İlk Derece Mahkemesi 2025/51 E. 2026/491 K.

T.C. İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2025/51 Esas KARAR NO :2026/491

DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:20/01/2025 KARAR TARİHİ:10/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacılar vekili 20/01/2025 tarihli dava dilekçesi ile; keşide yeri İstanbul olan ; ... nolu 167.250,00 TL değerindeki çek sebebiyle çekin son hamili olan davalı tarafından alacak talebinde bulunulmuş olup, müvekkili şirketin davalıya çeke dayalı herhangi bir borcu bulunmadığını, keza söz konusu çek üzerindeki imzanın müvekkili şirket yetkilisi ...'e ait olmadığını, imzanın çekin geçerlilik şartı olup imzanın borçlunun elinin ürünü olması gerektiğini, dava dilekçesine ekli vekaletname örneğinin dahi çıplak gözle incelendiğinde çek üzerindeki imzalanın müvekkiline ait olmadığı, müvekkilinin imzasının taklit edildiğinin anlaşılmakta olduğunu, mahkemece yaptırılacak imza incelemesi neticesinde de imzanın müvekkiline ait olmadığının ortaya çıkacağını, bu nedenle müvekkilinin imzasının yer almadığı, sahte imza ile düzenlenen işbu çekten dolayı sorumlu olmasının mümkün olmadığını belirterek fazlaya ilişkin hak ve alacaklarımız saklı kalmak kaydıyla; taleplerinin kabulü ile müvekkili şirketin işbu keşide yeri İstanbul olan ; ... nolu 167.250,00 TL bedelli çek yönünden borçlu olmadığının tespitine, vekâlet ücreti ve sair yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili 03/03/2025 tarihli cevap dilekçesi ile; davacıların dava konusu çekin cirantaları olduğunu, çek incelendiğinde davacılar dışında; Keşideci: ... T.C. Kimlik Numaralı ..., Ciranta:... Vergi Numaralı ...MOBİLYA İTHALAT İHRACAT VE TİC. LTD. ŞTİ., Ciranta: ... Vergi Numaralı ... ... OKSİT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.'nin de yer aldığı ve çekin müvekkil Banka'ya ... ... OKSİT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. tarafından verildiğinin görüldüğünü, davacıların iş bu davalarındaki iddiaları ve bu iddialarının neticelerinin çekte bulunan keşideci ve diğer cirantaları doğrudan etkileyeceğini, bu nedenle HMK m.61 uyarınca davanın işbu keşideci ve cirantalara ihbarını talep ettiklerini, davacı ... ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından 24.10.2022 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... E. Numaralı "KONKORDATO" davası ve davacı ... tarafından 29.11.2022 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... E. Sayılı "KONKORDATO davası ikame edildiğini, daha sonra bu iki dosyanın birleştirilerek yargılamanın .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... E. Sayılı dosya üzerinden devam ederek 19.09.2024 tarihinde karara çıktığını, iş bu davada, davacılar ... ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin konkordatosunun tasdik edildiğini, ayrıca huzurdaki yargılamaya konu çekin iş bu konkordato dosyasına alacak kaydı ile birlikte müvekkili Banka tarafından bildirildiğini, davacılar tarafından belirtilen dava dosyasında hiçbir itirazda bulunulmadığını ve alacağın tasdik olan konkordato projesi çerçevesinde ödenmesine karar verildiğini, alacağın varlığı ile ilgili olarak gerekli tüm Bilirkişi/Komiser incelemelerinin .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... E. Sayılı dosyasından yapılarak alacağın kabul edildiğini, bu nedenle Konkordato dosyası huzurdaki dava dosyası için HMK m.303 kapsamında kesin hüküm teşkil ettiğinden, huzurdaki davanın HMK m.114/(1)-i ve HMK m.115/1-2 uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacıların dava konusu çek üzerindeki imzaların kendi elleri ürünü olmadığı yönündeki iddialarının soyut ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, dava konusu çek üzerindeki ciro silsilesi incelendiğinde; davacılardan hemen sonra ... ... Oksit San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin cirosunun bulunduğu ve iş bu çekin müvekkili Banka'ya dava dışı ... ... Oksit San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından borçlarından mahsup edilmek üzere verildiğinin açık olduğunu, dolayısıyla, davacının iddialarını kabul etmemekle birlikte eğer ki davacının imzası sahte ise bu iş/işlemden lehine sonuç çıkan taraf ... ... Oksit San. Ve Tic. Ltd. Şti. Olduğunu, bu nedenle işbu şirket yetkilileri hakkında suç duyurusunda bulunulmasını talep ettiklerini, müvekkili bankanın iyiniyetli hamil konumunda olduğunu, müvekkili tarafından huzurdaki davanın açılmasına sebebiyet verilmediğiden yargılama neticesinde aleyhe vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek davanın usulden reddine, aksi kanaat ile birlikte esasa girilmesi halinde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacılar aleyhine takip tutarının %20'sinden az olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin davacılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İhbar olunanlar ... İhracat ve Tic. Ltd. Şti. vekili 05/09/2025 tarihli ihbara cevap dilekçesi ile; davalı tarafından söz konusu çekler için alacak kaydı yapıldığı belirtilmişse de söz konusu çekler ile ilgili olarak çekin üzerinde bulunan imzaların müvekkillerine ait olmadığını, müvekkili firmanın daha önce bulunduğu ... adresinde bulunan fabrika alanında müvekkili firmaya ve ...'e ait bir çok çek ve senedin, kıymetli evrakın çalındığını, söz konusu çeklerle ilgili olarak bir kısım şikayette bulunulduğunu, ancak çekleri alan kişi yada nerede kaybolduğu bilinmediği için Cumhuriyet Savcılıkları tarafından Kovuşturulmaya yer olmadığına dair karar verildiğini, davaya konu çek üzerinde bulunan imzaların da müvekkili ...'e ve ...yetkilisi ...'e ait olmadığını, bu durumun yapılacak imza incelemesiyle ortaya çıkacağını, müvekkilleri tarafından çek iptal davası açılmadığını, çünkü çek iptal davasının hamil tarafından açılabildiğini, keşideci tarafından açılan davaların reddedilmekte olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, ... ... Şubesi'ne ait keşide yeri İstanbul olan ; ... nolu 167.250,00 TL bedelli çek ile ilgili olarak çek üzerinde bulunan imzanın davacılara ait olmadığı iddiasına dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır. Mahkememizce davacı şirket yetkilisinin imzasına havi belge asılları celp edilerek dava konusu Keşide yeri İstanbul olan ... nolu 167.250,00 TL bedelli 15/02/2022 keşide tarihli çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı yönünde kasa evrakı ve imza asıllarını içerir belgeler incelenmek sureti ile rapor tanzimi amacı ile imza incelemesi yapılması hususunda dosyanın İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesine gönderilmesine karar verilerek dosya ATK'na gönderilmiş ise de davacılar vekilinin 08/06/2026 tarihli ve davalı vekilinin 25/05/2026 tarihli dilekçeleri dikkate alınarak dosyanın ATK'ndan iadesi istenilmiştir. Davacılar vekilinin 08/06/2026 tarihli dilekçesi ile tarafların huzurdaki davaya konu uyuşmazlığı sulh yoluyla sona erdirmiş olup aralarındaki ihtilafı karşılıklı olarak sona erdirdiklerini, davalı tarafın da 25/05/2026 tarihli dilekçesi ile sulhe ilişkin beyanlarını dosyaya sunduğunu belirterek davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, taraflarınca yargılama gideri ve vekalet ücreti talep edilmediğinden müvekkilleri lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine, mahkeme kasasındaki çek aslının taraflarına teslimine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Davalı vekilinin 25/05/2026 tarihli dilekçesi ile müvekkili banka tarafından dava dışı ... ... OKSİT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.’ne kullandırılan kredilerin borcundan mahsup edilmek üzere davacılar tarafından cirolanan ve ... ... tarafından müvekkili bankaya teslim edilen ... A.Ş. ... No'lu 167,250.00 TL Bedelli çek aslının 04/09/2025 tarihinde Mahkeme kasasına teslim edildiğini, dava konusu çeke ilişkin olarak alacaklarının dava açıldıktan sonra sona ermiş olup, davanın konusu kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, alacak dava açıldıktan sonra son erdiğinden müvekkili aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine, taraflarınca yargılama gideri ve vekalet ücreti talep edilmediğinden müvekkili lehine de yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine, Mahkeme kasasındaki çek aslının davacılara veya vekiline teslimine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Sulh görülmekte olan bir davada, tarafların aralarındaki uyuşmazlığı kısmen veya tamamen sona erdirmek amacıyla, mahkeme huzurunda yapmış oldukları bir sözleşmedir. Sulh, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlıkları konu alan davalarda yapılabilir (HMK m.313/1,2). Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir (HMK m. 315). Vekilin sulh olabilmesi için bu hususta vekaletnamesinde özel yetkisinin bulunması gerekir. Davadan feragat veya davayı kabul veya sulh muhakemenin ilk celsesinde vuku bulursa, karar ve ilam harcının üçte biri daha sonra olursa üçte ikisi alınır.( Harçlar Kanunu m.22/1) Anlaşmazlık sulh nedeniyle ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur. (AAÜT m.6). Sulh olunmuş olmasından dolayı tarafların yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden genel kurallardan farklı uygulamayı gerektiren kendi aleyhlerine bir beyanı olduğu takdirde bu beyana göre işlem yapılır. Davacılar vekilinin ve davalı vekilinin tarafların sulh olduklarına ilişkin beyanları belirtilen kurallarla birlikte değerlendirildiğinde sulh doğrultusunda karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi isteminde bulunulduğu, tarafların yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden herhangi bir talepleri bulunmadığının beyan edildiği, dava konusunun tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği haklardan olduğu anlaşılmakla HMK'nın 315. Maddesi gereğince sulh nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-HMK. 315 maddesi gereğince sulh nedeniyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-Sulh ön incelemeden sonra yapıldığından Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken (2/3) 488,00 TL harçtan davacının peşin olarak yatırmış olduğu 2.856,22 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 2.728,82 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacılar vekili ve davalı vekili vekalet ücreti talepleri bulunmadığını beyan ettiğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 4-Davacılar vekili ve davalı vekili sulh kapsamında yargılama gideri talepleri olmadığını beyan ettiğinden davacı tarafın yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, dosyanın ATK'ndan iadesinin istenildiği görülmekle ATK tarafından fatura düzenlendiği taktirde fatura ücretinin davacı tarafça ödenmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. Bendine göre; arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda anlaşamamaları hallerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinde ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre hazineden ödenen toplam 4.700,00-TL arabuluculuk ücretinin davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine, Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde karar verildi. 10/06/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim .. e-imzalıdır