Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/10077 E. 2026/12014 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2026/10077
- Karar No
- 2026/12014
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2660 Esas, 2025/342 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/566 Esas, 2023/571 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 269 37... parsel sayılı taşınmazda davacı tarafın kendi adına kayıtlı paylarının bulunduğunu, yapılan imar uygulamasında taşınmazın meslek okulu olarak planlandığını, ayrıca taşınmaza fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmazın bedelinin davalı idarelerden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunduklarını, taşınmaz üzerinde herhangi bir tesis veya okul bulunmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, husumetin ... Belediyesine yöneltilmesi gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın imar planında meslek okulu alanı olarak planlı alanda kaldığını, tasarruf işlemlerinin Milli Eğitim Bakanlığında olduğu, husumet itirazında bulunduklarını, belediyeye husumet yöneltilemeyeceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmaza ilgili Belediye tarafından fiilen el atıldığından işbu parsel için Bakanlığın husumet nedeniyle reddinin gerektiğini, dava konusu alana ilişkin olarak yapılan imar uygulaması hakkında idarenin görüşünün alınmadığını, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, taşınmaz için belirlenen bedelin fahiş olduğunu, dava konusu taşınmazın dava tarihindeki niteliklerinin değil el atıldığı tarihteki niteliklerinin dikkate alınması gerektiğini, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18 inci maddesinin değiştirilmesi sonucu kamu ortaklık payı ve düzenleme ortaklık payı gibi özelliklerinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini, toplam bedele dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin hatalı olduğunu, kurumun harçtan muaf olmasına rağmen harçtan sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, aleyhlerine vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli İmar Planı içerisinde "meslek okul alanı" olarak planlı olduğu, taşınmazın bir kısmına yeşil alan yapılmak suretiyle davalı ... tarafından fiilen el atıldığı, fiilen el atılan kısım için sorumluluğun davalı ... Başkanlığına ait olduğu, fiilen el atılan kısım dışındaki yer için ... tarafından taşınmazın imar planında ayrılış amacına uygun olarak makul süre içerisinde kamulaştırma yapılmadığı, bu nedenle bu kısım için de davacının mülkiyet hakkının kısıtlandığının kabulünün gerektiği, bu kısım için sorumluluğun Milli Eğitim Bakanlığına ait olduğu, hükme esas raporda, dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli İmar Planı içerisinde kalması nedeniyle arsa vasfında kabul edilerek emsal araştırma yöntemi ile taşınmazın değerinin tespiti yoluna gidilmesinde ve dava tarihi olan 29.11.2022 tarihi itibarıyla 6.737,63 TL/m² olarak kabulünün yerinde olduğu, Maliye Hazinesinin 12.10.2021 tarihli ve ... yevmiye numarası ile Uzlaşma/Anlaşma tutanağı ile taşınmazda 41/216 hisse ile malik olduğu anlaşıldığından kamulaştırmasız el atma olgusunun gerçekleştiğinin kabulü ile nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.
2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde ve taşınmazın bedelinin alınan rapor uyarınca davalı idarelerden tahsiline karar verilmesi yerindedir.
3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre; davalı ... vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
4. 26.11.2022 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7421 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen Ek Madde 4 ile ''Bu Kanun kapsamında açılan davalarda verilen bedel ve tazminat kararlarına ilişkin mahkeme ve icra harçları, davalı idare tarafından ödenmek üzere maktu olarak belirlenir." hükmü ve Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir.
5. Kamu düzenine ilişkin hususların tetkikinde; taşınmazın el atılan bölümlerinin koordinatlı bilgilerini içerir ölçekli krokinin hükme esas alınmaması bozmayı gerektirir.
Ne var ki bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca düzeltilerek onanması gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,
2. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3. Davalı ... vekilinin temyiz itirazının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının,
a) (11) numaralı bendinde yer alan "317.954,78 TL" ibaresinin çıkartılması, yerine "9.200,00 TL maktu" ibaresinin yazılmasına,
b) Ayrı bir bent olarak '' 20.04.2026 tarihli fen bilirkişi raporunun kararın eki sayılmasına,” bendinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, bent numaralarının buna göre teselsül ettirilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
24.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.