İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/231 E. 2025/495 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/231
Karar No
2025/495
Karar Tarihi

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/231 Esas - 2025/495 T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA 6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/231 Esas KARAR NO : 2025/495

HAKİM : .... KATİP : ....

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : .... VEKİLLERİ : Av. .... Av...

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 31/03/2024 KARAR TARİHİ : 01/07/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 14/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Sigorta A.Ş. nezdinde sigortalı olan ... plakalı aracın ... plakalı müvekkilinin aracına çarptığını, ... plakalı aracın kazada %100 kusurlu olduğunu, meydana gelen maddi hasarın 220.000,00 TL olup, 120.000,00 TL'sinin karşı tarafın ZMMS limiti kapsamında karşılandığını, limit üzerinde hasar mevcut olduğundan davalı kasko firmasının sorumluluğunun doğduğunu beyanla hasar miktarından kalan 100.000 TL'nin ve belirsiz alacak olarak şimdilik 500,00 TL değer kaybı tazminatının olay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin 10/06/2025 tarihli değer arttırım dilekçesinde özetle; değer kaybı yönünden talebin 60.000,00 TL olarak belirlendiği/arttırıldığı görülmüştür. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının HMK'nın 109'uncu maddelerine dayanarak 100 TL olarak kısmi alacak davası açmasında hukuki yarar bulunmadığını, kanundaki düzenlenmenin amacına aykırı işbu başvurunun usulden reddi gerektiğini, Müvekkili şirket nezdinde Kasko Poliçesi ile sigortalı bulunan aracın İhtiyarı Mali Mesuliyet Teminatı bulunduğunu, kabul beyanı olmamak kaydıyla teminatın 1.000.000 TL ile sınırlı olduğunu, trafik poliçesi teminat limitinin üzerinde bir zarar varsa devreye girdiğini, olay tarihinden itibaren faiz talebi hukuka aykırı olduğunu, dava dilekçesiyle kazadan haberdar olunduğunu, temerrüt ancak dava tarihinden itibaren meydana geleceğini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu “gerçek zarar” ile sınırlı olduğunu, davaya konu talepler için verilmiş teminat bulunmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER -Trafik kazası tespit tutanağı, -Poliçe ve hasar dosyaları, -Kazalı hâldeki araç fotoğrafları, -Sigorta Bilgi ve Gözetim kayıtları, -Bilirkişi raporları,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava; trafik kazası nedeniyle araçta oluştuğu iddia edilen bakiye hasar/onarım bedeli ve değer kaybı zararının tazmini amacıyla, kazaya kusuru ile sebebiyet verdiği belirtilen aracın kasko sigortacısına ( ihtiyari mali mesuliyet kapsamında) yöneltilen maddi tazminat istemine ilişkindir. Davacı özetle zmss(zorunlu trafik sigortası) limitini aşan hasar ve değer kaybı zararının bulunduğunu ileri sürmüştür. Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, kusur, hasar ve değer kaybının tespiti hususunda bilirkişi raporları alınmıştır. Adli trafik uzmanı bilirkişi tarafından tanzim edilen 20/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle: ... plakalı aracın maliki, işleteni ve sürücüsü olan davacı ... .... kazanın oluşumunda tamamen Kusursuz Olduğu. Davalıya kasko poliçesiyle sigortalı bulunan ... plakalı aracın dava dışı sürücüsünün kırmızı trafik ışığında geçişi nedeniyle kazanın oluşumunda tamamen % 100 ( yüzde-yüz ) oranında kusurlu olduğu hususları belirtilmiştir. Makine mühendisi bilirkişi tarafından tanzim edilen 03/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar miktarının olay tarihi itibarıyla 220.000,00 TL, aracın kaza anındaki ikinci el piyasa değerinin 800.000,00 TL, hasarlı haldeki değerinin 350.000,00 TL olmasıyla onarımın ekonomik olduğu ve aracın ... olmadığı, davalıya ait aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini tanzim eden ... Sigorta A.Ş. tarafından davacıya 120.000,00 TL ödeme yapılmasıyla bakiye hasarın 100.000,00 TL, araçta meydana gelen değer kaybının kaza öncesi ve kaza sonrası değeri esas alındığında reel piyasa şartlarına göre olay tarihi itibarıyla 60.000,00 TL olacağı, hesaplanan miktarın ihtiyarı mali mesuliyet teminat limitini aşmadığı, hususları belirtilmiştir. Gerek kusur gerekse hesaplama yönünden alınan her iki raporun olayın oluş şekline, kaza tespit tutanağına, dosya kapsamına uygun düştüğü ve denetime elverişli hazırlandığı görülmekle raporlar hükme esas alınmıştır. 2918 Sayılı KTK'nın 85/1. Maddesi uyarınca: Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. 2918 Sayılı KTK'nın 91/1., 85/1., ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk sigortası Genel Şartlarına göre Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.(Bkz.Yargıtay HGK'nın 15.06.2011 Tarih ve 2011/17-142 E., 2011/411 K., 22/02/2012 Tarih ve 2011/17-787 E., 2012/92K. Sayılı ilamları) Bu anlamda bilindiği üzere; sigortanın sorumluluğu sigortalısının kusuru oranında ve poliçe teminat limiti ile sınırlı olmakla birlikte, sigorta, sürücü ve işleten meydana gelen zarardan müteselsilen sorumludur. Kara Araçları Kasko Sigortası ise sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin genel şartlarda belirtilen(örneğin aracın karayolunda başka bir araçla çarpışması KAKSGŞ A.1.a) risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. Genişletilmiş kasko ifadesi, genel şartlarda belirtilen teminat gruplarının tamamı ve yine genel şartlarda ek sözleşme ile teminat kapsamına dahil edilebilecek risklerden bir kısmı için teminatın verilmesi halini ifade eder. Bu anlamda Kasko poliçesi kapsamında; ihtiyari mali sorumluluk teminatı öngörülmesi de mümkündür. Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 1 inci maddesinde ise özetle; poliçede teminat kapsamında olmak kaydı ile ZMM üzerinde kalan kısmın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının kapsamına gireceği açıklanmıştır. Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Dolayısıyla kasko poliçesinde yer alan ihtiyari mali mesuliyet klozu nedeniyle sorumluluğa gidsilebilmesi için, ZMM limitinin tüketilmesi diğer bir anlatımla zmm limitini aşan bir zararın bulunması ve zararın poliçede teminat kapsamında olması gereklidir. Toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; 13/10/2023 tarihinde, davacıya ait ... plakalı araç ile dava dışı şahsa ait ... plakalı araçların çarpışması ile trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğu, davacının ise kusurunun bulunmadığı, kaza tarihinde ... plakalı aracın dava dışı ... sigorta şirketi nezdinde ZMSS(trafik sigortası) kapsamında sigortalı bulunduğu, poliçe limitinin 120.000,00 TL olduğu ve dava konusu kaza nedeniyle oluşan hasar için dava dışı ... Sigorta şirketi tarafından davacı lehine poliçe teminat limitince 120.000,00 TL ödeme yapıldığı bu itibarla ZMSS teminat limitinin tüketildiği anlaşılmıştır. Yine kazaya kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı aracın kaza tarihinde ayrıca davalı ... Sigorta şirketi nezdinde kasko poliçesiyle sigortalı bulunduğu görülmüştür. Davalı nezdindeki .... poliçe nolu "genişletilmiş kasko paket sigorta poliçesi" olarak isimlendirilen ihtilafa konu kasko poliçesinde ihtiyari mali sorumluluk klozunun da yer aldığı bu haliyle araç sahibine düşen hukuki sorumluluğun zorunlu mali sorumluluk sigortası limitleri üstünde kalan kısmının teminat altına alındığının kararlaştırıldığı, ancak poliçe özel şartlarında "...her türlü kazanç kaybı, gelir kaybı iş durması, kar kaybı ve değer kaybı talepleri teminat haricidir..." hususunun kararlaştırıldığı görülmüştür. Anlatılan ilkeler ışığında somut olay ele alındığında; dava konusu kaza nedeniyle davacının araç hasar onarım bedeli zararından kaynaklanan 220.000,00 TL zararının oluştuğu, dava dışı sigorta şirketi tarafından zmss limitince 120.000 TL ödeme yapıldığı böylece davacının hasar bedelinden kaynaklanan 100.000 TL bakiye zararının bulunduğu anlaşıldığından zmss limitini aşan bu bedel için kasko poliçesinde yer alan ihtiyari mali sorumluluk klozuna dayalı olarak davalının sorumluluğuna başvurulabileceğinde tereddüt bulunmamaktadır. Değer kaybı talebi yönünden ise; taraflar arasında düzenlenen poliçede açıkça araç değer kaybının teminat kapsamında olduğu belirtilmemiştir. Kasko sigorta şirketleri riziko nedeniyle meydana gelen gerçek zarardan sorumlu olup, kazanç kaybı, değer kaybı gibi dolaylı zararlar açıkça poliçede teminat altına alınmadıkça bunlardan sorumluluğu bulunmamaktadır.Bu halde kasko sigortacısı davalı bakımından değer kaybı talepleri yönünden reddine karar verilmesi gerekir. (aynı yönde bkz. Konya BAM 2024/1222 E., 2024/1374 K.) Nitekim aynı yönde Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2022/10666 Esas, 2024/8342 Karar sayılı ve 30.09.2024 Tarihli ilamında "Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın sigorta teminatının kapsamını belirleyen 1 inci maddesine göre, bu tür sorumluluk sigortasını yapan sigortacı, doğrudan uğranan maddi zararların Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını poliçede yazılı hadlere kadar temin etmekle yükümlüdür. Davacı vekili hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin davalıdan tahsilini istemiştir. Davacının değer kaybı tazminat talebi poliçe özel şartları uyarınca kasko sigortası teminat kapsamında bulunmamaktadır. Poliçenin dosya arasında bulunan tam metni incelendiğinde; bu hususta her türlü değer kaybının teminat dışı olduğu yönünde açık bir düzenlemenin bulunduğu da anlaşılmıştır. Bu durumda poliçe şartları gereğince değer kaybı tazminatı davalının sorumluluğunda bulunmamaktadır. Değer kaybı tazminat talebi yönünden yazılı şekilde talebin kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir." denilmiştir. Yapılan açıklamalar kapsamında davacı yanın araç hasar bedeli zararından kaynaklanan 100.000 TL'lik tazminat istemi yerinde görülmekle talebin kabulüne karar verilmiş, ancak davacı yanın değer kaybına ilişkin talebinin davalı tarafından tanzim edilen kasko sigorta poliçesindeki İhtiyari Mali Mesuliyet klozunda teminat kapsamına alınmadığı anlaşılmakla reddine karar verilmiştir. Faiz başlangıç tarihi yönünden bilindiği üzere ihtiyari mali mesuliyet sigortası açısından, ihtiyari mali sorumluluk sigortasına uygulanacak hükümleri düzenleyen 2918 Sayılı KTK'nın 100. maddesinde aynı Kanun'un 98 ve 99. maddelerine atıf yapılmamış olması ve genel şartlarda da bu hükümlere paralel bir düzenleme bulunmaması nedeniyle bu tür sigortada tazminat alacağının muacceliyeti genel hükümlere göre saptanmalıdır. (aynı yönde bkz. ... 35. HD.2024/225 E., 2025/440 K., 27/03/2025 T.) Sigortacının sigorta bedelini ödeme borcuna ilişkin TTK'nın 1427/2. maddesi hükmü uyarınca, sigorta tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde 1446. maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olur. Anlatılan ilkelere göre somut olayda davalı ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının davadan önce temerrüde düşürüldüğü ispat edilmediğinden, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; bakiye hasar bedeli zararı olarak 100.000,00 TL maddi tazminatın, dava tarihi olan 31/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacının araç değer kaybı tazminatı isteminin reddine, 3-Alınması gereken 6.831,00 TL karar ve ilam harcından önceden peşin ödenen 2.732,29 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.098,71 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 1.716,29 TL peşin harç, 1.016,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.159,89 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacının karşıladığı 1.063,00 TL tebligat gideri, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.063,00 TL yargılama giderinin, kabul / ret oranına göre 5.039,38 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 3.023,62 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.600-TL'nin davanın kabul oranına göre 2.250-TL'sinin davalıdan tahsili ile, bakiye 1.350,00 -TL'sinin davacıdan tahsili ile, hazineye irat kaydına, 9-Gider avansından sarf edilmeyen miktarın 6100 Sayılı HMK'nın 333. Maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, davacı vekilinin (e-duruşma) yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/07/2025

Katip .... Hakim .... E-İmzalıdır E-İmzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/231, K. 2025/495, T. 01.07.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-231-e-2025-495-k-2aebaf3748f5