İlk Derece Mahkemesi 2024/40 E. 2025/926 K.

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/40 Esas - 2025/926 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM KURMAYA YETKİLİ

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/40 Esas KARAR NO : 2025/926 HAKİM :... KATİP :...

DAVACI :.... VEKİLİ : Av.... DAVALI : ...... VEKİLİ : Av. ..... DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/01/2024 KARAR TARİHİ : 30/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 22/01/2026

Mahkememize açılan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ile...Şirketi arasında 01.03.2017-31.03.2017 tarih aralığını kapsayan"Hostes ve Taşıyıcı Hizmetleri" 2017/86354 ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşmesi imzalandığını.Söz konusu sözleşme kapsamında müvekkil şirket hizmet alım işlerini eksiksiz olarak ifa ettiğini, müvekkili şirket ile Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Taşımacılık Anonim Şirketi arasında 01.05.2017-31.05.2017 tarih aralığını kapsayan"Hostes ve Taşıyıcı Hizmetleri" 2017/182622 ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, Söz konusu sözleşme kapsamında müvekkili şirketin hizmet alım işlerini eksiksiz olarak ifa ettiğini, dava konusu edilen alacak taleplerinin, taraflar arasında aktedilen sözleşme kapsamında davalı idareye bağlı idareler tarafından müvekkili şirketin hak edişlerinden yapılan asgari ücret destek primi tutarı kesintilerinin iadesi istemine ilişkin olduğunu, Kanunun koyucu tarafından işverenlerin rekabet gücünün artırılması ve kayıtlı istihdamın teşviki, asgari ücretle çalışanların yoğunlukta olduğu küçük ve orta ölçekli işletmelerin desteklenmesi amaçlanarak bu desteğin verildiğini, ancak davalı yanın bu destekleri hak edişlerinden kestiğini, taraflar arasında imzalanan 01.03.2017-31.03.2017 tarih aralığını kapsayan 2017/86354 ihale kayıt numaralı sözleşme ve 01.05.2017-31.05.2017 tarih aralığını kapsayan 2017/182622 ihale kayıt numaralı sözleşme kapsamında davalı idarece hak edişlerinden kesilen asgari ücret prim teşvik kesintisinin iadesini yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, müvekkili kurum ile davacı taraf arasında, personel çalıştırılmasına dayalı olmak üzere hosteslik ve taşıyıcılık hizmeti alımına yönelik olarak 01.03.2017-31.03.2017 dönemini kapsayan 28/02/2017 tarihli, 01.05.2017-31.05.2017 dönemini kapsayan 28.04.2017 tarihli olmak üzere 2 adet Hizmet Alım Sözleşmesi akdedildiğini, davacı taraf ile imza edilen sözleşmelerin 9/2 maddesinde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi, sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olarak kabul edilmiştir. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin Sözleşmelerin imza tarihi itibariyle yürürlükte olan 42. maddesinde; "...Yüklenicinin geçici hak edişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de hak ediş raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hak ediş raporunun “İdareye verilen ......tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla" cümlesini yazarak ya da bu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer yüklenicinin, hak ediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hak ediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hak edişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır. Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hak edişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır." düzenlemesi yer almaktadır. Hak edişlere ve ödemelere ilişkin itiraz usulünü içeren bu düzenleme taraflar arasında delil sözleşmesi mahiyetindedir. Sözleşme hukukunun temel ilke ve prensipleri uyarınca, sözleşme ve ekleri taraflar için bağlayıcıdır. Davacının imzaladığı sözleşmelerin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 42. maddesine göre, hak ediş raporlarının itiraz şerhi diğer bir ifadeyle ihtirazi kayıt düşülmeden imzalanması veyahut hak edişin ödenmesinden itibaren 10 gün içerisinde ödemeye itiraz edilmemesi halinde geçici hak edişlerin kesinlik kazanacağı ve hak edişin olduğu gibi gibi kabul edilmiş sayılacağından artık hak edişlere yönelik bir talebin ileri sürülmesi mümkün olmadığını, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 42/a maddesinde yer alan ve geçici hakedişlere itiraz prosedürünü düzenleyen ilgili hükmü, Danıştay 13. Dairesinin 06.06.2023 tarihli ve 2023/404 Esas, 2023/2898 Karar sayılı kararı iptal edilmiş ise de iptal kararından önce taraflarca imzalanmış olan dava konusu sözleşmelere etkisi bulunmamaktadır. Diğer bir anlatımla; sözleşmelerin imzalandığı tarihte yürürlükte olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 42/a maddesi, taraflar arasında geçerliliğini korumaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 20.09.2023 tarihli ve 2021/207 E., 2023/821 K. sayılı kararında ve ... BAM 23. Hukuk Dairesi'nin 18.01.2022 tarihli ve 2019/2754 E., 2022/20 K. sayılı kararında da aynı değerlendirmeye yer verildiğini, 01.03.2017-31.03.2017 dönemini kapsayan 28/02/2017 tarihli, 01.05.2017-31.05.2017 dönemini kapsayan 28.04.2017 tarihli sözleşmeler kapsamında düzenlenen hak ediş raporlarında hak edişten yapılacak kesintiler bölümünde SGK Asgari Ücret Destek Tutarlarına yer verilmiş ve davacı da ihtirazi kayıtsız şekilde hak ediş raporlarını imzaladığını, davacı taraf hak edişlerden yapılan kesintileri, sözleşmelerin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 42. maddesine göre kabul etmiş bulunduğundan talep hakkının düştüğünün kabulü ile 2024/38 esas ve 2024/39 esas sayılı birleşen dava dosyalarında ikame edilen davaların da reddine karar verilmesinin gerektiğini, GEÇİCİ MADDE 71: "4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında haklarında uzun vadeli sigorta kolları hükümleri uygulanan sigortalıları çalıştıran işverenlerce; a) 2016 yılının aynı ayına ilişkin Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgelerinde prime esas günlük kazancı Bakanlar Kurulunca belirlenen tutar ve altında bildirilen sigortalıların toplam prim ödeme gün sayısını geçmemek üzere, 2017 yılında cari aya ilişkin verilen aylık prim ve hizmet belgelerinde veya muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinde bildirilen sigortalılara ilişkin toplam prim ödeme gün sayısının, b) 2017 yılı içinde ilk defa bu Kanun kapsamına alınan işyerlerinden bildirilen sigortalılara ilişkin toplam prim ödeme gün sayısının, 2017 yılı Ocak ila Aralık ayları/dönemleri için Bakanlar Kurulunca tespit edilen günlük tutar ile çarpımı sonucu bulunacak tutar, bu işverenlerin Kuruma ödeyecekleri sigorta primlerinden mahsup edilir ve bu tutar Hazinece karşılanır. 4734 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde sayılan idareler tarafından ilgili mevzuatı uyarınca yapılan ve sözleşmesinde fiyat farkı ödeneceği öngörülen hizmet alımlarında, ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için birinci fıkra uyarınca Hazine tarafından karşılanacak tutarlar bu idarelerce işverenlerin hak edişinden kesilir." hükmünün bulunduğunu, yapılan kesintinin yasalara uygun olduğunu beyan ederek, davanın reddine yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap uzmanı ve mali müşavir bilirkişisinden alınan bilirkişi raporunda özetle, davacının hakedişlerinden kesilen 36.035,26 TL asgari ücret destek priminin iadesi şartları oluştuğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava; Taraflara arasında yapılan hizmet sözleşmesi kapsamında davacının hak edişlerinden kesilen asgari ücret desteği primlerinin istirdatı davasıdır. Uyuşmazlık ; Davacının 01/03-2017- 31/03/2017 tarih aralığını kapsayan 2017/86354 ihale kayıt numaralı sözleşme ve 01/05/2017 -31/05/2017 tarih aralığını kapsayan 2017/182622 ihale kayıt numaralı sözleşme kapsamında hak edişlerinden asgari ücret ve destek primi kesilmesinin yerinde olup olmadığı, hak edişlere davacı tarafından usulüne uygun itirazının olup olmadığı, davacının asgari ücret destek pirimini istemekte haklı olup olmadığı, miktarı hususundadır.

Dosyanın incelenmesinde; 24/06/2025 tarihli duruşmada davacının duruşma gün ve saatinden haberdar olmasına rağmen soyut mazeret dilekçesi sunmadığından HMK'nun 150. maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacı vekilinin yenileme dilekçesi talebi üzerine duruşma gününün taraflara tebliğ edildiği, yargılamaya devam edildiği, davacının 30/12/2025 tarihli duruşmaya da mazeretsiz olarak katılmadığı anlaşılmıştır. Basit yargılamaya tabi davalarda 6100 Sayılı HMK'nun 320/4 maddesi gereğince davanın yenilenmesinden sonra dava takipsiz bırakılırsa davanın açılmamış sayılacağı düzenlenmiş olup 30/12/2025 tarihli duruşmasında 2. kez takipsiz bırakılan iş bu dosyaya ilişkin HMK'nun 150/6 maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1.-Davanın HMK 150/6 maddesi gereği AÇILMAMIŞ SAYILMASINA, 2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 615,40 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 427,60 TL mahsubu ile noksan olan 187,80 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 3.-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.120,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4.-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına hesaplanan 15.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 5.-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 6.-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/12/2025

Katip .... ¸

Hakim .... ¸

*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.