İlk Derece Mahkemesi 2025/1035 E. 2026/823 K.

T.C. Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/1035 Esas - 2026/823 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A Yargılama Yapmaya Ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/1035 KARAR NO: 2026/823

HAKİM : KATİP :

DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ :

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 31/10/2025 KARAR TARİHİ : 13/10/2026 G.K. YAZIM TARİHİ : 12/11/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ilişki kapsamında davalıya mal ve hizmet temin edilerek faturalar düzenlendiğini, davalının borcunu tam olarak ödememesi üzerine alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili yargılama sırasında sunduğu tam ıslah dilekçesi ile davasını alacak davasına dönüştürerek, 192.082,86 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir. Davalı vekili cevap ve yargılama sırasında sunduğu beyan dilekçelerinde özetle; davacı tarafından ileri sürülen alacağın gerçeği yansıtmadığını, tarafların ticari defter ve kayıtlarının dikkate alınması gerektiğini, davacının bazı faturalarının davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı bulunmadığını ve bu faturalara konu mal veya hizmetlerin teslim edildiğinin ispatlanamadığını, yapılan ödemeler ile davacıya düzenlenen iade faturalarının alacak hesabında gözetilmesi gerektiğini savunmuş, davacıya yapılan ödemeler ile iade edilen malların hesaptan düşülmediğini, özellikle davalı kayıtlarında bulunmayan faturaların davacı alacağına dahil edilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan cari hesap/fatura alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemiyle açılmış olup, davacı vekili yargılama sırasında sunduğu ıslah dilekçesi ile davasını tamamen ıslah ederek itirazın iptali talebinden vazgeçip alacağın doğrudan davalıdan tahsilini talep etmiş ve davasını alacak davasına dönüştürmüştür. 6100 sayılı HMK’nın 176. maddesinde taraflardan her birinin yapmış olduğu usul işlemlerini kısmen veya tamamen ıslah edebileceği, 180. maddesinde ise davanın tamamen ıslahına ilişkin usul düzenlenmiştir. Davacının, itirazın iptali şeklindeki talep sonucunu değiştirerek aynı maddi vakıaya ve aynı alacağa dayanmak suretiyle doğrudan tahsil talebinde bulunması davanın tamamen ıslahı niteliğindedir. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/05/2023 tarihli, 2021/8745 Esas ve 2023/2831 Karar sayılı ilamında da itirazın iptali davası olarak açılan davanın ıslah suretiyle alacak davasına dönüştürülmesi mümkün kabul edilmiş ve uyuşmazlık alacak davası olarak incelenmiştir. Somut olayda davacı tarafından yapılan ıslahın da talep sonucunun bütünüyle alacağın tahsiline dönüştürülmesi niteliğinde olduğu anlaşılmakla, uyuşmazlık alacak davası hükümlerine göre değerlendirilmiştir. Tarafların ticari defter ve kayıtları ile dosya kapsamında bulunan belgeler üzerinde mali müşavir bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmış; tarafların 2025 yılı ticari defterlerinin TTK’nın 64. maddesinde öngörülen usule uygun olarak tutulduğu belirlenmiştir. Bilirkişi incelemesinde, davacı tarafından davalı adına KDV dahil toplam 1.087.402,50 TL tutarında fatura düzenlendiği ve düzenlenen faturaların tarafların Karşılaştırmalı Alış-Satış Analiz belgelerinde kayıtlı olduğu; bu faturaların 822.076,28 TL tutarındaki kısmının her iki tarafın ticari defterlerinde karşılıklı olarak yer aldığı, 265.326,22 TL tutarındaki kısmının ise davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmasına rağmen davalı ticari defterlerinde bulunmadığı tespit edilmiştir. Bilirkişi tarafından davacı ticari defterleri esas alındığında 19/08/2025 tarihi itibarıyla 192.082,86-TL, davalı ticari defterleri esas alındığında ise 73.241,94 TL bakiye borç bulunduğu belirlenmiş ve davalı defterlerinde kayıtlı olmayan faturaların hesaba dahil edilip edilmemesine göre iki ayrı alternatif hesaplama yapılmıştır. Tarafların defter kayıtları arasındaki farklılığın uyuşmazlık konusu faturaların davalı kayıtlarına alınmamış olmasından kaynaklandığı görülmekle birlikte, faturaların yalnızca davalı ticari defterlerinde kayıtlı bulunmaması alacağın mevcut olmadığının kabulü için tek başına yeterli görülmemiştir. Taraflar arasında uzun süredir devam eden ve aynı mahiyette mal ve hizmet teminine ilişkin ticari ilişkinin bulunduğu, davacı tarafından düzenlenen faturaların büyük bölümünün davalı ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu, faturaların tamamının elektronik Karşılaştırmalı Alış-Satış Analiz belgelerinde yer aldığı ve davalının söz konusu faturaların kendisine ulaşmadığı veya elektronik sistem üzerinden reddedildiği yönünde ispata elverişli bir kayıt sunmadığı anlaşılmıştır. (Yargıtay 11. HD. 2023/1028 E, 2024/4126 K sayılı ilamı) Davalı tarafından özellikle 10/07/2025 tarihli 5.796,52 TL bedelli faturanın kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı ileri sürülmüş ise de, bilirkişi raporunda davalı ticari defterlerinde yer almadığı belirlenen faturalar 12.962,40 TL, 251.831,02 TL ve 532,80 TL bedelli faturalar olarak gösterilmiş olup, 5.796,52 TL bedelli fatura bu kapsamda bulunmamaktadır. Bu nedenle söz konusu faturanın davalı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı yönündeki itirazın bilirkişi tarafından tespit edilen defter kayıtları üzerinde yapılan tespitler ile örtüşmediği sonucuna varılmıştır. Uyuşmazlığın önemli bölümünü oluşturan 251.829,60 TL bedelli işlem yönünden ise davacı tarafından davalı adına 28/02/2025 tarihli fatura düzenlendiği, buna karşılık davalı tarafından aynı tutarda 08/05/2025 tarihli iade faturası düzenlendiği anlaşılmıştır. Davalının davacı tarafından düzenlenen fatura ile aynı bedel üzerinden iade faturası düzenlemiş olması, taraflar arasındaki söz konusu ticari işlemin varlığı yönünde davacı iddiasını destekleyen bir delil olarak değerlendirilmiştir. Bununla birlikte, iade faturası düzenlenmesi tek başına malların fiilen davacıya geri teslim edildiğini göstermemektedir. Borcu azaltan veya sona erdiren iade olgusunun gerçekleştiğini ispat yükü bu vakıaya dayanan davalı üzerindedir. (Yargıtay 19. HD. 2018/685 E, 2018/6185 K sayılı ilamı) Nitekim taraflar arasındaki diğer iade işlemleri bakımından 22/05/2025 tarihli teslim tutanağının dosyaya sunulduğu ve söz konusu tutanakla iade konusu malların davacıya teslim edildiğinin belgelendirildiği görülmüş; buna karşılık 08/05/2025 tarihli 251.829,60 TL bedelli iade faturasına konu malların davacıya fiilen teslim edildiğini gösterir irsaliye, teslim tutanağı veya başkaca bir belge dosyaya sunulmamıştır. Dolayısıyla yalnızca iade faturası düzenlenmiş olması fiili iadenin gerçekleştiğinin kabulü için yeterli görülmemiş ve bu tutarın davacı alacağından düşülmesini gerektirir bir ödeme veya iade vakıasının ispatlanamadığı sonucuna varılmıştır. Davalı tarafından ileri sürülen ödeme savunmaları yönünden de ödeme, borcu sona erdiren bir vakıa olduğundan ispat yükünün davalı üzerinde bulunduğu; davalı tarafından ödendiği ileri sürülen tutarlara ilişkin banka dekontu veya ödemenin gerçekleştirildiğini ortaya koyan başkaca yazılı delil ibraz edilmediği görülmüştür. Bu nedenle belgelendirilmeyen ödeme iddiaları davacı alacağından mahsup edilmemiştir. Bilirkişi tarafından iki alternatifli hesaplama yapılmış ise de, bilirkişinin görevinin teknik hesaplamayı yapmakla sınırlı olduğu, hangi kayıt ve işlemlere hukuki sonuç bağlanacağının HMK’nın 266. maddesi uyarınca Mahkemeye ait olduğu gözetilmiştir. Davalı ticari defterlerinde bazı faturaların kayıtlı bulunmaması, faturaların elektronik kayıtlarla doğrulanması, taraflar arasındaki süreklilik arz eden ticari ilişki, karşılıklı fatura ve iade faturaları ile iade edildiği ileri sürülen malların fiilen davacıya teslim edildiğine dair belge bulunmaması birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişinin 73.241,94 TL tutarındaki alternatif hesabına itibar edilmemiş; dosya kapsamıyla uyumlu bulunan davacı ticari kayıtları ve diğer delillere göre belirlenen 192.082,86 TL bakiye alacak esas alınmıştır. Tüm dosya kapsamı, tarafların ticari defter ve kayıtları, Karşılaştırmalı Alış-Satış Analiz belgeleri, fatura ve iade faturaları, teslim belgeleri, bilirkişi kök ve ek raporları ile tarafların iddia ve savunmaları birlikte değerlendirildiğinde, davacının davalıdan 192.082,86 TL alacaklı olduğu, davalı tarafından borcun sona erdiğini gösterir ödeme veya iade vakıasının usulüne uygun delillerle ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır. Davacı ve davalının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili ticari işten kaynaklanması nedeniyle davacının avans faizi talebinin yerinde olduğu; davacı tarafından talep edilen faiz başlangıç tarihi ve taleple bağlılık ilkesi gözetilerek 192.082,86 TL alacağa dava tarihi olan 31/10/2025 tarihinden itibaren avans faizi uygulanması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile 192.082,86 TL alacağın dava tarihi olan 31/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca; 1-Davanın KABULÜ ile; 192.082,86-TL alacağın dava tarihi olan 31/10/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Alınması gerekeken 13.121,18-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 2.256,35-TL ve 1.023,95 TL olmak üzere harcın mahsubu ile bakiye 9.840,88-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 3.280,30-TL peşin harç ile 615,40- TL başvurma harcı olmak üzere toplam 3.895,70 TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 4-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesaplanan ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 5-Davacı tarafça yapılan 12.176,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 6-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE, 7-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 4.600,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/10/2026

Katip ...... e-imza Hakim .....e-imza