Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1537 E. 2026/1755 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2024/1537
- Karar No
- 2026/1755
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1537 - 2026/1755 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2024/1537 KARAR NO : 2026/1755 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 5. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 24/05/2024 NUMARASI : 2023/454 E. - 2024/243 K.
DAVANIN KONUSU : Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali - Markanın Hükümsüzlüğü
Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 24/05/2024 tarih ve 2023/454 E - 2024/243 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalılar tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, davalı firmanın 2021/058804 başvuru numaralı “...” ibareli marka başvurusunun 38. Sınıftaki hizmetler açısından tesciline müvekkilinin tescilli ve tanınmış “...” ibareli markalarına dayalı olarak yaptığı itirazların reddedilmesinin haksız ve hukuka aykırı bir işlem olduğunu, zira davalı firma adına tescilli olan 2015/11979 sayılı “...” ibareli markanın kullanmama nedeni ile iptaline ilişkin davanın yargılaması devam ederken bu davaya konu edilen marka başvurusunun yapıldığını, karşılaştırılan markaların görsel, işitsel ve kavramsal açılardan yakın benzer olduklarını, markanın kapsamından 38. sınıfa giren tüm hizmetlerin çıkartılmamış olmasının hatalı bulunduğunu, ayrıca davalı firmanın müvekkilinin tanınmış markalarıyla bu derecede benzer bir markayı kullanmasının davalıya haksız bir fayda sağlayacağını ve müvekkilinin markalarının itibarının zarar göreceğinin kabulünün gerektiğini, davalı firmanın davacının tanınmış markalarına bu derecede benzer bir markayı seçerken kötüniyetle ve davacı ile haksız rekabet yapma saikiyle hareket ettiğinin kabulünün gerektiğini ileri sürerek YİDK’nın 2023-M-9112 sayılı kararının iptaline ve 2021/058804 sayılı markanın tescil edilmesi halinde hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... vekili, dava konusu edilen markanın kapsamında kalan mallar açısından taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını, zira bu emtianın çok farklı tüketici kesimlerine hitap ettiğini, ayrıca somut olayda davacının iddialarını ispat edemediğini savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı şirket vekili, karşılaştırılan markaların görsel, işitsel ve kavramsal açılardan benzer olmadığını, davacının markalarının tescilli olduğu emtia ile davalının markasının tescil edilmesi istenilen hizmetlerin farklı olduğunu, bu nedenle taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının itirazlarına mesnet aldığı markalarının, dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan, 38. sınıftaki hizmetler yönünden tescilli olmadığı, davacının markalarının tescilli olduğu 41. Sınıfa giren; “film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri, haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri” ile benzer/türdeş olduğu söylenebilecek, 38. Sınıfa giren; “radyo ve televizyon yayın hizmetleri, haber ajansı hizmetleri”nin, davalının markasının kapsamından çıkartıldığı, dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan “haberleşme hizmetleri” ile davacının markalarının tescilli olduğu, 35. Sınıfa giren; “online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri”nin ortak olan tek yönünün, bu hizmetlerin “internet/internet sitesi” vasıtasıyla da sağlanabilmesi olduğu, yine aynı sınıf altında cep telefonu, bilgisayar gibi, haberleşmede/bilişimde kullanılan emtianın satışı hizmetlerinin de, sadece birbirlerini tamamlayıcı nitelikleri olduğundan bahsedilebileceği, yoksa bu hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap ettiği, benzer ihtiyaçları giderdiği, son kullanıcılarının ve hedeflenen alıcı profillerinin veya satış kanallarının/yerlerinin aynı olduğu, birbirleri yerine ikame imkanlarının bulunduğunun söylenemeyeceği, dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan hizmetler açısından somut olayda emtia ayniyeti/benzerliği/türdeşliği şartının gerçekleşmediği, taraf markalarında esas unsur olarak kullanılan “...” ibaresinin ayniyetinden hareketle, markaların görsel, işitsel ve kavramsal açılardan birbirlerine benzediği değerlendirilmişse de; davacının markalarının tescilli olduğu emtia ile davalının markasının kapsamında kalmış olan hizmetlerin benzer olmadığı, davaya konu hizmetler bakımından karşılaştırılan markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunmadığı, davacının dava dosyasına sunduğu delillerden, davacının “...” ibaresini dizi/çizgi filmler kapsamında mutad bir biçimde kullandığı anlaşılabilmekte ise de, bu markasının, hitap ettiği sektörlerdeki bilinirliği somutlaştırılamadığından, bu markanın haberleşme sektöründe “tanınmış” olduğunun söylenmesinin mümkün görülmediği, SMK'nın m.6/5 hükmü koşullarının somut olayda oluşmadığı, salt kullanmama nedeniyle marka iptali davasının varlığına rağmen marka başvurusu yapılması olgusunun, başvurunun kötüniyetli olduğunun kabulü için yeterli olmayacağı, bunun haricinde davalı şirketin kötüniyetle hareket ettiğini gösterir somut olgu da ileri sürülmediğinden kötüniyet iddiasına dayalı istemlerin yerinde bulunmadığı gerekçesi ile YİDK kararının iptali isteminin reddine, dava konusu marka başvurusu tescil edilmediğinden hükümsüzlük istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mesnet markaların kapsamında kalan emtia ve hizmetler ile davaya konu markanın kapsamında kalan emtia bakımından benzerlik olduğunu, sayılan hizmetler aynı sınıflarda yer almasa bile aynı ve bağlantılı nitelikte olan hizmetler olduğunu, ayrıca müvekkilinin markasının bilinirliği nedeniyle sonraki markanın tescil başvurusunun reddedilmesi gerektiğini, tanınmış markanın daha geniş koruma sağladığını, SMK'nın 6/5. maddesinde belirtilen sayılan şartların gerçekleştiğini, ayrıca davalının kötüniyetli bulunduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE : Dava, marka ile ilgili YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosya kapsamına göre, davalı şirketin 2021/058804 sayılı "... " ibareli marka başvurusunda bulunduğu, başvurunun ilanı üzerine davacının 2020 64395, 2020 64426, 2020 64479, 2020 64566 ve 2020 64605 sayılı ve "..." ibaresini içeren markalarını mesnet göstererek itirazda bulunduğu, yayına yapılan itirazın Markalar Dairesi Başkanlığınca kısmen kabulüne karar verildiği, başvurudan "Radyo ve televizyon yayın hizmetleri. Haber ajansı hizmetleri."nin çıkarıldığı, bu karara karşı davacı tarafça yapılan itirazın ise dava konusu YİDK kararı ile reddedildiği, iş bu davanın da söz konusu YİDK'nın iptali istemi ile açıldığı, mahkemece YİDK kararının yerinde bulunduğundan bahisle YİDK iptaline ilişkin davanın reddine, dava konusu marka başvurusu tescil edilmediğinden hükümsüzlük istemi hakkında ise karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, kararın davacı tarafça istinaf edildiği, buna göre somut uyuşmazlığın, YİDK iptali davasına ilişkin olarak, davalının başvurusunun kapsamında kalan hizmetler ile davacının itirazına mesnet markalarının kapsamlarının benzer olup olmadığı, ayrıca davacının SMK'nın 6/3, 6/5, 6/6 ve 6/9. maddelerine dayalı iddialarının yerinde bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkin bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalının dava konusu marka başvurusu kapsamında kalan hizmetin “haberleşme hizmetleri (internet servisi sağlama hizmetleri dahil)” olduğu görülmektedir. Mahkemece, dava konusu edilen markanın kapsamında kalmış olan hizmetlerin mesnet markaların kapsamları ile benzerliği şartının gerçekleşmediği değerlendirilmiştir. Ancak, mal ve hizmet sınıf ve alt gruplarında benzerlik araştırmasında piyasanın anlayışı, benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları giderip gidermediği, mal veya hizmetlerin birbiri yerine ikame edilebilme ve rekabet olanaklarının olup olmadığı, birinin diğerini tamamlama imkânı olup olmadığı, mal veya hizmetlerin dağıtım kanallarının ortak olması, aynı veya yan yana raflarda satışa arz edilip edilmediği kullanım yöntemleri, hedeflenen müşteri kesiminin aynı olup olmadığı hususları önem arzetmektedir. Bu anlamda dava konusu marka kapsamında kalan söz konusu “haberleşme hizmetleri (internet servisi sağlama hizmetleri dahil)”nin, davacının davaya mesnet markalarının kapsamında bulunan "Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto muhabirliği hizmetleri" ile benzer olduğu anlaşılmaktadır. Zira, nitelikleri itibariyle bu hizmetlerin birbiri yerine ikame edilebilme imkanlarının bulunduğu, rekabet olanaklarının olduğu, birinin diğerini tamamlama imkânının bulunduğu, hizmetlerin dağıtım kanallarının ortak olabileceği, kullanım yöntemleri ile hedeflenen müşteri kesiminin aynı olacağı değerlendirilmiştir. Bu itibarla, işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makul düzeyde bilgilendirilmiş, mesnet marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu mallar için ayırdığı satın alma süresi içinde, dava konusu marka başvurusunu gördüğünde derhal ve hiç düşünmeden, karşı tarafın tescilli markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, her iki marka arasında yanılgı yaşayabileceği, ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından başvuru konusu işaret ile mesnet marka arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idari ve ekonomik açıdan birbiriyle bağlantılı işletme tarafından piyasaya sunulan markalı hizmetler algısı oluşabileceği yani markaları karıştırabileceği anlaşıldığından mahkemece, SMK'nın 6/1. maddesi uyarınca davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine yönelik hüküm kurulması doğru bulunmamıştır.
Diğer yandan, davacının sunduğu delillerden, davacının mesnet “...” markasının “tanınmış” olduğunun ispatlanamadığı ve SMK'nın 6/3 ile 6/6. madde koşulları ve davalı şirketin marka başvurusunda kötüniyetle hareket ettiğinin ispatlanamadığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır. HMK'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan gerekçeyle kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kabulü ile Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 24/05/2024 tarih ve 2023/454 E. - 2024/243 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2-Davanın KABULÜ ile YİDK'in 2023-M-9112 sayılı kararının İPTALİNE, 3-Dava konusu marka başvurusu tescil edilmediğinden hükümsüzlük istemi hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 3-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 732,00-TL maktu karar ve ilam harcından, peşin olarak alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 462,15-TL'nin davalılardan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 55.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından ilk derece yargılaması sırasında yapılan 7.000,00-TL bilirkişi ücreti, 270,00-TL tebligat ve posta masrafı ile istinaf aşamasında yapılan 320,00-TL tebligat ve posta giderleri, 1.169,40-TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı toplamından oluşan 8.759,40-TL yargılama giderine 269,85-TL peşin harç, 269,85-TL başvurma harcı tutarı eklenerek oluşan toplam 9.299,10-TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davalılar tarafından ilk derece mahkemesinde ve istinaf aşamasında herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen taraflara iadesine (HMK m.333), 8-Davacıdan peşin olarak alınan 427,60-TL maktu istinaf karar ve ilam harcının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 9-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 15/10/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 06/11/2026
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.