Bölge Adliye Mahkemesi 2025/333 E. 2026/981 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO:2025/333 Esas

KARAR NO:2026/981

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ:14/05/2024

NUMARASI:2021/19 Esas, 2024/142 Karar

DAVA:Faydalı Model Belgesi (Tecavüzün Tespiti İstemli), Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:04/02/2021

BİRLEŞEN İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİNİN 2022/128 ESAS SAYILI DOSYASI

DAVA:Faydalı Model Belgesi (Tecavüzün Tespiti İstemli), Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)

BİRLEŞEN DAVA TARİHİ:09/06/2022

KARAR TARİHİ:16/06/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:ASIL DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin TPMK nezdinde ... başvuru nolu, “...” ünvanlı buluşuna ilişkin faydalı model hakkına sahip olduğu, davalı tarafın kullanımlarının müvekkiline ait faydalı modelden doğan haklarına tecavüz niteliği taşıdığını, bu hususta davalıya ihtarat yapıldığını, İstanbul Anadolu 1. FSHHM'nin 2020/2 D.İş sayılı delil tespit dosyasından alınan raporda söz konusu ... ... ürünün müvekkili şirkete ait faydalı model hakkına tecavüz ettiğinin tespit edildiğini ileri sürerek, faydalı modele tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, sonuçlarının ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; katalogda yer alan ürünün diğer ürüne ait istemlerde yer alan unsurlarının tamamının içermediğini ve bunu davalı tarafın da ikrar ettiğini müvekkilinin bu ürünü kamunun kullanımına açık olan ürünlerden esinlenerek ürettiğini ve kullandığını ve ardından geliştirilerek bu ürüne ait patent başvurusu yapıldığını müvekkilinin önceki teknikten esinlenerek bu ürünü geliştirip üretmesi nedeniyle davacı tarafın haklarının ihlal edilmediğini, faydalı modele konu olan buluşun yeni olmadığını ve müvekkiline ait ürünün tekniğinin bilinen durumda kalındığını ispatladığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... firmasının 2015 yılı kataloğunda yer alan “...” kapak açma cihazı ve nazara alındığında, davalı Yan adına tescil edilen faydalı modelin yeni olmadığının tespit edileceğini, bu cihazın videosuna, işbu davaya dayanak faydalı modelin başvuru tarihinden önce, 17 Mart 2018 tarihinde yayınlanan... adresinden de ulaşılabileceğini, ..., ... ve ... numaralı Amerikan Patentleri,faydalı modele konu buluşun yeni olmadığını ileri sürerek, davalı adına tescilli ... tescil numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğü talebiyle açılan birleşen davada davacı tarafa ait dava dilekçesinde bahsi geçen ..., ..., ...ve ... numaralı başvurular ve... firmasının 2015 yılı kataloğunda yer alan “...” kapak açma cihazı görseli ve ... linke sahip videosu karşısında da müvekkil şirkete ait faydalı model yenidir ve hükümsüzlük koşulları oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davacı-birleşen davalı adına tescilli ... tescil numaralı "..." başlıklı faydalı modelin modelin yenilik unsuru içermediği yönünde iddia edilen yabancı menşeli ürünlerin incelenmesi ve kıyaslanması sonucu faydalı modelin yenilik unsuru taşıdığı, dava konusu faydalı modelin yenilik unsuru taşıdığı, herkesin faydalı modelin unsurlarını taşıyan bir buluşu adına tescil ettirme hak ve yetkisinin bulunduğu ve birleşen dava davalısının kötü niyetli tescil sağladığına dair bir delil de ibraz edilmediğimden, birleşen davanın reddine karar vermek gerektiği, bu tespitten sonra asıl dava davacısının faydalı modelden kaynaklı haklarına tecavüz ve haksız rekabet yönündeki iddiaların değerlendirildiği,10/09/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, dava dosyasına sunulduğu görülen 20/04/2022 tarihli Bilirkişi heyet raporu ile Denizli 3. Asliye Hukuk Mahkemesi nezdinde 2021/8 Talimat numaralı dosyaya rapor sunan bilirkişi heyeti arasındaki çelişkinin giderildiği, ... no'lu faydalı modelin 1 no'lu bağımsız isteminin koruma kapsamında olduğu, bir başka ifadeyle dava konusu ürünün faydalı modelden kaynaklanan haklara tecavüz eder nitelikte bulunmadığının tespit ve rapor edildiği gerekçesiyle asıl davanın da reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ:Asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde, yargılama sırasındaki iddia, beyan ve itirazlarını tekrar ederek; yerel mahkemenin asıl dava bakımından eksik ve hatalı inceleme yaptığını, müvekkilinin ... tescil numaralı “...” başlıklı buluşuna karşı tüm unsurlarıyla tecavüzün gerçekleştiği sabit olduğunu, buna tespit isteyen avukatı olarak mahkemece görevlendirilmiş olan bilirkişi ile gittikleri tespitte, kimliklerini ve mahkeme kararı gösterilmesine ve açıklama yapılmasına karşın tespitin engellendiğini ve bu hususun da tutanak ile tespit edildiğini, karşı tarafın 13/01/2020 tarihindeki tutanağa geçen engellemelerinin, usul hukuku kuralları gereği huzurdaki davanın konusu olan faydalı model hakkına tecavüz ve haksız rekabet fiillerinin gerçekleştiğini kendi başına kanıtlamakta olduğunu, davalı tarafa ait ..., ... gibi isimlerle satışa sunulan ürünün, müvekkil şirkete ait ... tescil nolu faydalı model hakkına karşı tecavüz ve haksız rekabet oluşturmakta olduğunu ileri sürerek, asıl dava yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.Asıl davada davalı - birleşen davada davacı vekili istinaf dilekçesinde, yargılama sırasındaki iddia, beyan ve itirazlarını tekrar ederek; yerel mahkeme tarafından 07/03/2024 tarihli 1 numaralı ara karar ile son bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verildiğini, ancak bilirkişi heyetinin nasıl bir inceleme yaptığı ve incelemeye neyi dayanak aldığının belirsiz olduğunu, bilirkişi heyetinin, hükümsüzlük davası bakımından inceleme yaparak bu yöndeki değerlendirmeleri belirtmesi gerekirken hangi yönden inceleme yaptığının dahi anlaşılamadığını, bilirkişi heyeti’nin hiçbir istem karşılaştırması yapmadan ve tevdii edilen göreve açıkça aykırı bir biçimde “..., ..., ... ve ... numaralı Amerikan patentleri” hiçbir surette incelenmeden düzenlendiği sabit olup hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, söz konusu amerikan patentleri, en önemlisi 17/03/2018 tarihinden itibaren ulaşılabilen ... linkinde yer alan ürün,• ... firmasının 2015 yılı kataloğunda yer alan “...” kapak açma cihazı görseli incelenerek bilirkişi raporu düzenlenmesi gerekirken, davanın reddine karar verilmesinin açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, birleşen dava yönünden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARI:İlk derece mahkemesince 07/11//2024 tarihli ek karar ile; davacı vekili Av....'ın 09/08/2024 tarihinde istinaf talebinde bulunduğu, istinaf karar harcı eksik yatırıldığından, istinaf karar harcının yatırılması içi davacı vekiline bir haftalık kesin süre verildiği, ihtaratlı muhtıra 08/09/2024 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen süresi içinde eksik harcın tamamlanmadığı gerekçesiyle, HMK nın 344.maddesi uyarınca mahkememiz kararının davacı vekilince istinaf edilmemiş sayılmasına karar verilmiştir.

EK KARARA KARŞI İSTİNAF İSTEMİ:Asıl davada davacı vekili ek karara karşı istinaf dilekçesinde; eksik harın tamamlanmasına ilişkin muhtıra üzerine, 06/09/2024 tarihinde UYAP sistemi üzerinden dosyaya 2.000-TL masraf yatırıldığını, bu miktar yatırılırken sehven tüm miktarın gider avansı olarak yatırıldığını, emsal kararda da görüldüğü üzere, istinaf harcının gider avansı olarak yatırılması bir maddi hata olarak değerlendirilip gerekli düzeltmenin UYAP sistemi üzerinden yapılması gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesinin 07/11/2024 tarihli kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:Asıl dava, faydalı model hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi; birleşen dava faydalı modelin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda yazılı şekilde asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir. Karar taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.İlk derece mahkemesince 07/11//2024 tarihli ek karar ile; kararının davacı vekilince istinaf edilmemiş sayılmasına karar verilmiştir. Ek karar asıl davada davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.İlk derece mahkemesince 03/09/2024 tarihli muhtıra ile, asıl davada davacı vekiline 427,60-TL istinaf karar harcı, 1000-TL istinaf gider avansının yatırılması için 1 haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilinin 06/09/2024 tarihince 2.000-TL gider avansı yatırarak, istinaf karar harcını da hatalı biçimde gider avansı içinde yatırdığı, bu yanlışlık kalem tarafından UYAP sistemi üzerinden düzeltilebileceği halde, ilk derece mahkemesince davacının istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru görülmediğinden, 07/11//2024 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

1-Asıl dava dava yönünden; dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi sonucu, davalının ... “...” makinesinin, davacının ... no’lu faydalı modelden kaynaklanan haklara tecavüz eder nitelikte bulunmadığı, hükme esas alınan raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

2-Birleşen dava yönünden; dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, 15/04/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda, ..., ..., ... ve ... numaralı Amerikan patentlerinin incelenmesinden davalıya ait faydalı modelin faydalı modelin yeni ve hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı kanaatine varıldığı, raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Asıl davada davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Birleşen davada davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

3-Asıl davanın davacısından alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın asıl davanın davacısından alınarak hazineye irat kaydına,

4-Birleşen davanın davacısından alınması gereken 732,00 TL harçtan, peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın birleşen davanın davacısından alınarak hazineye irat kaydına,

5-İstinaf yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.16/06/2026