İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/896 E. 2026/141 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/896
- Karar No
- 2026/141
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 24. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/896 Esas KARAR NO : 2026/141
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11.12.2025 KARAR TARİHİ : 01.10.2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... adına kayıtlı ve ... yönetimindeki ... plakalı aracın 23.08.2025 tarihinde ...'de müvekkiline ait ... plakalı araca arkadan çarparak maddi hasara sebebiyet verdiğini, taraflar arasında elektronik kaza tespit tutanağı düzenlendiğini ve davalı sürücünün yüzde yüz oranında kusurlu bulunduğunu, aracın ... yetkili servisinde onarıldığını ve toplam 179.285,45-TL tutarında malzeme ve işçilik masrafı yapıldığını ayrıca park sensörü değişimi için 6.879,95-TL tutarında ek fatura düzenlendiğini, aracın kaza öncesinde hasar kaydı bulunmadığını ancak kaza neticesinde ciddi değer kaybına uğradığını, davalı sigorta şirketine 01.09.2025 tarihinde yapılan başvuru üzerine 13.608,66-TL tutarında kısmi ödeme yapıldığını fakat bu tutarın gerçek zararı karşılamadığını, müvekkilinin 25.08.2025 ile 15.09.2025 tarihleri arasında toplam yirmi iki gün boyunca aracından mahrum kaldığını, araç mahrumiyet bedelinin ve değer kaybı alacağının belirsiz alacak niteliğinde olduğunu, davalıların temerrüde düştüğünü ve arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, tüm bu nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, yine 1.000,00-TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalı ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Islah Dilekçesi: Davacı vekili 21.07.2026 tarihli dilekçesi ile HMK.nun M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerinin artırımı yoluna gidilerek dava dilekçesinde 1.000,00-TL olarak talep edilen değer kaybının 89.000,00-TL artırarak toplam 90.000,00-TL alacağın davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi, davalı sigorta şirketi yönünden temmertüt tarihinden itibaren oluşan faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini, dava dilekçesinde 1.000,00-TL olarak talep edilen araç mahrumiyet bedelinin 20.600,00-TL artırarak toplam 21.600,00-TL alacağın kaza tarihinden itibaren oluşan faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 2918 sayılı Kanun'un 109. maddesi uyarınca davanın zaman aşımı sebebiyle reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin genel müdürlük adresinin ... .... olması nedeniyle yetkili mahkemenin ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu ve davanın usulden reddini talep ettiğini, dava dilekçesi ekinde yer alması gereken delillerin tarafına tebliğ edilmediğini ve HMK 121. madde uyarınca delillerin okunaklı olarak tebliğini talep ettiklerini, müvekkili şirketin yalnızca gerçek zarardan sorumlu olduğunu ve ...'ya 14.11.2025 tarihinde 13.608,66-TL, ...'a 01.10.2025 tarihinde 6.879,95-TL ve ... Sigorta'ya 27.10.2025 tarihinde 172.405,51-TL ödeme yapıldığını belirterek bu ödemelerin teminat kapsamında dikkate alınmasını ve hasar dosyasının celbini, mahkemece bakiye alacak çıkması halinde mükerrer ödemeyi önlemek adına yapılan ödemelerin faiziyle birlikte tenzil edilmesini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte kusur oranının tespiti için dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi ve Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi’ne'ne gönderilmesi gerektiğini, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2004/11 esas ve 2004/108 sayılı kararı uyarınca kusur derecesinin uzman bilirkişi aracılığıyla belirlenmesinin zorunlu olduğunu, müvekkili şirketin yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu tutulabileceğini, 2918 sayılı Kanun'un 90. maddesi ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları gereğince tazminatın gerçek zarar miktarıyla sınırlı olduğunu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14573 esas ve 2017/6035 sayılı kararı uyarınca tazminatın genel şartlara göre belirlenmesi gerektiğini, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeden hasar alıp almadığının araştırılmasını, aynı bölgeden hasar olması halinde değer kaybı oluşmayacağından davanın reddini, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2010/551 esas ve 2010/4080 sayılı kararları uyarınca sigortacı yönünden temerrüdün belgelerin iletildiği tarihten sekiz iş günü sonra oluştuğunu, aleyhlerine tazminata hükmedilmesi halinde ıslah edilmemiş tutar için dava tarihinden, ıslah edilen tutar için ise ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi’nin 2005/8089 esas ve 2007/2364 sayılı kararları uyarınca ıslah tarihinden itibaren faiz yürütülmesinin zorunlu olduğunu, davacının kasko şirketine müzekkere yazılarak hasar dosyası, eksper raporu ve ödeme dekontlarının celbini, tüm bu nedenlerle; usule yönelik itirazlarının karara bağlanmasını, haksız davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalılar ... ve ...'e usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, davalılar ... ve ... davaya cevap vermemiştir. DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava; davacıya ait araç ile davalı sigorta şirketi tarafından ZMM kapsamında sigortalanan, davalı gerçek kişilerin maliki ve sürücüsü olduğu araç arasında meydana gelen kaza sebebiyle davacıya ait araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının ZMM sigortacısından, araç malikinden ve sürücüsünden, araç mahrumiyet bedelinin ise davalı araç malikinden ve sürücüsünden tahsili talebine ilişkindir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır. Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır. İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır.Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür. 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi ise “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükmünü içermektedir. Bu sebeple araç maliki işleten sıfatıyla zarardan müştereken ve müteselsilen sorumludur. Davacı taraf, talebini zarara sebep olan araç sürücüsüne, araç malikine ya da her ikisine karşı ileri sürebilir. KTK'nın 85 ve 91. maddelerindeki düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan maddi zararlardan işleten, sürücü ve trafik sigortacısı zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Zarar gören davacı, TBK'nın 162 ve 163. maddesi gereğince müteselsil sorumluların hepsine karşı dava açabileceği gibi bunlardan sadece birine karşıda tazminat davası açabilir. 23.08.2025 tarihinde saat 19:17 sıralarında, ... İli, ... İlçesi, ... 1. ... üzerinde seyir halinde bulunan, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı Renault marka otomobile, aynı istikamette seyreden sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin ön kısımları ile aracın arka kısmına çarpması sonucu iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. ... plakalı araç davacıya, ... plakalı araç davalı ...'e ait olup ... plakalı aracın sürücüsü davalı ...'dir. Davalı ...'e ait ... plakalı araç, ... poliçe numaralı karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile 06.11.2024 tarihi ile 06.11.2025 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmıştır. Kaza tarihi itibariyle poliçede araç başına maddi 300.000,00 TL, kaza başına maddi toplam 600.000,00 TL teminat bulunmaktadır. Dava konusu kazadaki kusur durumunun ve davacıya ait araçtaki değer kaybı, aracın makul onarım süresi ve araç mahrumiyet bedelinin tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacıya ait aracın sürücüsünün kusursuz olduğu, davalı sürücünün yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araçta 90.000,00 TL değer kaybı oluştuğu, aracın makul onarım süresinin 15 gün olduğu, araç mahrumiyet bedelinin 21.600,00 TL olduğu belirtilmiştir. Bilirkişi raporunun dosya kapsamına ve kazanın oluş şekline uygun olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu, davalı sürücüsünün yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araçta 90.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği, araç mahrumiyet bedelinin 21.600,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesinde belirtildiği üzere, davacı tarafından davalı sigorta şirketine yapılan başvuru sonucu davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 13.608,66 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olup bu haliyle davacının bakiye değer kaybı zararının 76.391,34 TL olduğu sonucuna varılmıştır. Gelen müzekkere cevabına göre davacıya ikame araç sağlanmadığı anlaşılmıştır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde; “...Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içerisinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi yer almaktadır. Dava dilekçesi ekinde sunulan posta belgesinden anlaşılacağı üzere davacı tarafından davalı sigorta şirketine 29.08.2025 tarihinde başvuru yapıldığı, sekiz iş günü sonu olan 12.09.2025 tarihinde temerrütün gerçekleştiği anlaşıldığından davalı sigorta şirketi yönünden 12.09.2025 tarihinden itibaren faiz uygulanmasına karar verilmiştir. 6098 sayılı TBK'nın 117. maddesi gereğince, haksız fiilden kaynaklı alacaklarda davalının haksız fiil tarihinde temerrüte düşmesi sebebiyle davalılar araç maliki ve sürücüsü yönünden haksız fiil (kaza) tarihinden itibaren faiz uygulanması gerekmektedir. Bu sebeple davalı araç maliki ve sürücüsü yönünden kaza tarihi olan 23.08.2025 tarihinden itibaren faiz uygulanmıştır. Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabul, kısmen reddine; A)76.391,34 TL değer kaybı bedelinin davalı ... yönünden 12.09.2025 tarihinden itibaren, davalılar ... ve ... yönünden 23.08.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, B)21.600,00 TL araç mahrumiyet bedelinin 23.08.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 6.693,79-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 615,40-TL peşin harçtan ve 1.871,70-TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 4.206,69-TL'nin davanın kabul ret oranına göre; 3.279,42-TL'sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 927,27-TL'sinin davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan toplam 2.487,10-TL peşin ve ıslah harcın davanın kabul ret oranına göre; 1.938,87-TL'sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 548,23-TL'sinin davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından 615,40-TL başvurma harcı, 87,50-TL vekalet harcı, 9.000,00-TL bilirkişi ücreti, 1.637,60-TL tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen toplam 11.340,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre; 7.762,69-TL'sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 2.194,93-TL'sinin davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 1.382,88-TL'sinin davacı üzerinde bırakılmasına, ... tarafından 208,00-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre; 31,45-TL'sinin davacıdan alınarak davalı ...'ne verilmesine, 176,55-TL'sinin davalı ... üzerinde bırakılmasına, 6-Davalılar ... ve ... tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davanın kabul ret oranına göre; 35.080,76-TL'sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, 9.919,24-TL'sinin davalılar ... ve ...'ten müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ... lehine takdir olunan 13.608,66-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ne verilmesine, 9-Davalılar ... ve ... karar tarihinde kendilerini vekil ile temsil ettirmediğinden davalılar ... ve ... lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 10-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret oranına göre; 3.989,33-TL'sinin davalı ...'nden, 710,67-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 11-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize dilekçe ile başvurarak veya zabıt katibine beyanda bulunmak suretiyle tutanağa geçirilmesi ve hakime onaylatılmak suretiyle ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01.10.2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır