Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2023/554 E. 2024/4992 K.

MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi KARAR : İstinaf başvurusunun kabule şayan olmadığından reddine İLK DERECE MAHKEMESİ : Elazığ 2. Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasında Elazığ 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen dava sonucunda verilen hükme karşı davayı ihbar eden vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabule şayan olmadığı gerekçesi ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, ihbar eden vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: K A R A R ... Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğünün ihbarı üzerine ...'nın 2020/8 nolu davanamesi ile; dernekte kumar oynandığı iddia edilerek dernek faaliyetlerinin kanuna aykırı hale geldiği gerekçesi ile davalı ... Mahallesi Yardımlaşma, Dayanışma ve Kalkındırma Derneğinin feshine karar verilmesi talep edilmiştir. İlk Derece Mahkemesince, dernek hakkında başkaca soruşturma dosyası yürütülmediği ve davanamede ilgili dernekte 27.06.2020 tarihinde yapılan tespit dışında, derneğin kumar oynanma veya oynatmaya ilişkin suç sayılan eylemlerin kaynağı haline geldiğinin, süregelen ve birden çok eylemin varlığına ilişkin bir iddianın bulunmadığı, o halde davaya konu edilen tek eylemin davalı derneğin bu suçun "kaynağı" haline geldiğini göstermeye yetmeyeceği gerekçesiyle şartları oluşmayan davanın reddine karar verilmiştir. İhbar eden vekilinin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; davanın davaname ile Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 11.11.2020 tarihinde açıldığı, davanamenin dayanağının ... Valiliği İl Dernekler Müdürlüğünün ihbar ve ekinde sunduğu deliller olduğu, istinaf talep eden tarafından açılan davaya müdahil olunmadığı, derneğin feshine ilişkin davaname ile açılan davalarda istinaf talep edene davanın tebliğ edilmesi zorunluluğunun bulunmadığı, eldeki davanın istinaf talep eden tarafından açılma imkanı bulunmasına rağmen davanın C. Savcılığı kanalıyla açılmasının sağlandığı, bu durumda mahkemece verilen karara karşı istinaf talebinin de C. Savcılığı tarafından sunulması gerektiği, dosyada taraf olmayan istinaf talep edenin başvurusunun incelenme olanağı bulunmadığı gerekçesi ile ihbar edenin istinaf kanun yoluna başvurusunun reddine karar verilmiştir. İhbar eden vekili Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı verdiği temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebepler tekrar edilerek davaya katılma talebi ile birlikte Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 89 uncu maddesi kapsamında derneğin amacının kanuna ve ahlaka aykırı hale geldiği gerekçesi ile davamane yolu ile derneğin feshi istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına ve davaya fer'i müdahil olarak müdahale 6100 sayılı Kanun'un 66 ncı maddesi gereği ancak tahkikat bitinceye yani hükmün tefhim edilmesi öncesine kadar mümkün olup 6100 sayılı Kanun'un 357 nci maddesi gereği kanunyolu incelemesinde davaya müdahale edilemeyeceğinden temyiz aşamasındaki müdahale talebinin reddi gerektiği de dikkate alınarak temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup ihbar eden vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. SONUÇ: Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA, Harçtan muaf olduğundan İl Dernekler Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 17.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.