İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/423 E. 2025/884 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/423
- Karar No
- 2025/884
- Karar Tarihi
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/423 Esas - 2025/884 T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA 6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/423 Esas KARAR NO : 2025/884
HAKİM : .... KATİP : ...
DAVACI : ... .... VEKİLLERİ : Av. .... Av...
DAVALI : 1- ... ... . VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 2- ... ... VEKİLİ : Av..... DAVALI : 3- ... ... .
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 13/06/2024 KARAR TARİHİ : 16/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 22/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... ... bulunan "... Büyükşehir Belediyesi İl Sınırları ve Sorumluluk Alanları İçerisinde Bulunan Yeşil Alanlar Parklar, Refüjler, Yan Bantlar, Mezarlıklar, Piknik Alanları, Barajları, Gölleri Rekreasyon Alanları ve Tesislerin Bakım- Onarım ve Tadilat İşi" kapsamında, geçmiş dönemlerde davalı taşeron firmalarda çalışan ve ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına karşı Arabuluculuk Başvurusu sonucunda anlaşma ile neticelenen işçi ... ... ... (TC:...) lehine hükmedilen ilamın müvekkilinin ödediğini, davacı/başvurucunun çalışmış olduğu davalı taşeron şirketle müvekkili şirket arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin ilgili maddeleri uyarınca müvekkili idare tarafından ödenen kıdem, ihbar, fazla mesai, haftalık tatil, yıllık izin ve arabuluculuk ücreti için toplam 10.948,90 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ilgili taşeron şirketlerden rücuen tahsili gerektiğini, Müvekkili şirket faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırdığını, Davalı şirketler de, müvekkil şirketin taşeronları olarak çalışmıştıklarını, Davalıların taşeron olarak çalıştığı dönemlerde, davalı şirketlerde çalışan işçilerden ... ... ... (TC:....) işçilik alacaklarının ... Büyükşehir Belediyesi tarafından ödendiğini, Arabuluculuk ücret ve masrafları ödendiğini, 10.948,90 TL ödeme tutarı, müvekkili şirketin hakediş alacaklarından 25.08.2022 tarihinde kesildiğini, müvekkili tarafından hizmet sözleşmeleri gereği davalı taşeron şirketlerden talep edildiğini, taşeron şirketlerle anlaşma yoluna gidilemediğini, Müvekkili şirketin taşeron davalıların işçisine ... Büyükşehir Belediyesi tarafından ödenen tutarı hakedişlerinden kesilmek suretiyle ödemek zorunda kaldığını, davalılarla yapılan Hizmet Alım Sözleşmesi’nin ilgili maddeleri ile Eki Teknik Şartnameler uyarınca, davalı şirketlerin dava dışı işçiye 4857 Sayılı İş Kanununun ilgili maddeleri uyarınca, sorumlu olduğu miktarlar kadar hüküm altına alınmasını fazlaya dair tüm dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1000 TL rücuen alacak miktarının ... Büyükşehir Belediyesi tarafından müvekkil şirketin hakedişinden kestiği 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalının sorumlu oldukları payı oranındaki miktar kadar tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... .... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Sözleşmelerin tarihleri aralığında dava dışı işçi ... ... ...'ın vekil eden şirkette çalıştığına dair SGK kayıdı bulunmadığını, husumet itirazı ile birlikte rücuen tazmini istenen alacakların da zamanaşımına uğradığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, dava dışı işçinin Kıdem ve İhbar tazminatından kaynaklı alacaklarından Asıl işveren ile son Alt işverenin sorumlu olduğunu, Davalı Müvekkili Şirketin Feshe bağlı bu alacaklardan sorumluluğu bulunmadığını, Dava dışı işçi ... ... ...'ın kıdem ve ihbar tazminatlarından, asıl işveren ... Büyükşehir Belediyesi ile fesih tarihindeki son alt işvereni sorumlu olduğunu, husumet itirazı nedeniyle usulden reddine; rücuen talep edilen tazminatın zamanaşımı ve hukuki şartlarının müvekkili şirket bakımından oluşmaması sebebiyle esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... .... Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Dosya içerisinde yer alan Arabuluculuk tutanağına göre davacı şirket tarafından işçiye kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti tazminatı, AGİ alacağı, UBGT alacağı ve fazla mesai alacağı kalemlerinde ödeme yapıldığını, Ancak sayılan bu kalemlerin hiçbiri bakımından müvekkili şirketin sorumlu olmadığını, Dava dışı işçi müvekkili şirket bünyesinde yaptığı çalışma karşılığında sayılan kalemlerin hiçbiri bakımında alacağı bulunmadığını, dava dışı işçinin müvekkili şirket bünyesinde 1 yıl boyunca çalışmadığını, ayrıca işçinin iş sözleşmesinin kıdem tazminatı gerektirecek şekilde feshedilmesinde de müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmadığını, müvekkili tarafından dava dışı işçiye çalıştığı bir günlük süre için tüm alacakları ödendiğini, dava dışı işçinin müvekkil şirkette ödenmeyen hiçbir alacağı bulunmadığını, Davanın öncelikle usulden reddine, mahkemenizce aksi kanaatte olunması halinde esastan reddine, Yargılama giderlerinin karşı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Dava; hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir. Mahkememizce taraflar arasındaki sözleşmeler, teknik şartnameler ve dava dışı içinin işçilik alacaklarına ilişkin ödeme belgeleri ile hizmet dökümü incelenerek dosya kapsamında hesap uzmanı bilirkişiden rapor alınmıştır. 31/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: "Davacı talebinin: kısmi dava olarak şimdilik 1000,00 TL'nin ödeme tarihi olan 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalının sorumlu oldukları payı oranındaki miktar kadar tahsili olduğu, Davacı ... ... Şti. ile davalı şirketler arasında yardımcı işlerde hizmet alımı sözleşmeleri imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı; davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, Mahkemenin dava dışı işçinin davalı şirkette geçen çalışma süresine göre kendi dönemleriyle sorumlu olduğu, kanaatine varması durumunda; Dava dışı işçi ... ... ... ile ilgili olarak Arabuluculuk görüşmelerinde varılan anlaşma neticesinde dava dışı ... Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan ödemeye istinaden 25.08.2022 tarihinde davacının hak edişinden kesilen işçilik alacağı 10.948,90 TL nin: toplam 10.948,90 TL sini aşağıda belirtilen miktarlarda davalılara rücu edebileceği kanaatine varılmıştır. Takdir mahkemenindir. Davalıların Sorumlu Olduğu Miktarlar Aşağıda Sunulmuştur. 960,52 TL ... ...Limited Şirketi 1.312,44 TL ... ... ... .... İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi 8.675,94 TL ... ... ... ... ... .... Turizm İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Toplam 10.948,90 TL olduğu" hususları belirtilmiştir. Taraf vekillerinin rapora itirazlarının irdelenebilmesi amacıyla ek rapor alınmış, 07/07/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle : "Davalı ... ... Vekili tiraz Dilekçesinde hesaplama yapılan dönemin 17.05.2012-14.05.2013 olarak hatalı olduğunu dava dışı işçi ... ... ...'ı çalıştırdığı dönem bilirkişi raporunun 3. Sayfasında da belirtildiği üzere 17.02.2011-31.12.2011 ile 22.02.2012-31.12.2012 tarihlerini kapsadığını belirtmiştir. Kök raporumuzda dışı işçinin çalışma süreleri dosyaya kazandırılan SGK hizmet dökümü (SGK ve Büyükşehir Belediyesi tarafından) belgelerine göre tespit edilmiştir. SGK Hizmet dökümü belgelerinde 2010/2 tarihinden 20.07.2011 tarihine kadar 1174240 sicil nolu Tecem makina… şirketinde çalıştığı, 01.08.2011 den 19.03.2012 tarihine kadar 1072901 sicil nolu Endem ... şirketinde 20.03.2012-25.03.2012 tarihine kadar 1433043 sicil nolu ... ... şirketinde çalıştığı tespit edilmiştir. Bu dönemlerin ... ve ... Büyükşehir Belediyesi ile bir ilgisi yoktur. ... üzerinden bildirilen “....” sicil nolu davalı hizmet süresi Büyük Şehir Belediyesi tarafından dosyaya sunulan Hizmet dökümünde ... ... Ticaret şirketi olarak görülmektedir. Belirtilen nedenlerle Kök raporumuzda hizmet tespiti ve hesaplamalarda bir hata sözkonusu değildir. Dava dışı işçinin hizmet süreleri SGK hizmet dökümü belgelerine göre tespit edilmiştir. " hususları belirtilmiştir. Raporun denetime elverişli hazırlandığı, dosya kapsamına ve taraflar arasındaki sözleşmeler ile eklerine uygun düştüğü, hesaplamaların konuya ilişkin içtihatlara uygun yapıldığı, kök rapora gelen itirazların ek rapor ile giderildiği görülmekle rapor hükme esas alınmıştır. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.(Aynı yönde açıklamalar için Y. 6 HD. 2021/777E- 2021/551K., Y. 15 HD. 2021/1521E.-2021/2333K., Y. 15. HD 2021/616E.-2021/1083K., Y. 23 HD. 2019/2339E.- 2021/225K., İzmir BAM 2020/1020E.-2021/1082K., sayılı kararları incelenebilir.) Yukarıda açıklanan ilkeler ışığında somut olay ele alındığında; taraflar arasında düzenlenen hizmet alım tip sözleşmesinde işçi alacakları konusunda tarafların müteselsil sorumluluklarına dair bir düzenlemenin yer almadığı, yapılan ödemenin dava dışı işçinin davalı yükleniciler nezdinde çalıştıkları dönemden kaynaklandığı bu halde davalı yüklenicilerin sorumluluğunun bulunduğu ve davacı tarafından yapılan ödemenin davalıdan rücu edilebileceği anlaşılmıştır. Yapılan açıklamalar kapsamında hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davalıların sorumlu oldukları dönemle orantılı olarak hesaplanan tutar yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Davacı vekili tarafından ödeme tarihlerinden itibaren faiz talebinde bulunulmuş ise de, BK.'nın 117. maddesi uyarınca muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile mütemerrit duruma düşer. Bu durumda alacaklı ancak temerrüt tarihinden itibaren faiz isteyebilir. İhtarnamenin bulunmaması halinde ise icra takibi varsa icra takip tarihinden, icra takibinin bulunmaması halinde ise dava tarihinden itibaren faiz istenebilir.(Aynı yönde bkz. ... BAM 4. HD. 2023/54E., 2023/2335 K., 21/09/2023T.) Davaya konu olayda davacı taraf dava açmadan önce davalıyı temerrüde düşürdüğünü yargılama sırasında iddia ve ispat etmediğinden mahkememizce dava tarihinden itibaren faize hükmedilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle 1-Davanın KABULÜ ile; a.) 960,52 TL'nin, dava tarihi olan 13/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ... Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, b.) 8.675,94 TL'nin, dava tarihi olan 13/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ... ... .... Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, c.) 1.312,44 TL'nin, dava tarihi olan 13/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... ... ... ... ... Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken 747,92 TL karar ve ilam harcının, 427,60 TL peşin harç, 680,00 TL ıslah harcı toplamı olan 1.107,60 TL harçtan mahsubu ile artan 359,68 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine, 3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 680,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.535,20 TL harçtan, davacıya geri verilmesine karar verilen 359,68 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.175,52 TL harcın, 103,09 TL'sinin davalı ... ... Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi'nden, 931,48 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... ... İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden, 140,94 TL'sinin davalı ... ... ... ... ...İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 1.294,50 TL tebligat gideri, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.794,50 TL yargılama giderinin, 420,48 TL'sinin davalı ... ... Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi'nden, 3.799,16 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... . İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden, 574,86 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... Turizm İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.948,90 TL vekalet ücretinin, 960,22 TL'sinin davalı ... ... Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi'nden, 8.675,91 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... ... Gıda Petrol Turizm İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden, 1.312,77 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... Turizm İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 6-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul oranlarına göre 115,76 TL'sinin davalı ... ... Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi'nden, 1.045,97 TL'sinin davalı ... ... ..... Ticaret Limited Şirketi'nden, 158,27 TL'sinin davalı ... ... ... ... ... Turizm İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına, 7-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, davacı vekili, davalı ... şirketi vekili yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda 6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/12/2025
Katip ...
Hakim ....
BU BELGE GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR