Yargıtay · 7. Ceza Dairesi
Yargıtay 7. Ceza Dairesi 2024/1452 E. 2026/5390 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 7. Ceza Dairesi
- Esas No
- 2024/1452
- Karar No
- 2026/5390
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2023/1616 E., 2023/2608 K. SUÇ : 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'na muhalefet HÜKÜM : İlk derece mahkemesince verilen mahkûmiyet kararları kaldırılarak sanıkların beraatlerine karar verilmesi suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi reddedilen vekili, katılan vekili TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma
I-Katılma Talebi Reddedilen ... A.S. Vekilinin Temyiz İstemi Bakımından Yapılan İncelemede; Yargılama konusu suçu yönünden suçtan doğrudan zarar gören sıfatının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 237/1. maddesi uyarınca mezkûr suçtan açılan kamu davasına katılma hakkının ve aynı Kanun’un 260/1. maddesi gereği bu suçtan kurulan hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunmadığı anlaşılmakla, ... A.S. vekilinin temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanun’un 298/1. maddesi uyarınca Tebliğname’ye aykırı olarak oy birliğiyle REDDİNE,
II- Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısı ile Katılan Vekilinin Temyiz İstemleri Bakımından Yapılan İncelemede; Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında verilen hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
A. HUKUKİ SÜREÇ 1. İlk Derece İstanbul 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.04.2023 tarihli kararı ile 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'na muhalefet suçundan sanık ...' in neticeten 3 yıl 9 ay hapis ve 73.857.141,80 TL adlî para cezası, sanık ...' in ise neticeten 2 yıl 11 ay hapis ve 12.747.620,00 TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.
2. İstinaf Kararın sanıklar müdafi tarafından istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Ceza Dairesinin kararı ile müsnet suçtan sanıkların beraatine karar verilmiştir.
B. TEMYİZ 1. Temyiz Sebepleri Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının Temyiz İstemi Sanıkların karı-koca olduklarına, alım-satım işlemlerini iş birliği içerisinde gerçekleştirdiklerine, eşinin borsada işlem yaptığını bilmediğine ilişkin sanık ...' in beyanlarının hayatın olağan akışına aykırı olduğuna, gözetim raporundaki alım ve satım emir iptallerine yönelik tespitler, iptalden sonraki bir dakikalık süre içerisinde alım ve satım işlemlerine yönelik tespitler dikkate alındığında, bu hakkın kötüye kullanıldığı, fiyat yükseltici işlem sayısı ile kendi kendine/ karşılıklı işlemler dikkate alındığında, aktif bir piyasa uyandırma ve diğer yatırımcıları çekmeye çalıştıklarının anlaşıldığına, sanıkların asıl amaçlarının satış olmamasına rağmen, yüksek miktarlarda satış emri vererek, diğer yatırımcıların hisse fiyatının düşeceği endişesi ile satış emri vermelerini sağladıklarına, fiyat düşmesini fırsat bilerek alım yaptıkları ya da alım amaçlı olmadan yüksek miktarlarda alım emri verdikleri ve diğer yatırımcıların fiyatların yükseleceğini düşünerek alım emri vermeleri üzerine hisse fiyatlarının yükselmesini sağlayarak yüksek fiyattan satış yaptıkları ve bu şekilde manipülasyon sağlayarak kazanç elde ettiklerinin değerlendirildiğine, sanıklar tarafından yapılan işlemlerin gerçekte fiyatta değişiklik meydana getirmeyen işlemler olduğuna, fiyat seviyesini yükselten işlemlerin, diğer yatırımcıların yanlış ve yanıltıcı izlenim edinmeleri amacıyla yapıldığına, sanıklar tarafından komisyon maliyetine katlanma göze alınarak gerçekleştirmiş oldukları yüksek miktardaki kendi kendine / karşılıklı işlemlerin oluşturduğu yapay piyasa neticesinde her iki sanığın dönem içerisinde 86.723.863 TL haksız kazanç sağladıkları ve bu şekilde 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 107/1 maddesinde tanımlanan suçu işledikleri konusunda mahkûmiyetlerine yeter delilin bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince alınan kök ve ek raporların, ... tarafından alınan gözetim raporunu doğruladığına, mahkûmiyete ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğuna, beraat kararlarının bozulması gerektiğine ilişkindir. Katılan Vekilinin Temyiz İstemi Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve Kanun'a aykırı olduğuna, sanıklar tarafından kullanılan kendi kendine işlem, fiyat yükseltici işlem ve yön değiştiren emirlerin, manipülatif kalıp teşkil ettiğinin izahtan vareste olduğuna, bu hususun Yüksek Yargı kararlarında defaten karara bağlandığına, Bölge Adliye Mahkemesi kararında ise bu tür işlemlerin yapılmasının yasak olmadığı ifadesine yer verildiğine, borsada işlem gerçekleştirmek ya da kendinden kendine işlem gerçekleştirmenin mevzuat ile yasaklanmadığına, fakat kendiliğinden haksız olmadığı halde, kanunen yasaklandığı için haksız sayılan fiillerin işleniş biçiminin ve diğer yatırımcılara etkisi itibarı ile suç oluşturup oluşturmadığının incelenmesi gerektiğine, piyasa dolandırıcılığı suçunda kullanılan en etkin yollardan birinin, mülkiyette değişiklik meydana getirmeyen kendinden kendine/ karşılıklı işlemler olduğuna, zira bu işlem sonrasında kişi, aracı kuruluşa komisyon ödeyeceğinden işlem sonrasında zarar etmekte olduğuna, yatırımcıların sisteme ilettikleri emirleri iptal etme imkânı bulunması nedeniyle kendinden kendine/ karşılık işlem gerçekleştirmesinin mantıklı bir gerekçesinin de bulunmadığına, denetleme raporuna göre de inceleme döneminde iptal edilen her dört emirden üç tanesinin grup tarafından iptal edildiğinin sabit olduğuna, yaptıkları işlemlerin amacının, kendinden kendine işlemleri gizleme saiki taşıdığına, şirketin halka açık kısmının ne kadarının sanık ...'e ne kadarının diğer yatırımcılara ait olduğunun suça konu fiile bir etkisinin bulunmadığına, inceleme raporundaki en fazla emir ileten, en fazla işlem gerçekleştiren, en fazla fiyat yükseltici işlem gerçekleştiren ve en fazla kendinden kendine işlem gerçekleştirenler bakımından yapılan tespitlere ilişkin tablolar incelendiğinde grup halinde hareket etmeyen yatırımcıların işlemlerin gruba nazaran ne denli düşük olduğunun sabit olduğuna, sanık ...' in halka açık olan kısmın % 67'lik kısmını elinde bulundurduğu kabul edilse dahi bu sahipliğin, piyasa dolandırıcılığı suçunun oluşması bakımından bir hukuka uygunluk nedeni olarak kabul edilemeyeceğine, kararın gerekçesinde çelişkiler bulunduğuna, tüzel kişilerin suçun mağduru olmayacağına ilişkin kabulün hatalı olduğuna, suçun bir tehlike suçu olduğuna ve sanıklar tarafından işlendiğine, grup tarafından gerçekleştirilen işlemler ile piyasa hakimiyetinin sağlandığına, bu hususun denetleme rapor ile suç duyurusunda ayrıntılı olarak açıklandığına, sanıkların eylemleri ile iddianameye konu paya ilişkin fiyat, fiyat değişimi, arz ve talep bakımından yanlış ve yanıltıcı izlenim uyandırılmasına yönelik işlemler yapıldığına, bu hususun bilirkişi raporu ile de sabit olduğuna, sanıkların eş olmaları, işlem kalıpları, zaman aralığı ve gerçekleştirme biçimleri dikkate alındığında sanıkların birlikte hareket ettiklerinin sabit olduğuna, kurul raporu ve bilirkişi raporları ile suçları sabit olduğu anlaşılan sanıklar hakkındaki mahkûmiyet kararlarının onanması yerine, duruşma dahi açılmadan beraat kararına çevrilmesinin hatalı olduğuna, sanıklar hakkında hem hapis hem de adlî para cezasına hükmedilmesi gerektiğine, sanık ... tarafından 73.985.063 TL, sanık ... tarafından ise 12.474.620 Tl menfaat elde edildiğinin sabit olduğuna, adlî para cezasının menfaatten az olmaması gerektiğine ilişkindir.
2. Değerlendirme ve Gerekçe 15.12.2017 tarihinden 07.01.2018 tarihine kadar yatay ve endekse paralel hareket ettiği belirtilen iddianameye konu pay fiyatının, 08.01.2018-27.03.2018 tarihleri arasında %186,90 oranında artış gösterdiği, bu tarih aralığında ise endeksin %0,37 oranında düştüğü, 15.12.2017-05.01.2018 tarihleri arasında günlük ortalama işlem miktarı 765.257 iken, 08.01.2018-27.03.2018 tarihleri arasında 3.019.364 olduğuna yönelik tespitler üzerine yapılan incelemeler neticesinde; Sanıklar ... ve ...' in karı-koca oldukları, inceleme döneminin başlangıcı olarak kabul edilen 08.01.2018 tarihinde sanık ... 'in 15.673.753 adet iddianame konusu paya sahip olduğu, sanık ...' ın ise dönem başında hiç payının bulunmadığı, İnceleme dönemi içerisinde, endeksin genel eğilimi dışında iddianame konusu paya ilişkin miktar ve fiyat hareketlerinin bulunduğu, Bu dönemde en fazla emir veren yatırımcıların sanıklar ... ve ... oldukları, suça konu dönemde sanıkların verdikleri emirlerin, toplam emirlere oranının sırasıyla %48,05 ve %10,71 olduğu, sonraki sırada bulunan yatırımcıda ise bu oranın %4,50 olduğu, En fazla işlem yapan yatırımcıların da yine sanıklar ... ve ... oldukları, toplam işlemlere oranının sırasıyla %32,88 ve %15,25 olduğu, sonraki sırada bulunan yatırımcıda ise bu oranın %6,33 olduğu, En fazla fiyat yükseltici işlemin sanık ... tarafından yapıldığı, alış miktarının %13,75 olduğu, sonraki sırada bulunan yatırımcıda ise bu oranın %12,77 olduğu, sanık ... 'ın ise 5. sırada bulunduğu ve alış miktarının %7,95 olduğu, En fazla kendinden kendine işlemin sanık ... tarafından yapıldığı, işlem adedinin 1.105.902 olduğu, sonraki sırada bulunan yatırımcıda ise bu adedin 292.727 olduğu, sanık ... 'ın ise 4. sırada bulunduğu ve 172.552 işlem yaptığı, İnceleme döneminde toplam 5.099 yatırımcı tarafından 172.103.783 adet alış yapıldığı, bu alışların 76.244.678 adedinin ise sanıklar tarafından gerçekleştirildiği Sanıkların hesaplarından gerçekleştirilen fiyat yükseltici sözleşme sayısının, toplam fiyat yükseltici sözleşme sayısına oranının %35,14 olduğu, Sanıkların hesaplarından gerçekleştirilen kendinden kendine işlem/ karşılıklı işlemlerin alım işlemleri içindeki payının %41,55, satım işlemleri içindeki payının ise %35,43 olduğu, 5265 yatırımcının emir ilettiği pay piyasasında, iki sanık tarafından iletilen emirlerin toplam emirlere oranının %58,76 olduğu, Sürekli müzayede seansında toplam 5101 farklı yatırımcı tarafından iletilen toplam pasif alım emirlerinin %62,68 'inin, toplam pasif satım emirlerinin de %45,72 sinin iki sanık tarafından verildiği, En iyi alım fiyatında meydana gelen fiyat yükselişinin %36,53'ü sanıkların hesaplarınca gerçekleştiği, en iyi alım fiyat seviyesini düşüren emirlerin aktif karakterli olduğu ve %36,50 sini oluşturduğu, En iyi satım fiyatında meydana gelen fiyat düşüşünün %43,05'i sanıkların hesaplarınca gerçekleştiği, en iyi alım fiyat seviyesini yükselten emirlerin aktif karakterli olduğu ve %26,85 ini oluşturduğu, En iyi fiyat seviyesine iletilen pasif alım emirlerinin %64,80 i, satım emirlerinin ise %53,23 ünün sanık hesaplarına ait olduğu, bu yöndeki hareketler ile alım emirleri uyarınca sanıkların arz ve talebi dolaylı yoldan kontrol etmiş olduğunun söylenebileceği, farklı fiyat kademelerine çok miktarda emir iletilmesi, aktif bir piyasa oluşturmanın yanında, payda alım yönlü bir beklenti oluşturma çabası içinde olduğunun düşünüldüğünün belirtildiği, İptal edilen alım emirlerinin %74,67 sinin sanıklarca yapıldığı, iptal edilen her dört alım emrinin 3 tanesinin sanıklarca iptal edilmiş olduğu, iptal edilen satım emirlerinin ise %35,09 unun sanıklarca iptal edildiği, buna göre sanıkların emir iptal oranının, piyasanın iptal ettiği emirlerin %52,25 sını oluşturduğu, bu yöntem ile sanıkların kendinden kendine/ karşılıklı işleme düşmemek için kullanıldığının düşünüldüğü, sanıkların iptal edilen emirlerin işleme dönüşme oranının oldukça düşük olduğu, alım emirlerinin işleme dönüşme oranının %3,79, satım emirlerinin işleme dönüşme oranının da %21,37 olduğu, Yine en iyi alım seviyesinde iptal edilen pasif alım emirleri ile satım emirleri ve ilk beş fiyat kademesindeki alım ve satım emirleri yönünde tespitlere yer verildiği, alım emri iptali ile satım emri iptalinden sonraki 1 dakikalık süreçte yapılan işlem ayrıntılarına, 13.06.2018 tarihli ... Piyasa Gözetim ve Denetim Dairesi Denetleme Raporunda, bu raporu doğrulayan 08.03.2021 tarihli kök ve 20.02.2023 tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda yer verildiği görülmüştür. Dosyaya sunulan 20.02.2023 tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda yer verilen tespitler uyarınca, 21.02.2018 tarihinden 05.03.2018 tarihine kadar sanık ... tarafından 7 farklı işlem ile toplam 58.012.000 TL paranın sanık ...'ın hesabına havale edildiği ve sanık ... tarafından da 64.637.478,50 TL değerinde iddianameye konu payın alımının yapıldığı anlaşılmıştır. Yine aynı raporda, sanık ...'in kendinden kendine işlem hacminin 11.263.713,12 TL, sanık ...'ın ise 2.327.923,01 TL olduğu, sanık ... alım, sanık ... satım yönündeki hacmin 137.248.828,30 TL ve sanık ... satım, sanık ... alım yönündeki hacmin ise 250.800.235,54 TL olduğu belirtilmiştir. Sanıklar, aşamalardaki savunmalarında suçlamaları kabul etmemiş ve bilhassa Kamuoyu Aydınlatma Platformunda duyurulan şirketin net dönem kârına ilişkin 12.03.2018 tarihli özel durum açıklaması ile şirketin başka bir ülkede kazanmış olduğu ihale, rüzgar santrali satışı ve elektrik enerjisi üretim tesisinin hizmete girişine ilişkin 02.11.2017, 01.12.20 17... .12.2017 tarihli özel durum açıklamaları uyarınca, şirketin yatırımlarının bittiği, kâr elde etmeye başladığı, bu hususların şirket hisselerinde hareketliliğe neden olduğunu ve fiyat değişiminde etkili olduğu belirtmişler ise de, gerek 13.06.2018 tarihli ... Piyasa Gözetim ve Denetim Dairesi Denetleme Raporu'nda yer verilen tespitlere göre 02.11.2017, 01.12.20 17... .12.2017 tarihinden sonraki döneme denk gelen 15.12.2017- 07.01.2018 tarihi aralığında payın yatay ve endeksle paralel hareket ettiğine dair tespit ve katılma talebi reddedilen ... A.S. ile sanıklar arasında İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/382 Esas sayılı dosyası kapsamında görülen dava kapsamında alınıp ceza dava dosyasına sunulan 28.03.2022 tarihli bilirkişi raporunun 23. sayfasında yer alan tespite göre, pay fiyatının 02.01.2018- 09.03.2018 tarih aralığında %155 artış ile 12,50 TL seviyesine ulaştığına dair anlatım dikkate alındığında, özel durum açıklamalarının, iddianameye konu pay bakımından inceleme dönemi içerisindeki artışın nedeni olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Sanıklar tarafından oluşturulan grup tarafından verilen alım ve satım emirleri, emir iptalleri ve kendi kendine/ karşılıklı işlemlere yönelik tespitler, inceleme dönemi başında sanık ...'ın elinde iddianameye konu payın bulunmaması, sanık ... tarafından yıllardan beri yatırım yaptığı, dönem dönem satış yapmış ise de manevi bağı olduğu için uygun fiyattan alıp yerine koyduğunu belirttiği iddianameye konu paylar bakımından 21.02.2018-05.03.2018 tarih aralığında kendi adına alım gerçekleştirilme imkânı olmasına rağmen, kendi hesabından gönderilen paralar ile sanık ... tarafından payların alınması, sanık ... tarafından gerçekleştirilen işlemlerin yaklaşık %57,93 lük kısmında karşıda yatırımcı olarak sanık ... 'in bulunduğu yönündeki tespit, her iki sanığın birbirlerine göre alım ve satıma yönelik işlem hacim miktarları, özel durum açıklamalarının tarihleri ve bu tarihlerdeki pay hareketlerine ilişkin tespitler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, karı- koca olan sanıklar tarafından oluşturulan grup ile gerçekleştirilen işlemlerin sermaye piyasası araçlarının fiyatlarına, fiyat değişimlerine, arz ve taleplerine ilişkin olarak yanlış veya yanıltıcı izlenim uyandırmak amacıyla yapıldığı sonucuna ulaşıldığından, mahkûmiyetleri yerine, sanıklar haklarında hatalı kabul ve yetersiz gerekçe ile beraat kararı verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.
C. KARAR Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet savcısı ve katılan vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Ceza Dairesi kararının, 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi uyarınca Tebliğname’ye uygun olarak oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/2-b. maddesi uyarınca takdiren İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 27.04.2026 tarihinde karar verildi.