Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/5469 E. 2026/11404 K.

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2378 Esas, 2024/2318 Karar KARAR : Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 8. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/16 Esas, 2023/522 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 79 58... parsel sayılı davacının hissedarı olduğu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında Lise Alanı olarak planlandığını, ancak kamulaştırma işlemi yapılmadığını, davacının mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürerek taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporuna itirazlarında hisselerin hatalı olduğu belirtilerek bu durumun tescil aşamasında sorun yaratacağı belirtildiği halde itirazlarının dikkate alınmadığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, dava tarihinden faiz işletilmesinin hatalı olduğunu, müvekkili idari aleyhine yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu taşınmazın lise niteliği ile tapuda kayıtlı olduğu, ... Belediyesi yazı cevabına göre 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında lise olarak planlanan alanda kaldığı düzenleme ortaklık payı kesintisi yapıldığı, 2023 yılı emlak vergisine esas metrekare birim fiyatı 1.937,65 TL olan imar parseli olduğu, bilirkişi tarafından emsal olarak alınan ... (...) Mahallesi 55 06... parsel taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında "lise Alanı" olarak ayrılan, düzenleme ortaklık payı kesintisi yapılmış, 2023 yılı emlak vergisine esas metrekare değerinin 3.713,70 TL olan imar parseli olduğu, dava konusu taşınmazın imar planında lise alanı olarak planlandığı, imar planının kesinleşmesinden itibaren 5 yıldan fazla süre geçmiş olmasına rağmen davalı idarece taşınmazın imar planına ayrılış amacına uygun şekilde kamulaştırma yapılmadığı, bu haliyle davacının mülkiyet hakkının kısıtlandığı ve kamulaştırmasız el atma olgusunun gerçekleştiği, taşınmazın tapu kaydında bulunan şerhlere ilişkin dosyaların UYAP sitemi üzerinden incelenmesi sonucunda bir kısmının dava konusu paylar ile ilgili olmadığı, davacıların yer aldığı İdare Mahkemesi dosyalarında ise adli yargının görevli olması nedeniyle davanın reddine karar verildiği, davanın esası hakkında karar verilmediği tespit edilmiş olup, dava konusu taşınmazın tapu kaydında 19.09.1984 tarihli ve 3942 yevmiye numarası ile işlenen şerhin TEK lehine 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 7 nci ve 31/b maddesi uyarınca işlenmiş şerh olduğu, bilirkişi raporunda kıyaslamaya esas alınan emsalin dava konusu taşınmazla benzer özelliklere sahip olduğu, emsal ile dava konusu taşınmazın mevkii, konum, nitelik, yüzölçümleri, vergi beyan değerleri bakımından kıyaslaması yapılarak ve benzer özellikleri ile üstün ve eksik yanları gözetilerek değerinin hesaplandığı, dava konusu ve emsal taşınmazın vergi değerleri ile bilirkişilerce tespit edilen değer arasında ters orantı bulunmadığından yapılan mukayese sonucunda emsal taşınmazın dava konusu taşınmazdan daha değerli olduğu kabul edilerek metrekare birim fiyatının hesaplanmasında, davanın kamulaştırmasız el atmaya yönelik tazminat istemi olması nedeniyle değerlendirmenin davanın açılış tarihine göre yapılıp, faize de dava tarihi itibarıyla hükmedilmesinde usul ve kanuna aykırılık bulunmadığı, davanın kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkin olması nedeniyle davalıların yargılama gideri ve vekâlet ücreti yönünden sorumlu tutulmasında bir bir isabetsizlik bulunmadığı; ancak hukuken el atılan dava konusu taşınmazda davacı payına düşen tazminat bedeli yönünden 7421 sayılı Kanun ile 2942 sayılı Kanun’a eklenen Ek Madde 4 ün üçüncü fıkrası uyarınca maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru görülmediğinden İlk Derece Mahkemesi kararı vekâlet ücreti yönünden düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; davalı idare vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Dava konusu 10.800,00 m² yüzölçümü taşınmazın 500,00 m²lik kısmının fiilen kaldırımda kaldığı, arta kalan 10.300,00 m²lik kısmının ise imar planında lise alanı olarak ayrıldığı ve eldeki dosyada hukuken el atılan bu kısmın bedeline hükmedildiği anlaşılmakla; dava konusu taşınmazın 10.300,00 m²lik kısmının tapu kaydının davacıların payları oranında iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesi ve Dairemiz geri çevirme ilamı sonrası dosya arasına alınan 04.02.2026 tarihli harita mühendisi ek raporunun kararın eki sayılması gerekirken, infazda tereddüt uyandıracak şekilde davacı payına isabet eden alanlar üzerinden tapu kaydının iptaline karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı idare vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kısmen kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının (2) numaralı bendinin tescile ilişkin (2) numaralı alt bendinin alt paragrafı ile birlikte hükümden tümüyle çıkartılarak yerine “Antalya ili, ... ilçesi ... Mahallesi 79 58... parsel sayılı 10.800,00 m² yüzölçümü taşınmazın lise alanı olarak hukuken el atılan ve 04.02.2026 tarihli harita mühendisi ek raporunda (A) ile gösterilen kaldırım alanı dışında kalan 10.300,00 m²lik kısmının tapu kaydının davacılar adına kayıtlı 61/4800 hissesi oranında iptali ile Hazine adına tesciline ve 04.02.2026 tarihli harita mühendisi ek raporunun kararın eki sayılmasına,” bendinin eklenmesi suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.