Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/2743 E. 2026/12065 K.

MAHKEMESİ: Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/5081 Esas, 2025/3905 Karar KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ: Ilgın 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/212 Esas, 2023/774 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalılar ... vd. vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine, davalılar ... vd. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı idare vekilinin başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Konya ili, Ilgın ilçesi, ... Mahallesi 1 18... parsel (eski 1 18... parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın tapudan yol olarak terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP Bir kısım davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz bedelinin düşük belirlendiğini, gerçek değerinin tespit edilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kayıtlarının iptali ile tapudan yol olarak terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili ile davalılar ... vd. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; 01.08.2023 tarihinden önce açılmış işbu davada, kamulaştırma fark bedeline dava tarihinden karar tarihine kadar kamu alacaklarına uygulanacak en yüksek faiz oranının işletilmesine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalı parsele emsal olarak seçilen parsel, Ilgın merkezde yer aldığını, emsal parselin 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı içerisinde ve imar uygulaması görmüş imar parsel olduğunu, her türlü belediye hizmetinden yararlandığını, bulunduğu bölgede planlı yapılaşmaların mevcut olduğunu, ticari ve ekonomik gelişime açık olduğunu, davalının parsel ise imar uygulaması görmediğini, düzenleme ortaklık payı kesilmemiş kadastro parseli olduğunu, emsal parselin dava konusu parsele 18 km mesafede bulunduğunu, emsal parselin Ilgın Merkez mahallelerden birinde bulunduğunu, dava konusu parselin ise kasabada bulunan bir mahallede bulunduğunu ileri sürerek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3.Davalı ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza, 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca kamulaştırma gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışın satış değeri alınarak, emsalin ve dava konusu taşınmazın birbirlerine üstünlük oranları tartışılıp, değerlendirme tarihi itibariyle dava konusu taşınmazın imar planı içerisinde kalmakla beraber işlem görmemiş ham kadastro parseli olması, emsal taşınmazın ise satışı tarihi itibarıyla uygulama görmüş imar parseli olması sebebiyle düzenleme ortaklık payı düşülmek suretiyle taşınmazın zemin bedelinin tespiti ile, davaya konu taşınmaz üzerinde bulunan yapıya da; Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yayınlanan Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak güncel Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki Tebliğe göre yapı sınıfları ve bu yapı sınıflarına uygun birim fiyatları ve yaşları belirlenip buna göre yıpranma payı düşülerek değer biçilmesi ve davaya konu taşınmaz üzerinde bulunan çeşitli meyve ağaçları yönünden de Ilgın İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün meyvecilik ürünü maliyet çizelgesi verilerine göre değerlerinin belirlenmesi suretiyle davaya konu taşınmazın tamamının kamulaştırmaya esas değeri belirlendikten sonra;kamulaştırılan taşınmazın tapusunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesi yöntem olarak doğru olduğu ancak davacı idare lehine usulü kazanılmış hak,faizin türü ve faiz başlangıç tarihi ve terkin hükmünün kurulması gerektiğin gerekçeleri ile davalı ... vd. vekili istinaf başvurusunun usulden reddine, davalılar ... vd. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı idare vekilinin başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesinin hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri. 1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf isteminde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

2. Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle;istinaf isteminde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

3.Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle;istinaf isteminde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki davaya konu taşınmazların 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile yol olarak terkinine karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalılardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.