Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/2070 E. 2026/10515 K.

MAHKEMESİ: Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1514 Esas, 2025/1817 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Sarıkamış 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/186 Esas, 2024/233 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin ve taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmek üzere dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın zemin bedeline ilişkin kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil talebi yönünden reddine, muhdesat bedeline ilişkin talebi yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Kars ili, Sarıkamış ilçesi, ... Mahallesi 1 38... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin ve taşınmazın üzerinde bulunan muhdesatın asgari levazım bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak terkinini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, taşınmazın bedelinin tespiti talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın zemin bedeline ilişkin kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil talebi yönünden reddine, muhdesat bedeline ilişkin bedeli talebi yönünden kabulüne kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu, bilirkişilerce istinaf kaldırma kararında belirtilen hususlar dikkate alınmadan rapor düzenlendiğini, müteveffa ... ile Maliye Hazinesinin de davaya dahil edilmesinin taraflarından kaynaklanmadığını ve kanun gereği dahil edildiğini, bu nedenle taraflara tek vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kamulaştırma ve levazım bedeline ilişkin olması ve davaya konu taşınmaz malikinin ... olması karşısında, 2942 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinde düzenlenen prosedürün uygulanmamış olması sebebiyle davacının kamulaştırma talebinin reddine karar verilmesinde, Dairelerinin kaldırma kararı gereğince tanzim olunan ek bilirkişi raporuyla da levazım talebine konu muhdesatlar yönünden, taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatların bayındırlık resmî birim fiyatları nazara alınıp yıpranma payı, müteahhit kârı ve işçilik ücreti düşülerek, 2942 sayılı Kanun'un 19/son maddesi uyarınca asgari levazım bedeli belirlenmesinde, davalı ... yönünden davanın konusunun kamulaştırma, diğer davalı yönünden davanın konusunun ise levazım bedeline ilişkin olduğundan, her bir davalı yönünden ayrı ayrı vekâlet ücreti takdir edilmesinde de bir isabetsizlik görülmediği gerekçesi ile davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin ve yapı, muhdesat ve ağaç bedellerinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Davalı ... adına kayıtlı taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatlara 2942 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesine 5177 sayılı Kanun'la eklenen 19/son maddesi uyarınca değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesi yerindedir.

3.Davanın niteliği itibarıyla kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tescili talebini de içerdiği, bu talep yönünden davanın 2942 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinde düzenlenen ön şart sağlanmadan açıldığından davanın reddine karar verildiği, bu nedenle Hazinenin davada yalnızca levazım bedeli yönünden yasal hasım konumunda bulunmayıp zemin maliki de olduğu ve davalı idarenin vekil ile de temsil edildiği gözetildiğinde davalı taraflar yönünden ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi yerindedir.

4.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.