İlk Derece Mahkemesi 2026/732 E. 2026/137 K.

T.C. İSTANBUL 24. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/732 Esas KARAR NO : 2026/137

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 19.09.2025 KARAR TARİHİ : 01.10.2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 382517818/2 nolu avantajlı genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın, 23.04.2024 tarihinde davalı ...'nin maliki olduğu ve davalı asilin sürücüsü bulunduğu ... plakalı aracın karıştığı kazada hasarlandığını, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunu, sigortalının aracında oluşan zararın müvekkili sigorta şirketi tarafından karşılandığını, davalı sigorta şirketine protokol gereği başvuru yapılmasına rağmen ödeme yapılmadığını, bu nedenle ... İcra Dairesinin .../.... esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalıların borca itiraz etmesi üzerine arabuluculuk sürecinin anlaşamama ile sonuçlandığını, TTK 1472 maddesi uyarınca sigortacının ödediği tazminat oranında sigortalının haklarına halef olduğunu, davalıların Karayolları Trafik Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu hükümleri gereğince müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğunu, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde olduğunu, davalının ödeme tarihinden itibaren faizle sorumlu tutulması gerektiğini, icra takibine yapılan itirazın kötü niyetli olduğunu, bu sebeple yüzde yirmiden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle; ... İcra Dairesinin .../.... esas sayılı icra dosyasındaki itirazın iptali ile takibin devamını, icra inkar tazminatının davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... numaralı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile 08.04.2024 - 08.04.2025 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı bulunduğunu, ... plakalı araç için değer kaybı kapsamında 130.000,00-TL ödeme yapıldığını ve bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, 04.07.2024 tarihinde 20.000,00-TL hasar ödemesi gerçekleştirildiğini, kaza tarihi poliçe limitinin 200.000,00-TL olup bakiye limitin 50.000,00-TL kaldığını, davacının dayandığı delillerin tarafına tebliğ edilmediğini ve bu usuli eksiklik giderilene kadar cevap verme haklarını saklı tuttuklarını, icra dosyasının celbi ile bir yıllık hak düşürücü sürenin araştırılmasını ve süre geçmişse davanın usulden reddini, davanın kısmi dava olarak ikame edilmesinin mümkün olmadığını, Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca sigortacıya usulüne uygun başvuru şartının yerine getirilmediğini, Genel Şartlar ekindeki belgelerin sunulmadığını ve dava şartı yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, teminat dışı hallerin gözetilerek bilirkişi incelemesi yapılmasını, sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını ve kusur tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından incelenmesini, reel piyasa koşullarına göre hesaplama yapılacaksa kaza tarihinin esas alınmasını, davacı aracının önceki hasarlarının ve kilometre bilgisinin Sigorta Bilgi Merkezi'nden sorularak tespitini, 165.000 kilometre ve on yaş üzerindeki araçlarda değer kaybı oluşmayacağını, Genel Şartlar uyarınca onarımda eşdeğer parça kullanımının gözetilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin anlaşmalı onarım merkezlerinde iskonto hakkının bulunduğunu, dava konusu aracın hususi olması nedeniyle avans faizi yerine yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, icra inkar tazminatı taleplerinin reddinin zorunlu olduğunu, tüm bu nedenlerle; davanın dava şartı yokluğundan veya esastan reddini, aksi halde sorumluluğun poliçe limiti ve kusur oranı ile sınırlandırılmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ... plakalı aracın 08.04.2024 ile 08.04.2025 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, 23.04.2024 tarihinde gerçekleşen kaza neticesinde ... plakalı aracın tüm maddi zararlarının kasko ve trafik sigortası kapsamında karşılandığını, davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini, davacı tarafın talep ettiği alacak kalemlerinin ve hesaplama yönteminin belirsiz olduğunu, bu nedenle icra takibine itiraz edildiğini, kasko şirketi tarafından ... plakalı araç malikine değer kaybı için 130.000,00-TL ve hasar bedeli olarak 04.07.2024 tarihinde 20.000,00-TL ödendiğini, ... Arabuluculuk bürosu .../.... ve .../.... sayılı arabuluculuk dosyası kapsamında 21.760,00-TL araç mahrumiyet bedeli ile ek olarak 90.000,00TL tutarında ödeme yapıldığını, bu ödemeler nedeniyle davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağının kalmadığını, dava dilekçesi eklerinin HMK m. 121 uyarınca tebliğ edilmediğini, delillerin sunulması halinde ek beyanda bulunma haklarının saklı olduğunu, icra takibindeki faiz başlangıç tarihinin belirsiz olduğunu, itirazın iptali davası için öngörülen hak düşürücü sürenin dolduğunu, davanın usulden reddi gerektiğini, talep edilen zararın hesaplanmasında aracın yaşı, kilometresi ve kaza geçmişi gibi unsurların uzman bilirkişilerce incelenmesi gerektiğini, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddinin zorunlu olduğunu, sebepsiz zenginleşmeye yol açacak taleplerin kabul edilemeyeceğini, kusur ve zarar miktarına ilişkin itirazlarının baki olduğunu, tüm bu nedenlerle; davanın usulden veya esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava; davacı tarafından kasko sigorta poliçesi ile sigortalanan araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk poliçesi kapsamında sigortalanan, diğer davalıların maliki ve sürücüsü olduğu araç arasında meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacı tarafından sigortalısına ödenen hasar bedelinin davalılara rücu edilmesi için başlatılan icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir. Mal sigortaları türünden olan Kasko Sigorta Genel Şartlarının teminatın kapsamını belirlenen A.1. maddesine göre, gerek hareket ve gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında aracı ani ve harici etkiler sonucunda sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisime çarpması ... gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötü niyetle yaptıkları hareketler, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüsü sonucu oluşan maddi zararlar bu tür sigortanın teminatı kapsamındadır. TTK'nın "Halefiyet" başlığı altındaki 1472. (eski TTK 1301.) maddesinde; "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" hükmüne yer verilmiştir. TTK'nın 1472.maddesinde (eski TTK 1301) düzenlenen halefiyet, yasal, sınırlı ve cüz’î halefiyet niteliğindedir. Bu maddeden doğan halefiyet hakkına istinaden açılan veya açılacak olan dava, esas itibariyle sigortalının, kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır. TTK'nın 1472. maddesi uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nisbetinde sigortacıya intikal eder. Bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketinin, ödediği tazminat miktarınca hukuken sigortalı yerine geçerek açtığı rücû davası, aslında bir tazminat davası olup, bu niteliği itibariyle aynı zamanda şahsî nitelikte bir eda davasıdır. Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için sigortalı hangi mahkemede dava açabilecek ise sigortacının da aynı mahkemede dava açması gerekir. Davanın ZMMS poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketine, araç malikine ve araç sürücüsüne karşı açılması sebebiyle mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır. Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır. KTK'nın 85 ve 91. maddelerindeki düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan maddi zararlardan işleten, sürücü ve trafik sigortacısı zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Zarar gören davacı, TBK'nın 162 ve 163. maddesi gereğince müteselsil sorumluların hepsine karşı dava açabileceği gibi bunlardan sadece birine karşıda tazminat davası açabilir. Somut davada; Dava dışı kişiye ait ... plakalı aracın davacı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numaralı Avantajlı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile 14.02.2024 tarihi ile 14.02.2025 tarihleri arasında sigortalandığı, Davalı ...'ne ait ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile 08.04.2024 tarihi ile 08.04.2025 tarihi arasında sigortalandığı, kaza tarihinde araç başına maddi zarar limitinin 200.000,00 TL olduğu, ... plakalı araç malikinin davalı ..., sürücüsünün davalı ... olduğu, Davacı tarafından Avantajlı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalanan ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalanan, malikinin davalı ..., sürücüsünün davalı ... olduğu ... plakalı araç arasında 23.04.2024 tarihinde trafik kazası meydana geldiği, Davacı tarafından kasko sigortalı aracı için 33.897,99 TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin halefiyet ilkesi gereğince davalılara rücu edilmesi için davalılar aleyhine ... İcra Dairesi'nin .../.... esas sayılı icra dosyasında 33.897,99 TL asıl alacak ve 2.518,67 TL işlemiş faiz üzerinden icra takibine geçildiği, davalılarca borca ve ferilerine itiraz edildiği, davalı ... vekilinin ve davalı ... vekilinin sundukları borca itiraz dilekçelerinde icra dairesinin yetkisini itiraz ettikleri ancak yetkili icra dairesini belirtilmemesi sebebiyle icra dairesinin yetkisine yapılan itirazın geçerli olmadığı, Davalı ... tarafından dava tarihinden ve icra takibinden önce 130.000,00 TL değer kaybı ve 20.000,00 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe limitinden bakiye 50.000,00 TL kaldığı, davalı sigorta şirketi vekilince sunulan ve UYAP'a bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi olarak kaydedilen dilekçede hak sahiplerine toplam 400.000,00 TL ödeme yapıldığı ve poliçe limitlerinin tükendiğinin bildirildiği, UYAP'a bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi olarak kaydedilen dilekçe ekinde sunulan dekontlarda toplam 355.963,87 TL ödeme yapıldığının görüldüğü, buna göre bakiye 44.036,13 TL poliçe limitinin kaldığı, ancak UYAP'a 02.06.2026 tarihinde kaydedilen bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesi ekindeki ödeme listesi dikkate alındığında davalı sigorta şirketinin kaza başına toplam 400.000,00 TL teminat limitini tamamladığı anlaşılmıştır. ... Arabuluculuk Bürosu'nun Büro Dosya Numarası:.../...., Arabuluculuk Dosya Numarası: .../.... olan dosyasında 21.760,00 TL araç mahrumiyet bedeli ile işbu arabulucu başvuru tarihinden önce gerçekleşen Anadolu anonim Türk sigorta şirketi tarafından ... başvurusuna istinaden haricen ödenen 130.000,00 TL değer kaybına ek olarak bundan haricen, bu arabuluculuk kapsamında ... ... tarafından 68.240,00 TL değer kaybı tazminatı olmak üzere toplam 90.000,00 TL ödeme yapılacağının kararlaştırıldığı, İcra takip tarihinin 24.10.2024 olduğu, dava tarihinin 19.09.2025 olduğu, ayrıca davalılarca icra dosyasına sunulan borca itiraz dilekçelerinin davacıya tebliğ edilmediği, buna göre 1 yıllık hak düşürücü sürenin başlamadığı, Anlaşılmıştır. 23.04.2024 günü, saat 19:46 sıralarında, ... ili, ... ilçesinde meydana gelen trafik kazasında, davalı sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç ile seyir halindeyken, aynı istikamette önünde seyreden dava dışı ... idaresindeki ... plakalı araca ve zincirleme olarak diğer araçlara çarpmıştır. Dava konusu kazadaki kusur durumu ve davacıya ait araçtaki hasar bedelinin tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davalı sürücünün yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacı tarafından sigortalanan araçtaki hasar bedelinin kaza tarihi itibariyle KDV dahil 33.897,99 TL olduğu belirtilmiştir. Hazırlanan raporun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davalı sürücünün yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacı tarafından sigortalanan araçtaki hasar bedelinin kaza tarihi itibariyle KDV dahil 33.897,99 TL olduğu, davacı tarafından sigortalısına yapılan ödeme tarihi ile icra takip tarihi arasındaki faizin dosya kapsamına uygun olduğu ve davalı araç maliki ve sürücüsünün icra takibine yaptığı itirazın haksız olduğu sonucuna varılarak davalı araç maliki ve sürücüsü yönünden itirazın iptaline karar verilmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere davalı sigorta şirketi tarafından kaza başına toplam 400.000,00 TL teminat tüketildiğinden davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabul, kısmen reddine; A)Davalı ...'ne yöneltilen davanın reddine, B) Davalılar ...'ne ve ...'a yöneltilen davanın kabulüne, ... İcra Dairesi'nin .../.... esas sayılı icra dosyasına davalılar tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, C)İcra inkar tazminatı talebinin reddine, 2-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 2.315,57-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 615,40-TL peşin harçtan ve icra dosyasına yatırılan 182,08-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.518,09-TL'nin davalılar ...'nden ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan toplam 797,48-TL peşin harcın davalılar ...'nden ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından 615,40-TL başvurma harcı, 87,50-TL vekalet harcı, 9.000,00-TL bilirkişi ücreti, 306,00-TL tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen toplam 10.008,90-TL yargılama giderinin davalılar ...'nden ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalı ... tarafından 87,50-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'ne verilmesine, ... ve ... tarafından toplam 175,00-TL vekalet harcı olarak sarf edilen yargılama giderinin davalılar ... ve ... üzerinde bırakılmasına, 7-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 33.897,99-TL vekalet ücretinin davalılar ...'nden ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8-Ret olunan dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı ... lehine takdir olunan 33.897,99-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ne verilmesine, 9-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılar ...'nden ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 10-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, Bir kısım davalılar (... ... Ltd. Şti ve ...) vekilinin yüzüne karşı, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01.10.2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır