Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2025/9135 E. 2026/1691 K.

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı/borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 Sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 Sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA, alınması gereken 732,00 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, 10.03.2026 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

Üye ...'ın Karşı Oy Yazısı; İİK'nın 170/a maddesi uyarınca: "Borçlu, alacaklının bu fasıl hükümlerine göre takip hakkı olmadığını 168 inci maddenin 3 üncü bendine göre şikayet yolu ile ileri sürebilir. İcra mahkemesi müddetinde yapılan şikayet veya itiraz dolayısıyle, usulü dairesinde kendisine intikal eden işlerde takibin müstenidi olan kambiyo senedinin bu vasfı haiz olmadığı veya alacaklının kambiyo hukuku mucibince takip hakkına sahip bulunmadığı hususlarını re’sen nazara alarak bu fasla göre yapılan takibi iptal edebilir. (Ek: 9/11/1988-3494/34 md.) Her ne suretle olursa olsun, imza inkarı itirazı geri alınmış veya borç kısmen veya tamamen kabul edilmiş ise bu madde hükmü uygulanmaz." şeklinde düzenlenmiştir. Uyuşmazlık; kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile başlatılan takipte, takibe dayanak bononun arka yüzünde yer alan "Bu senet arsa için teminat karşılığında verilmiştir Ticari amaçlı değildir ... 21/12/2023" ibaresi karşısında, senedin kambiyo vasfını taşıyıp taşımadığı ve buna bağlı olarak takibin iptalinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda; alacaklı tarafından borçlular aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatıldığı, takibe dayanak 21.12.2023 tanzim tarihli, 31.12.2024 vade tarihli 2.000.000,00 TL bedelli senedin arkasında "Bu senet arsa için teminat karşılığında verilmiştir Ticari amaçlı değildir ... 21/12/2023" ibaresinin bulunduğu, senet metninin bu halinden de anlaşıldığı üzere dayanak bononun teminat senedi olduğu ve kambiyo vasfının bulunmadığı anlaşılmıştır. HGK’nın 14.03.2001 tarih, 2001/12-233 E. ve 20.06.2001 tarih, 2001/12-496 E. ve 2017/12-350 E. 2021/15223 E. sayılı kararlarında da benimsendiği üzere, dayanak belgenin hangi hukuki ilişkinin teminatı olarak verildiğinin yazılı belge ile kanıtlanması zorunludur. Takip dayanağı bononun arka yüzünde yer alan yukarıda açıklanan ibareler, senedin teminat senedi niteliğinde bulunduğunu kanıtlar niteliktedir. İlk Derece Mahkemesince, takibe dayanak senedin arka yüzünde yer alan bahsi geçen ibarenin senedin teminat amacıyla düzenlendiğini açıkça ortaya koyduğu, bu haliyle kambiyo senedi niteliğinde kabul edilemeyeceği gerekçesiyle İİK’nın 170/a maddesi uyarınca takibin iptaline karar verildiği görülmüştür. Kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapılabilmesi için takibe dayanak belgenin kayıtsız ve şartsız bir borç ikrarını içeren kambiyo senedi niteliğinde bulunması zorunludur. Kambiyo senetlerinin temel özelliği soyutluk ve kayıtsız-şartsızlık olup, senet metni üzerinde yer alan ve senedin belirli bir hukuki ilişkinin teminatı olarak verildiğini gösteren kayıtlar bu niteliği ortadan kaldırır. Bu durumda belge kambiyo senedi vasfını yitirir ve genel hükümlere tabi hale gelir. Takibe dayanak bononun arka yüzünde yer alan "Bu senet arsa için teminat karşılığında verilmiştir Ticari amaçlı değildir ... 21/12/2023" şeklindeki ibarenin, senedin teminat amacıyla düzenlendiğini açık ve tereddüde yer vermeyecek şekilde ortaya koyduğu, bu ibarenin borçlular tarafından imzalandığı ve senedin kayıtsız ve şartsız borç ikrarı niteliğini ortadan kaldırdığı anlaşılmaktadır. Bu durumda söz konusu belgenin kambiyo senedi olarak kabulü mümkün değildir. Senet üzerinde yer alan açık teminat kaydı karşısında ayrıca teminat ilişkisinin tüm unsurlarının senet metninde gösterilmesini aramak yerinde değildir. Önemli olan, senedin teminat amacıyla verildiğinin açıkça anlaşılması olup,

bu husus tereddüde yer vermeyecek şekilde ortaya konulmuştur. Bu itibarla, İlk Derece Mahkemesince senedin kambiyo vasfı bulunmadığı kabul edilerek takibin iptaline karar verilmesi usul ve yasaya uygundur. Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup, kararın bozulması gerektir. Aksi yöndeki Dairemizin sayın çoğunluğunun onama kararına iştirak edemiyorum.10.03.2026