İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/591 E. 2025/236 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/591
- Karar No
- 2025/236
- Karar Tarihi
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/591 Esas - 2025/236 TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/591 KARAR NO : 2025/236
HAKİM : ... KATİP : ....
DAVACI : ... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 1- ... .... VEKİLİ : Av. .... DAVALILAR : 2- ... ... ... .... 3- ... ... 4- .... 5- ... ... DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/09/2024 KARAR TARİHİ : 21/04/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 05/05/2025
Mahkememize açılan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı Vekili, Dava Dilekçesinde Özetle; DHMİ Genel Müdürlüğü'nün, 08.06.1984 tarih ... 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, DHMİ Genel Müdürlüğünün işletmekte olduğu havalimanlarında ihtiyaç duyulan özel güvenlik hizmetleri ihale yoluyla piyasadan temin edilmektedir. Yapılan ihale sonucunda Tekirdağ-Çorlu Havalimanında ... hizmetleri işinde çalışmaktayken emekli olmaları nedeniyle yüklenici firmaların işçisi ... ...(10245000192)'ya 110.591,27 TL ödendiğini, Tekirdağ Çorlu Havalimanı ... İşleri 01.01.2015-28.02.2015 arası ... .. Ltd Şti, 01.03.2015-31.12.2016 arası ... Tic Ltd ... Tic Ltd Şti ortak girişimi, 01.01.2017-31.12.2018 arası ... Tic Ltd Şti, 01.01.2019-31.12.2020 arası ... A.Ş.- ... A.Ş. Ortak girişimi tarafından yürütüldüğünü, davalı şirketler ile imzalanan sözleşmeler gereğince müvekkili tarafından ödenen işçilik alacaklarından ... ferilerinden havalimanında çalıştığı dönem itibariyle muhatap şirketin sorumlu olduğu kısmın, yapılan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte muhatap şirketlerden tahsili için arabuluculuk sürecine başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme ... eklerinde yer alan teknik şartnamelerde “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, SSK Mevzuatı ... diğer kanun ... mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ... alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da Yüklenicidir. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk DHMİ’ne yüklenemeyeceğini, düzenleme bulunmasa dahi yüklenici şirketler yapılan ödemenin tamamından sorumlu olduklarını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 70.000,00 TL‘nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiştir. Davacı Vekili 05/02/2025 Tarihinde Islah Dilekçesi Sunmuş, Dilekçesinde Özetle, ... Ltd ... Ltd Şti'nden alacak talebini 4.797,24 TL artırarak 24.797,24 TL'ye, ... Ltd Şti den alacak talebini 1.937,48 TL artırarak 26.937,48 TL'ye, ... Ltd Şti- ... A.Ş. Den alacak talebini 1.974,38 TL artırarak 26.974,38 TL'ye yükselttiğini, bu nedenlerle ıslah talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı ... ... Hizmetleri Yemekçilik Bilgisayar İlaçlama Organizasyon Taşımacılık ... Danışmanlık Tekstil Ayakkabıcılık Turizm Ticaret Pazarlama Sanayi Limited Şirketi Cevap Dilekçesinde Özetle; Dava dışı işçi ... ...'ya davacı tarafından emeklilik nedeniyle kıdem tazminatı ödemesi yapıldığı iddia edilmekte ise de dosya kapsamında söz konusu haklı fesihi ispata yarar herhangi bir belge bulunmadığını, iş yeri veya işyerinin bir bölümü hukukî bir işleme dayalı olarak başka birine devredildiğinde, devir tarihinde işyerinde veya bir bölümünde mevcut olan iş sözleşmeleri bütün hak ... borçları ile birlikte devralana geçeceğini, buna göre alt işverenin, yani taşeronların değişmesine karşın işçinin çalışmasını sürdürmesi durumunda işyeri devri kuralları işleyecek ... asıl işveren ... son alt işverenin, işçinin tüm çalışması süresinden,ayrıca devreden alt işverenler de ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacakları dışındaki diğeralacaklardan kendi dönemleri için,devir tarihinden itibaren 2 yıl süre ile sorumlu olacağını, davacının talep etmiş olduğu alacakların zamanaşımına uğradığını, dava dışı işçilerin şirket bünyesinde geçen çalışması diğer alt işverenlerden bağımsız olduğunu, davacı yan işçileri ... ...'ya müvekkil şirkette SGK hizmet döküm cetvelinde görülen kadar çalıştığını, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafından alacak miktarının ödeme tarihinden itibaren işlenecek avans faiziyle birlikte talebi hukuka ... hakkaniyete aykırı olduğunu, zira müvekkili şirkete işbu davadan evvel söz konusu ödeme bildirilmediği gibi, ödeme miktarından sorumluluğuna düşen kısım için de temerrüte düşürülmediğini, şayet müvekkili şirketin bir sorumluluğuna hükmedilecek ise bu ancak dava tarihinden itibaren işletilebilecek yasal faiz ile talep edilebileceğini, bu nedenlerle davanın reddini istemiştir. Davalı ... ... Turizm ... Sanayi ... Ticaret Limited Şirketi Yetkilisi Cevap Dilekçesinde Özetle; Davanın görevli ... yetkili mahkemede açılmadığını, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesinde "kıdem tazminatına" ilişkin herhangi bir düzenleme yer almadığını, bahse konu olan sözleşmede kıdem tazminatına ilişkin herhangi bir ifade yer almadığının açık olduğunu, her ihale ... sözleşme dönemine ilişkin düzenlenen şartname hükümleri incelenmeden, dava dışı işçilerin çalıştığı dönem sonunda hak ettiği kıdem tazminatından şirketin sorumlu olduğunun iddia edilmesinin hakkaniyetle bağdaşmadığını, davacı idare tarafından kıdem tazminatı ile ilgili şirketlerine ayrıca bir ödeme yapılmadığı açık olup, ihale bedeli içerisinde gösterilmeyen ... ödenmeyen aynı zamanda yaklaşık maliyet cetvelinde gider olarak gösterilemeyen bu kalemin ihaleyi yapan kamu kuruluşu tarafından ödenmesi gerekmekte olduğu sonucun ulaşılması gerektiğini, zira karşılığı olmayan bir ödemeden şirketin sorumlu tutulmasının hakkaniyet ... menfaatler dengesiyle bağdaşmayacağını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi Yetkilisi Cevap Dilekçesinde Özetle; Davanın görevli ... yetkili mahkemede açılmadığını, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesinde "kıdem tazminatına" ilişkin herhangi bir düzenleme yer almadığını, bahse konu olan sözleşmede kıdem tazminatına ilişkin herhangi bir ifade yer almadığının açık olduğunu, her ihale ... sözleşme dönemine ilişkin düzenlenen şartname hükümleri incelenmeden, dava dışı işçilerin çalıştığı dönem sonunda hak ettiği kıdem tazminatından şirketin sorumlu olduğunun iddia edilmesinin hakkaniyetle bağdaşmadığını, davacı idare tarafından kıdem tazminatı ile ilgili şirketlerine ayrıca bir ödeme yapılmadığı açık olup, ihale bedeli içerisinde gösterilmeyen ... ödenmeyen aynı zamanda yaklaşık maliyet cetvelinde gider olarak gösterilemeyen bu kalemin ihaleyi yapan kamu kuruluşu tarafından ödenmesi gerekmekte olduğu sonucun ulaşılması gerektiğini, zira karşılığı olmayan bir ödemeden şirketin sorumlu tutulmasının hakkaniyet ... menfaatler dengesiyle bağdaşmayacağını, bu nedenlerle davanın bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalıların usulüne uygun tebligat çıkarılmasına rağmen davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır. DELİLLER : Mahkememiz işbu dosyası mahkememizin 2024/583 Esas sayılı dosyasından tefrik edilmekle yukarıda yazılı esas sırasına kaydı yapılmıştır. UYAP Entegrasyon ekranlarından dava dışı işçi ... ...'nun SGK hizmet dökümü ... işyeri giriş-çıkış tarihleri çıkartılarak dosya arasına alınmış, incelenmiştir. Tüm Dosya Kapsamı ... Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Nitelikli Hesap Uzmanı Bilirkişisinden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle; Davalı şirketlerin dava dışı işçiye yapılan ödemeden sorumlu olduğu miktarın aşağıdaki tabloda gösterildiği şekilde olabileceği, ¸ Yapılan ödemenin 24.797,24-TL'sinden ... ... .... Tic. Ltd. Şti.... ... Tem Tur İnş ... Tic Ltd Şti.'nin müştereken ... müteselsilen sorumlu olacağı, yapılan ödemenin 26.974,38-TL'sinden ... ... ... ... Tur Bilg Yaz Dan Tic ... .... A.Ş.... ... Sosyal Hizmetler A.Ş.'nin müştereken ... müteselsilen sorumlu olacağı, 89.205,92-TL'nin 31.03.2023 tarihinde, 20.545,96-TL'nin ise 05.12.2023 tarihinde ödendiği yönünde görüş ... kanaati bildirilmiştir. DELİL DEĞERLENDİRME ... HUKUKİ GEREKÇE: Dava; Davacı Tarafından Davalılardan Hizmet Alımı Şeklinde Gerçekleştirilen ... Hizmetinde Çalışan Dava Dışı ... ...'ya Yapılan Toplam 110.591,27 TL İşçilik Alacağı Ödemesinin Şimdilik 70.000,00 TL Sinin Davalılardan Tahsili İstemine İlişkin Rücu Davasıdır. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık; Davacı ile davalılar arasında hizmet alımını konu alan sözleşme ilişkisi olup olmadığı, her bir davalıda geçen çalışmanın ne kadar olduğu, davalıların yapılan ödemeden sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler her bir davalının sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu, alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davalının görev, yetki ... derdestlik itirazının yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir. Taraflar arasındaki hukuki ilişki hizmet alıma sözleşmesine dayandığından bu sözleşme için zamanaşımı süresine ilişkin ayrık bir hüküm bulunmaması nedeniyle 6098 sayılı TBK 146. Maddesine göre 10 yıllık zamanaşımı ödeme tarihinden itibaren dolmadığından zamanaşımı definin reddine, (Aynı yönde Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 20.02.2017 tarih 2016/8129 E ... 2017/479 K sayılı ilamı) karar verilmiştir. Tarafların tacir oldukları ... davaya konu alacağın her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili olduğu, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nin 4/1. madde hükmü uyarınca davanın nispi ticari dava olduğu, buna göre de ticaret mahkemesinin görevli olduğundan görev itirazının, sözleşmelerde bulunan yetki şartı sebebiyle yetki itirazının, derdest olduğu bildirilen dosya ile dosyamız tarafları farklı olduğundan derdestlik itirazının reddine karar verilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalılar arasında akdedilen sözleşmelerde işverenin işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, Yargıtayın güncel kararlarındaki ilkelere göre: rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği, sözleşmede asıl işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı durumlarda işverenin ödediği bedeli ... ferilerin tamamını işçiyi çalıştıran yüklenicilerden talep edebileceği (Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 17.02.2020 Tarih, 2019/502 E., 2020/1033 Ki; Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 2019/502 E-2020/1033 K.; Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 15 09 2020 Tarih 2017/2497 Esas, 2020/ 2808 Sayılı Kararı), bu halde İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yüklenicilerin işverene karşı sorumlu olacağı, Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşeceği ... Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ... yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacağı, İhbar tazminatından son işverenin sorumlu olacağı, hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yüklenicilerin işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacağı kabul edilmiş bu kriterler esas alınarak hazırlanan bilirkişi raporu hükme esas alınmış, bu miktarlar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davanın tarafları tacir olduğu için davacı tarafından yapılan ödemelerin avans faizi uygulanarak davalılardan talep edilmesinin mümkün olduğu, hizmet alım sözleşmelerinde yer alan hükümler nedeni ile ödemenin davacı tarafından yapıldığı tarihte davalıların davacı aleyhine zenginleştikleri için davacının alacağını ödemenin yapıldığı hakedişten kesinti tarihinden itibaren faiz uygulanmasının mümkün olduğu kabul edilip, aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ... hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1-Davanın KABULÜ ile; Davalı ... ... .... Tic. Ltd ... Tem. Tur. İnş. .... ... Tic. Ltd Şti'nden(iş ortaklığı) 24.797,24 TL ... Tem. Hiz. Yem. Bil. İlaç Org. .... İnş. Dan. Teks. Aya. Tur. Tic. Paz. .... Ltd Şti 'den 26.937,48 TL ... ... İnş. Tem. Tuz. Bil. Yaz. Dan. Tic. ... ... A.Ş.- ... Sosyal Hizmetler A.Ş. 'den (iş ortaklığı) 26.974,38 TL olmak üzere Toplam 78.709,10 TL'nin ödeme tarihi olan 31.03.2023 tarihinden işleyecek avans faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 5.376,62 TL nispi karar ... ilam harcından alınan 148,75 TL ıslah harcının mahsubu ile noksan olan 5.227,87 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (Davalı ... ... .... Tic. Ltd ... Tem. Tur. İnş. .... ... Tic. Ltd Şti'nin (iş ortaklığı) 1.647,30 TL'den, Davalı ... Tem. Hiz. Yem. Bil. İlaç Org. .... İnş. Dan. Teks. Aya. Tur. Tic. Paz. .... Ltd Şti'nin 1.788,97 TL'den, Davalı ... ... İnş. Tem. Tuz. Bil. Yaz. Dan. Tic. ... ... A.Ş.- ... Sosyal Hizmetler A.Ş.'nin (iş ortaklığı) 1.791,59 TL'den sorumlu tutulmasına) 3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, (Davalı ... ... .... Tic. Ltd ... Tem. Tur. İnş. .... ... Tic. Ltd Şti'nin (iş ortaklığı) 9.453,00 TL'den, Davalı ... Tem. Hiz. Yem. Bil. İlaç Org. .... İnş. Dan. Teks. Aya. Tur. Tic. Paz. .... Ltd Şti'nin 10.266,00 TL'den, Davalı ... ... İnş. Tem. Tuz. Bil. Yaz. Dan. Tic. ... ... A.Ş.- ... Sosyal Hizmetler A.Ş.'nin (iş ortaklığı) 10.281,00 TL'den sorumlu tutulmasına) 4-Tefrik nedeniyle alınmayan 615,40 TL başvuru harcı ile davacı tarafça yatırılan 148,75 TL ıslah harcının toplamı olan 764,15 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (Davalı ... ... .... Tic. Ltd ... Tem. Tur. İnş. .... ... Tic. Ltd Şti'nin (iş ortaklığı) 240,78 TL'den, Davalı ... Tem. Hiz. Yem. Bil. İlaç Org. .... İnş. Dan. Teks. Aya. Tur. Tic. Paz. .... Ltd Şti'nin 261,49 TL'den, Davalı ... ... İnş. Tem. Tuz. Bil. Yaz. Dan. Tic. ... ... A.Ş.- ... Sosyal Hizmetler A.Ş.'nin (iş ortaklığı) 261,87 TL'den sorumlu tutulmasına) 5-Davacı tarafından yapılan 5.940,00 TL tebligat/posta/müzekkere ... bilirkişi masrafı yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (Davalı ... ... .... Tic. Ltd ... Tem. Tur. İnş. .... ... Tic. Ltd Şti'nin (iş ortaklığı) 1.871,69 TL'den, Davalı ... Tem. Hiz. Yem. Bil. İlaç Org. .... İnş. Dan. Teks. Aya. Tur. Tic. Paz. .... Ltd Şti'nin 2.032,66 TL'den, Davalı ... ... İnş. Tem. Tuz. Bil. Yaz. Dan. Tic. ... ... A.Ş.- ... Sosyal Hizmetler A.Ş.'nin (iş ortaklığı) 2.035,63 TL'den sorumlu tutulmasına) 6-Taraflarca yatırılan gider ... delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ... talep halinde taraflara iadesine, Davacı vekilinin ... davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, Miktar İtibariyle Kesin olmak üzere 21/04/2025 tarihinde karar verildi.
Katip .... ⌞ e-imzalıdır⌝
Hakim .... ⌞ e-imzalıdır⌝
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.