İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/167 E. 2026/150 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/167
- Karar No
- 2026/150
- Karar Tarihi
T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/167 KARAR NO : 2026/150
DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/08/2022 KARAR TARİHİ : 17/09/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “Oyunculuğa menajeri davalı ... aracılığıyla 2018 yılında başlayan ..., ilk olarak, -----dizisinin birkaç bölümünde yan rolde oynamıştır. Yeterli tecrübesi olmamasına rağmen, menajerinin de ısrarlarıyla 2019 yılında, müvekkilimiz ----” adlı dizisinde kendisine bir şans verilmiş ve kendisi ----- dizisinde erkek başrolün tekerlekli sandalyedeki engelli kız kardeşi “------” rolünde oynamıştır. Daha sonra, yine ---- ait, 2020 yılında “günlük dizi ” formatında yayınlanmaya başlayan “-----”dizisinin kadın başrolü olarak “------”karakteri için davalı ... seçilmiş ve kendisi ile 03.01.2020 tarihinde “Dizi Film Oyuncu/icracı Sanatçı Sözleşmesi” (kısaca “Sözleşme”) imzalanmıştır. Davalı oyuncunun menajeri olan diğer davalı ... de, ...'nun edimlerini yerine getireceğini garanti etmiş ve 1.000.000.- TL limit için garantör sıfatıyla sözleşmeyi imzalamıştır. Davalı, ----- dizisinin 1.sezon (2020-2021) ve 2.sezon (2021-2022) döneminde aynı rolde yer almış, ancak aşağıda ayrıntılı bir şekilde arz edeceğimiz üzere Mart 2022'de tamamlanan 2.sezon çekimlerinin son haftasına katılmayarak dizinin,sektörde görülmemiş şekilde dublörle sezon finali yapmasına yol açmış ve sonrasında da 3. sezon için teaser (tanıtım) çekimlerine katılmayarak haksız ve gerçek dışı iddialarla sözleşmeyi hukuka aykırı bir şekilde feshetmiştir. Huzurdaki dava, davalı ...'nun sözleşmeyi ihlâl eden davranışları ve haksız feshi nedeniyle şimdiye kadar uğranılan fiili zararlar ile sözleşmeye göre doğan cezai şart alacağının ve ayrıca uğranılan manevi zararların tahsil ve tazmini amacıyla ikâme edilmiş bulunmaktadır. Davalı ...'nun sözleşmeye aykırı davranışları ve ayrıca haksız feshi nedeniyle; dilekçede ayrıntıları belirtilen ve bugüne kadar uğranılan maddi zararların tazmini amacıyla kısmi alacak davası bağlamında şimdilik 50.000,00 TL ile ifaya eklenen cezai şart olan 300.000,00 TL'nin kısmi alacak davası bağlamında şimdilik 50.000,00 TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Ayrıca, müvekkilin ticari itibarını ağır bir şekilde zedeleyen ve kişilik haklarına saldırı teşkil eden haksız beyan ve ithamları nedeniyle manevi zararların giderilmesi amacıyla 500.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...'ndan tahsiline ve kişilik haklarına saldırıda bulunulduğu konusunda tesis edilecek Mahkeme hükmünün TMK m. 25/2 uyarınca Türkiye genelinde yayımlanan tirajı en yüksek beş gazeteden birinde yayımlanmasına, Hükmedilecek tazminat tutarlarına dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, Karar verilmesi Talebi ile dava edilmiştir. CEVAP: Davalı ... vekilinin cevap dilekçesi özetle; Dava dilekçesinin ilk tebligatı ve 21/2. maddeye istinaden yapılan 2. tebligatı usulsüzdür. Müvekkilim bu davadan sayın mahkemeniz tarafından gönderilmiş 3. tebligat ile yani 01.12.2022 tarihinde haberdar olmuştur. Bu sebeple dava dilekçesinin tebliğ tarihi olarak 01.12.2022 tarihinin kabul edilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. Ayrıca bu davaya ilişkin arabuluculuk toplantısına müvekkilim adına vekili olarak biz katılmıştık. Bir davada esas olan dava dilekçesinin davacıya ulaştırılması ve kendisini savunma hakkının tanınmasıdır. Davacı yan ve vekili gerek müvekkilimin ve gerekse vekili olarak benim iletişim numaralarımızı çok iyi bilmektedir. Davacı yan ve vekili istese kolaylıkla bize ulaşabilir ve bu davanın açıldığı bilgisini bize iletebilirdi. Davacı yan ve vekili bunu bilerek ve isteyerek yapmamış ve müvekkilimin cevap dilekçesini ve delillerini sunma hakkını elinden almak istemiştir. Sayın mahkemeniz davacı yanın ve vekilinin dürüstlük kuralına aykırı bu yaklaşımını kabul etmemeli ve müvekkilime cevap dilekçesini ve delillerini sunma hakkını vermelidir. Yetki itirazı; dava konusu sözleşmenin 15. maddesi uyarınca taraflar arasında çıkacak uyuşmazlıkların hallinde ---- Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi yetkili kılınmıştır. Bu yetki maddesi uyarınca sayın mahkemeniz yetkisizdir ve yetkisizlik kararı verilmesi gerekir. Dava dilekçesinde iddia edildiği gibi; ne müvekkilim ne de vekili olarak ben 2. Sezon bitmeden ve dizinin son bölümünün çekimleri tamamlanmadan, dava konusu sözleşmeyi fesih ettiğini ve diziden ayrıldığını davacı yana veya vekiline ne yazılı ne de sözlü olarak söylemiş/bildirmiş değiliz. Davacı yan ve vekili kendilerini haklı çıkarmak için kurmaca/afaki ve tamamen gerçek dışı bir hikaye uydurarak gerçekleri çarpıtmaya çalışmaktadırlar ama ortadaki deliler bu çabayı boşa çıkaracaktır. Davacı yan ve vekili müvekkilime gönderdiği ihtarnamede ağır hakaret ve ithamlarda bulunmuştur. Sadece bu ihtarnamenin içindeki ağır hakaret ve ithamlar dahi müvekkilimin sözleşmeyi haklı feshetmesi açısından yeterli bir sebeptir. Zira hiç kimse ve hiçbir sözleşme maddesi müvekkilimi gayri ciddi, kötü niyetli, samimiyetsiz, sahte doktor raporu düzenleten ve dürüst olmamakla suçlayan bir yapımcı ile çalışmaya devam etmekle yükümlü tutamaz. Müvekkilim haftanın 6 günü ve günde 16 saati aşacak şekilde bir yapımcı için çalışıyorsa ve taraflar arasında akdedilen sözleşmede müvekkilimin başka mesleki faaliyetlerde bulunması yasaklanıyorsa bu sözleşme her konuda yapımcının emir ve talimatlarına bağlı olarak ve tam zamanlı bir çalışmaya ilişkin tipik bir iş akdidir. Bunun aksi sözleşmeye yazılmış olsa dahi bu gerçek değişmez. Dolayısıyla sözleşmede aksi yazıyor olsa bile 5510 sayılı yasa gereğince müvekkilimin davacı şirkette sigortalı çalıştırılması gerekirdi. Müvekkilim 3 yıl boyunca sigortasız çalıştırılmış olması taraflar arasındaki iş akdinin ve sözleşmenin -tek başına- haklı feshi sebebidir. Sözleşme konusu dizinin 3. sezonunun teaser çekimleri için gönderilen senaryoda Müvekkilimin saçlarının yarısını kazıtması gerekmektedir. Hiç kimse oyunculuk yapan ve tüm geçimini oyunculuktan kazanan müvekkilimden saçlarının yarısını kazıttırmasını ve aylarca kel gezmesini talep edemez. Müvekkilim devlet hastanesinden alınmış 5 günlük iş görmezlik raporunu davacı yana iletmesine rağmen, davacı yan ısrarla müvekkilimin raporlu olduğu güne çekim koyarak çekimlere gelmeye zorlamıştır. Bu tutum kişilik haklarına açıkça aykırı, müvekkilimi kendisinin kölesi zanneden dayatmacı bir zihniyetin kabul edilemez bir dayatmasıdır. Yapımcı ile akdedilmiş sözleşme tipik bir kelepçeleme sözleşmesidir ve geçersizdir. Çünkü bu sözleşmede müvekkilimin başka bir iş yapması yasaklanmaktadır. Ve Müvekkilim aleyhine tek taraflı fahiş bir cezai şart konmuştur. Davacının maddi bir zararı söz konusu değildir. Davacı yanın maddi tazminat taleplerini delillendirmek için kurguladıkları faturaların hepsi gerçek dışıdır. Kaldı ki dava konusu sözleşme, yukarıda açıklandığı üzere; davacının müvekkilime karşı haksız ve hukuka aykırı, aşırı baskıcı, kişilik haklarına aykırı düşen tutum ve davranışları nedeniyle, Müvekkilim tarafından haklı olarak fesih edilmiş olduğundan müvekkilimden maddi tazminat talep edemez. Davacının 500.000.-t1 manevi tazminat talebi zenginleşmeye yöneliktir. ve ayrıca Müvekkilimin ekonomik olarak mahvına sebep olabilecek ölçüde fahiş bir taleptir. Kaldı ki dava konusu sözleşme, davacının haksız ve hukuka aykırı tutumu nedeniyle, Müvekkilim tarafından haklı olarak fesih edilmiş olduğundan müvekkilimden manevi tazminat talep edilemez. Tüm yukarıda anlatılanlar ışığı altında; fazlaya ilişkin tüm haklarımız saklı kalmak kaydıyla öncelikle Yetkisizlik Kararı verilmesini ve neticede haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... (-----) vekilinin cevap dilekçesinde özetle; “Dava öncesinde davacı ...'ın 30.03.2022 tarihinde müvekkile göndermiş olduğu ihtarnameye 04.04.2022 tarihinde verilen cevabı ihtarda belirtildiği üzere tek sorumlu oyuncu ... dur. Müvekkilin menajerliğini yaptığı oyuncusu davalı ... ve müvekkil ... ile davacı ... Firması arasında “Dizi Film Oyuncu/İcracı Sanarçı Sözleşmesi” akdedilmiştir. Bu sözleşmede müvekkilin “Ajans” “garantör” olduğundan davacı bahsetmiş aslen oyuncu ...” nun sözleşmeye aykırılıklarından dolayı müvekkilin de dolaylı olarak sorumlu tutulacağı ihtarlarında izah edilmiştir. Yani aslında bir müvekkilin işbu davada diğer davalı Oyuncu ... nun hukuka sözleşmeye aykırı eylem ve söylemleri nedeniyle davalı olduğu açıkça ortadadır. ... vekili ilk olarak 30.12.2021 tarihli ----- yevmiye numarası ile ----. Noterliğinden müvekkilimize ihtarname göndermiştir. Gönderilen ihtarnamede; müvekkilimiz ...' in menajerlik görevini yerine getirmediği iddiasında bulunulmuş ve aralarında akdedilmiş olunan 10.08.2018 tarihli oyuncu menajerlik sözleşmesi kendilerince tek taraflı feshedildiği beyan edilmiştir. Ayrıca ihtarın ekinde protokol sunulmuş bu protokolde de devam eden "-----" isimli dizinin de devam ettiği sürece hakların baki olduğu ve sözleşme uyarınca ücretlendirmenin aynen devam edeceği ifade edilmiştir. Tarafımızca da ... vekilinin ihtarına cevap verilmiştir Şöyle ki; ----- vekilinin 30.12.2021 tarihli ihtarına 03.01.2022 tarihli Cevabı İhtarımız: Müvekkil ..., ...” nu oyunculuk adına hiçbir vasfı ve tecrübesi yokken keşfetmiş, ona inanmış ve ---- gelmesini sağlamıştır. Onu bir çok audtıonlara sokmuştur. Bu audtionlara hazırlamış, oyuncu koçu olarak bizzat çalıştırmış ve yapım firmalarıyla tanıştırmıştır. Tüm bunları da menajeri olarak yapmıştır ki bir menajerin görevi olan bu hususları fazlasıyla yerine getirmiştir. ...” nun şu an oynadığı yapım şirketinin geçmişteki çok izlenen ve tutan “----” dizisine kendisinin hiçbir sektör tecrübesi yokken, müvekkilin kendisine inanması, ve ona destek olması ile yapım şirketine sunmuş, dizide önemli bir rol için yönetmen görüşmesi ayarlamıştır (normalde auditionlar oyuncular tarafından çekilir ve menajerler de yapım şirketine yönetmene iletir. Oyuncu ile birebir yönetmen görüşmesi yapılmadığı halde müvekkil ... için bir istisna yaratmıştır.) Ancak, o zamanki yetersiz oyunculuk sebebiyle bu gerçekleşememiş ve müvekkile de bu şekilde bilgi verilmiştir. Buna rağmen müvekkil ..., müvekkilin bu başarısız sonucu nedeniyle o aşamada aradaki sözleşmeyi feshederek menajerlik hizmetini sona erdirebilecekken bunu yapmamıştır. Oyuncusuna inanıp onu Türkiye'de birçok başarılı diziye imza atmış --- şirketiyle birebir. görüştürmüş ve yetersiz olan oyunculuğunu geliştirmesi için “ ----” dizisinde başrolün gençliğini oynamasına fırsat tanıtmıştır. Menajer ... bu dönemde de ... ile sürekli bir abi-baba gibi ilgilenmiş, yanında olmuş, oyunculuğunu set ortamında geliştirmesi için ona kapı açmıştır. Bu süreçler içinde hiç işsiz kalmayan ... için menajeri çalışmayı durdurmamış “ -----” dizisinde görüntülerini toplayıp bir kolaj ile oyunculuğunu beğenmeyen ---- şirketine tekrar gidip görüntüleri izleterek onları ikna etmiştir. Bu ikna sonrası da yeni başlayacak olan “----” dizisine önemli bir rol olan başrolün kardeşi ---- karakteri ile ana castta yer almasını sağlamıştır . O dönemde rating rekoru kıran ----- isimli dizide 2 sezon “ana castta” önemli bir rolde oynayan ve müvekkilin menajer olarak sağladığı imkanlarla hiç işsiz kalmayan ... dizi devam ederken aynı yapım şirketinin “-----” isimli projesine menajerinin desteği ile başrol mertebesine yükselmiştir. Müvekkilin oyuncusu davalı ..." nun birden bire farklı davranışlara bürünmesi, sözleşmelere aykırı davranması ve hiç bir şeyi gözünün görmemesi durumunun sebebini, davacı ... firmasının dava dilekçesini okuduğumuzda çok daha net olarak anlamaktayız. Davacı ... firmasının daha öncesinde de---- isimli bir oyuncusunu elinden alan ----- isimli menajerin tüm bu sürece doğrudan dahli olduğunu ve hatta davacı yapımcı firma vekili Av. ... ile menajer ----- vekili Av. ...' ın telefon görüşmeleri yapmış olması da oyuncu ... nun dışarıdan nasıl manupile edildiğini, telkin edildiğini ortaya koymaktadır. Davalı ... kendisine çok fazla emeği olan, kendisini oyunculuk dünyasına kazandıran, sektörde kabul ettiren, başrol yaptıran, ayakları yere basan, sağlam temeller üzerinde ilerlemesinin tüm altyapısını oluşturan, menajeri ---- değil kendisine hayaller dünyası kuran ve telkin etkisinde tutan ---- inanmayı ve onun dediklerini yapmayı tercih etmiştir. Müvekkil tüm süreçte yaşadıkları ve işbu davanın dava dilekçesini okuduğunda açık ve net olarak bu durumu anlamıştır. Bu durum o kadar emek veren menajerliğini yapan müvekkili oldukça üzmüştür. Yukarıda izah ettiğimiz sebeplerle fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, Müvekkile garantör olması nedeniyle sirayet ettirilen dava hakkaniyete aykırı olup davanın müvekkil açısından reddine; Davanın açılmasına sebebiyet veren taraf olmamamız hasebiyle de yargılama giderleri ve Avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini” talep ettiği görülmüştür.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E : Dava, Davacı tarafından yapımı gerçekleştirilen ----- isimli dizide rol alan ...' nun sözleşmeyi feshetmesi nedeniyle sezon finali çekimlerine ve gelecek sezon tanıtımı çekimlerine katılmaması sebebiyle davacı şirketin maddi manevi zarara uğrayıp uğramadığı zarara uğraması halinde tahsili koşullarının oluşup oluşmadığı diğer davalının davacı ile diğer davalı arasındaki sözleşmeye garantör olması nedeniyle sorumluluğunun olup olmadığı, tazminata hükmedilmesi halinde tazminattan sorumlu tutulup tutulmayacağı konusundadır. Mahkememizde aldırılan 08/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Sözleşmeye aykırılık açısından yapılan değerlendirmede; Davalı ...'nun raporlu olduğu dönemde gerçekleşen 30.03.2022 tarihindeki çekime gitmemesinin sözleşmenin ihlali olarak değerlendirilmediği, 09.05.2022 tarihindeki çekime gitmemesinin sözleşmeye aykırılık oluşturduğu, hastane raporu konusundaki değerlendirmenin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, Fesih nedenleri açısından yapılan değerlendirmede; çalışma saatleri, fiziksel görünümde değişiklik ve sözleşme suretinin verilmemesinin, sözleşmenin haklı nedenle feshini oluşturmadığı, sigorta primlerinin ödenmemesi ile ilgili olarak yargılaması devam eden dava nedeniyle bu konudaki değerlendirmenin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, Mali Yönde İncelemeler Sonucunda: Davalı ...'nun sözleşmeyi feshetmesi nedeniyle Davacının fatura karşılığı Seneryo Revizyon bedeli ve teaser çekim masraflarından dolayı katlandığı 300.015,00 TL(KDV dahil) Maliyet ile Sözleşme Cezai şart alacağı olarak 300.000,00 TL olmak üzere toplam 600.0105,00 TL 'ya kadar Maddi tazminat talep edebileceği ancak Davacı vekili tarafından şimdilik kaydıyla 50.000,00 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğu; Maddi tazminat tutarından davalıların Müştereken sorumlu oldukları, manevi tazminatla ilgili değerlendirmenin Sayın Mahkeme taktirinde olduğuna dair raporunu sunmuşlardır. Mahkememizde aldırılan 13/01/2026 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Nihai takdir Sayın Mahkemenin olmak kaydı ile, dosya kapsamında incelenen her türlü bilgi, belge ve deliller ışığında, detayları raporumuzda izah edildiği üzere; Davalı itirazları doğrultusunda ve tüm dosya kapsamında bir kez daha yapılan sektörel inceleme ve değerlendirme neticesinde, Dosyaya yeni bir belgenin eklenmediği, bu doğrultuda kök rapordaki görüşlerimizin korunduğu, bu görüşlere ek olarak davalı vekilinin beyanları doğrultusunda; 29.03.2022 tarihli e-mail yazışmasında davacı tarafından, davalı oyuncunun rolünün yeni sezonda da devam ettiğinin davalıya bildirildiği, ancak davalının, davacı tarafı sete çıkmamakla tehdit ettiğinin görüldüğü, Eposta yazışmalarından da davalı oyuncunun 2 sezon başrol oynadığı ve devamlılığı olan diziyi bıraktığı, dizinin 3. Sezon bölümlerinde gelişecek olayların ve karakterlerin temellerinin 2. Sezon senaryosunda atıldığı, yapımcının ve yayıncı kuruluşu zor durumda bıraktığı, prestij kaybına uğratmış olduğu, anlaşmayı feshetmedikleri takdirde davalı oyuncunun ekibi sete çıkmamakla tehdit ettiğinin görüldüğü, Sözleşmenin 10.1. maddesine göre davalı oyuncunun dizi devam ettiği sürece dizi filmde rol almayı kabul ve taahhüt ettiğini, Dosyada yer alan sözleşmenin bir Oyuncu Sözleşmesi olduğu, sözleşmede yer alan şartların sektörde uygulanan şartlar olduğu, aksi halde yerlerine başka oyuncuların tercih edileceklerini bildikleri için oyuncuların ve/veya onları temsil eden menajerlerin/ ajansların bu şartları bilerek ve kabul ederek bahse konu sözleşmeleri imzaladıkları, ayrıca işbu sözleşmelerin şartlarının ve ücretlerinin oyuncudan oyuncuya farklılık gösterebildiği, Buna ek olarak oyuncuların, sözleşmelerinde özel bir madde yok ise, serbest meslek çalışanı olduğu ve SGK'larının kendileri tarafından ya da menajerleri veya ajansları tarafından yatırıldığı, Davalı tarafın; “2. Sezon bölümlerinin eksiksiz bir şekilde yazıldığı ve bu bölümlerin davacı şirkete 18.05.2022 tarihinden önce ulaştırıldığı ve ayrıca 15.06.2022 tarihli faturanın----ödendiği ispatlanmalıdır. Çünkü davacı yan bu davada maddi tazminat talep edebilmek için yıllardır çalıştıkları---- böyle bir faturayı kestirmiş olabilirler” beyanlarına karşılık Sayın Mahkemenin bu belgeleri talep etmesi durumunda, işbu belgelerin incelenip, yapılan değerlendirmenin tekrar Sayın Mahkemenin takdirlerine sunulabileceği, Sektörümüzde yapımcı ve/veya yönetmenlerin bazı durumlarda senaristlerden ekstra ücret ödemeden revize talep edebildikleri, Ancak bahse konu revizelerin ufak tefek ya da birkaç adet revize olduğu, Bir başrol oyuncusunun aniden ve senaryoya göre bir nedeni olmadan ortadan kaybolmasının ufak bir revize olmadığı, zira kadın başrol ile diyaloğu olan herkesin diyaloğunun silinmesi, bazı diyalogların sıfırdan yazılması, bazıları değiştirilmesi gerektiği, bu durumun sadece diyaloglarla da ilgili olmadığı, ileriki bölümlerde kadın başrol karakterle ilgili tüm olay örgülerinin, mekanların, dahil olabilecek yeni karakterlerin de baştan aşağı değişmesi gerektiği, Diğer taraftan Gazete, internet siteleri ve magazin haberlerinden davalı oyuncunun dizinin 2. Sezonunda son 3 bölüm çekimlerine katılmadığı ve diziyi finalsiz bıraktığı, 3. Sezon tanıtım çekimlerine de katılmaması sebebiyle yapım şirketinin ve yayıncı kuruluşun hem reyting kaybı hem de prestij kaybı yaşadığının, dizinin reytingleri düştüğü için de bölüm yayın günlerinin azaltıldığının, ayrıca yurt dışı gelirlerinden ve reklam gelirlerinden mahrum kalmış olduğunun anlaşıldığı, Sektör teamülleri gereği sözleşmenin bir kopyasının oyuncuya verilmesi gerektiği, ancak sözleşmenin bir nüshasının davalı oyuncuya verilmemesi hususu hukuki değerlendirme gerektirdiğinden sektörel olarak bir değerlendirme yapılmamış olduğu, Mali Yönden, Davalı ...'nun sözleşmeyi feshetmesi nedeniyle Davacının fatura karşılığı Senaryo Revizyon bedeli ve teaser çekim masraflarından dolayı katlandığı 300.015,00 TL(KDV dahil) Maliyet ile Sözleşme Cezai şart alacağı olarak 300.000,00 TL olmak üzere toplam 600.015,00 TL 'ya kadar Maddi tazminat talep edebileceği ancak Davacı vekili tarafından şimdilik kaydıyla 50.000,00 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğu; Maddi tazminat tutarından davalıların müştereken sorumlu oldukları, manevi tazminatla ilgili değerlendirmenin Sayın Mahkeme taktirinde olduğu, Sonucuna ulaşılmış olup; iş bu raporumuzda yapılan değerlendirmenin uzmanlık alanımız çerçevesinde teknik bir inceleme olduğunu belirtir, tüm bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi ve 6100 sayılı HMK'nın 266/c.2 hükmü uyarınca bilcümle hukuki takdiri ve tavsifi tamamen Yüce Mahkemeye ait olmak kaydı ile raporunu sunmuşlardır. Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir. İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; Davacı şirketin ----- isimli günlük dizinin yapımcı şirketi olduğu, davalı ...' nun iş bu dizinin başrol oyuncusu olduğunu, dizinin 2. Sezon çekimlerinin son bölümüne katılmadığı ayrıca 3. Sezon için tanıtım çekimlerine de katılmadığı sözleşmeyi haksız şekilde feshettiği iddiasıyla diğer davalı olan menajeri --- taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklı kefaleti sebebiyle davalılardan maddi tazminat ve sözleşmeden kaynaklı cezai şartın tahsili ayrıca davalı ...' ndan manevi tazminat talebinde bulunulduğu, davalılardan ... vekili cevap dilekçesi ile, diğer davalı ...' nun da menajeri olan davalı ...' in zarara uğrattığı, ... ' in menajeri olarak tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini beyan ederek davanın reddini talep ettiği, diğer davalı ... vekilinin de cevap dilekçesi ile davalı ...' nın 2. Sezonun son çekimine doktor raporu olduğu için katılmadığını, çalışma şartlarının ağır olduğunu, davalı ...' ya gönderilen ihtarnamede hakaret ve ithamlarda bulunulduğunu, 3 yıl boyuncu sigortasız çalıştırıldığını, sağlık raporuna rağmen çalışmaya zorlandığını, feshin haklı olduğunu belirterek davanın reddini talep ettiği, mahkememizce dinlenen davacı tanıklarından ... alınan beyanında, ---- dizisinin yönetmeni olduğunu, 2. Sezonun ortalarından itibaren ...' nun diziden ayrılmak istediğini söylediğini 2. Sezonun final bölümü çekimi için ---- gelmediğini, arkadaşlar ulaştığında hasta olduğunun söylendiğini kendisi gelmeyince senaryoyu revize ettiklerini, yüzü görünmeyecek şekilde dublör kullandıklarını, 3. Sezonda da ---- oynadığı karakteri öldürdüklerini, final bölümünü çekmek için bir iki gün bekleyeceklerini fakat ---- yapımcı şirkete sözleşmem feshedilmezse katılmayacağım dediği için çekmek zorunda kaldıklarını, çekimlerin haftada 6 gün olduğunu ve ortalama 6-7 saat çalışıldığını beyan ettiğini, diğer davacı tanığı ---- alınan beyanında davacı şirkette idari işler sorumlusu olduğunu davalı ... ile sözleşme yaparken projenin en az 5 yıl süreceğinin söylendiğini kendisinin de kabul ettiğini, 2. Sezonun Ocak ayında yapım şirketi sahibi ---- 3. Sezonda olmayacağını söylediğini kabul etmediğini, final çekimine gelmediğini, sözleşmeyi feshetmezsek gelmeyeceğini söylediğini bu yüzden senaryoyu revize ettiklerini, teaser çekimleri için----- aradıklarını fakat telefonlarına cevap vermediğini, diğer davacı tanığı ...' nin alınan beyanında yapım şirketinin genel koordinatörü olduğunu, davalı ...' nın sözleşmenin feshedilmemesi halinde final çekimine katılmayacağını belirttiği, hastaneden alınan rapor gönderdiğini, raporun kendilerine inandırıcı gelmediğini, ---- ayrılması nedeniyle reytinglerde düşme olduğunu, diğer davacı tanığı ...' in alınan beyanında, kendisinin de dizide rol aldığını, davalı ...' nın yakın sevdiği bir arkadaşı olduğunu, yeni bir ----- isimli bir menajer ile çalışmaya başlayınca daha iyi dizilerde oynatacağını söyleyerek bu diziden ayrılmak istediğini, yeni sezonda olmayacağını belirttiği, gerekirse tazminatlara katlanırım dediğini, son gün final çekiminde --- sete geldiğinde --- sete gelmeyeceğini,----- ile birlikte aynı evde yaşadıklarını, kendisi ile o gün telefonla görüştüğünü, rapor aldığını söylediği fakat --- oturup ----aldığı raporun inandırıcı olmadığını söylediği, o gün ---- gelmediği için dublör ile çekim yapıldığını daha sonra da ----- ile irtibatının kesildiğini beyan ettiği, diğer davacı tanığı ...' in de diğer davacı tanıkları ile benzer beyanlarda bulunduğu, davalı ... tanığı ----- alınan beyanında, dava konusu ile ilgili sadece duyuma dayalı bilgisinin olduğunu beyan ettiği, davalı ... tanığı ...' ın alınan beyanında, davalı ...' nın başrol olarak oynamasında en büyük payın menajeri ---- ait olduğunu, ---- menajeri iken başka bir ---- isimli menajer ile görüştüğünü beyan ettiği, davalı ... tanığı---- alınan beyanında, davalı ...' nın diziden ayrılması nedeniyle menajeri --- zor günler yaşadığını, davalı ... tanığı ...' nın alınan beyanında, davalı ... ile ----- dizisinde birlikte oynadıklarını, kendisinin bu sezonun son sezon olacağını söylediğini, yapımcı ---- hanım ile davalı ...' nın konuşmalarına şahit olduğunu, ----- biz vazgeçtik seninle devam edeceğiz dediğini bizzat duyduğunu, son çekim günü ---- hasta olduğu için bizzat çorba götürdüğünü, o gün senaryonun değiştirilerek çekim yapıldığını beyan ettiği, diğer davalı ... tanığı ...' nun alınan beyanında, kendisinin ---- dizisinde oynadığını, son çekim günü ----- hanımın hasta olduğunu bildiğini, o gün çekime gelmediği için noter çağrılıp tutanak tutularak çekimlerin yapıldığını, ---- kendisine 3. Sezona devam etmek istemediğini söylediğini beyan ettiğini, davalı ... tanıklarından-----talimat ile alınan beyanında, kendisinin de davalı ... ile aynı projede çalıştığını,----- hasta olduğu için ikinci sezon çekim günü sete gelmediğini, günde 12-13 saat çalışıldığını belirttiği, diğer davalı ... tanığı ...' nin alınan beyanında ise, ---- hasta olduğu için çekime gelmediğini, kendilerinin de çekimlere devam ettiklerini beyan ettiği, daha sonra dosya diğer deliller ile birlikte bilirkişi heyetine tevdi edildiği, aldırılan 08/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak, sektörel yönden davalı ... çekime gelmemesinin davacıyı maddi zarara uğrattığı, çalışma saatleri, fiziksel görünümde değişiklik ve sözleşme suretinin verilmemesinin haklı nedenle fesih oluşturmadığı, maddi tazminat yönünden toplam 600.015,00 TL tazminat hesaplandığı, itiraz üzerine aldırılan ek raporda da kök rapordaki görüşlerin muhafaza edildiği, buna göre dosya kapsamı değerlendirildiğinde, dosyadaki deliller, belgeler, bilirkişi raporu tespitler ve tanık beyanları bir arada değerlendirildiğinde, davacı şirketin davaya konu ---- isimli dizinin yapımcısı olduğu, davalı ...' nun iş bu dizinin kadın başrol oyuncusu diğer davalı ...' in de davalı ...' nun menajeri olduğu, taraflar arasında 03/01/2020 tarihli dizi film oyuncu - icracı sanatçı sözleşmesi başlıklı sözleşme düzenlendiği, sözleşmenin yapımcı oyuncu ve menajer arasında düzenlendiği, dizi çekimleri devam ederken ikinci sezonun son bölümü yani sezon finaline davalı ...' nun hasta olduğu gerekçesi ile ve bu konuda özel bir hastaneden almış olduğu sağlık raporu olduğunu belirterek katılmadığı, davacı ... tarafından davalı ...' nın daha önce yapımcılar ile olan görüşmeleri ve diğer oyuncularla da olan konuşmalarından ikinci sezonunun sonunda diziden ayrılmak istediğini belirttiği fakat yapım şirketinin bunu kabul etmediği, çekime de bu nedenle gelmediğini raporun inandırıcı olmadığını belirterek davalı ...' nun gelmediği sezon finalinin dublör kullanarak gerçekleştirdikleri gerek dosya kapsamından gerekse alınan tanık beyanlarından davalı ...' nun davaya konu ---- dizisinin 3. Sezonunda yer almak istemediğini defaten yapım şirketine beyan ettiği, arkadaşları ile gerçekleştirdiği konuşmalarda belirttiği, fakat bu durumun yapım şirketi tarafından kabul edilmediğinin anlaşıldığı ve davalı ...' na e-mail gönderildiği ve e-mail de özetle çekimlere gelinmemesi halinde yasal yollara başvurulacağı alınan özel hastanedeki doktor raporunun inandırıcılıktan uzak olduğunun bildirildiği, daha sonra davalı ... tarafından - Noterliğinin 18/05/2022 tarih ve ---- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiğini belirttiği, uyuşmazlığın davalı ...' nun sözleşmeyi feshinin haklı olup olmadığı haksız fesih halinde tazminat koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkin olup davalı ... vekili tarafından savunma olarak ileri sürülen kelepçeleme sözleşmesi bakımından dosya incelendiğinde, öncelikle Türk Borçlar Kanunun temel ilkelerinden biri sözleşme serbestisi olup Borçlar Kanunun 26. Maddesine göre " taraflar bir sözleşmenin içeriğini kanunla öngörülen sınırlar içinde özgürce belirleyebilirler" denilerek sözleşme özgürlüğünün tanımı yapılmış fakat Borçlar Kanunu 27. Maddesinde ise "kanunun emredici hükümlerine, ahlaka, kamu düzenine, kişilik haklarına aykırı veya konusu imkansız sözleşmeler kesin olarak hükümsüzdür" denilerek sözleşmenin içeriğinin belirleme özgürlüğünün sınırlarına yer verildiği, burada adı geçen kişilik haklarına aykırılık kavramı bir kimsenin kişi olması sebebiyle haiz olduğu mutlak bir hak olup bunun içerisine beden ve ruh bütünlüğü şeref haysiyet isim resim ve bu gibi varlıklar üzerinde haklar olduğu gibi ekonomik özgürlük kapsamı da girmektedir. Ekonomik özgürlükten kasıt eğer taraflardan biri sözleşme ile diğerinin keyfine terk edilmiş ekonomik anlamda iradesiz kılınmış ise ekonomik özgürlüğünün sınırlandırıldığı ve bulunmadığının anlaşılması gerekmektedir. Bu yönde kişilik haklarını aşırı derecede sınırlayan sözleşmeler kelepçeleme sözleşmeleri olarak adlandırılmaktadır. Yargıtay içtihatlarında da "iktisadi hürriyetin kabul edilemez ölçüde sınırlandığı bir akdin ahlaka ve adaba aykırı olduğu" ifade edilmiştir. Bu kapsamda taraflar arasındaki 03/01/2020 tarihli sözleşme incelendiğinde, sözleşme konusunun oyuncunun yapımcı tarafından yapımı gerçekleştirilecek olan eserde icracı sanatçı olarak yer alması sebebiyle taraflara düşen hak ve yükümlülüklerin yer aldığı, sözleşmenin 4. Maddesinde yer alan " oyuncunun hak ve yükümlülükleri " başlıklı maddesi incelendiğinde, toplam 30 alt maddeden oluştuğu, bu 30 madde ayrı ayrı incelendiğinde, tamamında oyuncuya sözleşme kapsamında yükleme, yükümlülüklerin yer aldığı, sözleşmenin madde 5 - yapımcının hak ve yükümlülükleri başlıklı maddesi incelendiğinde ise toplam 7 alt maddeden oluştuğu, bu 7 alt madde incelendiğinde, yapımcının yükümlülüğü olarak set ortamında sağlanacak yiyecek içecek, reklam ücretlerindeki gelir oranları, oyuncuya ödenecek ücretin miktarının belirtildiği, her iki madde karşılaştırıldığında, madde 4 oyuncunun hak ve yükümlülükleri başlıklı maddenin 4.3. Maddesinde eserde yer alacak bölüm sayısının yapımcı tarafından garanti edilmediği, oyuncunun eserin çıkacak senaryosuna göre yapımcının görev vereceği tüm bölümlerde yer alacağını kabul ve taahhüt edeceği, yapımcının oyuncuya tüm bölümlerde görev vermeyi taahhüt etmediği, 4.5. Maddesinde bu sözleşme süresinin bitimine kadar başkaca dizi, reklam, tanıtım filminde faaliyette bulunmayacağını oyuncunun taahhüt ettiğini aksi halde cezai şart ödeyeceğini, 4.6. Maddesinde oyuncunun yapım işini aksatacak şekilde gerçek ve tüzel kişiler ile sözleşmesinin bulunmadığını beyan ettiği aksi halde zarar ve ziyan ile yoksun kalınacak karı ödemeyi beyan ettiği, 4.7. Maddesinde, oyuncunun hastalık halinde bu durumu doktor raporu ile belgelendirmek zorunda olduğu, hastalık halinin uzun sürmesi veya sık sık rapor sunması halinde yapımcının tek taraflı sözleşmeyi feshetme hakkının olduğu, sözleşmenin 4.24. Maddesinde eserin tüm mali haklarının yapımcıya devredildiği, eserin 4.27. Maddesinde eserin devamında veya ayrıldıktan sonra eserde yer alan karakter ile kullanımlarda ek ücret talep etmeyeceği, 4.30. Maddesinde ise sözleşmenin 5.3. Maddesinde yer alan ücret ve ödeme dışında şirketten veya eserin yayınlandığı TV kanalından herhangi bir ücret talep etmeyeceğinin belirtildiği, sözleşmenin uzunluğu nedeniyle bahsedilmeyen 4. Maddesindeki oyuncunun hak ve yükümlülükleri incelendiğinde tamamında davalı oyuncuya yükümlülükler yüklendiği yine sözleşmenin oyuncunun yapımcıya devrenin taahhüt / devrettiği haklan başlıklı 6. Maddesinde ise esere ilişkin tüm yurt içi ve yurt dışı satışları ile her türlü gösterimlere ilişkin haklarını devrettiği, sözleşmenin fesih ve cezai şart başlıklı 11. Maddesinde ise madde 4 de yer alan 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,14,ve 24. Alt maddelerindeki yükümlülüklerin ihlali halinde oyuncunun cezai şart ödeyeceği belirtilmiş fakat sözleşmenin bütünü incelendiğinde yapımcıya yönelik herhangi bir yükümlülük veya cezai şart yüklenmediği, yine sözleşmenin süresi başlıklı 10. Maddesi incelendiğinde sözleşmede herhangi bir süre öngörülmediği ve olumsuz bir bildirim yapılmadıkça sözleşmenin her dönem için uzayacağının belirtildiği, bütün bu maddeler birlikte değerlendirildiğinde, özellikle sözleşmenin süresi başlıklı 10. Madde incelendiğinde, davalı oyuncu ...' nun süresi belli olmayan sözleşmeden cayma hakkının olmadığı, sözleşme feshinin tek taraflı olarak sadece yapımcıya verildiği bu yönüyle incelendiğinde, davalı oyuncunun süresiz bu sözleşme ile ekonomik özgürlüğünün kısıtlandığı, bu durumun aynı zamanda Anayasanın 48. Maddesinde yer alan "herkes dilediği alanda çalışma ve sözleşme hürriyetine sahiptir; özel teşebbüsler kurmak serbesttir." maddesinin de ihlali niteliğinde olduğu zira davalı oyuncunun bu sözleşme kapsamında sadece yapımcının iradesine bağlı olarak bu sözleşme kapsamında çalışmak zorunda kaldığı, sözleşmenin süresiz olması sebebiyle başka iş ve olanaklardan mahrum kalacağını zira oyuncunun dava konusu ---- isimli dizide ilk kez başrol olarak yer aldığı, sözleşme imzalanırken ilk defa başrol oynayacak olması sebebiyle sektördeki ilerleme ve tanınmak adına sözleşmeyi imzalamak zorunda kaldığı, her ne kadar Borçlar Kanununda genel ilke sözleşme serbestisi ise de Türk Borçlar Kanunu 27. Maddesine göre davalının davaya konusu sözleşme kapsamında hem ekonomik özgürlüğünün kısıtlandığı hem de sözleşme maddeleri incelendiğinde, çalışma sürelerinin net olarak belirlenmediği, çalışma koşullarının davacı yapımcının iradesine bırakıldığı, sözleşme ihlali ve ihmali halinde sadece oyuncuya yaptırımlar yüklendiği, davacı yapımcıya yönelik herhangi bir yükümlülük yüklenmediği, sözleşmenin tek taraflı olarak kelepçeleme sözleşmesi kapsamında davalı ...' nun çalışma hürriyetini kısıtlar biçimde kişilik haklarına aykırı sözleşme olduğu kanaatine ulaşıldığı bu durumda bu sözleşmenin geçerli olmayacağı, davalı ...' nun sözleşmeyi fesih hakkının tanınmamış olması sebebiyle de taraflar arasında oluşan uyuşmazlık nedeniyle sözleşme feshinin haklı olduğu kanaatine ulaşıldığı öte yandan bir an için sözleşmenin ahlaka ve kişilik haklarına uygun olduğu düşünülse dahi sözleşmenin Madde 4.8. Maddesinde oyuncunun çekim günü hastalık veya mücbir sebep dışında gelmemesi halinde denilmek suretiyle hastalık halinde gelemeyeceğinin belirtildiği yine 4.7. Maddesinde oyuncunun hastalık halinde çekime gelememesi halinde doktor raporu ile bu durumu belgelendirmek zorunda olduğu, davalı ...' nın 29/03/2022 tarihinde---- Hastanesinden bir günlük rapor aldığı ve raporu davacı yapımcıya gönderdiği fakat davacı yapımcının bu raporun özel hastaneden alınmış olması sebebiyle ve inandırıcı bulunmaması sebebiyle aynı gün sezon finali çekimlerine devam ettiği, davacının raporun geçerli olmadığı yönündeki kanaate dayalı savunmasının dosyadaki özel belge niteliğindeki 29/03/2022 tarihli doktor raporu karşısında geçerliliğinin olmadığı zira ortada özel bir hastane dahi olsa yazılı bir raporun mevcut olduğu buna rağmen sunulan rapora itibar edilmeyerek aynı gün çekimlerin yapıldığı, bu nedenle o gün yapılan çekimlerden ve senaryo değişikliklerinden davalının sorumlu tutulamayacağı yine davalı ... tarafından 30/03/2022 tarihinde---- Hastanesinden 5 gün rapor aldığı bu raporu da yapımcı şirkete gönderdiği, raporun üniversite hastanesinden alındığı ve resmi belge niteliğinde olduğu, bu raporun inandırıcı olmadığı iddiasının ancak aksi resmi bir belge ile ispatının gerektiği, bu durumun davacı yapımcı tarafından ispat edilemediği, bu nedenle sezon finali çekimlerine katılmaması sebebiyle oluşacak masraflardan davalı ... sorumlu olduğu hususunun ispatlanamadığı, davalı ... yeni sezon çekimlerine katılmaması hususunun ise yukarıda bahsedilen mahkememizce kelepçeleme sözleşmesi olarak nitelendirilen 03/01/2020 tarihli sözleşmenin feshinin haklı olduğu kanaatine ulaşıldığından Borçlar Kanunun 27. Maddesi kapsamında olduğu değerlendirilen 03/01/2020 tarihli sözleşmeye dayanarak davacının herhangi bir hak ve talepte bulunamayacağı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davanın REDDİNE, 1-Alınması gereken 732,00 TL harçtan peşin alınan 10.246,50 TL peşin harç ve 8.540,00 TL ıslah harcından mahsubu ile 18.054,50 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 3-Davalı tarafından yapılan 1.138,50 TL yargılama giderinin davacıdan tahsiline, 951,50 TL ' sinin davalı ...' na 187,00 TL' sinin ise Davalı ...'e verilmesine, 4-Maddi tazminat yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 55.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine, 5-Manevi tazminat yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 55.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalı ...' na ödenmesine, 6-Kullanılmayan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,Dair davacı vekili ile davalı vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.