İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/1007 E. 2026/1083 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1007
- Karar No
- 2026/1083
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/1007 Esas KARAR NO : 2026/1083
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/03/2026 KARAR TARİHİ : 10/11/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının davalıdan aldığı malların defolu çıkması sebebiyle 01.02.2025 tarihli ve 5.875,68 TL bedelli, 26.12.2024 tarihli ve 14.256,00 TL bedelli, 25.12.2025 tarihli ve 125.334,00 bedelli, ...tarihli ve 873,62 TL bedelli,... tarihli ve 17.770,50 TL bedelli olmak üzere 5 farklı tarih ve tutarda ayıplı malların iadesine ilişin iade faturası düzenlendiğini, iş bu iade faturası tutarlarının ödenmediğini, ... 16. İcra Dairesi ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durdurulduğunu, itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı tarafın usulüne uygun tebligata rağmen yasal süresi içerisinde davaya cevap vermemiş duruşmalara iştirak etmemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı Mahkememiz nezdinde açmış olduğu davada; davalı ile aralarında ticari alım satım ilişkisi olduğunu, davalı tarafından davacıya satılan mallardaki defo ve ayıplar nedeniyle davacının ürünlerin bir kısmını davalıya iade ederek sonrasında iade faturası kestiğini ve açık hesapta davalıdan alacaklı olduğunu davalının bu alacağı ödemediği gibi başlatılan icra takibine de itiraz ettiğini belirterek davalının itirazının iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı yasal süresi içerisinde davaya cevap vermemiştir. Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için bilirkişi görevlendirilmiş olup, davacının ticari defterlerinin usul ve yasaya uygun olarak tutulduğu, yasal süresi içerisinde açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu tespit edilmiştir. Davalı ise Mahkememizce ticari defterlerinin incelenmesi için talimat yazılmasına ve kesin süre verilmesine rağmen kesin süre içerisinde tebligata rağmen ticari defter ve kayıtlarını incelemeye sunmamıştır. Davacının ticari defter ve kayıtları incelendiğinde; taraflar arasında 2022 - 2023 - 2024 ve 2025 yılı içerisinde ticari ilişkinin bulunduğu, davalı tarafından davacıya faturalar kesildiği ve ödemeler yapıldığı, ticari ilişkin olan yıllar içerisinde davacının davalıya düzenlediği kısmi iade faturalarının olduğu son olarak davacı tarafından davalıya yapılan ödemeler davalının kestiği faturalar ve davacı tarafından kesilen iade faturalarının bilirkişi raporunda detaylı olarak mahsupla birlikte toplanması neticesinde davacının davalıdan alacaklı olduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır. Davacı tarafından düzenlenen faturaların e-fatura niteliğinde olduğu, sistem üzerinden kendiliğinden davalıya tebliğ edildiği, davalı tarafından 6102 sayılı Kanun'un 21/2. Maddesine göre faturalara yasal süresi içerisinde itiraz ve iade edildiğine dair herhangi bir delil sunulmadığı anlaşılmıştır. 6102 sayılı Kanun'un 21. Maddesinin 2. Fıkrası şu şekildedir: "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." Bu kapsamda davacı tarafından davalıya kesilen ve açıklamasında defolu ürünlere ilişkin bulunduğu yazılan iade faturalara davalı tarafından 6102 sayılı Kanun'un 21. Maddesinin 2. Fıkrası gereğince yasal süresi içerisinde itiraz edilmediği bu suretle faturaların içeriğinin davacı lehine kesinleştiği sabittir. Taraflara ait vergi kayıtları incelendiğinde davacının davalıdan alacaklı konuma ulaştığı faturanın davacı ve davalı tarafından BA BS formları ile vergi dairesine bildirildiği anlaşılmıştır. Bilirkişi raporu incelendiğinde; Davacının söz konusu iade faturalara ilişkin iade edilen ürünlere yönelik sevk ve teslim irsaliyelerini de imzalı olarak sunduğu anlaşılmakta olup bu suretle fiziki olarak iadenin ispat edildiği de anlaşılmıştır. Davacının taraflar arasındaki açık hesaba göre iade ettiği ürünlerle birlikte iade faturalarının mahsubu sonucunda davalıdan alacağını ispatladığı gözetildiğinde, aksini ispat yükünün davalı üzerine geçtiği, davacının malları teslim ettiğini ve alacağını ispatladığı gözetildiğinde borcun ödendiğini ispat yükünün davalı üzerinde olduğu, davalı tarafından ticari defter ve kayıtların tebligata rağmen kesin süre içerisinde inceleme gününde hazır edilmediği, 6100 sayılı Kanun'un 220. Maddesinin 3. Fıkrası ve 222. Maddesinin 3. Fıkrası gereğince davacının ticari defter ve kayıtlarının delil olarak kabul edilmesi gerektiği, davalının aksini ispatlayamadığı anlaşılmıştır. Nitekim Yargıtay 15. Hukuk Dairesi ... Esas, ... Karar sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "..ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. madde gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir. Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'ndaki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır." ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi ise .... Esas ve .... Karar sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "Somut olayda, davalı müflis şirket kesin süreye rağmen, 2014 ve 2015 yılı ticari defter ve kayıtlarını sunmamıştır. Yukarıdaki Yargıtay kararında belirtildiği üzere mahkemece, HMK 220/3. madde gereğince, davalının sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunun kabul edebilmesi mümkündür. Bu durumda davacının sunduğu defter ve kayıtlara göre davacının cari hesap alacağı ve karşılıksız çıkan çeklerden dolayı 192.019,70 TL alacağı bulunduğunun kabul edilmesi gerekir." Bu bağlamda tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde davacının alacağını ispatlaması ile birlikte 10.11.2026 tarihli celsede davacı tarafından kısmi dava olarak açılan işbu davada Mahkemece davacıya tahkikat bitirilmeden önce 2 kere söz verilmesine ve rapora itirazlar reddedildikten sonra tekrar söz verilmesine rağmen davanın ıslah edilmediği, kısmi dava olarak açılan davada ıslahın resen hatırlatılmasının mümkün olmaması ve davacı tarafından davanın ıslahına yönelik beyanda bulunulmaması karşısında taleple bağlılık ilkesi gözetilerek davacının davasının 1.000,00-TL üzerinden kabulü ile davaya konu ... İcra Dairesi ...Esas sayılı takip dosyasında 1.000,00-TL asıl alacak ve işleyecek faiz oranı yönünden davalının itirazının iptaline ve takibin devamına karar vermek gerekmiştir. Takibe konu alacağın faturaya dayalı likit olduğu bu suretle tazminat koşullarının oluştuğu anlaşılmakla itirazın iptaline karar verilen asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 200,00-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine de karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜNE, Buna göre: Davaya konu ... İcra Dairesi ... Esas sayılı takip dosyasında 1.000,00-TL asıl alacak ve işleyecek faiz oranı yönünden davalının İTİRAZIN İPTALİNE, TAKİBİN DEVAMINA, 2-İtirazın iptaline karar verilen asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 200,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 732,00 TL harcın peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yapılan 732,00 TL Peşin harç ve 732,00 TL başvurma harcı 8.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 2.047,90 TL posta gideri olmak üzere toplam 12.011,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre 1.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE, 7- 6.000,00 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye irad kaydına, Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/11/2026
Katip ... ¸e-İmzalıdır.
Hakim ... ¸e-İmzalıdır.