Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/3420 E. 2026/12386 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2026/3420
- Karar No
- 2026/12386
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1633 Esas, 2025/4473 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/302 Esas, 2025/33 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın davalı ... yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve davalı ... vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... 59... (yeni 406 58... ) parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında belediye hizmet alanı olarak ayrılmış olduğundan tazminat bedelinin davalı idarelerden tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı idareler vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; davanın reddini talep etmişlerdir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalı ... yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza fiilen el atıldığından nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, itirazlarının karşılanmadığını, düşük bedele hükmedildiğini, bedele en yüksek faiz uygulanması gerektiğini ileri sürmüştür. 2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; husumetin kendilerine düşmediğini, emsal taşınmazın doğru seçilmediğini, emsal karşılaştırmasının hatalı yapıldığını ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taşınmazın içinde bulunduğu alanın ... Belediye Başkanlığının hazırladığı ve 16.10.2015 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında "Belediye hizmet alanı" olarak ayrıldığı, daha sonra alanda 3194 sayılı yasanın 18. Madde uygulaması yapıldığı, taşınmazın niteliğinin "Kültür Alanı" niteliğiyle 17.06.2020 tarihinde tescil edildiği ve dava tarihi itibarıyla bu durumunu muhafaza ettiği, buna karşın davalı idare tarafından 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 10 uncu maddesine göre uygulama yapılmadığı, dolayısıyla davacının mülkiyet haklarının ihlal edildiği anlaşılmakla İlk Derece Mahkemesince kamulaştırmasız hukuki el atmanın gerçekleştiğinin kabulünün yerinde olduğunu, arsa niteliğindeki taşınmazın tazminat miktarının emsal karşılaştırması yapılarak belirlenmesinde, tazminata dava tarihinden itibaren faiz işletilmesinde ve davacı adına olan hissenin tapusunun iptali ile ... adına tescilinde, fiili el atma olmaması nedeniyle vekâlet ücretinin maktu belirlenmesinde ve davalılardan ... aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesinde usul ve esas yönünden Kanuna aykırılık görülmediğinden istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı ... lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiği husunu ilave etmek suretiyle istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir. 2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idareler arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin tahsili hususundadır. 2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun'un (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve istinafta ileri sürülmeyen sebeplerin temyiz aşamasında ileri sürülemeyeceği kuralına göre davalı idare vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3. Dava konusu 406 59... parsel sayılı taşınmaza fiilen el atılmamış olduğu ve imar planında belediye hizmet alanı olarak düzenlenmiş olduğu, ancak davalı tarafın imar uygulaması neticesi taşınmazın yakın konumda bulunan 406 58... parsel sayılı taşınmaza taşındığı, taşınmazın imar planındaki fonksiyonun yine belediye hizmet alanı olduğu ve ... Belediyesi ... ve ... Müdürlüğünce, taşınmazın kısmen fidanlık olarak kullanılmak suretiyle taşınmaza fiilen de el atılmış olduğu anlaşıldığından, nispi harca hükmedilerek davacı lehine nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi hatalıdır.
4. Belirlenen kamulaştırmasız el atma bedeline Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince dava tarihinden itibaren kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz uygulanması gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir, Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 3. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının; a)Harca ilişkin (6) numaralı bendinin çıkartılması, yerine “ Alınması gereken 46.648,33 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 46.378,48 TL'nin davalı ... Başkanlığından alınarak Hazineye irad kaydına,” cümlesinin yazılması, b) Vekâlet ücretine ilişkin (8) numaralı bendinde yer alan “30.000,00” sayısının çıkartılması, yerine “106.433,76” sayısının yazılması, c) (2) numaralı bendin (b) harfli alt bendinde yer alan “ işleyecek yasal faiziyle” ibaresinin çıkartılması, yerine “Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince kamu alacakları için öngörülen en yüksek faizi ile” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, Davalı ... Başkanlığından aşağıda yazılı kalan harcının alınarak Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 08.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.