Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1166 E. 2026/1041 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2023/1166
Karar No
2026/1041
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2023/1166 Esas

KARAR NO : 2026/1041 Karar

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

NUMARASI : 2021/228 Esas - 2023/146 Karar

TARİHİ: 04/04/2023

DAVA: İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ: 21/05/2026

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... A.Ş.'nin sigortacılık işi ile iştigal eden bir şirket olduğunu, dava dışı müvekkili sigortalısı ... ... A.Ş.'ye ait emtiayı taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve Abonman Sözleşmesi ile müvekkili tarafından teminat altına alındığını, müvekkil şirket sigortalısının plastik madde kalıbı emtiasını ... numaralı konşimento tahtında Çin'den Türkiye'ye taşınmak üzere ... gemisine hasarsız bir şekilde yüklendiğini, tahliye limanında tam tespit işlemleri için emtia sandığının ... ile boşaltılması sırasında sandığın düşürülerek kırıldığını ve içerisindeki emtianın ezilerek hasara uğradığını, bu hasara ilişkin limanda hasar tutanağı tutulduğunu, söz konusu hasarın ekspertiz raporu ile de tespit edildiğini, müvekkili şirket sigortalısı tarafından 1 numaralı davalıya konu hasara ilişkin noter kanalıyla hasar ihbarı yapıldığını, 1 numaralı davalının ardiye ve tam tespit hizmeti vermesi sebebiyle fatura düzenlediğini, konu hasarın emtianın ... ile boşaltılması sırasında oluştuğundan davalının oluşan zarardan sorumlu olduğunu, 2 numaralı davalının navlun faturası düzenlemek suretiyle somut olaya konu taşımada TTK madde 1138 ve Yargıtay içtihatları gereğince akdi taşıyan olarak hareket ettiğini, TTK 1178. maddesi ve TTK 1091. maddesi gereği taşıyanın yüke özen yükümlülüğü ile yükleme ve boşaltmaya nezaret etme yükümlülüğü bulunduğundan 2 numaralı davalının oluşan zarardan 1 numaralı davalı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, bu nedenlerle hasarsız bir şekilde gemiye yüklenen emtianın tahliye sırasında hasar görmesi sebebiyle oluşan zarardan davalıların sorumlu olduklarını, müvekkilinin hasar nedeniyle sigortalısının uğradığı zarar ve ziyanı tazmin ettiğini ve hukuken sigortalının haklarına halef olduğunu ve kanuni halef sıfatını kazandığını, tüm bu nedenlerle borçluların aleyhine İstanbul Anadolu 17. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine davalılar/borçlular tarafından itiraz edildiğini, itirazın kötü niyetli yapıldığını, İstanbul Anadolu 17. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasına borçlular/davalılar tarafından yapılan itirazların iptali ile takibin devamına, borçlular/davalılar aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu olan yükün Çin’in ... Limanı'ndan Kocaeli’nde bulunan müvekkiline ait ... Limanı'na ... isimli gemiyle ... nolu konteyner içinde, 15.09.2019 tarih, ... nolu konşimento tahtında yük teslim şekli FOB olarak taşındığını, dava dilekçesine göre yükün gemiye hasarsız yüklendiği iddia edilmişse de yükleme sırasında düzenlenmiş ve akredite bir kuruluştan alınmış, yükün ambalaj ve istiflenme durumunun sağlam ve özenli yapıldığını, hasarsız yüklendiğini ispatlayan bir survey raporu bulunmadığını, istifleme ve paketlemenin nasıl yapıldığı, yükün ne şartlarda yüklendiğinin bilinmediği, yükün yükleme limanında paketlenmesi ve istiflenmesinin son derece yetersiz ve hatalı olduğunu, taşıyanın kusuru nedeniyle bu hasarın meydana geldiğini, yükün 19.10.2019 tarihinde müvekkili şirkete ait limana ... gemisinden tahliye edildiğini, yük alıcısı ... ... A.Ş.'nin talebiyle 23.10.2019 tarihinde yük üzerinde tam tespit yapılmak üzere yükün tam tespit sahasına alındığını, konteynerin kapağı açıldığında içerisinde bir sandık olduğunu, bu sandığın üzerinde ise naylon malzeme ile ambalajlanmış bir kısım daha yük olduğunu, üstteki yükün ağırlığı nedeniyle alttaki sandığın üst döşemesini kırıp çökerttiğinin görüldüğünü, yük bu haldeyken ve yükün alıcısı şirket temsilcisinin talebine uygun olarak tam tespit hizmetinin ifası için müvekkili şirket tarafından yükün konteyner içinden çıkartılabilmesi için ... hazırlığına başlandığını, yükün yükleme limanındaki ambalajlanmasının yetersiz ve yükün niteliklerine, çeşidine aykırı şekilde olduğunu, ... bıçaklarının sandık altına girmesiyle birlikte bu sandığın üzerinde bulunan diğer yüklerin yere düşerek dağıldığını, ağır olan bu yüklerin alttaki sandığa da baskı yaparak kapağının açılmasına sebep olduğunu, sandığın içindeki malzemenin de boşaldığını ve etrafa saçıldığını, yükün ... üzerindeyken alt kısımdaki sandığın üstündeki yükün baskısıyla kırılmasının müvekkilin kusuru olmadığını, yükün etrafa saçılmasından sonra müvekkili tarafından toparlanarak korunmaya alındığını, müvekkili şirket tarafından yük alıcısı ... ... A.Ş.’ye Beyoğlu 7. Noterliği vasıtasıyla 05/11/2019 tarih, ... yevmiye nolu cevabi ihtarname tebliğ edildiğini, iddia edilen hasarın müvekkilinden kaynaklanmadığının açık bir biçimde izah edildiğini, ayrıca emtianın survey incelemesinde hak kaybı yaşanmaması için davalı müvekkili tarafından katılım sağlanacağının bildirildiğini, tespit gün ve saatinin makul bir süre öncesinden müvekkiline bildirilmesinin talep edildiğini, yük alıcısı ... tarafından bu tespitin yeri ve zamanının müvekkiline bildirilmediğini, sadece ...’nın tek taraflı katılımıyla yapılan tespit ve incelemeyi kabul etmediklerini, raporun olay üzerine çekilen fotoğraflara dayanılarak ve sadece rapor talep eden taraf dinlenerek oluşturulduğunu, raporda hesaplanan değerlerin afaki olduğunu, sovtaj bedeli hesaplamasının neye dayanarak yapıldığının anlaşılamadığını, miktarın son derece düşük olduğunu, müvekkilinin sorumlu olduğu kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava dilekçesinde davalılara müştereken ve müteselsilen sorumluluk yüklenmesinin talep edilmediğini, iddia edilen zarardan tek başına müvekkilinin sorumlu kılınmasının mümkün olmadığı gibi dava dışı sigortalının yüklemede survey yaptırmamış olması ve davacının sigorta tazminatını ödemek konusundaki kusuru nedeniyle müterafik kusurlarının dikkate alınması gerektiğini, davanın reddi ile icra takibi ve devamında işbu davayı açan davacı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı şirket sigortalısı ... ... A.Ş.'nin yükünü Çin/... Limanı'ndan İzmit Limanı'na taşıması için anlaşıldığı, taşıma işleri organizatörü olarak taşımada müvekkili şirketin akdi taşıyan konumunda olduğunu, yükün gelen yük olduğunu, yükleme limanı Çin/..., yükleyenin ise .... Ltd. şirketi olduğunu, yükün forwarder konşimentosu ile ... seri numaralı konşimento tahtında ... ve ... seri numaralı 2 adet 20'lik konteynerde ... gemisine yüklendiğini, yükün ... sorumluluk klozu ile taşındığını, taşınan yüklerin limana gelip boşaltıldığını, konteyner sahasından liman deposuna kaldırıldığını, davacının sigortalısının talebi ile tespit için diğer davalı ... Liman İşletmeleri tarafından ... vasıtasıyla yükleme sahasından indirilirken ... seri numaralı konteyner içindeki yük palet kapağının açılması nedeniyle devrildiğini ve hasar gördüğünü, kazanın diğer davalı tarafından 23/10/2019 tarihinde tutanak altına alındığını, 25/10/2019 tarihinde hasarlı bir şekilde kamyona yüklenen emtiaların davacının sigortalısının adresine ulaştırıldığını ve hasarlı emtialar için tutanak tutulduğunu, tutanakta şirket sorumlusu, ... operatörü, lojistik sorumlusu ve nakliye şoförünün imzalarının olduğunu, hasarın liman işletmesi sorumluluğunda olan bölgede gerçekleşen bir yükleme sırasında meydana geldiğini,

davacı sigortalısının hasar tespiti ve ekspertiz raporu için ekspertiz firmasına bilgi verdiğini, bilgi ardından ekspertiz raporu davacı sigortalısı ... Mühendislik firmasının yetkilisi ... eşliğinde düzenlendiğini, ekspertiz incelemesine diğer davalı ... Liman İşletmeciliği'nin katılma talebi olmasına karşın bildirim yapılmadığının anlaşıldığını, ekspertiz raporunda özetle emtiaların sandığının ... marifeti ile boşaltılması esnasında ... üzerindeyken, alt kısmındaki sandığı kırarak malzemelerin dağılmış olduğu tespit edildiğini, sigortalı ... Mühendislik firması adresinde ... nolu konteynerin boşaltılması için ... ... numaralı mühür kırılarak konteyner kapakları açıldığında liman işletmesinde düşürülmüş olan sandık muhteviyatı emtiaların konteyner içerisinde dizili vaziyette olduğu görüldüğünü, davanın itirazın iptali davası olduğunu, yetkili icra dairesinde başlatılan bir icra takibine haiz olması gerektiğini, davaya kaynak icra dairesinin yetkili olmadığını, davaya taraf hiçbir unsurun yerleşim yeri İstanbul olmadığını, başlatılan takibin yetkisiz yerde başlatılması sebebiyle yetkisiz sayılması gerektiğini, yükün boşaltma limanına indirilmesi ile başlayan tazminat isteme hak düşürücü sürenin 1 yıl olduğunu, yükün 22.09.2019 tarihinde indirilmesi ve davanın açılış tarihinin 30.05.2021 tarihi olduğundan davanın 1 yıllık hak düşürücü süre kapsamında ve müvekkili şirketin sorumluluk şartları kapsamında sorumlu tutulamayacağının içtihatlar ve uluslararası taşıma teamülleri gereğince açık olduğundan müvekkili şirket yönünden huzurdaki davanın reddini talep ettiğini, müvekkiline karşı kötü niyetle itirazın iptali davası açılması sebebiyle %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, vekalet ücreti, arabuluculuk vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:

İlk Derece Mahkemesi 04/04/2023 tarih ve 2021/228 Esas - 2023/146 Karar sayılı kararında;

"......Dosyada düzenlenen bilirkişi raporundaki tespitlere göre hasarın esas nedeninin yaklaşık 6.300 Kg ağılığındaki emtianın uygun olmayan kontraplak sandıklarla ambalajlanması ve istifin de uygun yapılmamasından kaynaklandığı da dikkate alınarak, hasarın, davalı ... firmasının sorumluluk alanı içerisinde ve deniz taşıması esnasında meydana geldiğine dair mahkemede kanaat uyanmamıştır.

Davalılardan ...'ın sorumluluğu bakımından yapılan değerlendirmede ise, bilirkişi raporunda açıklandığı hali ile ... Limanında yapılan tam tespit işlemi için konteynerin içindeki sandıkların ... kullanılmadan kaldırılması ve konteynerden çıkartılması mümkün olmadığından ve hasarın esas sebebinin forkliftin yanlış kullanılmasından değil, dava konusu metal kalıp parçalarının ağırlıklarına uygun şekilde sandıklara yüklenmemesi ile sandıkların da uygun şekilde özel desteklerle sağlamlaştırılmamasından kaynaklandığı belirtilmiş olduğundan her ne kadar bilirkişilerce aksı belirtilmişse de davalı ... firmasının da hasar bakımından kusur ve sorumluluğu bulunmadığı mahkemece kabul edilmiştir. Zira henüz ... kullanılmadan önce konteyner kapıları açıldığında dahi bu sandık üzerinde ise naylon malzeme ile ambalajlanmış bir kısım daha emtia olduğu ve bu emtianın ağırlığı nedeni ile alttaki sandığın üst döşemesini kırıp çökerttiği ve taşımaya konu eşyanın ağırlığı göz önüne alındığında, bu eşyanın ... kullanılmadan tahliyesinin mümkün olmadığı bu hali ile eşyanın yüklemeye, taşımaya ve boşatmaya uygun şekilde ambalajlamasının yapılmamasından kaynaklanan sorumluluğun davalılardan ... firmasına izafe edilmesinin hakkaniyete uygun olmadığı değerlendirilmiştir. Kaldı ki her ne kadar bilirkişilerce forkliftin sandığı doğrudan almak yerine eşyanın konteyner içerisinde boşaltılarak tahliye edilmesi gerektiği yönünde tespiti bulunmaktaysa da, raporda devamla kontrplak sandık üstünde bulunan sandıksız naylon ambalajlı kalıp parçalarının olduğu kontrplak plaka ezildiği için ... çatalı plaka altına giremediği, bu sebeple de alttaki kontrplak sandık ile birlikte kaldırılmaya çalışıldığı için üstteki sandıksız metal kalıp parçalarının dağıldığı, birbirine çarpan metal kalıp parçalarının dosya konusu hasara sebep olduğu kanaati bildirilmiş olup, üstteki parçanın foklift marifeti olmaksızın tahliyesinin mümkün olmadığı da sabit olduğuna göre, üstteki parça tahliye edilmeden alttaki sandığın konteyner içerisinde boşaltılması gerektiği yönündeki tespit mahkemece benimsenmemiş olup rapor bu hali ile kendi içerisinde çelişmektedir. Ayrıca tam tespit talep eden ve tespit sonrası düzenlenen tutanağa göre tespite de katıldığı anlaşılan dava dışı sigortalı yetkililerinin boşaltmaya ilişkin bu yönde bir talimatının da bulunmadığı dikkate alındığında sorumluluğun yalnızca ... firmasına verilmiş olması da mahkemece benimsenmemiştir. Bu nedenle hasarın esas nedeninin yükün uygun şekilde ambalaj ve istif yapılmamasından kaynaklandığının kabulü ile, davalı ... firmasının oluşacak hasarı engellemek bakımından sorumluluğu bulunmadığı, yükün ... marifeti olmaksızın dava konusu hadise dışında tahliyesinin ambalaj hatası nedeni ile mümkün olmadığı değerlendirilerek, bu davalı bakımından da sorumluluğun bulunmadığı kabul edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle ve dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler de kısmen hükme esas alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." gerekçesi ile,

''1-Davanın REDDİNE,

-Şartlar oluşmadığından, davalılar vekillerinin kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE,'' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; 2 numaralı davalının hasardan haberdar olduğunu, hasar tespiti ekspertiz raporu ile yapıldığını ve ispat edildiğini, dosyada hasar tespiti tarafsız ve bağımsız yetkili eksper tarafından yapılmış olduğundan TTK m.1185/2 gereğince ihbara gerek olmadığını, müvekkil sigorta şirketinin dava dışı sigortalı emtianın hasara uğradığının tespit edilmesi üzerine derhal ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, bilirkişilerin raporda davalı ... bakımından hasar ihbarında bulunulmadığı, fakat TTK m. 1184 uyarınca inceleme yapıldığı ve tutanak altına alındığı için artık ihbar yapılmasına gerek bulunmadığını belirttiklerini, bilirkişilerce yapılmış bu tespitlerin yerinde olduğunu, mahkemece bunun aksine karar verilmiş olmasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, zira TTK m. 1185 uyarınca eşyanın incelenmesi bu husus için atanmış uzmanlarca yapılmışsa herhangi bir bildirime gerek olmadığını, kaldı ki, davalının hasardan haberdar olduğunu, bununla birlikte sigortalı emtianın hasara uğradığının tespit edilmesi üzerine derhal ekspertiz incelemesi yaptırıldığını,

5684 sayılı Sigortacılık Yasasının 2/m maddesinde; "Sigorta Eksperi"nin, sigorta konusu risklerin gerçekleşmesi sonucunda ortaya çıkan kayıp ve hasarların miktarını, nedenlerini ve niteliklerini belirleyen ve mutabakatlı kıymet tespiti, ön ekspertiz ve hasar gözetimi gibi işleri mutat meslek olarak yapan tarafsız ve bağımsız kişi olarak tanımlandığını,

TTK m. 1184 incelendiğinde, incelemenin "bu husus için yetkili uzmanlar" tarafından yapılabilmesinin mümkün olduğunun görüldüğünü, nitekim incelemenin bu konuda eğitim almış yetkili uzman niteliğindeki eksperlerce yapıldığını, bunun yanında maddenin devamında "mümkün oldukça diğer taraf da incelemede hazır bulundurulur" denilmekle, her iki tarafın da katılma zorunluluğu bulunmadığının açıkça anlaşıldığını, bu nedenle her iki tarafın katılımının bir emredici bir husus olmadığını, bu noktada davalının her iki tarafın iştiraki ile tespit yapılması gerektiğine ilişkin açıklamalarının mesnetten yoksun olduğunu, madde lafzından da açıkça anlaşıldığı üzere yetkili bir uzman tarafından yapılan incelemenin bu hususta yeterli olduğunu, keza TTK m. 1184'ün gerekçesinde sigorta eksperlerinin resmi eksper olduğunun açıkça belirtildiğini, bir an için davalının hasardan haberdar olmadığı düşünülse dahi, hasar ihbarının yapılmaması halinde dahi dosyanın diğer deliller göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi gerektiğini, somut olayda da hasarın Ekspertiz Raporu ile ve dosyaya sunulan diğer deliller ile de belgelendiğini,

Taşıyanın yüke özen sorumluluğunun bir sonucu olarak tahliye işlemi özel istifçiler tarafından yapılsa dahi uygun şekilde yapıldığını denetleme yükümlülüğü bulunduğunu, nitekim davalının navlunu tahsil etmenin yanı sıra terminal hizmeti de vermiş olduğunu, bu hususun navlun faturasında açıkça görüldüğünü, yerel mahkemenin kararında konşimentoda "..." kaydı gereği yüklerin yükletenin sorumluluğunda, konteyner içerisinde yüklendiği, istiflendiği, sayıldığı ve mühürlendiği, varma yerinde yapılan kontrollerde konteynerin mühürlerinin sağlam olduğu, davacı tarafından emtiaların gemiye hasarsız olarak teslim edildiğinin ispatlanamadığı kanaatine vardığını, halbuki taşıyanın yüke özen yükümlülüğünün bir sonucu olarak tahliye işlemi özel istifçiler tarafından yapılsa dahi uygun şekilde yapıldığını denetleme yükümlülüğü bulunduğunu, davaya konu hasarın gerçekleşme sebebinin konteynerin tam tespit işlemi için ... yardımıyla tahliye edildiği esnada düşürülmesi olduğunu, bu nedenle davalının sorumluluğunun sona erdiğinin kabulünün mümkün olmadığını, davalı ... tarafından düzenlenen navlun faturasında görüldüğü üzere terminal hizmeti de vermiş ve verdiği hizmet karşılığı terminal ücreti tahsil ettiğini, bu nedenle de davalının sorumluluğunun deniz taşıması ile sınırlı olmadığını, terminal hizmeti veren davalının borcun ifası sırasında, kusurlu ve sözleşmeye aykırı davranışı neticesinde oluşan hasardan akdi taşıyan sıfatı ile sorumlu olacağını, kaldı ki TTK'nın 1091. maddesi gereği kaptanın yükleme ve boşaltmaya nezaret etme ve istif özel istifçiler tarafından yapılsa dahi uygun şekilde yapılmasına dikkat etme yükümlülüğü bulunduğunu, davalının konişmentonun tarafı olmadığından konişmentodaki bir kayda dayanarak sorumluluktan kurtulmasının da mümkün olmadığını, davalı ...'in meydana gelen hasardan sorumluluğu bulunduğunun açık olduğunu, yükleme, istifleme, boşaltma işlemlerinin başka kişiler tarafından yapılması halinde bile kaptanın ve dolayısıyla taşıyanın sorumluluğu devam edeceğinden, davalının söz konusu emtianın hasara uğramasından her halükarda sorumlu olduğunu,

1 numaralı davalının emtiaların düşürülerek hasarlanmış olmasından sorumlu olduğunu, bu hususun 24/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda da belirtilmiş olduğunu, ilk derece mahkemesinin bu tespite aykırı karar vermiş olmasının kabul edilemeyeceğini, hasarın nedeninin ambalaj eksikliği değil, emtianın düşürülmesi olduğunu, yerel mahkeme kararında, hasarın forkliftin yanlış kullanılmasından değil, düzgün istifleme yapılmamasından dolayı hasarın meydana geldiği kanaatine varıldığını, işbu kararının kabulünün mümkün olmadığını, söz konusu bilirkişi raporunda 1 numaralı davalı ...'ın tahliye limanı olarak ardiye hizmeti ve tam tespit hizmeti vermesi esnasında gerekli dikkat ve özeni göstermediği ve oluşan hasar ve zarardan sorumlu olduğa dair tespitte bulunulduğunu, buna rağmen yerel mahkemenin açıkça bilirkişilerin tespitine aykırı yönde bir karar vermiş olduğunu, 1 numaralı davalı ...'ın tahliye işlemleri sırasında gerekli özeni göstermediğinden sorumlu olduğunu, hasarın emtianın tahliyesi esnasında forkliftten düşürülmesi sebebiyle gerçekleştiğini, konu hasardan davalı sorumlu iken yerel mahkemece verilen kararın kabulünün mümkün olmadığını ve kaldırılması gerektiğini,

Konşimentoda "..." kaydı bulunmakta olduğunu, bu kaydın emtianın gemiye hasarsız biçimde yüklendiğini ispat ettiğini, dava konusu somut olay için düzenlenen konşimentoda hiçbir hasar / eksiklik kaydı bulunmadığını, bu durumda emtianın gemiye eksiksiz ve hasarsız bir şekilde yüklendiğinin kabulünün gerektiğini, davalı tarafın dilekçesinde emtianın liman sahasında, ... ile tahliyesi sırasında, kendi sorumluluğunda iken hasarlandığının ikrar edildiğini, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere emtianın hasarlanmasının sebebi, emtia sandığının ... ile boşaltılması esnasında sandığın düşürülmesi ve kırılması olduğunu, davalının müvekkil şirket sigortalısına ardiye, tespit ve terminal hizmeti vermiş olduğunu, davalı tarafından verilen hizmetlere ilişkin düzenlenen faturanın dosyada mübrez olduğunu, bu çerçevede verdiği ardiye hizmetini gereği gibi ifa etmeyerek kusurlu davranışı neticesinde emtianın hasarlanmasına sebep olan 1 numaralı davalının TBK'nın 572. maddesi gereği davaya konu zarardan sorumlu olduğunu, TBK md. 572 gereği 1 numaralı davalının emtiaları özenle saklamak ve muhafaza etmesi gerekirken özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini ve emtiaların zarar görmesine sebebiyet verdiğini, davalının her koşulda hasardan sorumlu olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:

HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.

Dava, emtia nakliyat sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına ödeme yapan davacının, bu bedelin rücuen tahsili talebiyle başlattığı icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Somut olayda, davacının sigortalısı dava dışı .... A.Ş. firması, .... Ltd. firmasından 10.09.2019 tarihli ve ... numaralı fatura ile çeki listesinde belirtilmiş olan plastik madde için kalıp emtialarını FOB- ÇİN teslim şekli ile 210.000,00 USD ile satın aldığı, sevkıyatın 22.10.2019 tarih ... nolu navlun faturası ve ... nolu konşimento da belirtildiği üzere, davalı .... Loj. tarafından Çin ... limanından ... Limanına taşınmasının akdi taşıyıcı olarak üstlenildiği,

... 20 GP konteyner muhteviyatı 5 kasa 22150 kg, ... 20 GP konteyner muhteviyatı 7 kasa 22350 kg (2 konteynerde toplam 12 kasa 44500 kg) olmak üzere, ...adlı gemi ile Çin'den 15.09.2019 tarihinde yüklenerek yola çıktığı, konişmentoda da görüleceği üzere yük ... sorumluluk klozu ile taşınmış ve 19.10.2019 tarihinde davalı ...'ın işlettiği limana vardığı, ...gemisinden tahliye edilen konteynerlerin yük teslim formuna göre ... .... A.Ş. 'ye ait limanda .... .... Ltd. Şti. firmasına teslim edildiği, konteynerlerın, konteyner sahasından liman deposuna kaldırıldığı anlaşılmıştır. Davacının sigortalısı yük alıcısı ... A.Ş.'nin talebiyle 23.10.2019 tarihinde yük üzerinde tam tespit yapılmak üzere yük tam tespit sahasına alınmıştır. Konteynerin kapağı açıldığında, içerisinde bir sandık olduğu ve bu sandık üzerinde ise naylon malzeme ile ambalajlanmış bir kısım daha yük olduğu ve üstteki yükün ağırlığı nedeniyle alttaki sandığın üst döşemesini kırıp çökerttiği tespit edilmiş, yük bu haldeyken yük alıcısı sigortalı şirket temsilcisinin talebine uygun olarak tam tespit hizmetinin ifası için davalı ... Liman İşletmeleri tarafından ... vasıtasıyla yükleme sahasından indirilirken ... seri numaralı konteyner içindeki yük palet kapağının açılması nedeniyle devrilmiş ve hasar görmüştür. İşbu kaza 23/10/2019 Tarihinde tutanak altına alınmıştır. 23.10.2019 tarihinde sigortalı firma müşaviri ve ... Lideri tarafından düzenlenmiş olan tutanağa göre; "Tam tespit işlemi için ... Mühendislik firmasına ait ... nolu konteyner içerisindeki sandıkların ... ile çıkartıldığı esnada ön tarafta bulunan sandığın üzerindeki paletin devrilmiş ve palet içerisindeki malzemelerin dağılmış olduğunun belirtilmiştir." 25/10/2019 tarihinde, hasarlı bir şekilde kamyona yüklenen emtialar davacı'nın sigortalısının adresine ulaştırılmış, ve sigortalı .... A.Ş. firması adresinde düzenlenmiş olan 25.10.2019 tarihli tutanakta ;'' 25/10/2019 günü . .. Bölg. ... Cad. No.. Sincan /Ankara adresindeki ... A.Ş. Firmamıza ... plakalı araç ve ... nolu konteyner yurtdışından gelen kalıpların liman yüklemesinde zarar gördüğü tespit edilmiştir. ... 3 nolu ... adı ile bildirilmiş 17400 kg ağırlığındaki paletin açık bir halde yüklendiği görülmüştür. İndirilen parçalarda deformasyon olduğu ayrıca diğer kapalı kasa ve paletlerin kırıldığı tespit edilmiş olup konu fotoğraflar çekilmiş,'' indirmeye eşlik ve refakat edenlerin şahitliğinde tutanağın düzenlendiği belirtilmiştir.

Dava dışı sigortalı tarafından davacı sigorta şirketine başvurulması üzerine davacı sigorta şirketi tarafından yaptırılan expertiz incelemesi sonucu düzenlenen raporda;''Hasar ... Limanında tam tespit için konteyner içerisindeki sandıklar çıkarıldığı esnada ön tarafta bulunan sandığın üzerinde bulunan paletin devrilmesi ve bütünlüğünün bozulması doğrultusunda hasarın vukuu bulduğu,'' belirtilmiştir.

Mahkemece taraf delillerinin ibrazı sağlanarak, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişi heyetinden kök ve ek rapor alınarak istinafa konu karar verilmiştir.

Davaya konu taşımaya ilişkin konişmentoda konteynere ilişkin herhangi bir hasar kaydının olmadığı, Konşimento tahtında yapılan taşıma, FOB teslim şeklinde yapıldığı, buna ilaveten konşimentoda “...'' kaydı bulunduğu, bu kayıt, taşımanın limandan limana yapıldığını belirttiği, taşıma, Konşimento’ya uygun olarak, yüklerin Çin'den 15.09.2019 tarihinde yüklenerek yola çıkmış olduğu, yükleme limanında gemiye yüklenerek geminin 19/10/2019 tarihinde boşaltma limanına varması ile tamamlandığı, tahliye tamamlanarak taşımaya ilişkin konşimento’ya herhangi bir şerh/kayıt konulmadığı ve yüklerin konteyner sahasından liman deposuna kaldırıldığı anlaşılmıştır. Davaya konu taşımanın tamamlanıp yükün gemiden tahliye edilmiş olmasına rağmen hasara ilişkin herhangi bir tutanak düzenlenmemiş olduğu, bu durumda TTK m. 1185/4 hükmü gereğince, taşıyanın eşyayı deniz taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği, konişmento da yüke ilişkin bir ihtirazi kayıt bulunmadığı gibi davalı taşıyıcının, mühürlü konteynere müdahale etme ihtimalinin olmadığı, dosya kapsamına göre davacı tarafça, hasarın, davalı taşıyıcının sorumluluk sahasında iken ve taşıyıcının kusuru ile meydana geldiğinin ispatlanmadığı anlaşılmakla; İlk Derece Mahkemesince davalı akdi taşıyıcı ....Şirketi hakkında açılan davanın reddine yönelik verilen hüküm ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, mahkemenin kabul ve gerekçesine yönelik davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Davacı vekili tarafından davalı .....A.Ş. hakkında ileri sürülen istinaf sebepleri yargılama aşamasında verdiği beyan dilekçeleri ile de ileri sürüldüğü, ilk derece mahkemesince verilen hüküm gerekçesinde bu iddiaların tartışılıp değerlendirildiği anlaşılmıştır. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, ilk derece mahkemesince ispat yükü doğru olarak tespit edilip gerekçesi yazılmak suretiyle hüküm kurulduğu da gözetildiğinde; İlk Derece Mahkemesince davalı .....A.Ş. hakkında açılan davanın reddine yönelik verilen hüküm ve gerekçesinde yasa ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, mahkemenin kabul ve gerekçesine yönelik davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Sonuç itibariyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,

3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından istinaf eden davacı tarafından peşin olarak yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Artan gider avansı bulunması ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 21/05/2026 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2023/1166, K. 2026/1041, T. 04.04.2023, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2023-1166-e-2026-1041-k-664647b0f02c