Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/10856 E. 2026/10052 K.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1925 Esas, 2025/804 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/384 Esas, 2023/345 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın ... Bölgesi Tüzel Kişiliği adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare ve bir kısım davalılar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Sakarya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... orman mevkii 13 06... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitini ve kamulaştırılan taşınmazın ... Bölgesi adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz için idarenin teklif ettiği bedelin çok düşük olduğunu, taşınmazın arsa vasfıyla değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürerek taşınmazın gerçek değerinin Mahkemece tespit edilmesini, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu taşınmazın tarla vasfında olmadığını arsa vasfında olduğunu, taşınmazın belediye sınırları içerisinde kaldığını, taşınmazda iskana açık ve belediye faaliyetlerinden yararlanıldığını, taşınmazın konumu bakımından çevre illere yakın, ekonomik faaliyetlerin gerçekleştiğini ve etrafında sanayi kuruluşlarının bulunduğunu beyan ederek taşınmazın gerçek değerinin tespit edilerek kamulaştırmasını, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu müvekkillerinin maliki olduğu taşınmaza teklif edilen bedelin oldukça düşük olduğunu, taşınmazın tarla vasfında olmadığını arsa vasfında olduğunu, taşınmazın belediye sınırları içerisinde kaldığını, belediye faaliyetlerinden yararlanıldığını, taşınmazın konumu bakımından çevre illere yakın, ekonomik faaliyetlerin gerçekleştiği bir bölgede olduğunu ve etrafında sanayi kuruluşlarının bulunduğunu beyan ederek taşınmazın gerçek değerinin tespit edilerek kamulaştırmasını, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği etmiştir.

4.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, taşınmazın belediye sınırları içerisinde kaldığını, taşınmazın konumu bakımından çevre illere yakın, ekonomik faaliyetlerin gerçekleştiği bir bölgede olduğunu ve etrafında sanayi kuruluşlarının bulunduğunu beyan ederek taşınmazın gerçek değerinin tespit edilerek kamulaştırmasını, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

5.Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, taşınmazın belediye sınırları içerisinde kaldığını, taşınmazın konumu bakımından çevre illere yakın, ekonomik faaliyetlerin gerçekleştiği bir bölgede olduğunu ve etrafında sanayi kuruluşlarının bulunduğunu beyan ederek taşınmazın gerçek değerinin tespit edilerek kamulaştırmasını, yargılama gideri ile ücreti vekâletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile bu bedelin davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile ... Bölgesi adına tesciline karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; belirlenen kamulaştırma bedelinin yüksek olduğunu, taşınmazın arsa vasfında değerlendirilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; emsal taşınmazlara ilişkin gerekli araştırmaların yapılmadığını, belirlenen metrekare bedelinin çok düşük kaldığını, faiz kararının enflasyona oranla düşük olduğunu, bedel tespitinin hakkaniyete uygun bir şekilde belirlenmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

3.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, dava konusu taşınmazın gerçek değerinin belirlenmediğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

4.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyaya emsal olarak bildirdikleri taşınmazların dikkate alınmadığını, emsal karşılaştırmasının hatalı olduğunu, kamulaştırma bedeline en yüksek mevduat faizi işletilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

5.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın Organize Sanayi Bölgesindeki bir taşınmazla karşılaştırma yapılarak bedelinin belirlenmesinin gerektiğini, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı gereğince tespit edilen bedele yasal faiz işletilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

6.Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; emsal karşılaştırmasının hatalı olduğunu, emsal karşılaştırmasının Organize Sanayi Bölgesindeki bir taşınmazla yapılması gerektiğini, objektif değer artışı uygulanmamasının hatalı olduğunu, sunulan emsal satışların dikkate alınmadığını, emsal taşınmzdaki irtifak hakkı nedeniyle bedelin düşürülmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı gereğince faiz işletilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

7.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz için belirlenen bedelin düşük olduğunu, taşınmazın Organize Sanayi Bölgesinde bulunması nedeniyle normal arsa olarak değer biçilmesinin mümkün olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/5000 ölçekli ... Planında, organize sanayi bölgesi alanında olduğu, Dairelerince Kadastro Genel Müdürlüğünün parsel sorgulama sistemi üzerinden yapılan incelemedeki konumu da dikkate alındığında, arsa vasfında kabul edilerek emsal karşılaştırma yöntemiyle kamulaştırma bedelinin tespit edilmesinde isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacı idare ve bir kısım davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3.Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

4.Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

5.Davalı ... mirasçıları ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı idare vekilinin tüm, bir kısım davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Kamulaştırma bedeline, Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince dava tarihinden karar tarihine kadar kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz uygulanması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı idare vekilinin tüm, bir kısım davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Bir kısım davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (4) numaralı bendinin hükümden çıkartılması, yerine “Kamulaştırma bedeli olan 7.026.657,98 TL'ye dava tarihinden karar tarihi olan 17.02.2023 tarihine kadar Anayasa’nın 46/son maddesi gereğince kamu alacakları için öngörülen en yüksek faiz uygulanmasına, işleyecek faizin davacı idareden tahsili ile davalılara tapu kaydındaki payları oranında verilmesine, ” cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Bir kısım davalılardan peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine, davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.