Yargıtay · 8. Hukuk Dairesi

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2024/4149 E. 2026/2288 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
8. Hukuk Dairesi
Esas No
2024/4149
Karar No
2026/2288
Karar Tarihi

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi SAYISI : 2019/53 E., 2024/2 K.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen karar davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. Kadastro sırasında, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 2 34... parsel sayılı 505,17 m² yüzölçümündeki taşınmaz, bedel karşılığı satılıp zilyetliği devredildiği belirtilerek, davalı ... adına tespit edilmiştir. 2. Asıl dosya davacısı ... ve arkadaşları dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazın murisleri ...(...) mirasçılarına intikal edecekken davalı adına yazıldığını ileri sürerek, kadastro tespitinin iptalini talep etmişlerdir. 3. Birleşen dosya davacısı ... vekili dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazdaki iki katlı tamamlanmamış inşaatın müvekkiline ait olduğunu, ... Noterliğinin 14.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı taahhütnamenin mevcut olduğunu, ... Mahkemesinin 2003/168 Esas ve 2003/391 Karar sayılı dosyasında davalı aleyhine tazminata hükmedildiğini ileri sürerek, zilyetliğin tespitini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazın davacı taraftan satın alındığını, davacıların ilgisi olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 05.12.2014 tarihli ve 2013/170 Esas, 2014/157 Karar sayılı kararı ile davanın reddine, dava konusu taşınmazın tespit gibi tapuya tesciline karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMA SONRASI YARGILAMA İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının davacı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 2016/6881 Esas ve 2016/7905 Karar sayılı ilamıyla "dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle 1 98... , 78, 2 06... , 2 15... parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına, 2 34... parsel sayılı taşınmaz hakkındaki temyiz itirazlarına gelince; dava konusu taşınmazın evveliyatında davacıların murisi ...'e ait iken sağlığında davacı oğlu ...'e bağışladığı dosya kapsamıyla belirlendiği, esasen bu yön Mahkemeninde kabulünde olup çözümlenmesi gereken sorunun davacı ... ile davalı ... arasındaki yapılan sözleşmelerin hukuki niteliğinin ve buna göre taşınmazın tasarruf ve zilyetliğinin kime ait olduğunun saptanması noktasında bulunduğu, taşınmazın önce 12.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı noter sözleşmesi ile ... tarafından zilyetliğin davalı ...'a devredildiği, iki gün sonra 14.06.1995 tarihli ve 1353 yevmiye numaralı noter sözleşmesi ile davalı ... tarafından taşınmaz üzerinde mülkiyeti ...'e ait olmak üzere 90 m² arza kurulu 2 katlı betonerme binanın (zemin katı işyeri, 1. katıda iskana mahsus daire olacak şekilde) 1 yıl içinde yapılıp teslim edilmesinin taahhüt edildiği, taahhütün yerine getirilmemesi halinde ...'ın 500.000,000 TL ödemeyi kabul ettiği ve yapacağı binanın bedelini aldığı belirtildiği, daha sonra ... tarafından bahse konu 14.06.1995 tarihli sözleşmedeki taahhüdün yerine getirilmemesinden dolayı davalı ...'a karşı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/168 Esas sayılı dosyası ile 500.000,000 TL tazminat davasının açıldığı, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen kararın Yargıtay denetiminden geçerek 30.12.2004 tarihinde kesinleştiği, davacı ... tarafından bu kez de aynı taşınmaz hakkında; üzerindeki binanın bitirilmediği kendisinin binayı tamamlamak istediği belirtilerek zilyetliğin tespiti istemli davanın açıldığı ve derdest olduğundan bahisle malikhanesi açık olarak 2007 yılında kadastro tespit tutanağının düzenlenmesi nedeniyle davanın Kadastro Mahkemesine aktarıldığı ve eldeki dosyamızda hem askı ilan süresi içinde açılan kadastro tespitine itiraz davasının hem de aktarılan davanın konusunu oluşturduğu, dava konusu taşınmazın 14.06.1995 tarihli noter sözleşmesi ile mülkiyetinin ...'e ait olduğunun belirlendiği, davacı ... ile davalı ... arasında görülen tazminat davasının anılan noter sözleşmesinde belirlenen cezai şarta yönelik bulunduğu, diğer bir anlatımla taşınmazın mülkiyet ve zilyetliğinin davacıda bulunduğunun kabulünün gerektiği, hal böyle olunca; dava konusu parselin davacı ... adına tesciline karar verilmesi gerekirken delillerin takdirinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu" gerekçesiyle 2 34... parsel sayılı taşınmaz hakkındaki hükmün bozulmasına karar verilmiştir. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 2016/6881 Esas ve 2016/7905 Karar sayılı ilamına karşı davacı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından karar düzeltme yoluna başvurulması üzerine Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 2019/176 Esas ve 2019/2742 Karar sayılı ilamıyla "1 98... , 78, 2 06... ve 2 15... parsel sayılı taşınmazlara yönelik karar düzeltme nedenlerinin incelenmesinde; dosya içeriğine, mahkeme kararında belirtilip, Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltme isteğinin reddine, 2 34... parsel sayılı taşınmaza ilişkin karar düzeltme nedenlerine gelince; mahallinde icra edilen keşifte, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin tayinine ve taşınmazın niteliği ile kullanım durumuna yönelik beyanların son derece yetersiz ve soyut nitelikte olduğu, alınan beyanların taşınmazın öncesinin davacı ...'e ait olduğunu kesin olarak bildirmekte ise de, taraflar arasındaki sözleşmelerinin niteliği ve devamında taraflar arasındaki hukuki ilişkinin tayini bakımından, sözleşmelerden sonra taşınmazın durumunun ne olduğu, zilyetliğin tespit tarihine kadar kim tarafından ne şekilde sürdürüldüğü, üzerindeki binanın bir kısmı ... tarafından yapılmış ise de devamında binanın tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlandı ise kim tarafından tamamlandığı ve kimin zilyetliğinde olduğu hususlarına cevap vermediği, hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşabilmek için, dava konusu taşınmazı iyi bilen, davada yararı bulunmayan, yaşlı yerel bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları ile fen bilirkişisinin katılımıyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmazın taraflar arasındaki sözleşmelerden sonra durumunun ne olduğu, taşınmazın zilyetliğinin davacı ... tarafından davalı ...'a devredilip edilmediği, edildi ise ne zaman edildiği, tespit tarihine kadar kim tarafından ne şekilde kullanıldığı, üzerindeki binanın kim tarafından yapıldığı ve ne zamandan beri kim tarafından zilyet olunduğu hususları sorulup saptanılmalı, bilirkişi ve tanık sözleri arasında çelişki bulunduğu takdirde gerekirse yüzleştirme yapılarak çelişkiler giderilmeye çalışılmalı, taraflar arasındaki sözleşmelere anlam verilirken yerel bilirkişi ve tanık beyanlarından yararlanılmalı, arzın ve üzerindeki binanın farklı kişilere ait olduğunun saptanması halinde 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 19/2. maddesine göre, taşınmaz mal üzerinde malikinden başka bir kimseye veya paydaşlarından birine ait muhdesat mevcut ise bunun sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterileceği hususu hatırda tutulmalı, bundan sonra toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre hüküm kurulmalı" gerekçesiyle 2 34... parsel yönünden Dairenin 19.10.2016 tarihli ve 2016/6881 Esas, 2016/7905 Karar sayılı bozma ilamının ortadan kaldırılmasına ve anılan parsele yönelik hükmün bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla "İcra edilen keşifte taşınmazın hali hazırda karkas betonarme ve tamamlanmamış olduğunun görüldüğü, mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları dinlenilmekle taşınmazın zilyetlik durumu, taraflar arasındaki sözleşmelerin niteliğinin ayrı ayrı sorulduğu, taşınmazın içerisinde park halinde araçların bulunduğu ve odun ile kömür yığınlarının bulunduğu görülmekle dinlenenler tarafından bu araç ve eşyaların taraflara ait olmadıklarının beyan edildiğini, yine araçların taşınmaza komşu taşınmazlarda ikamet eden kişilere ait oldukları yakacak olarak kullanılan eşyaların ise taşınmaz karşısında bulunan camiye ait olduklarının beyan edildiği, her ne kadar mahalli bilirkişi ... ... tarafından bu araç ve eşyaların ...'tan alınan izin ile bina içine koyuldukları şeklinde beyanda bulunulmuş ise de diğer mahalli bilirkişiler tarafından binanın zilyetliğinin kimde olduğunun bilinmediği şeklindeki beyanlar karşısında bu beyana itibar edilmediği, taşınmaz içerisinde bina alanı dışında kalan yerin sebze bahçesi olarak kullanıldığı görülmekle tüm dinlenenler ortak beyanlarında bu alanın...ve mirasçıları tarafından kesintisiz olarak kullanıldığının beyan edildiği, taraflar arasındaki sözleşmeler ayrı ayrı okunarak sorulmakla mahalli bilirkişi ... ... taşınmazın bedelinin tamamının...tarafından alındığını ve zilyetliğinin terk edildiğini beyan ettiği, mahalli bilirkişi...ise taraflardan duyuma ve görgüye dayalı olmamakla birlikte taşınmaz tamamlandığında 2 dairenin ...'e verileceğini civardan duyduğunu beyan ettiği, mahalli bilirkişi... kendisinin ... ile ortak olarak binayı yaptırdığını ve tamamlandığında ... ile yapının paylaşılacağını beyan ettiği, diğer mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları ise bu hususta bir bilgilerinin olmadıklarını beyan ettiği, bu şekli ile taraflar arasındaki sözleşmelerin yorumlanması açısından mahalli bilirkişisi ... ...'ın beyanını destekleyen başkaca bir beyanın bulunmayışı ile mahalli bilirkişisi...ı'nın taşınmazda kendisinin hakkı olduğu şeklinde beyanı karşısında beyanının kendi lehine menfaat doğurucu niteliği göz önüne alınarak bu beyanlara itibar edilmeyerek sözleşmelerin yorumlanması açısından mahalli bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarının beyanlarından yararlanma imkanı bulunmadığından Mahkemece sözleşmeler ile bu hususta verilen Mahkeme kararlarının yorumlanması gerektiği, davaya konu taşınmazın evveliyatında davacıların murisi ...'e ait iken sağlığında davacı oğlu ...'e bağışladığının açık olduğu, taraflar arasındaki sözleşmelerin nitelikleri ve kapsamları ayrı ayrı incelenilmekle; 12.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı noter sözleşmesi ile davacı ... tarafından taşınmazın zilyetliği davalı ...'a devredildiği, bu sözleşmeden iki gün sonra 14.06.1995 tarihli ve ...yevmiye numaralı noter sözleşmesi ile davalı ... tarafından taşınmaz üzerinde mülkiyeti ...'e ait olmak üzere 90 m² arza kurulu 2 katlı betonerme binanın (zemin katı işyeri, 1. katıda iskana mahsus daire olacak şekilde) 1 yıl içinde yapılıp teslim edilmesi taahhüt edildiği ayrıca taahhütün yerine getirilmemesi halinde ...'ın 500.000,000 TL ödemeyi kabul ettiği ve yapacağı binanın bedelini aldığı belirtildiği, daha sonra ... tarafından bahse konu 14.06.1995 tarihli sözleşmedeki taahhüdün yerine getirilmemesinden dolayı davalı ...'a karşı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/168 Esas sayılı dosyası ile 500.000,000 TL tazminat davası açıldığı, Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar Yargıtay denetiminden geçerek 30.12.2004 tarihinde kesinleştiği, davacı ... tarafından bu kez de aynı taşınmaz hakkında; üzerindeki binanın bitirilmediği kendisinin binayı tamamlamak istediği belirtilerek zilyetliğin tespiti istemli dava açıldığı ve derdest olduğundan bahisle malikhanesi açık olarak 2007 yılında kadastro tespit tutanağının düzenlenmesi nedeniyle dava Kadastro Mahkemesine aktarıldığı, yukarıda anlatıldığı üzere dava konusu taşınmazın 14.06.1995 tarihli noter sözleşmesi ile mülkiyetinin ...'e ait olduğunun belirlendiği, davacı ... ile davalı ... arasında görülen tazminat davasının anılan noter sözleşmesinde belirlenen cezai şarta yönelik bulunduğu, diğer bir anlatımla taşınmazın mülkiyet ve zilyetliğinin davacıda bulunduğu bu hususun taşınmazın bina dışında kalan alanının...ve mirasçıları tarafından aralıksız olarak kullanılması ile desteklendiği, sözleşmede davalı ...'ın yapacağı binanın bedelini aldığı şeklindeki ifadeden de binayı davacı adına ve bedeli mukabilinde inşa ettiği" gerekçesiyle dava konusu 2 15... , 2 06... , 1 98... ve 78 parsel sayılı taşınmazlar yönünden karar verilmesine yer olmadığına, dava konusu 2 34... parsel sayılı taşınmaza yönelik davanın kabulüne, taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile taşınmazın toplam 8 pay kabul edilerek; 2 payın ..., 3 payın ..., 3 payın ... adlarına tapuya tesciline, beyanlar hanesine, "taşınmaz üzerinde bulunan zemin kat taban alanı 123,79 m² olan karkas natamam betonarme iki katlı bina ... tarafından yaptırılmıştır." şerhinin verilmesine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme ile yanlış değerlendirme yapıldığını, 12.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı noter satış senedi ile müvekkilinin dava konusu taşınmazı satın aldığını ve üzerinde bulunan inşaatı yaptığını, 14.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı noter senedi ise tekrar davacıya devir senedi olmadığını, sadece satın ve devir alınan kısım dışında kalan ve şu an davacı murislerinin zilyedinde bulunan alana ev yapma taahhüdü olduğunu, bu taahhüdün yerine getirilmediğinden bahisle davacı tarafından ... Mahkemesinin 2003/168 Esas ve 2002/391 Karar sayılı kararı ile taahhütnamedeki cezai şartın tahsili için açılan davasının kabul edildiğini ve cezai şartın müvekkili tarafından ödendiğini, söz konusu senette taahhüt edilen evin inşaatı 90 m² iken müvekkilinin taşınmaz üzerine yaptığı ve dosyaya planlarını sunduğu ev inşaatı 130 m² ve proje sahibi müvekkilinin olduğunu, dinlenen tanık ve bilirkişi beyanlarına göre zilyetliğin müvekkili ve davacılar murisinde olduğunu, müvekkilinin satın aldığı kısma zilyet olup kendine ev yaptığını, davacılar murisinin eski evin olduğu ve sökülmesi nedeni ile şu an bahçe olarak kullanılan yere zilyet olduğunu, davacıların murisine yapılacak evin, dava konusu ev olmadığını, yapılacak evin eski evin olduğu yerdeki eski ev sökülerek yapılacağını, eski ev söküldükten sonra burası davacılar murisince bahçe olarak kullanıldığını, eski evi ... anlaşma karşılığı sökerek karşılığında davacılar murisinin evlatlığı olan ve şu an davacı ...'nın da beraber yaşadığı ...'e ev yaptığını, bu alanın önüne ... tarafından ev yapılarak önünün kapatılması ve bu şahsın da evlatlığı olması ve onunla yaşamaya başlaması nedeni ile ... tarafından 14.06.1995 tarihli ve ... yevmiye numaralı taahhütnamedeki ev yapım talebinden vazgeçildiğini ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, zilyetliğe dayalı kadastro tespitine itiraza ilişkindir. 1. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına göre İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Ancak İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 2. bendinin 2. fıkrasında "dava konusu Zonguldak ili ... ilçesi ... köyünde kain 2 34... parsel sayılı taşınmazın beyanlar hanesinde taşınmaz üzerinde bulunan zemin kat taban alanı 123,79 m² olan karkas natamam betonarme iki katlı bina ... tarafından yaptırılmıştır şerh verilmesine" karar verilmiş olması bozmayı gerektirir. 3402 sayılı Kanun'un 19/2. maddesinde "Taşınmaz mal üzerinde malikinden başka bir kimseye veya paydaşlarından birine ait muhdesat mevcut ise bunun sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterilir." hükmü gereğince arzın maliki ve üstündeki muhdesatın sahibi aynı kişi olduğu takdirde muhdesatın sahibinin, cinsinin, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek tutanağın beyanlar hanesinde gösterilmesine gerek yoktur. Eldeki asıl dava dosyasında hükmün 2. bendinin 1. fıkrasında dava konusu taşınmazın davacı müteveffa ...'e ait olduğu kabul edilerek mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmiş olduğundan, birleşen dava dosyasına yönelik karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesi gerekirken dava konusu arzın sahibi davacı müteveffa ... iken arzın üstündeki zemin kat taban alanı 123,79 m² olan karkas natamam betonarme iki katlı binanın da arzın sahibi olan davacı müteveffa ... tarafından yaptırıldığının beyanlar hanesine şerh düşülmesine ilişkin karar verilmiş olması hatalıdır. Ne var ki, bu hatanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Kanun'un 438. maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir. VI. KARAR Yukarıda (V.B.1) numaralı bentte yazılı nedenlerle, davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (V.B.2) numaralı bentte yazılı nedenlerle, davalı ... vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının 2. bendinin 2. fıkrasının kaldırılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, İstek halinde peşin harcın temyiz edene iadesine,

1086 sayılı Kanun'un 440/I. maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 06.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2024/4149, K. 2026/2288, T. 06.04.2026, www.arakarar.com/karar/yargitay-8-hukuk-dairesi-2024-4149-e-2026-2288-k-21d26a938c2f