İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/1007 E. 2025/325 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/1007
- Karar No
- 2025/325
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/1007 Esas KARAR NO : 2025/325
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 28/12/2022 KARAR TARİHİ : 30/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, taraflar arasında imzalanan taşeronluk sözleşmesi kapsamında ...'daki tersaneler nezdinde boru donatım-montaj üzerine taşeron olarak 21.12.2021-09.05.2022 tarihleri arasında hizmet vermesi nedeniyle hak edişini eksik almasından kaynaklı iş bu davanın açıldığı; 09.11.2021 tarihinde imzalanan ... Numaralı Taşeron Sözleşmesi ve işbu sözleşmeye ek 1 Numaralı Protokol kapsamında ... adresindeki Karmarine Tersanesi’nde “şirket projelerinin gelişlerine müteakip yerinde markalama ve dizayn tarafından verilen ... ya da ... resimlerine göre boru işlerini” yaptığı; 09.05.2022 tarihinde Karmarin Tersanesi tarafından sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle 31.08.2022 tarihli ... 13. Noterliği'ni ... yevmiye numaralı ihtar kapsamında davalı tarafından... tarihinde ...,... ve ... faturalara istinaden bakiye alacağın sadece 93.310,80 TL yatırıldığı; yatırılan bedelin eksik olduğu ve aylık ticari faiz yatırılmaması nedeniyle TTK m.1530 kapsamında Mart ayı ödemesi için Nisan ayında Nisan ayı ödemesi içinde sözleşmenin sona erdiği tarih itibariyle temerrüde düştüğü; 22.04.2022'den önceki çalışma dönemine ait kalan miktarın faiziyle birlikte ödenmesini hem de 09.09.2022 tarihinde yatırılan miktarın fatura kesim tarihi itibariyle işlemiş ticari temerrüt faizinin ödenmesini; Taşeronluk Sözleşmesine Ek 1 Numaralı Protokolün 4.maddesinde hakedişlerin hesaplanması belirtildiği; çalışan bütün taşeronlar yevmiye usulü çalıştığı yevmiye birim fiyatında yer alan rakam dip fiyat olduğu;sözleşmede görüleceği üzere yevmiye birim fiyatı minimum ödenen 605 TL iken müvekkil firmaya bu 540-550 TL arası ödendiği; imza atılmadığı müddetçe hakediş yatırılmadığı; müvekkil firma yetkilisi de mecburiyetten imzaladığı; Mayıs ayı hakedişinin imzalamadıkları için yatırılmadığı; davalı firmanın tek taraflı hukuk dışı baskısı sonucu imzalanan hakedişler geçerli olmadığından bahisle sözleşmenin başladığı tarihten bittiği tarihe kadar olan eksik hakedişimizin hesaplanıp ödenmesini;22 Nisan'dan 30 Nisan'a kadar hakedişi ücreti olan 43.679,47 TL ödenmediği; 68.257,34 TL kesinti yapılacağı belirtildiği; 01.03.2022-22.04.2022 tarihleri arası hakedişden 24.577,90 TL kesinti yapıldığı; 1. kısımda yer alan ihtar sonrası ödenen rakamdan işbu 24.577,90 TL kesinti yapıldığı; 22.04.2022 ile 30.04.2022 tarihleri arasındaki hakediş talep edildiği; haksız kesinti nedeniyle davacı şirket yetkilisinin davalı firma müdürü ile hakedişlerin geç ödenmesi hususunda görüştüğü; davalı firma yetkilisi "elindeki işi bitirmesini, işi bitirdikten sonra da bir daha çalışmak istemediklerini" ifade ettiği süresinden önce işlerin bitirilmesi talep edildiği; davalı şirketin ekip artırmasına izin vermediği; başka firmalardan davacı firmanın çıkışı yapılmadığı ve içeride malzemeleri kaldığı için de Karmarin Tersanesi işçileri çalışmaya devam ettiği; davalı firma yetkilisi bizatihi işçilerin ... primlerinin ve SGK'larının ödenmesini, resmi çıkış süreci sonunda hesaplaşma olacağını ve bu kalemlerin şirkete ödeneceği söylendiği ancak bu zaman dilimi için zararda olduğumuz ifade edilerek fatura kestirilmediği; bayramdan doğan işçi alacakları ödetildiği, sigorta gün bildirimleri tersanenin isteği doğrultusunda yapıldığı fakat buna istinaden hiçbir ödeme yapılmadığı 64 yevmiye X 605 TL = 38.720 x % 18 KDV = 45.689 TL ( 01.05.2022 - 09.05.2022 tarihler arası hakedişimiz ) toplam zararımız olan 45.689 TL'nin talep edildiği; davalının sürekli farklı başlıklar altında kesinti yaptığı; 24.12.2021 tarihli hakediş özet raporundaki 1835 TL malzeme hasar kesintisi;27.01.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 1670 TL idari ceza kesintisi ve 1500 TL malzeme hasar kesintisi;27.02.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 1960 TL idari ceza kesintisi; 27.03.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 4160 TL idari ceza kesintisi, 2600 TL malzeme hasar kesintisi, 8.228 TL yardımcı personel kesintisi; 25.04.2022 tarihli hakediş özet raporundaki sebebini bilmediğimiz şekilde 3510 TL idari ceza, 400 TL malzeme hasar, 23.782,55 TL yardımcı personel kesintisi;25.05.2022 tarihli hakediş özet raporunda 2.245 TL malzeme hasar kesintisi, 450 TL idari ceza ve 65.158,50 TL yardımcı personel kesintisi yapıldığı; her ay birbirinden farklı tutarda temizlik kesintisi yapıldığı; tamamen uydurma şekilde kesintiler yapıldığı; Malzeme kesintileri yönünden müvekkil firma bütün malzemelerini kendisi getirdiği için davalı firmayı zarara uğratma ihtimali olmadığı; idari cezalar yönünden ise hiçbir zaman gerekçesi bildirilmediği; haksız şekilde yapılan işbu kesintilere itiraz ettiklerini ve kesinti bedellerinin ödenmesini neticeten Fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak kaydıyla davalı tarafından yatırılan 93.310,80 TL için fatura kesim tarihinden 09.09.2022 tarihine kadar işlemiş faiz için 100 TL'nin tahsiline, Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak ve bilirkişi raporu sonrası arttırılmak kaydıyla şimdilik HMK m.109 uyarınca a. 01.03.2022-22.04.2022 arasını kapsayan bakiye alacağımız için 500 TL 'nin tahsili ile birlikte ticari faizin işletilmesine, b. Sözleşmenin başlangıç tarihinden bitişine kadar eksik hesaplanan yevmiye için 500 TL'nin tahsili ile birlikte ticari faiz işletilmesini, c. Müvekkil firmanın 22.04.2022 ile 30.04.2022 tarihleri arası hakedişi için 500 TL'nin tahsili ile birlikte ticari faiz işletilmesine, d. Müvekkil firmanın 01.05.2022 ile 09.05.2022 tarihi arası hakedişi için 500 TL'nin tahsili ile birlikte ticari faiz işletilmesine, e. Yukarıda beşinci maddede detaylıca izah ettiğimiz hakediş kesinti kalemleri için 500 TL 'nin tahsili ile birlikte ticari faiz işletilmesine, yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretinin haksız davalıya tahmiline karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. SAVUNMA, Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, taşeronlar boru iş grubu işlerinde birim fiyat çalıştığı; hakedişlerin yevmiye usulu ile değil; birim fiyat üzerinden çalıştığı; sözleşmede hem yevmiye hem birim fiyat yazmış ise de birim fiyat kapsamında değerlendirilmesi; iş paket halinde metraj olarak yapıldığı davacının hak edişleri imzaladığı; hak edişler kapsamında faturaların düzenlendiği ve davalının bu faturalar kapsamında ödeme yaptığı; ek5'de yer alan yevmiye mutabakatında şirketin imza ve kaşesi olmadığından kabul etmediklerini; 22.04.2022- 30.04.2022 ve sonrasında davacının alacağı bulunmadığı;davacının yapmayı üstlendiği işin destek iki ayrı şirket tarafından verildiği; davacının Nisan 2022 ve sonrası çalışması bulunmadığı bu nedenle Mayıs ayında alacağı ve faiz talebinde bulunamayacağı; davacının tevkifatsız fatura kesmesi nedeniyle 6.125,72 TL iade faturası düzenlendiği; davacının 7 Nisan'da tevkifatlı fatura düzenlediği; 2022 yılında 4 adet yansıma fatura kesildiği; yemek- koruyucu malzeme faturalarından oluştuğu; davalının son dönemden 68.257,34 TL alacağı bulunduğu; hak ediş raporunda kesintinin sebebinin "malzeme hasar kesintisi ve yardımcı personel kesintisi olduğu neticeten davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, taşeronluk sözleşmesi kapsamında alacak davası istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu uyuşmazlığın, davacı ile davalı arasında akdedilmiş olan taşeronluk sözleşmesi kapsamında davacının gemide yapmış olduğu işlerden kaynaklanan alacağın tespiti ve tahsiline yönelik olduğu anlaşılmıştır. Mahkememizin 24/05/2023 tarihli celse ara kararı uyarınca "Dosyanın mahkememize resen seçilecek bir mali müşavir, bir hakediş uzmanı ve bir gemi inşaat mühendisi bilirkişiye tevdi ile tüm dosya kapsamı ve taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşme koşulları değerlendirilmek suretiyle davacı tarafından yapıldığı iddia oluna iş nedeniyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, varsa miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına " karar verildiği; bilirkişi heyeti mali müşavir...; Sayıştay emekli başdenetçisi ...Ve Gemi İnş. Ve Makinaları Yüksek Mühendisi ...tarafından düzenlenen 21.02.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, "...Davacı şirket tarafından ibraz edilen dava konusu 2021 yılına ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış noter tasdikinin süresinde yaptırıldığı, 2022 yılına ait e- defterlerin e-defter beratlarının zamanında oluşturulduğu envanter defterinin açılış noter tasdikinin süresinde yaptırıldığı tespit edilmiştir.Ticari Defter kayıtlarının düzenli, yasalara ve muhasebe tekniğine uygun olarak, zamanında işlenmiş olduğu, ticari defterlerinin, birbirini teyit ettiği görülmüştür. Kayıtlarının düzenli, muhasebe ilkelerine ve yasaya uygun tutulduğu görüldüğünden, 6102 sayılı TTK'nın 64. Maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 222. Maddesi de göz önüne alınarak takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 2021 - 2022 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil vasfının bulunduğu; Davacının 2021 - 2022 yılı ticari defterlerine göre, Davacının 28.12.2022 dava tarihi itibariyle 244.448,01TL davalıdan kayden alacaklı göründüğü,...Davalı şirket tarafından ibraz edilen dava konusu 2021 - 2022 yılına ait e- defterlerin e- defter beratlarının zamanında oluşturulduğu envanter defterinin açılış noter tasdikinin süresinde yaptırıldığı;...Ticari Defter kayıtlarının düzenli, yasalara ve muhasebe tekniğine uygun olarak, zamanında işlenmiş olduğu, ticari defterlerinin, birbirini teyit ettiği görülmüştür. Kayıtlarının düzenli, muhasebe İlkelerine ve yasaya uygun tutulduğu görüldüğünden, 6102 sayılı TTK'nın 64. Maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 222. Maddesi de göz önüne alınarak takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 2021 - 2022 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil vasfının bulunduğu; 28.12.2022 dava tarihi itibariyle 21.127,18TL davacıya kayden borçlu olduğu ;... dava dosyasına sunulan deliller ve tarafların ticari defterlerinin karşılaştırmalı olarak incelemesi sonucu; davacının yaptığı 4.133,90TL tutarındaki ödemesinin kendi ticari defterlerinde kayıtlı olmaması, 25/02/2022 Tarihli ... numaralı 354.627,34TL tutarlı faturanın mükerrer olması ve (esasen davacının kendi aleyhine olmakla birlikte) 135.440,06TL tutarlı kaydın dayanağı belgenin sunulmamış olması ve davacı faturalarının kendi imzasına havi hakediş belgelerine uygun olarak düzenlenmiş olması nedenleriyle davalının defterlerine itibar edilerek davacının 28.12.2022 dava tarihi itibariyle 21.127,18TL davalıdan alacaklı olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Davacının itirazına matuf tüm hakedişlerin “Firma Yetkilisi” kısımlarında davacının kaşe ve imzası vardır. Davacı dava konusu alacağının miktar belirtmeksizin ... tarihinde ... 13. Noterliği'nin ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile talep etmiştir. İhtarname davalıya 01.09.2022 tarihinden tebliğ edilmiş olmakla ihtarnamede davalıya verilen 7 günlük sürenin hitam erdiği 08.09.2022 tarihinde temerrüt oluşmuştur. Bu nedenle 08.09.2022 temerrüt tarihi ile 28.12.2022 dava tarihi arasındaki 111 gün için aşağıdaki gibi 1.011,93TL işlemiş avans faizi hesaplanmıştır. Davacının alacak iddiasının benimsenmesi durumunda; Merkez Bankası verilerinden, 28.12.2022 dava tarihi itibari ile avans faizi oranının 15,75 olduğu anlaşıldığından davacının belirlenen asıl alacağına dava tarihinden itibaren 15,75 ve değişen oranlarda kademeli olarak avans faizi yürütülebileceği; ...Sözleşme kapsamında diğer uyuşmazlıklar bölümünde yer verilen somut belge ve bilgilerin Mahkemeye ibraz edilmesi halinde, bu konuda değerlendirme yapılabileceği" hususları tespit edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizin 15/05/2024 tarihli celse ara kararı uyarınca "2-Bilirkişi raporunda yer alan eksiklikler dikkate alındığında davacı vekiline hakedişlerdeki kesinti tutarlarına ilişkin eksikliklerle ilgili davalı işveren ve/veya kontrol yetkilisi tarafından onaylanmış tutanaklar ve iş eksiklik listesi ve kesinti hesaplarının nasıl yapıldığı konusunda belge ve bilgileri sunması; sözleşme fesih gerekçesi ve davacıya fesih ile ilgili yazılı ihbarın var olup olmadığı, varsa ihbara ilişkin belgeleri; davacı yüklenicinin alt taşeron çalıştırıp çalıştırmadığı, davalı iş sahibini onayının alınarak bilgilendirilip bilgilendirmediği konusunda belge ve bilgileri sunması için 2 haftalık kesin süre verilmesine, 3-Davalı vekiline yevmiye ücretlerinin tespitinde hakedişte yer verilen tutarlar hakkında gerekli belge ve bilgileri sunması için 2 haftalık kesin süre verilmesine; kesinti ve gerekse kesinti tutarların nasıl hesaplandığı konusunda belge ve bilgileri sunması için 2 haftalık kesin süre verilmesine, 4- 2 ve 3 nolu ara kararlar yerine getirildiğinde taraf itirazları da dikkate alınarak dosyanın kök raporu tanzim eden bilirkişi heyetine tevdiine" karar verildiği, ara kararlar uyarınca taraf vekillerince sunulan beyan dilekçeleri ve ekleri doğrultusunda düzenlenen 08/11/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle, "...Davacı vekili tarafından hakediş kesintileri hakkında, yüklenici taşeronun bilgisi olmadığı ve hakedişleri imzaladıktan sonra bilgi edindiğini belirtmekte ise de, sözleşme kapsamında hak ve yükümlülükleri olan tarafların da karşı taraftan bilgi isteme ve edinme hakları olduğu tabidir.Ancak ülkemizde yüklenici ve taşeronların hakediş düzenlenerek ödeme alma aşamasında bu tür zorluklar yaşadıkları da bir gerçektir. Bilirkişi heyeti olarak bu konuda telafi edici hukuki değerlendirme yapma yetkisi bulunmamaktadır. Kesintiler konusunda Davalı vekili beyanlarında yapılan açıklamalar ile sözleşme hükümlerine göre kesintilerin yapıldığını, sözleşme de bu tür kesintilerin hangi koşullarda yapılması hakkında hükümler olduğundan uygulamada aksine bir işlem yapılmadığı belirtilmektedir. Sözleşme sürecinde çalışma ortamı koşulları ile faaliyet tarihlerinde, taşeron firma yetkililerinin davalı kurumdan bilgi ve belge istememesi ve hakedişlerin imza aşamasında herhangi bir eleştiride bulunmamaları nedeniyle, bilirkişi heyeti olarak, dava dosyası kapsamındaki belgeler dışında fikir üretemeyeceğinden değerlendirme yapılmamıştır. Hakedişler karşılığı ödeme tutarları belirlenirken sözlü ve/veya yazılı olarak Taşeron firmanın da sözleşmeden doğan haklarını, bilinmeyen nedenlerle kullanmamış olarak hakedişleri imzalaması sonrasında bu taleplerde bulunması, Mahkemenin takdirlerine bırakılmıştır. Sözleşme feshinin Yüklenici taşeron firmaya bildirilmemiş olduğu Davacı tarafından iddia edilmekte ise de bu konuda yazılı olarak bilgi talebinde bulunulabileceği veya ihtarname yolu ile fesih gerekçeleri sorulabileceğinden, davacı yüklenicinin bu haklarını kullanmadığı görülmüştür. Davacı Taşeron firma vekili, alt taşeron firma çalıştırılmadığını belirtmekte ise de, Davalı Şirket Vekili itiraz beyanlarında, Taşeron firma iki adet alt taşeron firma ile birlikte çalıştığını ve hatta ... Şti.'nden (Vergi Md:..., VKN: ...) ... iş emri ile (...) 26/05/2022 tarih ve ... nolu faturası içeriğinde, ...giriş manifoltunun revize edilmesi için kaynakçı desteğinin ver ve KDV matrahının 29.161,00 TL, 9/10 Kdv Tevkifat 524,90.TL ve toplam ödenen tutarın ise 29.685,90 TL olduğunun belirtildiği;...Şti.'nden de (..., Vergi Dairesi ..., VKN:...) ... iş emri ile (...) 25/05/2022 tarih ve ... nolu fatura içerisinde ...gemisinde ... manifoltunun revize edilmesi için kaynakçı desteğinin verildiği ve KDV matrahının 35.997,50 TL, 9/10 Kdv Tevkifatı 647,95.TL ile toplam ödenen tutarın ise 36.645,45.TL”olduğu belirtilerek, bu iki faturanın Davalı Şirket tarafından ödendiği açıklanmaktadır. Ancak, Yüklenici Davacı Taşeron Şirket, alt taşeron çalıştırdı ise faturaların, davacı...Ltd. Şti. adına düzenlenmesi gerekirdi. Davalı İşveren Şirketin faturaları ödemesi nedenleri kendi tasarrufudur. Kaldı ki ... gemisinin onarımında Davalı Şirketin kaç taşeron firma ile çalıştığı dava konusu olmadığından bilinememektedir. Dava dosyası ve ekleri arasında davacı vekili tarafından ibraz edilen yevmiye mutabakatlarında, tarafların imzaları olmadığından değerlendirilememiştir. Kaldı ki her hakediş düzenlenme aşamasında (koşulların belirsizliğine rağmen) yüklenici taşeron davacı firma yetkilisinin bu kesintilerin doğruluğunu öğrenerek imzalaması gerekirdi. Her hangi bir itiraz şerhi konulmadığı için iddiaların doğruluğu veya yanlışlığı konusunda irdeleme yapılamamıştır. Ancak; Sözleşme eki Teknik Şartnamenin işin bedeli başlıklı 4. Maddesinde, bu hizmete ait bedeller, Tablo 1, Tablo 2 ve Tablo 3 deki standart birim fiyatlar üzerinden dizayndan departmanından veta üretim departmanından gelen veriler dikkate alınarak hesaplanır hükmüne yer verilmiştir. Bu verilere göre yevmiye birim fiyatın 605,00 TL, depocu, puantör, ... yevmiye birim fiyatının ise 365,00 TL. olduğu belirtilmektedir. Hakedişler tek tek incelendiğinde de tüm hakedişlerin, bu birim fiyatlara göre hesaplandığı görülmüştür. Bu açıklamalar kapsamında hakedişlerde yer verilen birim fiyatların sözleşme ve eklerine göre yapıldığı bu konuda tereddüt olmadığı görüş ve kanaatlerine varılmıştır. Davalı Şirket tarafından, taraflar arasında akdedilen sözleşme, tek taraflı olarak 09.05.2022 tarihinde feshedilmiştir. Fesihe ait Davacı Taşeron Şirkete bildirim yapılıp yapılmadığına ait dava dosyası ve ekleri arasında belge ve bilgi bulunmadığından hangi gerekçelerle fesih yapıldığı ve/veya doğruluğu konusunda değerlendirme yapılamamıştır. Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde iddia edilen 01.03.2022-22.04.2022 arasını kapsayan alacak ve faiz hesabı konusunda yapılan incelemelerde; Hakedişlerin, yevmiye birim fiyatlarının sözleşme ve eki hükümlerine göre yapıldığı görüldüğünden, bu konuda herhangi bir alacak bakiyesi hesaplanamamıştır. Ödemeler ile ilgili sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmadığından, Borçlar Kanunu hükümlerine göre, hakediş tarihini takip eden 30 gün de yapılması hükümlerinin işletilerek her ay ödeme yapıldığı görülmüştür. Davacı vekili tarafından 09.09.2022 tarihinde yapılan 93.310,83 TL. Ödeme hakkında ticari faiz talebinde bulunulmuş ise de, Davalı Şirket tarafından geciken bu ödemenin hangi hakedişler ve/veya fatura kapsamında yapıldığı hakkında belge ve bilgiye dava dosyası ve eklerinde rastlanılamamıştır. Davacı vekilinin beyanlarından, 09.09.2022 tarihinde yapılan ödenin, 27/11/2021 tarih ... nolu, 25/12/2021 tarih ... nolu ve 25/03/2022 ... nolu faturalara istinaden yapıldığı belirtilmekte ise de bu fatura bakiyelerinin ne tutarda olduğu hakkında belge bulunamadığından ve ihtarname kapsamında hakediş alacaklarının ve teminat kesintilerinin talep edilmesine rağmen tutarlar belirtilmediği için geç ödemelere ilişkin ticari faiz hesabı yapılamamıştır. 22 - 30 NİSAN 2022 ARASI Davacı Taşeron tarafından düzenlenen faturalara istinaden talep ettiği hakediş konusunda yapılan incelenmelerde, 09.05.2022 tarihinde sözleşme feshedilinceye kadar Davacı taşeronun yaptığı imalatlar karşılığı Nisan 2022 dönemine ait 25.04.2022 tarihli hakediş tutarı 259.109,98 TL. den kesintiler sonrası 232.195,16 TL. Davalı İşveren Şirket hesaplarına intikal ettirildiği görülmüştür. Mayıs 2022 dönemine ait 25.05.2022 tarihli hakediş, her ne kadar taraflar arasında imzalanmamış ise de 43.679,47 TL hakediş tutarına karşılık davalı İşveren tarafından bu dönemde yapılan sözleşmeye istinaden, kesintiler toplamı 68.257,34 TL. olduğu için ödenecek tutar (-) 24.577,87 olduğu, yani davacı Taşeronun alacağı olmadığı gibi 24.577,87 TL. borçlu olduğu hakedişte görülmektedir. Bu hakediş taraflarca imza altına alınmadığından sözleşme hükümlerine göre yapılan kesinti nedenleri konusunda Davacı Taşeron tarafından Davalı İşverene yazılı olarak bildirimde bulunulmadığından, bu konuda alacak /borç değerlendirmesi yapılamamıştır. 01-09 MAYIS 2022 tarihleri arasında Davalı İşveren tarafından geciken ödemeler kapsamında yapılan 93.310,83 TL ödemeye faiz hesabı konusunda “6.a.” bölümünde değerlendirme yapılmıştır. Kök Raporun “C” bölümünde tarafların ticari defter kayıtları arasındaki davalı Taşeron alacak bakiyesi kapsamında 21.127,18 TL. için dava tarihine kadar ticari faiz hesap edilmiştir. Bu konudaki son takdir, karar verme yetkisine sahip Yüce Mahkemenindir. Gerek Davacı ve gerekse davalı tarafların, 21.02.2024 tarihli Bilirkişi Heyeti Kök Raporuna yaptıkları itirazlar, yukarıda 9 madde halinde açıklanan gerekçeler ile yeniden değerlendirilmesinde, Kök Raporda yer verilen hesaplamalar dışında ayrıca borç/alacak hesabı yapılmasını gerektirecek bilgi ve belgelere dava dosyası ve eklerinde rastlanılamadığından, görüş ve kanaatlerimiz değiştirilmemiştir."hususları tespit edildiği anlaşılmıştır. Davacı vekilinin 25/12/2024 tarihli ıslah dilekçesi ve 17/02/2025 tarihli ıslah dilekçesi yönünden sunulan beyan dilekçesinde özetle, " Islah talebimizin kabulü ile;dava dilekçesinde 01.03.2022-22.04.2022 arasını kapsayan bakiye alacağımız için 500 TL olarak ikame ettiğimiz alacağımızı 2000 TL daha artırarak 2.500,00 TL olarak fesih tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiziyle birlikte ödenmesine; Dava dilekçesinde 22.04.2022 ile 30.04.2022 tarihleri arası hakedişi için 500 TL olarak ikame ettiğimiz alacağımızı 8000 TL daha artırarak 8.500,00 TL olarak fesih tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiziyle birlikte ödenmesine; Dava dilekçesinde 01.05.2022 ile 09.05.2022 tarihi arası hakedişi için 500 TL olarak ikame ettiğimiz alacağımızı 9627,18 TL daha artırarak 10.127,18 TL olarak fesih tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini;08.09.2022 temerrüt tarihi ile 28.12.2022 dava tarihine kadar işlemiş faiz için dava tarihinde 100,00 TL olarak ikame edilen talebimizi 911,93 TL artırarak 1011,93 TL olarak tahsiline karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede,taraflar arasında 09.11.2021 tarihinde imzalanan 40 Numaralı Taşeron Sözleşmesi kapsamında davacının taşeron, davalının iş sahibi olduğu; davalının ... altı Tersaneler Caddesi No:... Altınova ... adresinde bulunan tersanede belirlenen işlerin davacı tarafından sözleşme ve eklerine uygun ifa etmesinin kararlaştırıldığı; sözleşmenin süresinin 31.01.2022 tarihinde ihtara gerek olmaksızın kendiliğinden sona ereceği; sözleşmenin 8. Maddesinde 8.1. Uyarınca davalının işi tamamını veya bir kısmını başka bir firmaya yaptırabileceği; davacı taşeronunun tazminat, bedel, gelir kaybı, telafi talep edemeyeceği ve dava açamayacağı; 8.2. Maddesinde birim fiyat karşılığı üzerinde işlerin ifa edileceği; 8.3. Maddesinde ise onaylı hak ediş tutarında faturanın %25 davalı iş sahibi tarafından teminat olarak tutulacağı; %75 faturanın tebliğden itibaren 30 gün içinde ödeneceği; %25 teminatın ek 7'de yer alan taşeronunun ibraz etmekle yükümlü belgeler kapsamında belirtilen dönemlerde ibraz etmesi; davalının onayı ile çözülerek bahsi geçen şartların yerine getirilmesinden itibaren 10 iş günü içinde davacı taşerona ödeneceğinin kararlaştırıldığı ve işbu sözleşmeye ek 1 Numaralı Protokol kapsamında davalıya ait tersanede “ projelerin gelişlerine müteakip yerinde markalama yapılarak , dizayn tarafından verilen izometri ya da P&ID resimlerine göre boru işlerini” olduğu anlaşılmıştır. Sözleşmenin 9. Maddesinde 9.1. Uyarınca taşeron, sözleşme ve eklerinde hilafına taahhüdünü kısmen ya da tamamen yerine getirmezse (Mücbir Sebep halleri hariç) veya Sözleşme ve eklerinde yer alan hükümlere aykırı hareket ederse, mali acze düşerse, iflas ederse, şirketini tasfiye etme yoluna giderse veya konkordato ilan ederse veya benzeri bir durum ortaya çıkarsa, İş Sahibinin yazılı muvafakatini almaksızın Sözleşmeyi kısmen veya tamamen devrederse veya alacağını temlik ederse İş Sahibi, Taşerona göndereceği yazılı ihbar üzerine, ek bir süre vermeye gerek olmaksızın Sözleşmeyi kısmen veya tamamen feshedebilir.” Sözleşme hükmüne istinaden davalı tarafından davacı taşerona gönderilmiş yazılı ihbara ilişkin bir belgeye dava dosyasında yer almadığı ancak davacı tarafından keşide edilen ihtarname içeriğinden sözleşmenin 09.05.2022 tarihinde bitiş süresinden önce feshedildiği; fesih bildirimine ilişkin dava dilekçesi ekinde yer alan deliller kısmında iş bu hususa dayanılmadığı ve ek belgelerde de yer almadığı anlaşılmıştır. 09/11/2021 tarihli ve 40 numaralı taşeron sözleşmesine ek 1 numaralı protokol kapsamında 01/02/2022 tarihinde imzalandığı davacının taşeron, davalının iş sahibi olduğu; taraflar arasında imzalanan 09/11/2021 tarihli 40 numaralı taşeron sözleşmesi kapsamında ...'da yer alan Karmarine Tersanesi'nde ifa edilecek işler kapsamında sözleşmenin 31/01/2022 tarihinde sona ereceği kararlaştırıldığı; protokolün 1. Maddesinde sözleşmenin 31/01/2023 tarihine kadar uzatıldığı kararlaştırıldığı; sözleşme kapsamında geçerli olan teknik şartname ve birim fiyat yerine protokolün eki olan revize ek-1 teknik şartname ve birim fiyat uygulanması konusunda mutabık kalındığı; 31/07/2022 tarihine kadar yazılı olarak anlaşma sağlanamadığı takdirde sözleşmeyi tek taraflı feshedebileceği; işin bedeli olarak standart birim fiyatlar üzerinden verilere dikkate alınarak hesaplandığı; standart dışı işler için işe başlamadan önce bedelde anlaşılacağı; iş bitiminde hazırlanan hak ediş formu imzalı şekilde kayıt altına alınacağının kararlaştırıldığı ve yevmiye fiyat birim üzerinden tabloların yer aldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından davalıya keşide edilen ... 13. Noterliği'nin...Tarihli ... yemiye nolu ihtarnamesinde taraflar arasındaki sözleşmelerin davalının isteği üzerine 09/05/2022 tarihinde sonlandırıldığı; haksız feshe rağmen hak ediş ve içeriğindeki teminatın ödenmemesi nedeniyle alacağın 7 gün içerisinde ödenmesinin talep edildiği anlaşılmıştır. Ancak ihtarname içeriğinde hangi hakediş ve fatura kapsamında talepte bulunduğu anlaşılamamaktadır. Davalıya iş bu ihtarnamenin 01.09.2022 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Davalı vekilinin cevap dilekçesi ekinde yer alan Aralık 2021,Ocak- Şubat- Mart- Nisan 2022 tarihine ait hak ediş özet raporunun taraflarca imzalandığı anlaşılmıştır. Mayıs 2022 tarihine ait hak ediş özet raporunun düzenlendiği ancak tarafların imzasının bulunmadığı anlaşılmıştır. Dosya kapsamında alınan kök bilirkişi raporunda taraf ticari defterleri üzerinde inceleme yapıldığı ve taraf ticari defterlerin tarafların lehine delil teşkil edecek şekilde usule uygun tutulduğu anlaşılmıştır. Davacının ticari defter kapsamında dava tarihi itibariyle 244.448,01 TL davalıdan alacaklı olduğu; davalının ticari defter kapsamında dava tarihi itibariyle davacıya 21.127,18 TL kayden borçlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Davalı taraf defterlerinde yer alan 4.133,90 TL ödemenin davacı taraf defterlerinde kayıtlı olmaması; ... nolu 354.627,34 TL faturanın mükerrer olduğu ve 135.440,06 TL yönünden iş bu belgelerin dayanak kayıtlarının sunulmaması ve hakediş raporlarında davacının imzasının da bulunduğu anlaşılmakla davalı taraf ticari defterlerine itibar edilmiştir. Kök raporda yer alan eksik evraklar yönünden iş bu belgelerin dava dilekçesinde deliller kısmında yer almadığı; davalı tarafın iş bu delillerin sunulmasına muvafakat etmediği dosya kapsamında Hakedişlerdeki kesinti tutarlarına ilişkin eksikliklerle ilgili davalı işveren ve/veya kontrol yetkilisi tarafından onaylanmış tutanaklara ve iş eksiklik listesi ve kesinti hesaplarının nasıl yapıldığı konusunda belge ve bilgi bulunmadığı; sözleşme fesih gerekçesi ve davacıya fesih ile ilgili yazılı ihbarın var olup olmadığı; yevmiye ücretlerinin tespitinde hakedişte yer verilen tutarlar hakkında gerek kesinti ve gerekse kesinti tutarların nasıl hesaplandığı konusunda davalının gerekçeli detay açıklamaları; davacının mükerrer fatura kaydı hakkında gerekçeli açıklamada bulunulmaması,davacının alacak olarak beyan ettiği tutarlara ilişkin belge ve bilgi ile hesaplama şekline rastlanılmadığı, gerekçeli hesap ve tutarın açıklanmadığı; davacı yüklenicinin alt taşeron çalıştırıp çalıştırmadığı, davalı iş sahibini onayının alınarak bilgilendirilip bilgilendirmediği konusunda sözleşmeye aykırı işlemin varlığı hakkında delil sunulmadığı anlaşılmakla dosya kapsamında sunulan deliller dikkate alındığında, davacının ödemeye esas hesaplamaların taraflar arasında yevmiye mutabakatnamesinin imzalı olmaması nedeniyle dikkate alınmamıştır. Sözleşme kapsamında belirlenen ve hakediş özet formlarında da yer alan "birim fiyat" üzerinden hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır. Davacı vekili dava dilekçesinde sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle ... tarihli ... 13. Noterliği'ni ... yevmiye numaralı ihtar kapsamında davalı tarafından 09.09.2022 tarihinde ...,... ve ... faturalara istinaden bakiye alacağın sadece 93.310,80 TL yatırıldığı; yatırılan bedelin eksik olduğu ve aylık ticari faiz yatırılmaması nedeniyle TTK m.1530 kapsamında Mart ayı ödemesi için Nisan ayında Nisan ayı ödemesi içinde sözleşmenin sona erdiği tarih itibariyle temerrüde düştüğü; 22.04.2022'den önceki çalışma dönemine ait kalan miktarın faiziyle birlikte ödenmesini hem de 09.09.2022 tarihinde yatırılan miktarın fatura kesim tarihi itibariyle işlemiş ticari temerrüt faizinin ödenmesini talep ettiği anlaşılmakla iş bu talebi yönünden yapılan değerlendirmede,davalı şirket tarafından geciken bu ödemenin hangi hakedişler ve/veya fatura kapsamında yapıldığı hakkında belge ve bilgiye istinaden talep edildiği hususu delillendirilemediğinden ticari faiz talep edemeyeceği anlaşılmıştır. Bu nedenle davalı tarafından yatırılan 93.310,80 TL için fatura kesim tarihinden 09.09.2022 tarihine kadar işlemiş faiz talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Davacı vekilinin "Taşeronluk Sözleşmesine Ek 1 Numaralı Protokolün 4.maddesinde hakedişlerin hesaplanması belirtildiği; çalışan bütün taşeronlar yevmiye usulü çalıştığı yevmiye birim fiyatında yer alan rakam dip fiyat olduğu;sözleşmede görüleceği üzere yevmiye birim fiyatı minimum ödenen 605 TL iken müvekkil firmaya bu 540-550 TL arası ödendiği; imza atılmadığı müddetçe hakediş yatırılmadığı; müvekkil firma yetkilisi de mecburiyetten imzaladığı; Mayıs ayı hakedişinin imzalamadıkları için yatırılmadığı; davalı firmanın tek taraflı hukuk dışı baskısı sonucu imzalanan hakedişler geçerli olmadığından bahisle sözleşmenin başladığı tarihten bittiği tarihe kadar olan eksik hakedişimizin hesaplanıp ödenmesini" talep emiş ise de, davacı şirket tarafından sözleşmenin imzalandığı Kasım 2021 sonrası Aralık 2021,Ocak- Şubat- Mart- Nisan 2022 tarihine ait hak ediş özet raporunun taraflarca imzalandığı anlaşılmıştır. Davacı vekilinin davacı şirketin mecburiyet nedeniyle hak edişleri imzaladığı aksi takdirde ödeme yapılmadığını iddia etmiş ise de iş bu iddiasını destekler delil dosya kapsamında bulunmadığı; davacının hak ediş raporlarını ihtirazi kayıt koymadan imzaladığı ve bu hususta davalı tarafa itirazlarını içerir herhangi bir ihtar çekmediği anlaşılmakla yapılan hak ediş ödemelerine ilişkin talepte bulunamayacağı anlaşılmıştır.Hakediş raporlarının içeriğini olduğu gibi kabul etmiş sayılacağından davacı tarafın sözleşmenin başlangıç tarihinden bitişine kadar eksik hesaplanan yevmiye tahsili talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. 22 Nisan'dan 30 Nisan'a kadar hakedişi ücreti olan 43.679,47 TL ödenmediği; 68.257,34 TL kesinti yapılacağı belirtildiği; 01.03.2022-22.04.2022 tarihleri arası hakedişden 24.577,90 TL kesinti yapıldığı; 1. kısımda yer alan ihtar sonrası ödenen rakamdan işbu 24.577,90 TL kesinti yapıldığı; 01.03.2022-22.04.2022 ve 22.04.2022 ile 30.04.2022 tarihleri arasındaki hakediş talep edilmiş ise de davalı tarafça yapılan kesintiler için ihtirazi kayıt koymadığı ve 31.08.2022 ihtarname tarihine kadar bu hususta süresinde itiraz olmadığı ve ihtarname içeriğinde de iş bu alacağı talep ettiği anlaşılamadığından talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Haksız kesinti nedeniyle davacı şirket yetkilisinin davalı firma müdürü ile hakedişlerin geç ödenmesi hususunda görüştüğü; davalı firma yetkilisi "elindeki işi bitirmesini, işi bitirdikten sonra da bir daha çalışmak istemediklerini" ifade ettiği süresinden önce işlerin bitirilmesi talep edildiği; davalı şirketin ekip artırmasına izin vermediği; başka firmalardan davacı firmanın çıkışı yapılmadığı ve içeride malzemeleri kaldığı için de Karmarin Tersanesi işçileri çalışmaya devam ettiği; davalı firma yetkilisi bizatihi işçilerin ... primlerinin ve SGK'larının ödenmesini, resmi çıkış süreci sonunda hesaplaşma olacağını ve bu kalemlerin şirkete ödeneceği söylendiği ancak bu zaman dilimi için zararda olduğumuz ifade edilerek fatura kestirilmediği; bayramdan doğan işçi alacakları ödetildiği, sigorta gün bildirimleri tersanenin isteği doğrultusunda yapıldığı fakat buna istinaden hiçbir ödeme yapılmadığı 01.05.2022 - 09.05.2022 tarihler arası hakedişimiz toplam zararımız olan 45.689 TL'nin talep edildiği; Mayıs 2022 dönemine ait 25.05.2022 tarihli hakediş, her ne kadar taraflar arasında imzalanmamış ise de bilirkişi raporunda yapılan hesaplamada dikkate alınarak 43.679,47 TL hakediş tutarına karşılık davalı işveren tarafından bu dönemde yapılan sözleşmeye istinaden kesintiler toplamı 68.257,34 TL olduğu; taraflar arasındaki sözleşmenin 09/05/2022 tarihinde sona erdiği; taraf ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede yukarıda izah edildiği şekilde davalının ticari defter kapsamında dava tarihi itibariyle davacıya 21.127,18 TL kayden borçlu olduğu anlaşılmıştır. Davacının davalı tarafından sona erdirilen sözleşme kapsamında 21.127,18 TL alacaklı olması nedeniyle son hakediş kapsamında talep edebileceği anlaşılmıştır. Davacı vekili 25/12/2024 tarihinde ıslah dilekçesi sunduğu; davanın 28/12/2022 tarihinde açıldığı anlaşılmakla davalı vekilinin ıslaha karşı zamanaşımı itirazının reddine karar vermek gerekmiştir. Islah dilekçesinde iş bu alacak yönünden 10.127,18 TL talep edildiği anlaşılmakla 01.05.2022 ile 09.05.2022 tarihi arası hakediş alacak talebinin taleple bağlı olunarak 500 TL'nin 28/12/2022 tarihinden 9.627,18 TL’nin 25/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile davalıdan tahsiline davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir. Dava dilekçesinde "ticari faiz işletilmesi" talep edilmesi nedeniyle dava ve ıslah tarihi itibariyle faiz işletilmesine karar verilmiştir. Davalının sürekli farklı başlıklar altında kesinti yaptığı; 24.12.2021 tarihli hakediş özet raporundaki 1835 TL malzeme hasar kesintisi;27.01.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 1670 TL idari ceza kesintisi ve 1500 TL malzeme hasar kesintisi;27.02.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 1960 TL idari ceza kesintisi; 27.03.2022 tarihli hakediş özet raporundaki 4160 TL idari ceza kesintisi, 2600 TL malzeme hasar kesintisi, 8.228 TL yardımcı personel kesintisi; 25.04.2022 tarihli hakediş özet raporundaki sebebini bilmediğimiz şekilde 3510 TL idari ceza, 400 TL malzeme hasar, 23.782,55 TL yardımcı personel kesintisi;25.05.2022 tarihli hakediş özet raporunda 2.245 TL malzeme hasar kesintisi, 450 TL idari ceza ve 65.158,50 TL yardımcı personel kesintisi yapıldığı; her ay birbirinden farklı tutarda temizlik kesintisi yapıldığı; tamamen uydurma şekilde kesintiler yapıldığı; Malzeme kesintileri yönünden müvekkil firma bütün malzemelerini kendisi getirdiği için davalı firmayı zarara uğratma ihtimali olmadığı; idari cezalar yönünden ise hiçbir zaman gerekçesi bildirilmediği; haksız şekilde yapılan işbu kesintilere itiraz ettiklerini iddia etmiş ise de iş bu iddiasını dava dilekçesi kapsamında deliller ile davacı taraf ispatlayamamıştır. İhtirazi kayıt koymadan hakediş raporu kapsamında imzalanan ve bunun üzerine düzenlenen faturaların sözleşme kapsamında süresinde ödendiği anlaşılmakla iş bu talep yönünden de davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, Davacının davasının kısmen kabulüne, 1-Davalı tarafından yatırılan 93.310,80 TL için fatura kesim tarihinden 09.09.2022 tarihine kadar işlemiş faiz talebinin reddine, 2-01.03.2022-22.04.2022 arasını kapsayan bakiye alacak talebinin reddine, 3-Sözleşmenin başlangıç tarihinden bitişine kadar eksik hesaplanan yevmiye tahsili talebinin reddine, 4-22.04.2022 ile 30.04.2022 tarihleri arası hakediş alacak talebinin reddine 5-01.05.2022 ile 09.05.2022 tarihi arası hakediş alacak talebinin taleple bağlı olunarak 500 TL'nin 28/12/2022 tarihinden 9.627,18 TL’nin 25/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile davalıdan tahsiline davacıya verilmesine 6-Malzeme hasar kesintisi; idari ceza kesintisi; malzeme hasar kesintisi; 27.02.2022 tarihli hakediş idari ceza kesintisi, 27.03.2022 tarihli hakediş idari ceza kesintisi, 2600 TL malzeme hasar kesintisi, 8.228 TL yardımcı personel kesintisi, 25.04.2022 tarihli hakediş idari ceza, 400 TL malzeme hasar, 23.782,55 TL yardımcı personel kesintisi, 25.05.2022 tarihli hakediş özet malzeme hasar kesintisi, 450 TL idari ceza ve 65.158,50 TL yardımcı personel kesintisi yönünden hakediş kesinti kalemleri için 500 TL 'nin tahsili talebinin reddine, 7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 691,79 TL karar harcının, peşin yatırılan 80,70 TL harç ve 335,00 TL ıslah harcı mahsubu ile noksan kalan 276,09 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 8-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 10.127,18 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 9-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 11.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 10-Davacı tarafından yapılan toplam 14.226,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 6.507,45 TL yargılama giderinin ve 80,70 TL peşin harç, 335,00 TL ıslah harcı ve 80,70 TL başvurma harcı toplamı 7.003,85 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 11-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine, 12-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul red oranı dikkate alınarak 1.427,19 TL'sinin davalıdan, 1.692,81 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen miktar itibarıyla KESİN nitelikteki karar açıkça okunup anlatıldı. 30/04/2025
Katip Hakim ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır