İlk Derece Mahkemesi 2026/775 E. 2026/121 K.

T.C. İSTANBUL 29. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/775 Esas KARAR NO : 2026/121

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/12/2025 KARAR TARİHİ : 24/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACI: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalıdan ...satın almak amacıyla görüştüğü, davalının proforma fatura düzenleyip ödeme talep ettiği, ekteki dekonttan anlaşıldığı üzere ... tarihinde 6500 USD karşılığı olan 215.430,00 TL tutarın ödendiği ve malın 15 iş günü içinde ... Antrepoda tesliminin kararlaştırıldığı, süresinde teslim edilmeyen mal için paranın iade edileceğinin belirtildiği ancak iadenin sürekli ertelendiği, bunun üzerine ... 15. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığı, davalının 30/10/2024 tarihinde takibe kötü niyetli itiraz ettiği, itirazın kaldırılması ve alacağın tahsili için arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını belirterek itirazın iptali ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVALI:Davalı tarafa usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir tebliğin yapıldığı ancak cevap sunmadığı görüldü. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış ve davacı defterleri üzerinde inceleme yapılmıştır. bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişinin 23/06/2026 tarihli raporunda özetle; davacı defterlerin usulüne uygun e-defter şekilde tutulduğu, defter kayıtları ile banka hareketlerinin uyumlu olduğu, kayıtlarda kazıntı, silinti veya sonradan müdahale edildiğine ilişkin herhangi bir bulguya rastlanılmadığı, muhasebe kayıtlarının kendi içerisinde tutarlı olduğu tespit edildiği, dosya kapsamında bulunan banka ödeme dekontu ile davacı şirket kayıtları birlikte incelendiğinde, 01.08.2024 tarihinde davalı şirkete 6.500 USD karşılığı 215.430,00.-TL ödeme yapıldığı, söz konusu ödemenin davacı şirket muhasebe kayıtlarına Yevmiye defterinin 484. maddesinde aşağıdaki gibi işlendiği, ödemenin ... numaralı proforma faturaya istinaden gerçekleştirildiği, ödeme işleminin banka kayıtları ve muhasebe kayıtlarıyla doğrulandığı tespit edildiği, davacı şirket ticari kayıtları üzerinde yapılan incelemede; uyuşmazlık konusu ...emtiasına ilişkin herhangi bir alış faturası, sevk irsaliyesi, teslim tutanağı, ambar giriş kaydı, stok giriş kaydı, depo kayıtları, cari hesap mahsup kaydı, tespit edilemediği, davacı kayıtlarında dava konusu malın teslim alındığını gösteren herhangi bir ticari veya muhasebesel belge bulunmadığı, davacı şirket banka hesapları ve muhasebe kayıtları üzerinde yapılan incelemede 01.08.2024 tarihinde yapılan ödemenin davalı şirket tarafından geri ödendiğine ilişkin herhangi bir banka hareketine, muhasebe kaydına, cari hesap kapatma işlemine, mahsup kaydına, rastlanılmadığı, dosya kapsamında bulunan vergi dairesi kayıtları, alış-satış karşılaştırma bilgileri ve ticari faaliyet verileri üzerinde yapılan incelemede; Uyuşmazlık konusu ...emtiasına ilişkin olarak taraflar adına düzenlenmiş herhangi bir e-fatura veya e-arşiv faturaya rastlanılmadığı, tarafların ilgili dönem BA-BS bildirimlerinde uyuşmazlık konusu emtiaya ilişkin herhangi bir alış veya satış kaydının bulunmadığı, Vergi dairesinden temin edilen alış-satış karşılaştırma verilerinde söz konusu malın davalı tarafından satıldığına veya davacı tarafından satın alındığına ilişkin herhangi bir tespite ulaşılamadığı, tarafların ticari faaliyet kayıtlarında uyuşmazlık konusu mala ilişkin bir ticari hareketin yer almadığı, tespit edildiği, mali ve ticari hayatın olağan akışı içerisinde ticari mal teslimlerinin fatura, irsaliye, stok kaydı, muhasebe kaydı ve vergi beyanlarında iz bırakması beklendiği, somut olayda ise dava konusu emtiaya ilişkin olarak bu belgelerin hiçbirisine rastlanılamamış olması, mal tesliminin gerçekleştiğini destekleyen herhangi bir ticari veya mali verinin bulunmadığını gösterdiği beyan edilmiştir. Raporun sonuç kısmında; davacı şirket tarafından ibraz edilen ticari defter ve kayıtların usulüne uygun tutulduğu, davacı tarafından 01.08.2024 tarihinde davalı şirkete 6.500 USD karşılığı 215.430,00.- TL ödeme yapıldığının banka kayıtları ve muhasebe kayıtları ile doğrulandığı, dava konusu ... emtiasının teslim edildiğini gösteren fatura, sevk irsaliyesi, teslim tutanağı, stok kaydı veya benzeri herhangi bir ticari belgeye rastlanılmadığı, Vergi dairesinden temin edilen alış-satış karşılaştırma bilgileri ile BA-BS verilerinde de söz konusu malın alım veya satımına ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı, davalı şirket tarafından bedelin iade edildiğini gösteren herhangi bir mali veya ticari belge sunulmadığı, dosya kapsamındaki tüm mali ve ticari veriler birlikte değerlendirildiğinde davacının ödeme tarihi itibarıyla davalıdan 6.500 USD karşılık gelen 215.430,00.- TL tutarında alacaklı olduğu kanaatine varıldığı, ... 15. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı takip dosyasına konu alacağın davacı şirket kayıtları ve dosya kapsamındaki belgelerle doğrulandığı kanaat ve sonucuna varıldığı mütala edilmiştir. Davalı vekilinin rapora karşı itiraz dilekçesi sunduğu, itiraz dilekçesinde müvekkilinin davacıya borcu olmadığı, nitekim bilirkişi raporunun sonuç bölümünde, "Vergi dairesinden temin edilen alış-satış karşılaştırma bilgileri ile BA-BS verilerinde de söz konusu malın alım veya satımına ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı" belirtildiği, davanın reddine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini beyan ettiği görülmüştür. HSK 1. Dairesinin... tarihli ve .. sayılı kararı neticesinde ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının mahkememizin ...Esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Somut olayda, davacı vekili, müvekkilinin davalı şirketten trietilen glikol satın almak üzere davalıyla anlaştığını, davalıya 6500 USD karşılığı 215.430,00 TL ödeme yapıldığını, davalının teslim tarihi gelmesine rağmen malları teslim etmediğini, parayı da iade etmediğini ileri sürerek ödenen paranın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptalini talep etmiş, davalı taraf ise davaya cevap vermemiştir. Dosyamız arasına celp edilen dava konusu ... 15.İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davacı şirket vekili tarafından 30.10.2024 tarihinde(saat 09:56 da) davalı aleyhinde 6500 USD üzerinden takip talebinde bulunulduğu, akabinde davacı vekili tarafından icra dosyasına 30.10.2024 tarihinde(saat 10:02 de) sunulan dilekçede "bazı icra müdürlüklerinin uygulamada harca esas değerin takip talebinde bulunması gerektiğinden bahisle ekte takip talebini dosyaya sunduklarını" beyan ettiği, sunulan dilekçenin ekinde ikinci bir takip talebinin olduğu, iş bu takip talebinde 6500 USD nin karşılığı olarak 222.885,00 TL nin gösterildiği, icra müdürlüğü tarafından 30.10.2024 tarihinde 6500 USD üzerinden(TL karşılığı gösterilmeden) ödeme emrinin hazırlandığı ve iş bu ödeme emrine karşı davalı şirket vekilinin 31.10.2024 tarihinde itiraz dilekçesinin sunulduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlık, eldeki itirazın iptali davasında, usulüne uygun bir icra takibinin bulunup bulunmadığı ve dava şartının olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. 2004 sayılı İİK'nın, 4949 sayılı Kanunun 12. maddesi ile değiştirilen 58/3. maddesinde, alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizinin takip talebinde gösterilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Aynı durum, 2004 sayılı İİK'nın 60/1 maddesi gereğince ödeme emri için de söz konusudur. Yabancı para alacağın karşılığı Türk Lirasının gerek takip talepnamesinde; gerekse ödeme emrinde gösterilmesi yasaca zorunlu kılınmıştır. İtirazın iptali davalarında usulüne uygun bir icra takibinin bulunması dava şartıdır. Somut olayda, takip talebinde ve ödeme emrinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı gösterilmediğinden "usulüne uygun bir icra takibinin bulunması" şeklindeki dava şartı gerçekleşmemiştir. Takip talebi ve ödeme emrinde bulunması zorunlu olan yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığının bulunup bulunmadığının itirazın iptali davasında resen incelenmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır. İtirazın iptali, 2004 sayılı İİK'da düzenlenen bir dava türü olduğundan 2004 sayılı İİK hükümleri de dikkate alınır. İtirazın iptali davaları icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. 6100 sayılı HMK'daki dava şartları yanında 2004 sayılı İİK'daki özel dava şartları da incelenecektir. Bütün bu açıklamalar hep birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafça ... 15.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası kapsamındaki icra takibinde 6500 USD asıl alacak talebinde bulunulduğu(davacı vekilinin icra dosyasına 30.10.2024 tarihinde(saat 10:02 de) sunulan dilekçesinin ekinde 6500 USD nin TL karşılığı gösterilerek ikinci bir takip talebinin bulunduğu anlaşılmışsa da iş bu beyanının esasa etkili olmadığı, asıl olanının ilk takip talebinin olduğu, nitekim icra müdürlüğü tarafından ilk takip talebi dikkate alınarak, 6500 USD üzerinden ödeme emrini hazırladığı) ,2004 sayılı İİK'da özel dava şartı olarak öngörülen yabancı paranın Türk Lirası karşılığının gösterilmesi dava şartının somut olayda gerçekleşmediği anlaşıldığından, davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle 6100 sayılı HMK’nın 114/2 ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine karar vermek gerekmiştir. (benzer yönde Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2026/4393 esas 2026/3534 karar sayılı ilamı) HÜKÜM; Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Davanın reddine, 2-Karar harcı 732,00 TL nin başlangıçta peşin olarak yatırılan 3.636,10 TL peşin harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan 2.904,1 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 5-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/09/2026

Katip

Hakim