Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2024/465 E. 2026/1321 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2024/465
- Karar No
- 2026/1321
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ
T.C. A N K A R A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ 22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO : 2024/465 (KABUL DÜZELTEREK YENİDEN ESAS KARAR NO : 2026/1321 HAKKINDA KARAR VERİLMESİ)
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 22/01/2024 ESAS NO : 2023/321 E 2024/48 K
DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit KARAR TARİHİ : 12/10/2026 YAZILDIĞI TARİH : 12/11/2026
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ İDDİANIN ÖZETİ Davacılar vekili, davacı ... ile dava dışı ... şirketi arasında fırın yapımını konu alan ticari ilişki nedeni ile davacı ...' in asıl borçlu, diğer davacı ...'nın ciranta olduğu iki adet çeki verdiklerini, çeklerin verilmesinin dayanağı olan fırın yapım işi yerine gelmediği için çek nedeni ile borçlu olmadıkları halde ... şirketinin tek ortağı ve yetkilisi olan ...'ın çekleri alacaklı olmadığını bildiği halde oğlu olan davalı ...'a ciro ile teslim ettiğini, ...'unda aynı çekleri ciro yolu devir ettiği davalı ... tarafından icra takibine konu edildiğini, davacı ... tarafından ... şirketine karşı açılan menfi tespit davasının kabul ile sonuçlandığını belirterek davacıların her iki davalıya karşı Ankara 2. İcra Müdürlüğü’nün 2022/6395 ve 2022/12025 Esas sayılı icra takipleri ve dayanakları olan çekler nedeni ile borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini istemiştir. SAVUNMANIN ÖZETİ Her iki davalı vekili ayrı ayrı dilekçelerinde, lehtar ile davacılar arasındaki temel borç ilişkisindeki sakatlığın sebepten mücerret olan çeklerden kaynaklanan alacaklarını talep haklarını ortadan kaldırmasının mümkün olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacı yanca icra takibine konu edilen 2 adet çekin fırın yapımını konu alan sözleşme nedeniyle dava dışı ... şirketine verildiğini, şirketin sözleşme ile üstlendiği işi yerine getirmediği için Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2021/710 E. sayılı kararı ile ... şirketinin sözleşme nedeniyle verilen ve 2 tanesi menfi tespit davamıza konu edilen toplam 3 çek nedeniyle alacaklı olmadığının kabul edildiğini, çeklerde lehtar olarak gözüken dava dışı şirketin bu çekler nedeniyle alacaklı olmadığı halde çekleri ciro ederek piyasaya sürdüğünü, her iki davalının çeklerden dolayı dava dışı lehtar ... şirketinin alacaklı olmadığını bildikleri halde çekleri kabul edip, çeklerden iki tanesinin davalı ... tarafından icra takibine konu edildiğini iddia ederek iş bu davanın açıldığı, davalı ...’un çeklerin lehtarı olan ... şirketinin tek ortağı ve yetkilisi olan ...'ın oğlu olup, babası olan lehtarın bu çeklerin verilmesinin dayanağı olan fırının yapılmadığı, dolayısı ile babasının şirketinin davacılardan alacaklı olup olmadığını bilebilecek konumda olduğu, diğer davalının ise iyiniyetli hamil olmadığının ispat edilemediği belirtilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ İstinaf eden-davacılar vekili tarafından; Mahkemece davalı ...’a 11/12/2023 tarihli celsede çekin kendisine verilmesinin dayanağı olan delillerin sunulması için verilen süreye rağmen bu yöndeki delillerin dosya kapsamına anılan davalı yanca sunulmadığı, bu hali ile alacağının olmadığı ve sırf müvekkillerini zarara uğratmak maksadıyla icra takibine konu edildiği hususunun gözden kaçırıldığı; İstinaf eden-davalı ... vekili tarafından; Mahkemece müvekkilinin sırf ...’ın oğlu olması nedeniyle iyiniyetli olmadığının kabulünün kambiyo hukuku ile bağdaşmadığı, müvekkilinin iyiniyetli hamil olup davacı yanca ileri sürülen defilerin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceği bildirilerek başvurulmuştur. UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR Uyuşmazlık dava konusu çekler nedeniyle davalılara borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, İİK’nın 72. maddesine dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır. Dava dışı ... şirketi ile davacı ... arasında işin teslim tarihi 30/05/2021 olan fırın yapımını konu alan sözleşme imzalanmıştır. Bu sözleşme uyarınca davacı ... tarafından keşide edilen 15/12/2021 tarihli 30.000,00 TL bedelli, 10/07/2022 tarihli 40.000,00 TL bedelli ve 30/03/2022 ödeme tarihli 6.700,00 TL bedelli olmak üzere toplam 76.000,00 TL bedelli 3 ayrı çek düzenlenmek suretiyle dava dışı şirket yetkilisine teslim edilmiştir. Söz konusu çekler incelendiğinde keşidecisinin davacı ..., lehtarının dava dışı ... şirketi olduğu, çekin lehdar cirosundan sonra ciro silsilesinin davacı ..., davalı ...'a ve davalı ... olduğu anlaşılmıştır. Dava dışı ... Şirketi sözleşme ile üstlendiği fırın yapım işini yerine getirmediği için sözleşmenin diğer tarafı olan davacımız ... tarafından her üç çek nedeni ile borçlu olmadığını tespiti için Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2021/710 esas numarası verilen davayı açılmıştır. Yapılan yargılama sonucu dava dışı şirketin sözleşme ile üstlendiği fırın yapım işini sözleşme koşullarına uygun şekilde tamamlamadığı için sözleşme kapsamında verilen ve iki tanesi davamıza konu edilen üç ayrı çek nedeniyle davacı ...'in dava dışı ... şirketine borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, karar için taraflarca yasa yolu başvurusu yapılmadığından 07/03/2023 tarihinde söz konusu karar kesinleşmiştir. Her ne kadar Mahkemece dava dışı şirketin alacağını temin etmek ve ek garanti sağlamak amacıyla davacı ...'nin eşi ve davacı olan ...'nın da çekin arkasındaki ciro silsilesinde yer aldığı kabul edilerek gerekçe oluşturulmuş ise de davacı ...'nın cirosunda herhangi bir açıklamaya yer verilmediği, sıralı ciro silsilesinde yer aldığından bu davacının ciranta olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Diğer davacı ... yönünden ise davalılar ciro yolu ile çeklere sahip oldukları için bunlar hakkındaki menfi tespit davasının kabulü için çekler nedeni ile dava dışı ... şirketinin davacılardan alacaklı olmadığını bilerek ve davacılara zarar vermek kastı ile çekleri kabul ettiklerinin davacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Davalı ... çeklerin lehtarı olan ... şirketinin tek ortağı ve yetkilisi olan ...'ın oğlu ise de babası olan lehtarın bu çeklerin verilmesinin dayanağı olan fırının yapılmadığını, dolayısı ile babasının şirketinin davacılardan alacaklı olup olmadığını bilebilecek konumda olduğuna yönelik Mahkemenin kabulü de doğru değildir. Diğer davalı ve takip alacaklısı ... yönünden yapılan değerlendirmede ise, bu davalının dava dışı ... şirketi ile ilgisi olduğu, yada ... şirketi yetkilisi ... ve diğer davalı ...'un çeklerden dolayı alacaklı olmadıklarını bilerek, sırf davacı yanı zarar vermek kastı ile çekleri kabul ettiği kanıtlanamadığı için hakkındaki menfi tespit davasının reddi yerindedir. Açıklanan bu nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ... vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile; 3-Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/321 Esas, 2024/48 Karar ve 22/01/2024 tarihli kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince DÜZELTİLEREK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE, 4-a-Davanın REDDİNE, b-Koşulları oluşmadığından davalı yanın kötüniyet tazminatı taleplerinin reddine, c-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL harcın peşin alınan 797,52 TL harçtan mahsubu ile bakiye 65,52 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine, ç-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, d-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca hesap ve takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara verilmesine, e-HMK'nun 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, İstinaf aşamasında yapılan harç masraf yönünden 5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL harçtan peşin alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın davacılardan alınarak Hazineye irat kaydına, 6-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine, 7-İstinaf kanun yoluna başvuran davacılar tarafından istinaf aşamasında yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 8-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... tarafından yapılan 165,00 TL istinaf posta giderinin davacılardan alınarak davalı ...'a verilmesine, 9-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 10-HMK'nun 333.maddesi gereğince gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 11-Kararın tebliğinin Dairemizce yapılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 361/1. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi ya da buraya gönderilmek üzere temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere, 12/10/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan... e-imzalıdır
Üye... e-imzalıdır
Üye... e-imzalıdır
Katip... e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."