İlk Derece Mahkemesi 2025/929 E. 2026/220 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/929 Esas - 2026/220 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2025/929 Esas KARAR NO : 2026/220

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 04/07/2022 KARAR TARİHİ : 10/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 21/04/2026

..... Bölge Adliye Mahkemesi'nin ..... sayılı ilamı sonrasında Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 30/07/2019 günü saat 22.20 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile ..... istikametinden ..... istikametine doğru seyir halinde iken olay mahalli kavşağa geldiği sırada istikametine göre solundan kavşağa giriş yapan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile çarpışması sonucu dava konusu trafik kazası meydana geldiğini, ..... esas ile açılan davada toplanan delillere göre, ..... raporuna göre ... plakalı araç sürücüsünün Tali Kusurun ... plakalı araç sürücüsünün ise asli kusurlu olduğu gönünde rapor tanzim edildiğini belirterek şimdilik 2.500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davacılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat tutarlarının ... ve ... İçin Ayrı ayrı 150.000 TL Kardeşler ... ve ... için yarı ayrı olmak üzere 75.000 TL toplamda 450.000 TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsile karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıların belirsiz alacak olarak dava açmada hukuki yararı bulunmadığından HMK'nın 114/H maddesi gereği dava şartı yokluğundan başvurunun reddinin gerektiği, KTK'nın 97. Maddesi gereği sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğinden, davanın usulden reddinin gerektiği, Manevi tazminattan herhangi bir sorumluluklarının bulunmadığını, Kusur oranların tespiti için dosyanın ..... sevk edilmesi gerektiğini, Destekten yoksun kalma tazminatının, ölenin desteğinden yoksun kalan kişiler tarafından istenebileceğini, Cenaze ve defin giderleri talebinin reddinin gerektiğini, Hesaplanacak tazminattan müterafik kusur ve hatır taşıması indirimin yapılması gerektiğini, Cenaze ve defin masraf taleplerinin reddinin gerektiğini, Sadece dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, Müteveffanın alkollü sürücünün kullandığı aracına binmekle müterafik kusurlu olduğunu, Sigorta Genel Şartlarına göre hesap yapılması gerektiğini, Sigorta şirketinin sorumluluğunun temerrüt tarihinden başlamakta olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, Davacının kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubunun gerektiğini, Müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, Hatır taşımasını mevcut olması sebebiyle %20'den az olmamak üzere indirim yapılması gerektiğini, Sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğu, zararın poliçe limitlerini aşması halinde aşan zarar yönünden aracın kasko poliçesini düzenleyen sigorta şirketine davayı ihbar etme hakkını saklı tuttukları belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının dilekçesinde belirttiği delillerin tamamı taraflarına tebliğ edilmediğinden dolayı HMK'ya aykırılık teşkil ettiğinden davanın usulden reddinin gerektiğini, Davanın meydana gelmesinde davalının herhangi bir kusurunun olmadığını, Ceza davası ile doğrudan bağlı olduğundan, bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, davalının aleyhine haksız ve usule aykırı surette açılan davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ..... Asliye Ticaret mahkemesinin yetkili olmadığı, ..... Asliye (Ticaret) Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğunu, Müteveffanın teyzesinin oğlu olduğu ve talep edilen manevi tazminatın çok yüksek olduğunu, Hatır taşımacılı indiriminin yapılması gerektiğini, Davanın reddine, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davacılardan tahsiline karar verilmesi yönünde talepleri bulunduğunu, Davacının dilekçesinde belirttiği delillerin tamamı taraflarına tebliğ edilmediğinden HMK'ya aykırılık teşkil ettiği ve bu sebeple davanın usulden reddinin gerektiği belirtmişlerdir. DELİLLER VE GEREKÇE; Dava trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemlerine yöneliktir. ..... Bölge Adliye Mahkemesi'nin ..... sayılı ilamı ile "...Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından; davalıya dava dilekçesinin tebliği üzerine, dosyaya vekaletname ibraz edilerek, davaya cevap verdikleri halde, UYAP Sistemine vekil olarak kendileri yerine, diğer davalı ... ... Sigorta AŞ vekilinin, davalı vekili olarak eklenerek davalı ... Sigorta AŞ'nin vekili olmayan avukata yapılan tebligat ile yargılamaya devam edilerek, hukuki dinlenilme haklarının ihlal edildiğinden bahisle kararın hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir. 1-Davalının adil yargılanma hakkı kapsamında, hukuki dilenilme hakkının ihlal ediliğine yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde; Anayasa'nın 36. maddesinde "Herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." denilmiş olup, hukuk yargılamasında da; HMK'nın 27. maddesinde adil yargılanma hakkı kapsamından kalan "hukuki dinlenilme hakkı" düzenlenerek, maddede " (1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. (2) Bu hak; a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, b) Açıklama ve ispat hakkını, c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini, içerir." denilerek, hukuki dinlenilme hakkının kapsamı düzenlenmiş, "yargılama ile ilgili bilgi sahibi olması da," hukuki dinlenilme hakkı kapsamında, olduğundan, taraflara usulüne uygun duruşma günü bildirilmeden yargılamaya devam edilemeyeceği gibi, "açıklama ve ispat hakkı" çerçevesinde, yargılamaya esas raporlar tarafa veya vekiline tebliğ edilmeksizin yargılamaya devam edilerek, yokluklarında karar verilemez. Nitekim HMK'nın 139. maddesinde de; " (1) Mahkeme, dilekçelerin karşılıklı verilmesinden ve yukarıdaki maddelerde belirtilen incelemeyi tamamladıktan sonra, ön inceleme için bir duruşma günü tespit ederek taraflara bildirir." denilerek usulüne uygun tebligatın gerekliliğini vurgulamıştır. Somut olayda, davalı ... Sigorta AŞ'ne dava dilekçesi tebliğ edilmesi üzerine, davalı vekili olarak vekaletname ibrazı ile davaya cevap vermesi sonrasında, vekilin UYAP Sistemine kaydı esnasında, Av. ....., dosyada taraf olan diğer davalı ... ... Sigorta A.Ş'nin vekili olduğu, ... Sigorta AŞ'nin vekili olmadığı halde, ... Sigorta AŞ'nin vekili olarak gösterilerek, gerek ön inceleme duruşması, gerekse de raporlar bu vekile tebliğ edilerek yargılamaya devam edilmiş, mahkemece gerekçeli karar aşamasında durum fark edilerek, ... Sigorta AŞ vekili olarak vekaletname ibraz eden avukata tebliğ edilmesi üzerine, karar davalı tarafından istinaf edilmiştir. Bu durumda, ön inceleme aşamasında ve tahkikat aşamasında davalının yargılama ile ilgili bilgi alma hakkı sağlandığı söylenemeyeceğinden, davalının hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğine yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmüştür. Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, davalı ... Sigorta AŞ vekiline usulü uygun duruşma günü tebliğ edilmeden yargılamaya devam edilerek esas hakkında karar verilerek, hukuki dinlenilme hakkı ihlal edildiğinden, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, duruşma günü, davalının yokluğundan yapılan işlemler davalıya tebliğ edilerek, itiraz hakkı tanınmak suretiyle karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin incelenmesine yer olmadığına..." dair karar verilerek dosya Mahkememize iade edilmiştir. Mahkememizce Bölge Adliye Mahkemesi ilamı, bilirkişi raporları ve talep arttırım dilekçesi davalı ... Sigorta AŞ'ye tebliğ edilerek yargılamaya devam olunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesi ilamı sonrasında davacı ile davalılar ... ve ... ile ibranamenin sunulduğu, ibranamenin incelenmesinde "... E sayılı ilamının konu olan .....E sayılı dosyadan davacılar vekiline 50.000 TL ödeme yapacaklar bu ödeme sonrasında geriye kalan bedelden davacılar ve vekili feragat edecektir..." şeklinde olup yine davacılar vekili tarafından sunulan 24/022026 tarihli dilekçesinde davalılar ... ve ... yönünden talep haklarından feragat edildiği belirtilmiştir. Davalı ... Sigorta AŞ yönünden poliçe limiti dahilinde alacağın tahsil edildiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; 30/07/2019 günü saat 22.30'da davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ve davalı ...'un işleteni olduğu diğer davalı ... ... Sigorta AŞ tarafından sigortalı ... plakalı aracın ..... Yolu Kavşağında iken ... karayoluna katıldığı esnada aracının sağ kısmı ile seyir istikametine göre kavşağın sağından ..... İlçesi istikametinden gelen diğer davalı ...'un sevk ve idaresinde olan işleteni davalı ... olan ve davalı ... Sigorta AŞ tarafından sigortalı olan ... plakalı araç ile çarpıştığı, mahkememizce kusur yönünden hükme esas alınan .....'nden alınan kusur raporunda meydana gelen kazada davalı sürücü ...'un %15 diğer davalı sürücü ...'ın ise %85 oranında kusurlu olduğu, meydana gelen kazada davacıların desteği olan ...'ın ... plakalı araç içerisinde yolcu konumunda olduğu ve meydana gelen kazada kusuru olmadığı anlaşılmıştır. Destekten yoksun kalma tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede, davalılar ... ve ... yönünden Mahkememizce Bölge Adliye Mahkemesi ilamı öncesinde toplamda 754.071,17 TL tazminata hükmedilmiştir. TBK 166/III. Maddesinde "...Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen borçlunun iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır...." hükmü gereğince ibra edilen borçlu iç ilişkide zarardan ne kadarından sorumlu ise o miktarda diğer sorumlularda borçtan kurtulmaktadır. Yine TBK 168/II. Maddesi gereğince "...Alacaklı diğerlerinin zararına olarak borçlulardan birinin durumunu iyileştirirse, bunun sonuçlarına katlanır...." maddesi de amirdir. Buna göre usuli kazanılmış haklar da gözetilerek davalılar aleyhine hükmedilen tazminat miktarından hükme esas alınan kusur oranı üzerinden tazminat miktarı indirilmekle davalılar ..., ... ve ... Sigorta hakkında davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede ise, haksız eylem nedeniyle ancak bir defa istenebileceği, bu tazminat türünün bir gereği olup, hukuk sisteminde manevi tazminatın bölünmezliği ilkesi kabul edilmiştir. ..... sayılı ilamında da belirtildiği üzere "...Manevi tazminatın bölünmezliği ilkesi gereğince manevi zarar karşılığı olarak istenebilecek manevi tazminat bölünerek istenemeyeceğinden ve uğranılan manevi zararın Sulh İbra Protokolü başlıklı 17.10.2017 tarihli belge ile taraflar arasında kabul edilerek belirlenmiş ve ödenmiş olduğu anlaşıldığından yeniden ve ek olarak manevi tazminat istenemez. Bu nedenle mahkemece, bu husus gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmayıp hükmün bozulması gerekmiştir...." şeklindedir. Buna göre manevi tazminatın davalılar ... ve ...'dan tahsil edilmiş olduğu anlaşılmakla diğer davalılar yönünden de davanın reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı ... Sigorta AŞ yönünden açılan davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, 2-Davalılar ... ve ... yönünden açılan davanın vaki feragat nedeniyle reddine, 3-Davanın destekten yoksun kalma tazminatı yönünden kısmen kabulü ile, davacı ... için 66.425,65 TL, davacı ... için 46.685,00 TL toplamı 113.110,65 TL’nin davalılar ..., ... ile davalı ... Sigorta AŞ’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, alacağa davalılar ... ve ... yönünden 30/07/2019, davalı ... Sigorta AŞ yönünden ise 09/08/2021 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, 4-Destekten yoksun kalma tazminatı talebi yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine, 5-Manevi tazminat isteminin reddine, 6-Destekten yoksun kalma tazminat talebi yönünden; Alınması gereken 7.726,60 TL harçtan peşin alınan 1.545,52 TL, ıslah dilekçesi ile yatırılan 3.211,00 TL harcın toplamı olan 4.756,52 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.970,08 TL harcın davalılar ..., ... ile davalı ... Sigorta AŞ’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 7-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği ..... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.400,00 TL arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına, 8-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 1.545,52 TL peşin harç ve 3.211,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 4.837,22 TL' den 725,58 TL'sinin davalılar ..., ... ile davalı ... Sigorta AŞ’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 9-Davacı tarafından yapılan ..... Bölge Adliye Mahkemesi kaldırma kararı öncesi toplam 4.029,50 TL, kaldırma kararı sonrası yapılan 638,90 TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 4.668,40 TL masrafın davanın kabul ret oranına göre 700,26 TL'sinin davalılar ..., ... ile davalı ... Sigorta AŞ’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına, 10-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden destekten yoksun kalma tazminatı yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 45.000,00 TLL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ile davalı ... Sigorta AŞ’den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 11- Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 12-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine, Dair davacı vekilinin, e-duruşma sistemi üzerinden davalı ... ve ... vekili ve e-duruşma sistemi üzerinden davalı ... vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ..... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 10/04/2026

Katip ..... e-imzalı

Hakim ..... e-imzalı

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.