Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 2024/4677 E. 2026/343 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/370 E., 2024/86 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar ayrı ayrı davalılar Hazine, Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesi vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: -KARAR-

Dava; tapusuz taşınmazın tescili ve kadastro öncesinde yol olduğu iddiasına dayalı tapu iptali ve yola terkin istemlerine ilişkindir.

... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde 16.10.2003 tarihinde kesinleşen kadastro çalışmaları sonucunda; fen bilirkişisi raporu ve ekli krokisinde (A) harfiyle gösterilen temyize konu 166,21 metrekarelik taşınmaz bölümü paftasında yol olarak tescil harici bırakılmıştır.

Davacılar; murislerinden kendilerine intikal eden ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde tarla olarak kullandıkları 1 13... parselin bir kısmının hatalı şekilde yol olarak tescil harici bırakıldığını ileri sürerek kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil harici taşınmazın 86 parsele tevhidi suretiyle kendi adlarına tescilini; davalı ... adına kayıtlı 18 parseldeki bir kısım yerin de yol olduğu iddiasıyla tapu kaydının iptali ile yola terkinini istemişlerdir.

Davalı Hazine; tescil harici bölümün Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki kadim yol olduğunu belirterek, davalı ... Belediyesi; hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacıların kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğinin ispatlanamadığını, Büyükşehir Belediyesinin pasif husumeti olmadığını belirterek; davalı ... Belediyesi, kadastro tespitinin doğru olduğunu, yol kısmının davacılar murisi ...'in muvafakatıyla açıldığını belirterek, davalı ...; kendi adına kayıtlı 1 19... parseldeki kısmın yol olmadığını belirterek ayrı ayrı davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, bozmaya uyularak taraf teşkili sağlanmak suretiyle yapılan yargılama sonunda verilen 17.05.2017 tarihli karar ile; (A) harfli tescil harici kısmın yol olmayıp davacıların parselinin devamı niteliğinde olduğu, davalı ... adına kayıtlı 18 parseldeki (B) harfli kısmın ise kadim köy yolu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, davalıların temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 18.06.2021 tarihli ve 2017/5314 Esas, 2021/5484 Karar sayılı kararıyla; dava konusu kısımlarda sürdürülen zilyetliğin türü ve süresinin belirlenmesinde hava fotoğraflarından yararlanılmadığı, köy yoluna tecavüz iddiasıyla ilgili ceza davası dosyasının getirtilmediği, ceza davası ile eldeki davada dava konusu kısımların aynı yer olup olmadığının tespit edilmediği, senetsiz araştırması ve TMK'nın 713. maddesindeki ilânların yapılmadığı, ... bilirkişisi raporunun yetersiz olduğu gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak verilen ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; eldeki dava ile ceza davasına konu bölümlerin farklı oldukları, davacılar adına aynı çalışma alanında senetsizden tespit edilen taşınmaz miktarının yasal sınırları geçmediği, hava fotoğraflarının değerlendirilmesi sonucu düzenlenen jeodezi mühendisi bilirkişi raporuyla tescil davasına konu (A) harfli tapusuz bölümün yol olmayıp davacıların 86 parselinin devamı niteliğinde olduğu, davacılar ve murisleri tarafından kullanıldığı, TMK'nın 713/1. maddesindeki şartların davacılar lehine oluştuğu; yol olduğu iddiası ile tapu iptali ve terkin davasının konusu davalı ... adına kayıtlı 18 parseldeki (B) harfli kısmın hava fotoğraflarında tespit edilemediği, dinlenen mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarına göre kadim yol olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne: (A) harfli tescil harici kısmın 86 parsele tevhidi suretiyle davacılar adına tesciline, 18 parseldeki (B) harfli kısmın davalı ... adına tapu kaydının iptali ile yola terkinine, harç, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayanağı olan yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve hükmüne uyulan bozma kararında gösterildiği şekilde işlem yapılarak yazılı karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığından, temyiz edenlerin esasa yönelik temyiz itirazlarının reddine.

Ne var ki; TMK’nın 713/1. maddesine dayalı olarak açılan tescil davalarında davalı Hazine ve ilgili kamu tüzel kişisinin aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca yasal hasım durumunda olup yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretiyle sorumlu tutulamayacakları, karar ve ilam harcı ile yargılama giderlerinin davanın mahiyeti gereği davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına karar verilmesi gerekirken tapusuz taşınmazın tescili davasında yasal hasım olan davalı Hazine ve belediyeler aleyhine harç, yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmesi isabetsizdir.

Ancak anılan husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden (A) harfli kısma yönelik tescil davasında yasal hasım olan davalılar Hazine, ... Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesi vekillerinin harç, yargılama gideri ve vekâlet ücretine yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkeme kararının, hüküm fıkrasının

- 4. bendinde yer alan "Alınması gerekli 427,60 TL harçtan peşin alınan 148,50 TL'nin mahsubu ile eksik 279,10 TL'nin davalılardan alınarak Hazineye irat kaydına,” cümlesinin çıkarılarak yerine “Alınması gerekli 427,60 TL harçtan peşin alınan 148,50 TL'nin mahsubu ile eksik 279,10 TL'nin takdiren yarısı olan 139,55 TL'nin tapu iptali ve terkin davası yönünden davalı ...'dan, yarısı olan 139,55 TL'nin terkin davası yönünden davacılardan alınarak Hazineye iradına,” ibaresinin yazılması;

- 5. bendinde yer alan "Davacılar kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 2.695,96 TL vekâlet ücretinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla)" cümlesinin çıkarılarak yerine "Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden tapu iptali ve terkin davası yönünden dava değeri olan 312,74 TL üzerinden AAÜT'nin 13/2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekâlet ücreti kabul edilen bu miktarı geçemeyeceğinden 312,74 TL vekâlet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacılara ödenmesine, tescil davası yönünden yasal hasım olan Hazine, Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesi aleyhine vekâlet ücretine hükmedilemeyeceğinden tescil davası yönünden davacılar lehine vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına," cümlesinin eklenmesine;

-6. bendinde yer alan "6-Davacı tarafça yapılan 18,40 TL başvurma harcı, 148,50 TL peşin harç, 119,00 TL temyiz yoluna başvurma harcı, 24,30 TL temyiz karar harcı, 5,90 TL bakiye karar harcı, 8.202,70 TL posta, tebligat, bilirkişi ve keşif gideri olmak üzere toplam 8.518,80 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,(tahsilde tekerrür olmak üzere)" cümlesinin çıkarılarak yerine "6-Davacı tarafça yapılan 18,40 TL başvurma harcı, 148,50 TL peşin harç, 119,00 TL temyiz yoluna başvurma harcı, 24,30 TL temyiz karar harcı, 5,90 TL bakiye karar harcı, 8.202,70 TL posta, tebligat, bilirkişi ve keşif gideri olmak üzere toplam 8.518,80 TL yargılama giderinin takdiren yarısının tapu iptali ve terkin davası davalısı ...'dan alınarak davacılara ödenmesine, takdiren yarısının davacılar üzerinde bırakılmasına," cümlesinin yazılmasına;

-7. bendinde yer alan "7-Davalılar tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin davalılar üzerinden bırakılmasına," cümlesinin çıkarılarak yerine "7-Davalı ... tarafından yapılan yargılama giderinin davalı ... üzerinde bırakılmasına, tescil davasının davalıları Hazine, ... Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesi tarafından yapılan tüm yargılama giderinin davacılardan alınarak Hazine, ... Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesine verilmesine," cümlesinin yazılmasına, hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Temyiz eden davalı Hazine harçtan muaf olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılar ... Büyükşehir Belediyesi ve ... Belediyesi'ne iadesine, Dosyanın ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, 1086 sayılı HUMK'un 440/III-1. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere 20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.