Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2025/797 E. 2026/474 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/482 E., 2024/698 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı kooperatif yönetim kurulunun 01.02.2007 gün ve 68 numaralı kararı ile kat karşılığı inşaat sözleşmesine istinaden yapmakta olduğu 5 parselde bulunan A, B, C Blokların herhangi birinden bir adet bağımsız bölümün davacıya tahsis edildiğini, davalı kooperatif yönetim kurulunun 21.11.2007 tarih ve 108 yevmiye numaralı kararı ile müvekkilinin hissesine düşen 16 numaralı bağımsız bölüme ilişkin tüm mali yükümlülüklerini yerine getirdiğini, herhangi bir yükümlülüğünün kalmadığını, kooperatif yönetim kurulu kararlarına, taahhütlerine ve davalılar arasında akdedilmiş olan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin içeriğine güvenilerek davacı tarafından ödemelerin yapıldığını, sözlü ve yazılı müracaatlarına rağmen davalı kooperatifin bugüne kadar bağımsız bölümün tapusunu vermediğini, bu nedenlerle .......... ili, ......... ilçesi, ...........Mahallesi, 46159 ada, 5 parselde kayıtlı taşınmaz üzerindeki B Blok 16 numaralı bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, mümkün olmadığı takdirde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 86,500,00 TL maddi tazminatın 01.02.2007 tarihinden itibaren işleyen ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 18.11.2024 tarihli ıslah dilekçesinde; tapu iptal ve tescil, bu mümkün olmazsa fazlaya ilişkin haklar saklı olmak kaydı ile 120.000,00 TL maddi tazminatın 01.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek ticari (reeskont) faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1. Davalı ...mirasçıları vekili cevap dilekçesinde; binanın iskân ruhsatı alınmış şekilde kendilerine teslim edilmediğini, davacı tarafın üye olduğu kooperatifin yükümlülüklerini müvekkillerine karşı yerine getirmediği müddetçe ne kooperatifin ne de kooperatif üyelerinin tapu devir isteme haklarının bulunmadığını, dolayısıyla devir bedelinin muhatabının müvekkilleri olmadığını, bu nedenlerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı müflis kooperatif iflas idare memuru, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı yüklenici kooperatifin arsa sahibi ile aralarındaki sözleşme hükümlerini yerine getirmediği, inşaatı bitirip iskân ruhsatı da alınmış halde teslim etmediği, kooperatif hakkında verilen iflas kararının temyiz edilmeksizin 24.09.2009 tarihinde kesinleştiği, bu nedenle artık sözleşmenin ifasının da imkânsız hale geldiği, yüklenicinin edimlerini yerine getirip TBK'nın 479. maddesi gereğince bağımsız bölümün tescilini isteme hakkını kazanmadığından dolayı 3. kişinin de tescil talebine hak kazanmadığı, ibraz edilen ödeme belgelerinden davacı tarafın ıslah dilekçesi ile talep ettiği 120.000,00 TL'nin dava açıldıktan sonra ödendiği, davacının dava tarihi itibariyle davasını açmakta haklı olduğu, kooperatif dışındaki davalıların tescil yükümlüğü bulunmadığı, sözleşmenin tarafı olmayan arsa sahiplerinin sözleşmenin nisbiliği ilkesine rağmen davacının alacağından müflis kooperatif ile birlikte müteselsilen sorumluluğu bulunamayacağından her ne kadar dava konusuz kalmış ise de yargılama giderlerinden sadece müflis kooperatifin sorumlu tutulması gerektiği belirtilerek, davacı tarafın tapu iptali ve tescil davasının reddine, davacı vekilinin terditli talebi olan alacak talebinin ise; davalı kooperatif dışındaki davalılar hakkındaki davanın reddine, davalı S.S. Komşular Konut Yapı Kooperatifinin davacı vekilinin 18.11.2024 tarihli ıslah dilekçesinde talep ettiği 120.000,00 TL'yi ödemiş olduğu anlaşıldığından, bu taleple ilgili dava konusuz kaldığından, bu talep ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

a. Dava konusunun üyelik devri olduğu varsayımı ile hatalı değerlendirme yapıldığını, tapu iptal ve tescil isteminin reddinin hatalı olduğunu,

b. Davalı arsa malikleri yönünden asıl ve terditli talepler yönünden davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu inşaatın tamamının yüklenici kooperatif tarafından tamamlandığını, arsa sahiplerine de tapu sicil devir-tescil suretiyle tesliminin gerçekleştiğini, davalıların, taşınmazı müvekkiline devir yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçınmaları sonucu ağır kusurları nedeniyle davacının çok ağır zarar gördüğünü, buna karşılık davalıların haksız kazanç sağladıkları gerçeğinin hükümde yok sayıldığını,

c. Davalı arsa malikleri de husumetli olduğundan faiz oranı ve miktarlarının iflas kararıyla sınırlandırılmış ve sadece müflis kooperatif yönünden hesaplanmış olmasının da hatalı olduğunu, davalı (arsa maliklerinin) da davada taraf olduğunun dikkate alınarak davalı arsa malikleri yönünden de faiz miktarlarının tahsil tarihine kadar ki dönemi de kapsayacak şekilde ödenmesi gerektiğinin hüküm altına alınması gerektiğini,

d. Davacının maddi zararının, denkleştirici adalet ilkesi ve hakkaniyet ilkesi uyarınca hesaplanması gerektiğini, dava açıldıktan sonra kısmi ödeme yapıldığını, Kooperatife ödenmiş olan paranın dava tarihi ve kısmi tahsil tarihindeki ekonomik reel kriterler ve taşınmazın gerçek değeri üzerinde satın alma gücünün, dolayısıyla davacının güncel kaybının tespiti ile; ödenmiş olan kısım için (öncelikle işlemiş olan faiz miktarından mahsubu suretiyle) hüküm kurulmasına yer olmadığına, bakiye alacak miktarının da ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi gerektiğini,

e. Uyuşmazlık konusunun taraflarından kooperatifin ticari bir kuruluş olduğunu, dava da ticari dava olup, uygulanması gereken faiz oranlarının ticari (reeskont) faiz oranları olduğunu,

f. Davalı arsa malikleri lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının da kanuna açıkça aykırı olduğunu beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, temliken tescil mümkün değilse ödenen bedelin tazmini istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı harcın temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.