet başvurusunun ön yeterlik değerlendirmesi sonucunun bildirildiği tarihten yahut en geç ihale tarihinden itibaren on gün içinde yapılması gerektiğinden bahisle belirtilen kısımlar bakımından başvurunun süre yönünden reddine karar verilmiş ise de ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemlerin farkına varıldığı tarihin ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olarak kabul edilmesi gerektiği, aksi bir yorumun hak arama hürriyetini kısıtlayacağı, bu bakımdan davacı şirketin şikayete konu durumdan 16/10/2024 tarihinde davacıya tebliğ edilen kesinleşen ihale kararıyla haberdar olduğu ve başvuru süresinin bu tarihten itibaren hesaplanması gerektiği göz önüne alındığında, davacı tarafından şikayet başvurusunun süresi içinde, 28/10/2024 tarihinde (son günü olan 26/10/2024 tarihinin Cumartesi gününe denk geldiği anlaşıldığından), yapıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu itibarla, davacı tarafından yasal süresi içerisinde ihaleyi yapan idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararının davacının itirazen şikayet başvurusunun süre yönünde reddedilen 5. ve 6. iddiasına ilişkin kısımlarında hukuka uygunluk, anılan kısımlar bakımından davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin kısmen reddine, 2. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu Kurul kararının 1, 2, 3, 4, 7, 8 ve 9. iddialarına ilişkin kısmı bakımından itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesine ilişkin kısmında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının buna ilişkin kısmı ile davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının ONANMASINA, 3. Davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne; 4. İdare Mahkemesi kararının dava konusu Kurul kararının 5. ve 6. iddiası yönünden itirazen şikayet başvurusunun süre yönünden reddine dair kısmı yönünden davanın reddine ilişkin kısmının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 5. Bu kısım yönünden DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE, 6. Dava sonuç olarak kısmen ret, kısmen iptal kararı ile sonuçlandığından, ayrıntısı aşağıda gösterilen ilk derece ve temyiz aşamalarında davacı tarafından yapılan toplam ...-TL yargılama giderinin ...-TL'sinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, kalan ...-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, 7. Ayrıntısı aşağıda gösterilen müdahil yargılama giderleri toplamı ...-TL'nin yarısı olan ...-TL'nin müdahil üzerinde bırakılmasına, kalan ...-TL'nin davacıdan alınarak müdahile verilmesine, 8. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 9. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 10. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 11. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 30/12/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.