Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1411 E. 2026/1529 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2023/1411
Karar No
2026/1529
Karar Tarihi

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1411 - 2026/1529 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/1411 KARAR NO : 2026/1529

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 05/07/2023 NUMARASI : 2022/296 Esas 2023/555 Karar

DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av. DAVANIN KONUSU : Rücuen Tazminat

İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : 08/06/2026 YAZIM TARİHİ : 08/06/2026

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2023 tarih ve 2022/296 Esas, 2023/555 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda; İDDİALARIN ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesi ile; ... Gd. Ve Tar. Ür. San. Ve Tic. A.Ş.'ye ait taze nektarin emteasının, 14.08.2020 tarihinde Balıkesir/Türkiye'den Paris/Fransa'ya sevki için ... Gıda ve ... Naklıyat arasında navlun sözleşmesi yapıldığını, müvekkil şirkete ...3 numaralı nakliyat emtea sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... Gd. ve Tar. Ür. San. Ve Tic. A.Ş.'nin taraf olarak bulunduğu 07.08.2020 tarihli navlun faturasında satılanın taze nektarin ve şeftali cinsi emtiadan oluştuğunu, fatura tutarı 20.713,50 EURO, satış şekli ise DAP olarak düzenlendiğini, belirlenen DAP satış şekli uyarınca satıcı ... Gd. navlunu, belirlenen varma yerinde gelen taşıma aracından boşaltmadan alıcırıın tasarrufuna bırakarak teslim edebileceğini, satıcı malların varma yerine getirilmesine ilişkin tüm hasar ve masrafları üstlendiğini, taşıma konusu emtianın, ... Gd. Ve Tar. Ür. San. Ve Tic. A.Ş. Tarafindan tanzim edilen 07.08.2020 tarafım ... Nolu fatura ile 24 palet taze nektarin, 2 palet şeftali olmak üzere toplam 26 palet olup, 2.730 koliden oluştuğu; çeki listesi ile 2.730 koltuğu net I 9.095 kg brüt 20.916 kg ağırlığa sahip olduğu belirtildiğini, nakliyeci ... Otomotiv Loj. Ve Müh. San. Tic. Ltd. Şti. Tarafindan düzenlenen 09.08.2020 tatihli CMR belgesi ile emteaların ... - ... plakalı araçlar ile Paris/Fransa'ya sevk edildiği ve söz konusu emtianın durmaksızın +2 C derecede taşmması gerektiği not düşürüldüğünü, yapılan navlun sözleşmesi uyarınca 14.08.2020 tarıhinde sevkıyat tamamlandığını, aracı fırma tesislerinde tahliye edilen taze nektarin ve şeftali cinsi emtıada donma tespit edildiğini, tespit edilen hasara ilişkin alıcı .... yetkililerince yapılan kontrollerde emtıa sıcaklığını -0,4 C derece ile 0,3 C derece arasında değiştiğı tespit edildiğini, Fransa'da yerleşik ... firması detay ekspertiz çalışmasında bulunduğunu, müvekkili şirketçe belirtilen belgeler incelenerek zarara ilişkin kesin ekspertiz raporu hazırlandığını, meydana gelen zarar nedeniyle tanzim edilen belgelere göre 6 gtin1ük sevkiyat sırasında casus termometre tarafindan yapdan ısı ölçümlerine göre ısının, -4,9 ile -4,2 derece arasmda değişmekte olduğu ve 24 saati aşan bir süre zarfında termokingin düzgün çalışmadığı tespit edildiğini, yapılan incelemelere göre söz konusu hasar, nakliye aracın soğutucusundaki arıza nedeniyle aralıksız olarak 6 saatten fazla eksi derecelerde hava üflemesi ve düzensiz çalışması sonucu meydana geldiğini, meydana gelen zarar sebebiyle müvekkil şîrket, sigortalısı ... Gd. Ve Tat. Üt. San. Ve Tic. A.Ş.'ye 20.11.2020 tarihinde 26.636,00 TL hasar tazıninatı ödediğini, ancak yukarıda açıklandığı üzere, davalının gerçekleştirdiği uluslararası sevkiyatın, olması gereken ısıda gerçekleştirilebilmesi ve nakliyeci fîrma olarak gerekli özeni göstermemesi sebebiyle sorumlu olduğunu, nakliyeci fırmanın TTK uyarınca taşımanın kusursuz sorumluluğu söz konusu olduğunu, davanın kabulü ile asıl alacak 26.636,00.TL'nin ödeme tarihi 20.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Huzurdaki uyuşmazlık konusu olan olay uluslararası bir karayolu taşıması olup uyuşmazlığın esasına uygulanması gereken kurallar bütünü Türkiye Cumhuriyetinin de taraf olduğu ve bir iç hukuk kuralı halinde gelmiş olan CMR Konvansiyonu hükümleri olduğunu, CMR Konvansiyonu'nun tazminat talepleri için yasal süre sınırlarını düzenleyen 32. Maddesi gereği bu konvansiyona tabi taşımalardan dolayı meydana gelebilecek olan hasar taleplerinin eşyanın teslim yerine varmasından sonra en geç 1 yıl içerisinde açılması gerektiğini şart koşmakta olduğunu, uyuşmazlık konusu nakliye sürecinin sona erdiği diğer bir ifade ile ürünlerin alıcısına teslim edildiği tarih dava dilekçesinde de belirtildiği üzere 14.8.2020 olup, huzurdaki davanın ikame edildiği tarih tensip zaptı ile de sabit olduğu üzere 29.3.2022 tarihi olup, konvansiyonda ön görülen 1 yıllık zamanaşımı süresinden sonra açıldığı sabit olduğunu, CMR Konvansiyonu yanında taşımaya ilişkin TTK hükümlerinden de 1 yıllık zamanaşımı süresi öngörülmekte olduğunu, ürünler müvekkili şirketin sorumluluğunda Türkiye'den Fransa'ya CMR Senedi üzerinde belirtilen +2 santigrat derecede taşınması için müvekkil şirket araç üzerindeki soğutucu ünitesinde gerekli ayarları yapmış olmasına karşın ürünlerin Fransa'da bulunan alıcısına teslimi esnasında taşıma konusu nektarin ve şeftali emtiasının bir bölümünün donarak hasarlandığı alıcı tarafından tespit edildiğini, davacı tarafından dosyaya ibraz edilen 7.8.2020 tarihli ... numaralı ihracat faturasına göre satıma konu edilen ve hasarlandığı iddia olunan emtianın ticari bedeli 20,713,50 EUR olarak belirtilmekte olduğunu, bu minvalde bir an için ürünlerin tümünün zayi olduğu düşünülse dahi toplam talep olunabilecek tazminat tutarının bu meblağı aşamayacağı sabit olduğunu, hasarlandığı iddia olunan emtia üzerinde ürünlerin alıcısı olan dava dışı yabancı firma tarafından yapılan incelemeler neticesinde ürünlerin tamamının değil bir kısmının hasarlandığının belirtildiğini, ürünlerde meydana gelen gerçek hasar tutarı gerek davacı tarafın eksperi gerekse de alıcının eksperinin yaptığı tespitler doğrultusunda 1863,41 EUR olup söz konusu hasarın Türk Lirası cinsinden karşılığı ise yalnızca 16.211,10.TL olup, fazlaya ilişkin tüm taleplere itiraz etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ : .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2023 tarih ve 2022/296 Esas, 2023/555 Karar sayılı kararı ile; dava dışı sigortalı şirketin davalıya başvurusu tespit edilememekle birlikte TTK. M.1472 uyarınca halef sıfatına sahip davacı sigorta şirketinin davalıya 11.01.2021 tarihinde başvurduğu ve başvuruda 15 günlük sürenin tanındığı görülmekte olduğunu, konvansiyonun 32/2. maddesine göre malın teslim ve öğrenme tarihi olan 14.08.2020 den itibaren başlayan zamanaşımı süresi 11.01.2021 tarihinde durmuş olup, duran süre 15 günlük sürenin bitim tarihi olan 26.01.2021 den itibaren işlemeye devam ettiğini, uyuşmazlıkta zamanaşımını durduran sebeplerden biri de 6325 sa. Kanun madde 18/A-15 uyarınca zorunlu arabuluculuğa başvurulması olup arabuluculuğa başvuru tarihi olan 27.05.2021 ile son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen süre olan 04.06.2021 tarihleri arasında da zamanaşımı süresinin durduğu görülmekte olduğunu, belirtilen sebeplerle zamanaşımı sürelerinin durduğu tarihler dikkate alınarak bu süreler dahil edilmeksizin malın teslim ve öğrenme tarihi olan 14.08.2020 tarihinden itibaren davanın açılış tarihi olan 29.03.2022 tarihleri arasında CMR Konvansiyonu'nun 32/1-a maddesinde belirtilen 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu değerlendirilmekle Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2018/5317 Esas, 2019/6165 Karar sayılı ilamları ve benzer nitelikteki ilamlar nazara alınıp davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf talebi ile; mahkemede verilen zamanaşımından dolayı red kararı, zamanaşımı süresi kısmi kayıp, hasar veya gecikmelerde teslim alma süresinden itibaren 1 yıl olduğu ve bu 1 yıllık süreden sonra dava açılmış olduğu için verildiğini, ilgili konvansiyonun 32/2. Maddesine göre "yazılı bir istem, taşımacı bunu yazılı bildiri ile geri çevirip, ona ilişkin belgeleri de iade edinceye kadar zaman limitini erteleyeceğini, talebin bir kısmı kabul edildiği takdirde zaman süresi anlaşmazlık konusu olan istek için tekrar devam etmeye başladığını, istemin alındığını, cevap verildiğini ve belgelerin gönderildiğini kanıtlamak, bu durumlara güvenen tarafa ait olduğunu, aynı gayeyle yapılan başka istemler için zaman süresi ertelenemeyeceğini, davaya konu hasar 14/08/2020 tarihinde nakledilen emtialarda meydana geldiğini, müvekkili şirketin meydana gelen hasardan sonra dava dışı sigortalısına 26.636,62.TL ödeme yaptığını, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemeden sonra 16/12/2020 tarihinde davalı şirkete dava konusu rücu talebi hakkında ihtarname yollandığını, davaya konu hasar sebebiyle oluşan zarar 1 yıllık zamanaşımı süresi içinde yazılı şekilde davalı şirkete başvuru yapıldığı ve davalı şirket tarafından müvekkili şirkete yazılı bildiri ile geri dönüş yapılmadığını, müvekkili şirkete geri bildirim yapılmadığı ve bu nedenle zamanaşımı süresi durduğunu, bu nedenlerle; mahkeme kararının kaldırılarak, davanın kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine, istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar icranın geri bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/296 Esas, 2023/555 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava; halefiyete dayalı Rücuen Tazminat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçe ile davanın zaman aşımından reddine karar verilmiş olup karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, CMR Konvansiyonu'nun 32/1-a maddesi uyarınca, kısmi kayıp, hasar veya gecikmelerde, zamanaşımı süresinin teslim tarihinden itibaren 1 yıl olduğu, aynı Konvansiyon'un 32/2. maddesine göre yazılı istemin, taşımacının bu istemi geri çevirmesine kadar zaman limitini erteleyeceğinin düzenlendiği, malın tesliminin 14.08.2020 tarihinde yapıldığı bu sebeple zaman aşımı süresinin bu tarihten itibaren başlayacağı, davacı tarafından 16.12.2020 tarihinde davalıya rücu talebi hakkında bildirimde bulunulduğu ve 15 günlük süre verildiği, 15 gün sonunda davalının artık istemi geri çevirdiğinin kabul edilmesi gerektiği, davalıya verilen 15 günlük sürenin zaman aşımını durduracağı, bu 15 günlük süre ve arabuluculukta geçen süre dikkate alındığında malın tesliminden itibaren 1 yıllık zaman aşımı süresinde dava açılmadığı görüldüğünden kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b-1 maddesi uyarınca esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Yukarıda belirtilen sebeplerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere : 1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2023 tarih ve 2022/296 Esas, 2023/555 Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2)- 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 462,15 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE, 6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince YAPILMASINA, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 08/06/2026 tarihinde karar verildi.

Başkan

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Üye

e-imzalıdır

Katip

e-imzalıdır

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2023/1411, K. 2026/1529, T. 08.06.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2023-1411-e-2026-1529-k-60bcd51a291a