Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/876 E. 2026/10136 K.

MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi SAYISI: 2024/2670 Esas, 2025/3740 Karar KARAR: Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Ankara 11. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI: 2023/502 Esas, 2024/206 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin asıl ve birleştirilen davalarda yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili asıl ve birleştirilen davada dava dilekçelerinde özetle; davacıların hissedar olduğu dava konusu Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 917 58... (yeni 917 58... parsel) parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında "spor alanı" olarak ayrıldığını ve davalı idare tarafından hukuken el atıldığını ileri sürerek belirlenecek kamulaştırmasız el atma tazminatın davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; talep arttırımı yapılamayacağını, asıl ve kök rapor arasındaki çelişkinin giderilmediğini, fiili el atmanın bulunmadığını, mülkiyet hakkının kısıtlanmadığını, 2013 yılı imar planı değişikliği ile özel spor alanı olduğu kabul edilerek kamuya özgülenmekten çıkarılmış olduğunu, husumetin kendilerine düşmediğini, metrekare birim bedelinin yüksek belirlendiğini, örneklerinin dikkate alınmadığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taşınmazın, ... Belediye Meclisinin 02.04.1992 tarihli ve 116 sayılı kararı ile 1/5000 ölçekli İmar Planı ve ... Belediye Meclisinin 02.10.1998 tarihli ve 162 sayılı kararı ile ... Belediye Başkanlığınca 08.12.1998 tarihli ve 6480 sayılı yazısı ile onaylı 1/1000 ölçekli ... Uygulama İmar Planı kapsamında 283.667 m² yüzölçümlü “Park ve Spor Alanı” kullanımında iken, ... Belediye Meclisinin 17.06.2011 tarihli ve 1795, 29.11.2011 tarihli ve 3434 sayılı kararları ile onaylanan 1/50 00... /1000 ölçekli Revizyon İmar Planı ile yüzölçümü 250.115 m² olacak şekilde Spor Tesisleri Alanı olarak düzenlendiği, daha sonra ... Belediye Meclisinin 14.01.2013 tarihli ve 150 sayılı kararı ile onaylı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planında 237.282,78 m²lik Özel Spor Alanı kullanımına dönüştürüldüğü, bu doğrultuda hazırlanan 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planının da ... Belediye Meclisinin 02.05.20 13... sayılı ve ... Belediye Meclisinin 09.07.2013 tarihli ve 1240 sayılı kararları ile onandığı, 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planının Ankara 5. İdare Mahkemesinin 09.10.2013 tarihli ve 2013/538 Esas, 2013/1546 Karar sayılı kararı ile parsel spor alanı iken kamulaştırma bedeli ödememek için özel spor alanı olarak değiştirilmesinin, halen spor alanı kullanımı geçerli olduğundan hukuka uyarlık bulunmaması nedeniyle iptal edildiği ve Danıştay 6. Daire Başkanlığının 27.04.2016 tarihli ve 2016/2237 sayılı kararı ile onandığı, ... Belediye Meclisinin 02.05.2013 tarihli ve 260 sayılı ve ... Belediye Meclisinin 09.07.2013 tarihli ve 1240 sayılı kararları ile onaylı 1/1000 ölçekli planın davaya konu edilmediği, dava konusu taşınmazın kamu ortaklık paylarından oluştuğu, taşınmazın üzerinde herhangi bir tesis ya da yapının olmadığı, fiilen el atılmadığı, uzun yıllar programa alınmayan imar planının hayata geçirilmemesi nedeniyle kamulaştırma ya da takas cihetine gitmeyen davalı idarece, pasif ve suskun kalınmak ve işlem tesis edilmemek suretiyle taşınmaza müdahale edildiği; bu haliyle idarenin, mülkiyet hakkının özüne dokunan bu eylemi ile kamulaştırmasız el koyma olgusunun gerçekleştiğinin kabulünün gerektiği, 917 58... parsel sayılı taşınmazın en son yapılan 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planının kesinleşen yargı kararı ile iptal edildiği ancak 2013 onay tarihli 1/1000 ölçekli en son onaylanan imar planının yürürlükte olduğu ve özel spor alanı kullanımında bulunduğu ancak plan gereğince minimum ifraz koşulu 5.000 m² olduğundan davacının müstakil imar hakkı bulunmadığı ve el atmanın varlığı kabul edilerek, arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak, dava konusu taşınmaz ile emsalin vergi değerleri de kıyaslanmak suretiyle değerinin tespit edilerek, dava konusu alanın 30.000 m² den büyük oluşu nedeniyle davalı ... yönünden davanın kabulüne ve tespit edilen bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu idareden alınarak davacıya verilmesine, dava konusu taşınmazdaki davacı payının iptali ile Büyükşehir Belediyesi adına tapuya tesciline karar verilmesinde mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığından davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; yargı yolu itirazlarının bulunduğunu, davacılar hisselerinin yine özel spor alanı kullanımında bulunan 917 58... parsele hisselendirildiğini ve maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ilave etmek suretiyle istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve istinaf dilekçesinde ileri sürülmeyen hususlar temyiz sebebi yapılamayacağı kuralına göre, davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Temyiz dilekçesinde dava konusu taşınmazdaki hisselerin yine özel spor alanı kullanımında bulunan 917 58... parsele hisselendirildiğinin beyan edilmesi üzerine UYAP sistemi üzerinden tapu kayıtlarında ve parsel sorgulama sistemi üzerinden yapılan incelemede; davacıların 8 parsel sayılı taşınmazdaki hisselerinin aynı miktarda, 8 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile aynı yerde oluşan 13 parsel sayılı taşınmaza yapılan imar uygulaması ile taşınmış olduğu anlaşılmış olup, bu nedenle davacıların 13 parsel sayılı taşınmazdaki hisselerinin iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesinde verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (2) ve (7) numaralı bentlerinde yer alan “No’lu” kelimesinden sonra gelmek üzere “(yeni 917 58... parsel sayılı taşınmazdaki)” ibaresinin ayrı ayrı eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.