İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/178 E. 2026/789 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/178
- Karar No
- 2026/789
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/178 Esas KARAR NO : 2026/789 DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 01/03/2025 Birleşen Mahkememizin ... /... Esas -.../... Karar sayılı dosyası; DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 05/05/2025 KARAR TARİHİ : 15/10/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı sigorta şirketinde ... - ... vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) bulunan davalı ... .. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plakalı araç ... ... sevk ve idaresinde iken .. plakalı motosiklet ile .. tarihinde yaralanmalı/maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, Trafik Kazası Tespit Tutanağında kazanın oluşumunda ... plakalı aracın olay yerinden firar ettiğinin tespit edildiğini, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .../... Soruşturma numaralı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre kaza sırasında duraklama halinde olan ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'in Karayolları Trafik Yönetmeliği md.117'de düzenlenen "Duraklamalarda alınacak önlemleri almamak" kuralını ihlal ettiğinin tespit olunduğunu, kazada yaralanan ... plakalı motosiklet sürücüsü ... ... ... tarafından, kaza sebebiyle uğramış olduğu sürekli maluliyet, geçici iş göremezlik ve bakıcı giderlerinin ödenmesi talebiyle Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulduğunu, ....E... sayılı tahkim dosyası kapsamında alınan kusur raporu doğrultusunda sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'in duraklamada alınacak önlemleri almamak suretiyle kazanın oluşumunda %25 oranında kusurlu olduğunun tespit olunduğunu, söz konusu kaza nedeniyle davacı şirketçe ödenen ... -TL'nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi olan ... -TL'nin rücuen tahsili için Antalya Genel İcra Dairesi ... /... E. Sayılı ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça takibe itiraz edildiğini ve takibin durduğunu beyanla davanın kabulü ile davalının Antalya Genel İcra Dairesi .../... E. sayılı icra dosyasına yaptığı kötüniyetli itirazın iptaline, takibin devamına ve takibe kötüniyetle itiraz edilmiş olması nedeniyle %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile yasal vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımı itirazlarının olduğunu, somut durum kapsamında değerlendirildiğinde sürücünün olay yerinden ayrıldığından bahisle poliçe limiti kapsamında ödenen tutarın davalıya rücu edilmesinin mümkün olmayacağını, davacının her ne kadar, müvekkilin maliki olduğu araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle rücu talep etmekte ise de her somut durum kendi içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, sürücü ...'in yaşanan kaza sonrasında araçtan indiğini ve ambulans gelene kadar beklediğini, davalının dava dışı... ... ... 'in malulünde kusurunun bulunmadığını, davacı şirketin hükme bağlanılan tazminatın davalıya rücu etme hakkı bulunmadığını, davalının aracın sahibi olsa da kazanın ortaya çıkmasında herhangi bir kastı veya ihmalinin bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından yapılan ödemeye esas alınan maluliyet raporunun da kabulünün mümkün olmadığını, dava dilekçesinde belirtilen raporda %11.6 oranında sürekli özür oranı tespit edildiği belirtilmiş ise de anılı raporun ve tespitlerin kabulünün taraflarınca mümkün olmadığını, söz konusu rapor dava dışı kişiler tarafından tek taraflı olarak alındığını, davalıya rücu edilmesini kabul etmemekle birlikte, davacı sigorta şirketince ödenen sürekli iş göremezlik tutarının da kabulünün mümkün olmadığını, davacı sigorta şirketinin rücu etmek istediği tazminat için bildirim yükümünü yerine getirmediğini, davalı aleyhinde icra inkar tazminatına hükmedilmesinin mümkün olmadığını beyanla davanın reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen dava dosyasında; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil sigorta şirketinde ... nolu ... - ... vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) bulunan davalı ... ... Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plakalı araç ... sevk ve idaresinde iken... plakalı motosiklet ile ... tarihinde yaralanmalı/maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... /... Soruşturma numaralı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre kaza sırasında duraklama halinde olan... plakalı kamyonet sürücüsü ...'in Karayolları Trafik Yönetmeliği md.117'de düzenlenen duraklamalarda alınacak önlemleri almamak kuralını ihlal ettiği tespit olunduğunu ... plakalı araç sürücüsü ...'in duraklamada alınacak önlemleri almamak suretiyle kazanın oluşumunda %25 oranında kusurlu olduğunu Müvekkil şirketçe ödenen ... -TL'nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi olan ... -TL'nin rücuen tahsili için başlatılan Antalya Genel İcra Dairesi .../... E. Sayılı ilamsız icra takibine itiraz edilmesi üzerine itirazın iptali talepli Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... E. Sayılı dava dosyası açıldığını, Antalya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi .../... E. sayılı dosyaya konu edilen önceki ödemeye ek olarak ... tarihinde ...-TL (stopaj kesintisi ile ... -TL) ek tazminat ödemesi yapıldığını, işbu dava ile Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımı itirazlarının olduğunu, somut durum kapsamında değerlendirildiğinde sürücünün olay yerinden ayrıldığından bahisle poliçe limiti kapsamında ödenen tutarın davalıya rücu edilmesinin mümkün olmadığını, davacının her ne kadar "müvekkilin maliki olduğu araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi" nedeniyle rücu talep etmekte ise de her somut durum kendi içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, zira sürücü ...'in yaşanan kaza sonrasında araçtan indiğini ve ambulans gelene kadar beklediğini, davalının dava dışı ...'in malulünde kusurlu bulunmadığını, davacı şirketin bakıcı ve tedavi masrafları sebebiyle davalıya rücu etme hakkının bulunmadığını, davacı sigorta şirketinin rücu etmek istediği tazminat için bildirim yükümünü yerine getirmediğini, davalı aleyhinde icra inkar tazminatına hükmedilmesinin mümkün olmadığını beyanla davalı hakkında açılmış bulunan iş bu davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir usulüne uygun tebligatların yapılarak taraf teşkilinin sağlandığı anlaşılmıştır. Antalya Genel İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı dosyası uyap sistem üzerinden dosyamız arasına alınmıştır. Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .../... Soruşturma sayılı dosyasının uyap sistem üzerinden dosyamız arasına alınmıştır. Antalya İl Emniyet Müdürlüğüne yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. ... şirketine yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Sigorta Tahkim Komisyonuna yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. Antalya ... .Asliye Ceza Mahkemesine yazılan müzekkeremize gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, davalı Sigorta Şirketi tarafından trafik kazası nedeniyle zarar gören üçüncü kişilere ödenen tazminatın, ZMMS poliçesi kapsamında kendi sigortalısı olan davalıdan, sürücünün olay yerini terk ettiği iddiasına dayalı olarak rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan ZMM Sigorta Genel Şartlarında sigortanın, sigortalıya rücu hakkı; "B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortanın Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde; "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin Kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir. Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir: f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde, sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir. Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklısının davacı, borçlusunun davalı, takip konusunun "...ödenen tazminatın olay yeri terk sebebiyle borçlu şirkete rücusu ve ... TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte borçlu şirketten tahsili istemi" olduğu, toplam alacak miktarının ... TL olduğu, süresinde borçlu tarafından yapılan itiraz sonrasında takibin durduğu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklısının davacı, borçlusunun davalı, takip konusunun "...ödenen tazminatın olay yeri terk sebebiyle borçlu şirkete rücusu ve ... TL nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte borçlu şirketten tahsili istemi" olduğu, toplam alacak miktarının ... TL olduğu, süresinde borçlu tarafından yapılan itiraz sonrasında takibin durduğu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. ... tarihli uyuşmazlık başvurusu bilirkişi raporunda; "... ... plakalı araç sürücüsü ... kazanın oluşumunda %75 (yüzde yetmiş beş) oranında asli kusurlu olduğu... ... plakalı araç sürücüsü ... %25 (yüzde yirmi beş) oranında tali kusurlu olduğu..." şeklinde belirtilmiştir. ... tarihli trafik kazası bilirkişi raporunda; "... ... plakalı motosiklet sürücüsü ...'in, kazanın oluşumuna etken kural dışı davranışlarının Karayolları Trafik Kanununun, 52/1-B 'Hızlarımı kullandıktarı aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.' maddesi ile birlikte, 47-1-D 'Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymamak '(Görüş alanı açık olmasına rağmen seyir istikametindeki yola gereken dikkat ve özeni göstermemek) maddesinin ihlali niteliğinde olduğu... Kaza sırasında duraklama halinde olan... plakalı kamyonet sürücüsü ...'in, kazanın oluşumuna etken kural dışı davranışlarının ise Karayolları Trafik kanununa bağlı yönetmeliğin, 117 'Duraklamalarda alınacak önlemleri almamak,' maddesinin ihlali niteliğinde olduğu görüş ve kanaatine varılmış..." şeklinde belirtilmiştir. Mahkememiz tarafından dosya Adli Tıp Kurumuna sevk edilmekle; Antalya Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen ... tarihli raporda; "... Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Sürücü ...'in kusursuz olduğu, B) Sürücü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu...." şeklinde belirtilmiştir. Çelişkinin giderilmesi amacıyla İTÜ'den oluşturulan üç kişilik trafik bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ... tarihli heyete ait raporda; "...Adli Tıp Kurumu, Antalya Trafik İhtisas Dairesi uzmanları tarafından tanzim olunmuş, ... tarihli Bilirkişi Raporu'ndaki kusur gerekçelerinin ve kusur durumunun, heyetimizin görüşü ile örtüştüğü mütalaa olunmaktadır. ...." şeklinde belirtilmiştir. Sigortacının rücu hakkı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95/2 maddesinde düzenlenmiş olup, anılan maddede; "Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesine yer verilmiştir. Sigorta Genel Şartları B.4-f maddesi kapsamında sigortalı, sürücünün olay yerini terk eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, bedeni hasara neden olsun veya olmasın can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerde ilgili maddeden kaynaklanan sorumluluklardan kurtulur. Bedensel zarar doğuran kaza olmasa dahi, olay yerinin terk edilmesi halinde sigorta şirketinin yukarıda belirtilen istisnalar haricinde sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiştir. Söz konusu maddedeki bedeni hasar ibaresi ile kastedilen olay yerinin terk edilmesi için zorunlu hallerin neler olduğunun açıklanmasıdır. Dolayısıyla olay yerini terk nedenine dayalı rücu hakkının maddi hasarlı trafik kazalarında da uygulanmasına engel bir hal bulunmamaktadır. Somut olayda, meydana gelen trafik kazasında sigortalı aracın sürücüsünün dosya kapsamında alınan ATK ve İTÜ heyeti raporlarında belirtildiği şekilde kastı yahut ağır kusuru bulunmadığı, trafik kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün olay yerinden ayrıldığı belirtilmiş ise de, sigortalı araç sürücüsünün, zarar gören araç sürücüsünün ve tanık ... ... ... kollukta vermiş oldukları ifadelerle sabit olduğu üzere, sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrası belli bir süre olay yerinde beklediği, zarar gören araç sürücüsünü ambulansa bindirdikten sonra ... ... ... evine bırakmak üzere olay yerinden ayrıldığı anlaşılmakla davacı sigorta şirketinin rücu şartları oluşmadığından davanın ve birleşen davanın reddine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın ve birleşen davanın REDDİNE, Asıl dava ; 2-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harcın peşin olarak alınan ... TL harçtan mahsubu ile bakiye ... TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE, 3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE, 4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacının üzerinde BIRAKILMASINA, 6-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa İADESİNE, Birleşen Dava; 7-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harçtan peşin olarak alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE, 9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 10-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacının üzerinde BIRAKILMASINA, 11-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa İADESİNE, Dair, davacı vekili ve davalı vekili yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili Antalya İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/10/2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır